Στη Θεσσαλονίκη, σήμερα Σάββατο, στις 11.30 π.μ. καλούν εργατικά σωματεία και η ΕΔΥΕΘ, μπροστά από το πρώην Γ' Σώμα Στρατού, όπου εδρεύει το ΝΑΤΟικό στρατηγείο Ταχείας Επέμβασης, απαιτώντας να ξεκουμπιστεί από την πόλη.

Στην Κρήτη, με το νησί να βρίσκεται στο στόχαστρο λόγω της βάσης της Σούδας, την Παρασκευή 27 Μάρτη, η Επιτροπή Ειρήνης καλεί στο συλλαλητήριο ενάντια στον νέο ελλιμενισμό του αεροπλανοφόρου των ΗΠΑ, στις 7 μ.μ., στη Χάληδων (παλιό λιμάνι). Επίσης, η Παγκρήτια Επιτροπή Ενάντια στις Βάσεις και την Εμπλοκή καλεί στη σύσκεψη, την Κυριακή 22 Μάρτη στα Χανιά (12 μ., στο 16ο Δημ. Σχολείο).

Την Παρασκευή 27 Μάρτη:

- Πάτρα, 7 μ.μ., πλατεία Γεωργίου

- Αγρίνιο, 7 μ.μ., κεντρική πλατεία

- Αργοστόλι, 7 μ.μ., κεντρική πλατεία

- Ζάκυνθος, 7.30 μ.μ., πλατεία Αγ. Μάρκου

- Λαμία, 7 μ.μ., πλατεία Πάρκου

- Μυτιλήνη, 6.30 μ.μ., πλ. Σαπφούς

- Πύργος, 7 μ.μ., κεντρική πλατεία

Το Σάββατο 27 Μάρτη:

- Αμφισσα, 12 μ., πλατεία Λαού

- Χαλκίδα, 7.30 μ.μ., παραλία (Στρογγυλό)

Την Τρίτη 31 Μάρτη, στις 7 μ.μ., στη Λιβαδειά (κεντρική πλατεία).

- Στη Μυτιλήνη, το Εργατικό Κέντρο οργανώνει σύσκεψη, την Κυριακή 22 Μάρτη, στις 11 π.μ., στην αίθουσα συνεδριάσεων (Βαλαωρίτου και Δαβάκη).

- Στη Λαμία, σε σύσκεψη καλεί το Εργατικό Κέντρο την Τρίτη 24 Μάρτη, στις 6.30 μ.μ., στα γραφεία του (Λ. Δεδούση 9).

Με τα πολεμικά μέτωπα να ενώνονται και με τη σφαγή να κλιμακώνεται στη Μέση Ανατολή ύστερα από την ιμπεριαλιστική επέμβαση των ΗΠΑ - Ισραήλ στο Ιράν, τα σωματεία σημειώνουν ότι είναι πια «καθαρό πως βουλιάζουν τους λαούς στον βούρκο των ανταγωνισμών ανάμεσα στις ΗΠΑ και στην Κίνα, των συμμάχων και των στρατοπέδων τους».

Οπως σημειώνεται στο κάλεσμα του Εργατικού Κέντρου, «μας ληστεύουν για τα κέρδη τους, με ελαστικές σχέσεις εργασίας, χωρίς μέτρα υγείας και ασφάλειας στους εργασιακούς χώρους, με 13 ώρες δουλειάς, χωρίς Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας και συγκροτημένα δικαιώματα.

Μας ξεζουμίζουν και χρυσοπληρώνουμε εξοπλισμούς, φρεγάτες, Patriot, δήθεν για την προστασία της χώρας, που στέλνονται σε ιμπεριαλιστικές αποστολές στο εξωτερικό.

Και τώρα θέλουν να πληρώσουμε τον λογαριασμό της πολεμικής εμπλοκής και της αντιλαϊκής πολιτικής. Δεν είναι μόνο η κοροϊδία του ενός ευρώ την ημέρα στο μεροκάματο που επικαλείται η κυβέρνηση ότι θα δώσει, όταν ο μισθός μας δεν φτάνει ούτε μέχρι τα μέσα του μήνα, αλλά ότι την ίδια ώρα, με τις ανατιμήσεις, τους έμμεσους και ειδικούς φόρους, γεμίζουν τα κρατικά ταμεία για να χρηματοδοτούνται η εμπλοκή της χώρας στον πόλεμο, οι φοροαπαλλαγές και τα προνόμια των επιχειρηματικών ομίλων».

«Δεν θα περιμένουμε πότε θα έρθει η σειρά μας, ούτε θα γίνουμε θύτης άλλων λαών. Υπερασπίζουμε τα δικά μας δικαιώματα και συμφέροντα κι όχι αυτά των εκμεταλλευτών, που τα βαφτίζουν "εθνικά", γιατί οι μόνοι κερδισμένοι από τον πόλεμο είναι οι επιχειρηματικοί όμιλοι και χαμένοι οι εργαζόμενοι και οι λαοί.

Στηρίζουμε τους φαντάρους μας που με επιτροπές στα στρατόπεδα αντιδρούν και διεκδικούν μαζί μας».

Οι διεκδικήσεις της κινητοποίησης:

• Γενναία μείωση και πλαφόν στην τιμή πώλησης. Κατάργηση όλων των έμμεσων φόρων, του ΦΠΑ στα είδη πλατιάς λαϊκής κατανάλωσης, όπως το ψωμί, τα τρόφιμα, το γάλα, τα βρεφικά ήδη, τα είδη ατομικής υγιεινής κ.ά., στα καύσιμα και στην Ενέργεια, καθώς και των ειδικών φόρων κατανάλωσης.
• Να κλείσουν όλες οι αμερικανοΝΑΤΟικές βάσεις στη χώρα μας, να μη χρησιμοποιούνται τα λιμάνια και οι υποδομές για τη μεταφορά πολεμικού υλικού.
• Να ανακληθεί η ελληνική πυροβολαρχία «Patriot» από τη Σαουδική Αραβία, να επιστρέψουν όλες οι φρεγάτες του Πολεμικού Ναυτικού και τα F-16. Να μη σταλούν ελληνικά στρατεύματα κατοχής στην Παλαιστίνη.
• Κανένας ναυτεργάτης σε περιοχές πολεμικών συγκρούσεων.
• Αυξήσεις στους μισθούς, στις συντάξεις, στις κοινωνικές παροχές. Επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων για την ΕΓΣΣΕ.
• Επίδομα ανεργίας για όλους τους ανέργους χωρίς προϋποθέσεις στο 80% του μισθού.
• Μείωση της τιμής του εισιτηρίου στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς (Λεωφορεία, Τρόλεϊ, Τραμ, Μετρό, ΗΣΑΠ, Προαστιακός, ΟΣΕ) αλλά και στα εισιτήρια της ακτοπλοΐας κατά 50%.
• Μέτρα υγείας και ασφάλειας στους χώρους δουλειάς. Οι ζωές μας δεν είναι κόστος.
• Καμία ανατροπή εργασιακών δικαιωμάτων (απολύσεις, μειώσεις μισθών, αλλαγή εργασιακών σχέσεων, επέκταση ωραρίων, δυσμενείς μετακινήσεις κ.ά.) που σχετίζονται με την προσαρμογή κλάδων και επιχειρήσεων στις απαιτήσεις της πολεμικής οικονομίας.
• Προστασία των συνδικαλιστικών ελευθεριών και δικαιωμάτων. Καμία ανοχή στους νόμους της εργοδοτικής και κυβερνητικής καταστολής.

Ηδη συνδικαλιστικές οργανώσεις προετοιμάζονται παίρνοντας αποφάσεις συμμετοχής με πλατύ κάλεσμα σε κλάδους και χώρους δουλειάς, ανταποκρινόμενες στο κάλεσμα του Εργατικού Κέντρου Πειραιά.

Σε ανακοίνωσή της η Ομοσπονδία Εργαζομένων στο Φάρμακο τονίζει πως «καθημερινά βρισκόμαστε αντιμέτωποι με την ανασφάλεια, την εντατικοποίηση, τα ελλιπή μέτρα υγείας και ασφάλειας και τα εργατικά "ατυχήματα" να πληθαίνουν στους χώρους δουλειάς, όπως στην φαρμακοβιομηχανία DEMO, στην ΡΑΦΑΡΜ, στον Ομιλο MEDICHROM κ.λπ., με τη ζωή μας να μπαίνει σε κίνδυνο για να αυγαταίνουν τα κέρδη των επιχειρηματιών του κλάδου», ξεκαθαρίζοντας ότι οι εργαζόμενοι στο Φάρμακο δεν θα κάνουν καμία θυσία για τα κέρδη και τους πολέμους των ομίλων.

Απόφαση συμμετοχής πήρε και το Συνδικάτο Οικοδόμων Αθήνας, τονίζοντας πως «δεν δεχόμαστε να πληρώσουμε τα σπασμένα για τα κέρδη των επιχειρηματικών ομίλων και για την εμπλοκή της χώρας στους πολέμους. Δεν έχουμε καμία εμπιστοσύνη στην κυβέρνηση της ΝΔ και στα κόμματα που ορκίζονται πίστη και αφοσίωση στο ΝΑΤΟ, στις ΗΠΑ και την ΕΕ, που μας θέλουν θεατές και θύματα των εξελίξεων».

«Οι ανταγωνισμοί των ομίλων για τα κέρδη τους, την Ενέργεια και τους δρόμους μεταφοράς, είναι η αιτία για τους πολέμους και δεν έχουν καμία σχέση με τα συμφέροντα των λαών», σημειώνει το Συνδικάτο Ηλεκτρολόγων Αθήνας, τονίζοντας πως ο «λογαριασμός» επιστρέφει πίσω στους εργαζόμενους, με διαρκές άγχος αν θα γυρίσουν πίσω λόγω της εντατικοποίησης και της έλλειψης μέτρων υγείας και ασφάλειας. Οι μισθοί τους είναι καθηλωμένοι, όπως υπογραμμίζουν, και οι κατασκευαστικοί όμιλοι και εργολάβοι μετρούν ρεκόρ κερδών πάνω στις πλάτες τους.

Κάλεσμα συμμετοχής στο συλλαλητήριο απευθύνει η Ομοσπονδία Βιοτεχνικών Σωματείων Αττικής, αναδεικνύοντας τις βαριές συνέπειες που πληρώνουν τα λαϊκά στρώματα από την εμπλοκή στον πόλεμο. Απέναντι στην ακρίβεια και στα κυβερνητικά μέτρα - κοροϊδία, η ΟΒΣΑ απαιτεί πραγματικά μέτρα ανακούφισης: Πλαφόν στις τιμές των καυσίμων και των βασικών αγαθών, κατάργηση των έμμεσων φόρων (ΕΦΚ, ΦΠΑ) που εκτοξεύουν το κόστος για τον λαό και για τους μικρούς επαγγελματίες, να σταματήσει η εμπλοκή στους πολεμικούς σχεδιασμούς, να πάψει να πληρώνει ο λαός το κόστος των ανταγωνισμών και των συγκρούσεων.

«Καμία θυσία για τους εφοπλιστές - Οι ναυτεργάτες έχουμε ζωές» ακούστηκε δυνατά από τη συγκέντρωση κάτω από τα γραφεία όπου τα παράσιτα των εφοπλιστών μετράνε τα κέρδη τους και παραγγέλνουν τα θανατόχαρτα από τους ναυτεργάτες για να τους στέλνουν μέσα στο μακελειό. «Τα θανατόχαρτά σας επιστρέφονται. Εδώ και τώρα ασφαλής επαναπατρισμός των συναδέλφων μας», έγραφε το πανό που τοποθετήθηκε στην πρόσοψη του κτιρίου. «Φέρτε τώρα πίσω τους ναυτεργάτες, στον πόλεμο εμείς δεν κάνουμε τις πλάτες», «Φέρτε τους ανθρώπους μας από τον Περσικό, έξω η Ελλάδα από το μακελειό» είναι τα συνθήματα που ακούστηκαν στο λιμάνι.

Χιλιάδες ναυτεργάτες βρίσκονται εγκλωβισμένοι κατήγγειλε ο Αγγελος Γαλανόπουλος, πρόεδρος του «ΣΤΕΦΕΝΣΩΝ», σημειώνοντας ότι «υπάρχει κίνδυνος της ασφάλειας και της ζωής τους». Κατήγγειλε τους εφοπλιστές που «εκβιάζουν τα πληρώματα να μπαίνουν στα Στενά», αλλά και την πολιτική της ελληνικής κυβέρνησης που «δίνει αέρα στα πανιά» των εφοπλιστών και δημιουργεί τεράστιους κινδύνους συνολικά για τον λαό.

Ακολούθησε παράσταση διαμαρτυρίας στο υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας, όπου αντιπροσωπεία των ναυτεργατικών σωματείων συναντήθηκε με τον γενικό γραμματέα του υπουργείου Ευαγγ. Κυριαζόπουλο. Κατήγγειλαν την κυβέρνηση που δεν έκανε τίποτα για να μην εγκλωβιστούν οι ναυτεργάτες στην εμπόλεμη ζώνη και για το γεγονός ότι αρνείται να τη χαρακτηρίσει εμπόλεμη περιοχή. Ακόμα κατήγγειλαν τις πρόσφατες δηλώσεις του υφυπουργού Ναυτιλίας Γκίκα ότι «οι Ελληνες ναυτικοί, όταν βρίσκονται σε πολεμικές ζώνες, μπορούν να λύσουν τη σύμβασή τους με αίτησή τους», δηλαδή να χάσουν τη δουλειά τους. Τα σωματεία απαίτησαν η κυβέρνηση να πάρει άμεσα μέτρα για τον ασφαλή επαναπατρισμό των ναυτεργατών και για να μη χάσουν τη δουλειά τους.

Από τη μεριά του υπουργείου δεν υπήρξε καμιά απάντηση, ενώ απέφυγε να δώσει στοιχεία για το πόσοι Ελληνες ναυτεργάτες βρίσκονται εγκλωβισμένοι στον Περσικό Κόλπο.

Το αντιπυραυλικό σύστημα ενεργοποιήθηκε την Πέμπτη για να καταρρίψει ιρανικούς πυραύλους που κατευθύνονταν στο διυλιστήριο της SAMREF στο λιμάνι Γιανμπού της Ερυθράς Θάλασσας, που το διαχειρίζονται η «Aramco» και η «Exxon». Οι εγκαταστάσεις δέχτηκαν τελικά πλήγμα από drone, όπως ανακοίνωσε το υπουργείο Αμυνας της Σ. Αραβίας, αλλά και οι ελληνικές ντουντούκες της πολεμικής εμπλοκής.

Οι δηλώσεις Δένδια που ακολούθησαν, συνεπικουρούμενες από τα συχαρίκια Αμερικανών αξιωματούχων για το «αξιόμαχο» των Patriot, επιβεβαιώνουν τη βαθιά εμπλοκή της χώρας στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο της Μέσης Ανατολής, που εκθέτει σε μεγάλο κίνδυνο τους στρατιωτικούς εκτός συνόρων και όλο τον λαό.

Οι κίνδυνοι αυτοί δεν είναι σε γνώση μόνο της κυβέρνησης, αλλά και των υπόλοιπων κομμάτων που με την ψήφο τους βρίσκεται σήμερα στη Σαουδική Αραβία η ελληνική πυροβολαρχία. ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ και άλλες παραφυάδες, που παριστάνουν τους «αντιπολεμικούς» και λένε τώρα να γυρίσουν πίσω οι ελληνικές στρατιωτικές δυνάμεις, τον Ιούλη του 2024 είχαν ψηφίσει τη στρατιωτική συνεργασία με τη Σαουδική Αραβία, μέρος της οποίας είναι και η παραμονή των Patriot στην πετρελαιομοναρχία.

Ανάμεσα σε αυτά που είχαν ψηφίσει τότε είναι και το άρθρο 7 της συμφωνίας, που αναφέρεται στη διαχείριση των κομματιασμένων κορμιών - υπολειμμάτων ή σορών - του προσωπικού των Ενόπλων Δυνάμεων που μπορεί να προκύψουν από κάποιο περιστατικό ή «ατύχημα» στην χώρα του Κόλπου! Αναφέρει το συγκεκριμένο άρθρο:

«ΑΡΘΡΟ 7 - ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΑ, ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΣΟΡΟΙ: Τα υπολείμματα ή οι ανθρώπινες σοροί των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων που προκύπτουν από οποιοδήποτε περιστατικό ή ατύχημα παραμένουν στην κυριότητα και υπό τον έλεγχο της Ελληνικής Δημοκρατίας. Το Κράτος Αποστολής έχει το δικαίωμα να έχει πρόσβαση στα υπολείμματα ή στις ανθρώπινες σορούς, σύμφωνα με τις διαδικασίες που καθορίζει το Υπουργείο Αμυνας του Βασιλείου της Σαουδικής Αραβίας».

Με άλλα λόγια, οι απώλειες είναι μέσα στους υπολογισμούς τους, επειδή βέβαια η συστοιχία δεν πήγε εκεί για διακοπές, αλλά για να φυλάει εγκαταστάσεις στρατηγικής σημασίας για τη Σαουδική Αραβία και τα ευρωατλαντικά συμφέροντα, οι οποίες θα μπορούσαν να αποτελέσουν στόχο στρατιωτικής επίθεσης σε καιρό πολέμου, όπως και έγινε.

Καμία δικαιολογία και κανένα άλλοθι δεν έχουν λοιπόν όσοι παριστάνουν τώρα τους πεφτοσυννεφάκηδες και προσπαθούν ξεδιάντροπα να κοροϊδέψουν τον λαό, ενώ ορισμένοι από αυτούς θυμήθηκαν μόλις χτες ότι «η κυβέρνηση συνεργάζεται με το αντιδραστικό καθεστώς της Σαουδικής Αραβίας», που «δεν σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα».

Χαρακτηριστική ήταν η ομιλία του βουλευτή του ΚΚΕ Νίκου Παπαναστάση στη Βουλή στις 3/7/2024, κατά την κύρωση των συμφωνιών Ελλάδας - Σαουδικής Αραβίας. Μεταξύ άλλων είχε σταθεί στο απύθμενο θράσος και στην απανθρωπιά της κυβέρνησης να χαρακτηρίζει ιδιοκτησία της κομματιασμένα κορμιά του προσωπικού των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων «που προκύπτουν από οποιοδήποτε περιστατικό ή ατύχημα».

Μιλώντας ειδικότερα για τη ρύθμιση, είχε τονίσει ότι η κυβέρνηση «κοροϊδεύει με τραγικό τρόπο» τους στρατιωτικούς και τις οικογένειές τους και «περίτεχνα κρύβει την πραγματικότητα» πίσω από προσβλητικές δικαιολογίες ότι η πρόβλεψη της διαχείρισης των νεκρών και των υπολειμμάτων τους είναι πάγιες ρυθμίσεις αυτών των συμφωνιών στις διεθνείς Συνθήκες.

Ειδική αναφορά όμως είχε κάνει και στη συμπαράσταση που απολαμβάνει η κυβέρνηση από ΣΥΡΙΖΑ και ΠΑΣΟΚ σε ό,τι έχει να κάνει με αυτές τις άθλιες συμφωνίες. Θυμίζουμε ότι σε εκείνη τη συζήτηση ο ΣΥΡΙΖΑ είχε ξεπλύνει τις κυβερνητικές επιλογές, κάνοντας λόγο για συμφωνίες για την «ενίσχυση των εξωτερικών σχέσεων μέσω της στρατιωτικής διπλωματίας», ενώ το ΠΑΣΟΚ προβληματιζόταν δήθεν για την αμυντική θωράκιση της Ελλάδας, τη στιγμή που χαρακτήριζε «θετικές» αυτές τις συμφωνίες.

Απαντώντας και στο αίτημα της Πλεύσης Ελευθερίας περί ετεροδικίας, ο Ν. Παπαναστάσης τούς υπενθύμιζε όλα εκείνα τα αποκρουστικά περιστατικά με ναύτες του 6ου Στόλου που πιάνουν λιμάνι και βιάζουν, σπάζουν και τσακίζουν τον κόσμο, όπως είχε συμβεί στα Χανιά.

Σε δήλωσή του ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας σχετικά με την εμπλοκή της Ελλάδας στον πόλεμο, τις οικονομικές συνέπειες και τα μέτρα που ανακοίνωσε η κυβέρνηση, τόνισε: «Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος που εξελίσσεται πλέον σε έναν μεγάλο ενεργειακό πόλεμο και πλήττει όλη την περιοχή, την ελληνική οικονομία και όλο τον εργαζόμενο ελληνικό λαό, δεν καλύπτεται από τα ημίμετρα που παίρνει η κυβέρνηση, με την εκτίναξη της ακρίβειας και του πληθωρισμού.

Αυτά τα μέτρα δεν φτάνουν ούτε για μια στοιχειώδη ανάσα για τους εργαζόμενους, για τους συνταξιούχους, για όλο τον λαό μας. Απαιτούνται τώρα να παρθούν τα μέτρα που έχει προτείνει το ΚΚΕ στη Βουλή, τα οποία δίνουν πραγματική διέξοδο σε αυτό το τεράστιο πρόβλημα, αντί να χρυσοπληρώνουμε για στρατιωτικές αποστολές εκτός συνόρων και για την πολεμική εμπλοκή της χώρας μας σε αυτόν τον απαράδεκτο και βάρβαρο πόλεμο».

Συζητιέται έντονα - κυρίως στην Αλεξανδρούπολη - ότι αεροσκάφος έφυγε από τη βάση της Σούδας και μετέφερε πάνω από 100 άδεια φέρετρα. Αν αληθεύει η πληροφορία, πού κατευθύνονται; Μήπως αυτό εννοούσε τελικά ο Δένδιας όταν καλούσε τον λαό να αποκτήσει «κουλτούρα φέρετρων»;

Κανένα μέτρο «δεν ήταν σε θέση» - όπως είπε - να ανακοινώσει ο Κυρ. Μητσοτάκης, με το πέρας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, για κάποια ελάφρυνση των συνεπειών που βιώνουν τα λαϊκά στρώματα από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, την ώρα που ανέφερε πως «όσο περισσότερο συνεχίζονται οι συγκρούσεις τόσο πιο αρνητικές θα είναι οι επιπτώσεις για την παγκόσμια, για την ευρωπαϊκή, κατά συνέπεια και για την ελληνική οικονομία».

Μάλιστα, στο πλαίσιο των μνημονίων διαρκείας, επικαλέστηκε ξανά «τα πλαίσια των δημοσιονομικών δυνατοτήτων» της κυβέρνησης, επιχειρώντας να ρίξει τον πήχη των όποιων προσδοκιών στο ναδίρ. Επέμεινε δε - και ενώ ο κόσμος καίγεται - ότι «τώρα δεν είναι η ώρα να μιλήσουμε με μεγαλύτερη λεπτομέρεια για τις σκέψεις που κάνουμε σε αυτήν την κατεύθυνση».

Στο ίδιο μήκος κύματος, αναπαρήγαγε τον αστείο ισχυρισμό της κυβέρνησης ότι η ελληνική πυροβολαρχία «Patriot» στη Σαουδική Αραβία έβαλε κατά ιρανικών πυραύλων στον πόλεμο κατά της ...ακρίβειας, αφού «εάν τα διυλιστήρια αυτά, ένα κρίσιμο διυλιστήριο της Σαουδικής Αραβίας είχε πράγματι χτυπηθεί, τότε να ήσασταν απολύτως βέβαιοι ότι η τιμή του πετρελαίου σήμερα θα ήταν πολύ υψηλότερη από αυτή που τελικά είναι». Συνεχίζοντας την ανεκδοτολογία, παρουσίασε την αναχαίτιση ως «μία αυστηρά αμυντική δράση», όταν Ελληνες στρατιωτικοί έχουν σταλεί στη φωτιά του πολέμου που ολοένα και εξαπλώνεται για να προστατέψουν τις εγκαταστάσεις πετρελαιάδων της «Aramco».

Αναφέρθηκε επίσης στην πρότασή του για ενεργοποίηση του άρθρου 42 παράγραφος 7 της Συνθήκης της ΕΕ («ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής»), λέγοντας ότι στο Συμβούλιο αναγνώρισαν «την ανάγκη να προχωρήσουμε γρήγορα κάποια βήματα παραπέρα. Να χαράξουμε δηλαδή έναν σαφή οδικό χάρτη, με ορίζοντα μηνών και όχι ετών, έτσι ώστε να μπορούμε να έχουμε ένα σαφές επιχειρησιακό σχέδιο σε περίπτωση που χρειαστεί να ενεργοποιηθεί αυτή η ρήτρα, ποια θα ήταν τα βήματα τα οποία θα παίρναμε ανάλογα με το είδος της απειλής».

Το παρουσίασε δε ως «μια πολύ σημαντική κατάκτηση για την πατρίδα μας, αλλά και για την Κύπρο» και ότι «αυτή η συζήτηση» είναι τάχα «σε μια κατεύθυνση που αναντίρρητα εξυπηρετεί τα εθνικά συμφέροντα». Στην πραγματικότητα είναι μια άκρως επικίνδυνη εξέλιξη, καθώς στήνει τις προϋποθέσεις για «αυτόματη» συμμετοχή στους νέους ιμπεριαλιστικούς πολέμους και επεμβάσεις, σε όλα τα μέτωπα της ΕΕ και όπου Γης.

Σε σχόλιό του για τις δηλώσεις του Κυρ. Μητσοτάκη μετά τη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ, το Γραφείο Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ υπογραμμίζει τα εξής:

«Το μόνο μέτρο που "ήταν σε θέση" να ανακοινώσει ο κ. Μητσοτάκης για την "αντιμετώπιση" του νέου κύματος της ακρίβειας είναι η ακόμα πιο ενεργή συμμετοχή της χώρας στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, ο οποίος και το προκαλεί. Στο ίδιο μήκος κύματος με τον υπουργό Αμυνας, παρουσίασε προκλητικά ως ενέργεια για τη συγκράτηση των τιμών την κατάρριψη ιρανικών πυραύλων από την ελληνική πυροβολαρχία "Patriot", που έχει αποσταλεί στη Σαουδική Αραβία στο πλαίσιο της συμφωνίας που ψήφισε μαζί με το ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ, για να προστατεύει τις εγκαταστάσεις των πετρελαιάδων της "Aramco". Οσο για τους αστείους ισχυρισμούς περί "αμυντικής ενέργειας", ξέχασε να εξηγήσει από ποιον αμύνεται η Ελλάδα και ποια ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα υπερασπίζεται η κυβέρνηση στη Σ. Αραβία.

Για τα πραγματικά μέτρα ανακούφισης που έχει ανάγκη ο λαός, επικαλέστηκε ξανά τα "δημοσιονομικά πλαίσια", που υπάρχουν μόνο για τις λαϊκές ανάγκες, συμπληρώνοντας ότι "δεν είναι η ώρα" να πει περισσότερα. Τώρα είναι όμως η ώρα να καταργηθούν ο ΦΠΑ στα είδη πλατιάς λαϊκής κατανάλωσης και ο ΕΦΚ στην Ενέργεια, που στο πλαίσιο των ανατιμήσεων αυξάνουν και τη φοροληστεία του λαού, τα ματωμένα πλεονάσματα. Να μπει πλαφόν στις τιμές των καυσίμων και της Ενέργειας στη χονδρική αγορά και στους ενεργειακούς ομίλους, να δοθούν ουσιαστικές αυξήσεις στους μισθούς, με πλήρη και πραγματική επαναφορά των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, να αυξηθούν οι συντάξεις.

Κάθε μέρα γίνεται ακόμα πιο επιτακτική η ανάγκη να σταματήσει η συμμετοχή της χώρας στο ιμπεριαλιστικό μακελειό, να κλείσουν οι αμερικανοΝΑΤΟικές βάσεις και να επιστρέψουν όλα τα στρατεύματα που βρίσκονται εκτός συνόρων».

Η συνολική διακίνηση έφτασε τα 84.118 φύλλα, με την πανεξόρμηση των Κομματικών Οργανώσεων να σηματοδοτεί ένα μεγάλο πολιτικό άνοιγμα εν μέσω ραγδαίων εξελίξεων στα μέτωπα του ιμπεριαλιστικού πολέμου και στην εμπλοκή της χώρας. Η πανεξόρμηση συνέπεσε με τη συμπλήρωση μιας βδομάδας από την έναρξη των βομβαρδισμών των ΗΠΑ - Ισραήλ ενάντια στο Ιράν, και ενώ είχε προηγηθεί μια πρώτη άμεση και μαζική απάντηση από συνδικάτα και φορείς σε όλη τη χώρα.

Το μαζικό πολιτικό άνοιγμα έφερε τις Οργανώσεις σε επαφή με χιλιάδες φίλους του Κόμματος, συμπορευόμενους στο κίνημα, ανθρώπους που παρακολουθούν το Κόμμα και τις θέσεις του, αλλά και πολλούς που τώρα στρέφουν τα αυτιά και το βλέμμα σε αυτά που λέει το ΚΚΕ, καθώς επιβεβαιώνονται οι εκτιμήσεις του για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο.

Ταυτόχρονα, η τρίτη μεγάλη πανεξόρμηση μέσα σε λίγους μήνες, μετά τις Θέσεις και τη Διακήρυξη για τα 80χρονα του ΔΣΕ, με σταθερά υψηλή διακίνηση, επιβεβαιώνει τις τεράστιες δυνατότητες που υπάρχουν για άλμα στην κυκλοφορία του «Ριζοσπάστη», σταθεροποιώντας την επαφή με έναν κόσμο που διαβάζει την εφημερίδα τακτικά αλλά όχι μόνιμα, και ανοίγοντας τον δρόμο για νέους σταθερούς αναγνώστες και συνδρομητές.

Πολλοί είναι εκείνοι που αναγνωρίζουν ότι το ΚΚΕ προειδοποιούσε για τους κινδύνους που ελλόχευαν, ακόμα κι αν στους ίδιους φάνταζαν υπερβολικές οι προειδοποιήσεις. Σε χώρους δουλειάς και γειτονιές τα μέλη του Κόμματος γίνονται δέκτες ερωτήσεων για τις εξελίξεις, για το «πού πάει η κατάσταση» και «τι μπορούμε να κάνουμε».

Τα παραπάνω συναντιούνται στο μεγάλο πολιτικό άνοιγμα του Κόμματος και της ΚΝΕ, το οποίο χρειάζεται να πολλαπλασιαστεί, με την κάθε ΚΟΒ να διαμορφώνει σχέδιο μαζικής πολιτικής παρέμβασης με βάση τον χώρο ευθύνης της, ένα πλούσιο πρόγραμμα συσκέψεων, συγκεντρώσεων, περιοδειών και εξορμήσεων, προτάσσοντας τη συζήτηση με την Ανακοίνωση του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ. Μια δουλειά που για να οργανωθεί χρειάζεται να στηριχθεί στη συμβολή και στο παράδειγμα των στελεχών στη σύσκεψη, στην οργάνωση της πάλης, στην προπαγάνδα, να καταλήγει στη στήριξη κάθε μέλους για να συσπειρώνει γύρω του οπαδούς, άλλους συμπορευόμενους, όπως και να διευρύνει τον περίγυρο, λειτουργώντας ως ακόμα μία ΚΟΒ στο πλάι της υπάρχουσας.

Το άπλωμα της συζήτησης, αξιοποιώντας κάθε δίαυλο επικοινωνίας, δεν αφορά απλά μια γενική ενημέρωση για τις εξελίξεις, αλλά την αναβάθμισή της στο «διά ταύτα», δηλαδή την ανάγκη συσπείρωσης και δράσης γύρω από τις θέσεις του Κόμματος ακριβώς πάνω στο έδαφος των εξελίξεων, φωτίζοντας και τη δυναμική που αυτές έχουν.

Προμετωπίδα είναι βέβαια το κάλεσμα του Κόμματος να δυναμώσει η εργατική - λαϊκή πάλη ενάντια στις επιδιώξεις της αστικής τάξης, που είναι συνυφασμένες με τον πόλεμο, την εμπλοκή για τη γεωστρατηγική της αναβάθμιση και τις μπίζνες, που πάνε πακέτο. Επιδιώξεις με συστατικό τους στοιχείο την ένταση της εκμετάλλευσης και της καταστολής, με τους ρυθμούς που επιβάλλουν τα πολεμικά τύμπανα και απαιτεί συνολικά η θωράκιση της καπιταλιστικής κερδοφορίας.

Αυτές τις επιδιώξεις είναι που υπηρετεί η κυβέρνηση της ΝΔ και συγκλίνουν σε αυτές όλα τα αστικά κόμματα, παρέχοντας στήριξη στα μεγάλα, τα «εθνικά» όπως κατονομάζουν τα συμφέροντα του κεφαλαίου.

Γι' αυτό και σήμερα είναι ανάγκη να κλονιστεί ακόμα περισσότερο η εμπιστοσύνη του λαού στην κυβέρνηση και στα άλλα κόμματα του ευρωατλαντισμού. Να χρεοκοπήσουν παντού οι χυδαίες απειλές της κυβέρνησης περί «σταθερότητας», η αξίωσή της δηλαδή να υποταχθεί ο λαός στην πολεμική εμπλοκή. Να παίρνει επιθετική απάντηση, αφού η εγκληματική αυτή πολιτική φέρνει μόνο αστάθεια και ανασφάλεια, απανωτές κρίσεις, θυσίες δίχως τέλος για τα κέρδη και τους πολέμους τους. Στον αντίποδα, σταθερότητα για τους εργαζόμενους και τα παιδιά τους μπορεί να βρεθεί μόνο στην πάλη για τις ανάγκες τους, ανατρέποντας τη σημερινή βαρβαρότητα, για να μπορούν να ζήσουν όπως τους αξίζει στον 21ο αιώνα: Δίχως πολέμους και εκμετάλλευση, απολαμβάνοντας τον πλούτο που παράγουν, οικοδομώντας σχέσεις αμοιβαίου συμφέροντος, φιλίας και αλληλεγγύης με όλους τους λαούς.

Η αμφισβήτηση της στρατηγικής της αστικής τάξης, λοιπόν, παίρνει συγκεκριμένη έκφραση, με τη μαζική λαϊκή διεκδίκηση για την απεμπλοκή της Ελλάδας από τον πόλεμο, για καμία συμμετοχή στους ευρωατλαντικούς σχεδιασμούς, να κλείσουν όλες οι αμερικανοΝΑΤΟικές βάσεις στη χώρα μας, να μη χρησιμοποιούνται τα λιμάνια και οι υποδομές για τη μεταφορά πολεμικού υλικού, να γυρίσουν τώρα πίσω οι αποστολές εκτός συνόρων, να μην πληρώσει ο λαός τις συνέπειες του πολέμου και της κρίσης τους, να μην περάσουν τα αντεργατικά μέτρα και τα προστάγματα «σιωπητηρίου».

Σε μια τέτοια κατεύθυνση, μόνο «άβρεχτη» δεν βγαίνει η αστική τάξη και η κυβέρνηση, όσο κι αν καλλιεργεί το αντίθετο. Μια σειρά κινητοποιήσεις από σωματεία και μαζικούς φορείς τώρα αλλά και το προηγούμενο διάστημα, απεργιακές μάχες, καταγγελίες κ.ά. εκπέμπουν ελπιδοφόρα μηνύματα για το ποια πρέπει να είναι η δυναμικότερη συνέχεια, αλλά και η αρχή για το πλήθος κόσμου που αναρωτιέται «τι μπορώ να κάνω απέναντι στον πόλεμο».

Ετσι μεταξύ άλλων:

- Είναι οι απεργιακές μάχες ενάντια στην εμπλοκή και στη μετατροπή των χώρων δουλειάς σε Ειδικές Οικονομικές Ζώνες, σαν αυτή στις 6 Φλεβάρη στο Θριάσιο και τον Πειραιά. Απεργία που πραγματοποιήθηκε τη Μέρα Κοινής Δράσης Λιμενεργατών που συνοδεύτηκε με απεργίες και άλλες δράσεις σε 20 λιμάνια της Μεσογείου από 7 χώρες, υπό το σύνθημα «Οι λιμενεργάτες δεν δουλεύουμε για τον πόλεμο». Αντίστοιχα, οι μαχητικές κινητοποιήσεις για την αποτροπή μεταφοράς πολεμικού υλικού προς το κράτος - δολοφόνο Ισραήλ, όπως από τις προβλήτες της CΟSCO με πρωτοβουλία της ΕΝΕΔΕΠ και του Εργατικού Κέντρου Πειραιά, ενώ τις προηγούμενες μέρες αποτράπηκε η μεταφόρτωση στρατιωτικού υλικού στον ΟΛΠ. Σε πολλές περιοχές της χώρας διατρανώνεται η απαίτηση να μη χρησιμοποιούνται τα λιμάνια και οι υποδομές για τη μεταφορά πολεμικού υλικού.

- Είναι η περήφανη στάση των ναυτεργατών και των σωματείων τους, με την καθολική τους απεργία στις 5 Μάρτη, την αγωνιστική συνέχεια που δίνουν απέναντι στους εφοπλιστές που τους στέλνουν στο «στόμα του λύκου» στον Περσικό Κόλπο, που τους δίνουν να υπογράψουν «θανατόχαρτα» ενώ αυτοί από τις ζεστές τους καρέκλες βλέπουν τα κέρδη τους να εκτοξεύονται. Μήνυμα ότι δεν ρισκάρουν τη ζωή τους για τα κέρδη των εφοπλιστών έστειλαν και οι σπουδαστές στην ΑΕΝ Ασπροπύργου, με τη συσπείρωση στον Σύλλογό τους και την αυξημένη πρωτιά που έδωσαν στις εκλογές στην «Αγωνιστική Ενότητα».

- Είναι οι σημαντικές μάχες στους χώρους δουλειάς. Για παράδειγμα η στάση εργασίας των εργολαβικών εργαζομένων στα ΕΛΠΕ στον Ασπρόπυργο απέναντι στις επικίνδυνες και εξουθενωτικές συνθήκες, αφού η εργοδοσία απαιτεί επίσπευση των εργασιών συντήρησης (shut-down), ώστε να επαναλειτουργήσει το εργοστάσιο τώρα που οι τιμές του πετρελαίου είναι στα ύψη και «μυρίζεται» τεράστια κέρδη. Εξίσου, οι κινητοποιήσεις για την υπογραφή ΣΣΕ, όπως στην «Tasty» που συνεχίζονται, στη ΔΕΛΤΑ όπου οι εργαζόμενοι απέσπασαν αυξήσεις και σημαντικές κατακτήσεις. Δύο επιχειρήσεις από τον κλάδο Τροφίμων - Ποτών - Γάλακτος, όπου στις 3 Φλεβάρη πραγματοποιήθηκε μαζική πανελλαδική απεργία για την καταδίκη του εργοδοτικού εγκλήματος στη «Βιολάντα», διαμηνύοντας ότι δεν θα γίνουν συνήθεια τα φέρετρα από τους τόπους δουλειάς και τα σφαγεία του πολέμου.

- Είναι οι πολύμορφες δράσεις των φοιτητών στις σχολές και τα αντιπολεμικά τους συλλαλητήρια, όπως την περασμένη Πέμπτη στην Αθήνα, των μαθητών, όπως αυτές που συντονισμένα ξεδιπλώθηκαν σε σχολεία σε όλη την Ελλάδα την Τρίτη.

Τέτοιες κινητοποιήσεις θα συνενώνονται και θα τροφοδοτούν μεγάλες μάχες ενάντια στην εμπλοκή και στις οικονομικές συνέπειες του πολέμου, όπως το μεγάλο συλλαλητήριο στις 27 Μάρτη στο Σύνταγμα με σύνθημα «Καμιά συμμετοχή - καμία εμπλοκή - Εξω η Ελλάδα από τον πόλεμο - Δεν θα πληρώσουμε τα σπασμένα!».

- Είναι ακόμα οι νέοι στρατευμένοι που παλικαρίσια βγαίνουν μπροστά και καταδικάζουν την εμπλοκή της Ελλάδας στον πόλεμο και στα σχέδια των ΗΠΑ - ΝΑΤΟ, ενώ συγκροτούν, όπως έχουν δικαίωμα, επιτροπές για να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα που γεννά αυτός ο καταστροφικός πόλεμος. Τέτοιο ήταν το παράδειγμα της Επιτροπής Φαντάρων από το Κέντρο Εκπαίδευσης Ειδικών Δυνάμεων, που απέστειλε επιστολή - κάλεσμα στήριξης. Παρακαταθήκη άφησε και ο πρωτόγνωρος αγώνας για τα δεδομένα του χώρου των στρατιωτικών που δόθηκε μέσα στη χρονιά από στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων και απόστρατους ενάντια στο απαράδεκτο νομοσχέδιο του υπουργείου Αμυνας.

- Είναι τα ελπιδοφόρα αποτελέσματα από αρχαιρεσίες στο συνδικαλιστικό κίνημα, όπως στο Εργατικό Κέντρο Αθήνας, στην ΑΔΕΔΥ, σε μεγάλους χώρους δουλειάς, όπως στα νοσοκομεία, όπου ενισχύονται και αναδεικνύονται πρώτες οι ταξικές δυνάμεις όπου συμμετέχουν τα μέλη του ΚΚΕ, δίνοντας πρόσθετες κατραπακιές στην κυβέρνηση, που και από όλα τα παραπάνω επιβεβαιώνεται ότι έχει αντίπαλο.

Το ΚΚΕ δίνει όλες του τις δυνάμεις για να εκφράζεται μαζικά και να ενισχύεται το ρεύμα αμφισβήτησης της στρατηγικής του κεφαλαίου. Κυρίως, αυτό το ρεύμα να μετατραπεί σε ένα μεγάλο, πανελλαδικά συντονισμένο κίνημα, μια μεγάλη κοινωνική συμμαχία, ταξικά προσανατολισμένη, σε αντικαπιταλιστική - αντιμονοπωλιακή κατεύθυνση.

Αυτός είναι ο μόνος ελπιδοφόρος δρόμος που δίνει διέξοδο στη γνήσια ανησυχία και στο «κάτι πρέπει να γίνει». Ο δρόμος δηλαδή που το ΚΚΕ καλεί τον λαό να βαδίσει: Ο ολομέτωπος αγώνας ενάντια στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και στη στρατηγική της αστικής τάξης, που σέρνει τον λαό στον όλεθρο. Αγώνας συνδυασμένος με την πάλη ενάντια στο σύστημα της εκμετάλλευσης, που έχει τον πόλεμο στο dna του, για την ανατροπή του σάπιου καπιταλισμού, για τον σοσιαλισμό - κομμουνισμό.

Από παλιότερη συνάντηση του Τραμπ με Ευρωπαίους ηγέτες

Την Πέμπτη, ωστόσο, Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Ολλανδία και Ιαπωνία εξέδωσαν κοινή δήλωση στην οποία ανέφεραν ότι τα κράτη τους είναι έτοιμα να συμμετάσχουν σε «κατάλληλες προσπάθειες για τη διασφάλιση της ασφαλούς διέλευσης μέσω των Στενών του Ορμούζ» και ότι θα λάβουν μέτρα για τη σταθεροποίηση των ενεργειακών αγορών, χωρίς να υπάρχει βέβαια κάποιο συγκεκριμένο σχέδιο δράσης.

Πληροφορίες αναφέρουν επίσης ότι η Γαλλία «εργάζεται με εταίρους σε Ευρώπη, Ινδία και Ασία σε ένα σχέδιο διεθνούς αποστολής συνοδείας εμπορικών πλοίων διά του Στενού όταν οι περιστάσεις το επιτρέπουν». Κύκλοι της γαλλικής κυβέρνησης ανέφεραν ότι Κάτω Χώρες, Ιταλία και Ελλάδα έχουν δείξει ενδιαφέρον, ενώ και η Βρετανία παραμένει «ανοιχτή».

Στο ίδιο πνεύμα, η Κάλας δεν απέκλεισε την επέκταση της επιχείρησης «Aspides» στον Κόλπο ανατολικότερα, για να καλύψει μέρος μιας ενδεχόμενης επιχείρησης στον Κόλπο. «Είναι προς το συμφέρον μας να διατηρηθούν ανοιχτά τα Στενά του Ορμούζ, και γι' αυτό συζητάμε επίσης τι μπορούμε να κάνουμε προς αυτήν την κατεύθυνση από ευρωπαϊκής πλευράς», δήλωσε η Κάλας.

Και πρόσθεσε: «Αν θέλουμε να υπάρχει ασφάλεια σε αυτήν την περιοχή, τότε το πιο εύκολο θα ήταν να αξιοποιήσουμε την επιχείρηση που ήδη έχουμε στην περιοχή (σ.σ. "Aspides") και ίσως να την προσαρμόσουμε λίγο (...) Υπάρχουν επίσης συζητήσεις για μια "συμμαχία των προθύμων" προς αυτήν την κατεύθυνση, αλλά πρέπει να δούμε και ποια επιλογή θα μπορούσε να είναι η ταχύτερη για να διασφαλίσει το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. Οπως βλέπετε, πάντως, δεν είναι εύκολο».

Την ίδια ώρα, μια σειρά ευρωπαϊκά κράτη του ΝΑΤΟ έχουν στείλει αεροπλανοφόρα, φρεγάτες, μαχητικά αεροπλάνα και αντιαεροπορικά συστήματα στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ παρέχουν σε αμερικανικές δυνάμεις πρόσβαση σε στρατιωτικές βάσεις που χρησιμοποιούνται για βομβαρδισμούς κατά του Ιράν.

Η αντιφατικότητα των εξελίξεων αποτυπώνει τους ανταγωνισμούς που δυναμώνουν μέσα στο ευρωατλαντικό στρατόπεδο, κυρίως ανάμεσα στις ΗΠΑ και στους μεγαλύτερους Ευρωπαίους εταίρους τους, στο έδαφος της σύγκρουσης με την Κίνα για την πρωτοκαθεδρία στο παγκόσμιο ιμπεριαλιστικό σύστημα. Μέσα σ' αυτό το πλαίσιο διεξάγεται και το μεταξύ τους παζάρι για την επόμενη μέρα στην περιοχή και όχι μόνο.

Πώς ερμηνεύεται η στάση των Ευρωπαίων ΝΑΤΟικών σ' αυτήν τη φάση του ιμπεριαλιστικού πολέμου; Σίγουρα οι επιφυλάξεις τους να ενσωματωθούν πλήρως στον αμερικανικό σχεδιασμό δεν έχουν να κάνουν με το ...γινάτι ότι «οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν μας συμβουλεύτηκαν πριν από αυτόν τον πόλεμο», όπως δήλωσε τις προάλλες ο εκπρόσωπος του Γερμανού καγκελάριου. Ούτε επειδή η ΕΕ «δεν καταλαβαίνει τους στόχους αυτού του πολέμου», σύμφωνα με την Κάγια Κάλας.

Μια ματιά σε δηλώσεις των τελευταίων ημερών από Ευρωπαίους αξιωματούχους, σε συνδυασμό με αναλύσεις που κάνουν δεξαμενές σκέψεις και στρατιωτικοί αναλυτές, δίνουν μια εικόνα για το τι πραγματικά καθορίζει τη στάση των Ευρωπαίων, η οποία, χωρίς να είναι ενιαία, οξύνει την αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ.

Ενδεικτική είναι η δήλωση του Γερμανού υπουργού Αμυνας Μπόρις Πιστόριους, ο οποίος αναρωτήθηκε: «Τι ακριβώς περιμένει ο Τραμπ από μια χούφτα ευρωπαϊκές φρεγάτες στα Στενά του Ορμούζ που δεν μπορεί να επιτύχει το ισχυρό αμερικανικό Ναυτικό από μόνο του;».

Η «χούφτα» με τις ευρωπαϊκές φρεγάτες δεν συγκρίνεται βέβαια με την τεράστια συγκέντρωση των αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή. Αλλά, σε κάθε περίπτωση, η συμμετοχή τους σε μια επιχείρηση για το άνοιγμα του Ορμούζ θα σήμαινε και μεγαλύτερο βαθμό δέσμευσης της ΕΕ (ή ομάδας ευρωπαϊκών κρατών) στα σχέδια που κάνουν οι ΗΠΑ για τον πόλεμο και την επόμενη μέρα στη Μέση Ανατολή. Και αυτό φαίνεται να το αντιλαμβάνονται καλά οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ.

Μια άλλη ανάλυση, του αμερικανικού NPR, επισημαίνει ότι η «δέσμευση» της Ευρώπης στο ουκρανικό μέτωπο του ιμπεριαλιστικού πολέμου - που είναι πολύ πιο ισχυρή από αυτή των ΗΠΑ - καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τις γεωπολιτικές της προτεραιότητες στο φόντο της κλιμάκωσης, που τείνει «να ενώσει τις τελείες» των διαφορετικών πολεμικών συγκρούσεων. Ο Φινλανδός Πρόεδρος Αλεξάντερ Στουμπ το διατύπωσε με αφοπλιστική ειλικρίνεια: «Εχουμε τη Ρωσία να φροντίσουμε - 1.340 χιλιόμετρα κοινών συνόρων».

«Διαιρετικά» λειτουργεί και η πολιτική του Ιράν για επιλεκτική διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ. Εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ δήλωσε πως «τα μέρη που δεν εμπλέκονται στην επίθεση εναντίον του Ιράν μπορούν να διέλθουν από τα Στενά σε συντονισμό με τις Ενοπλες Δυνάμεις μας».

Αυτό επανέλαβε και ο αναπληρωτής ΥΠΕΞ του Ιράν σε συνέντευξη στο «France 24»: «Εχουμε ήδη ενημερώσει τους Ευρωπαίους και όλους τους άλλους ότι πρέπει να προσέξουν να μη συμμετέχουν σε αυτόν τον πόλεμο επιθετικότητας εναντίον του Ιράν. Αν οποιαδήποτε χώρα ενταχθεί στις ΗΠΑ και στο Ισραήλ στην επίθεση, θα γίνει επίσης νόμιμος στόχος για τα αντίποινα του Ιράν».

Το Ιράν γνωρίζει βέβαια τον βαθμό εμπλοκής των Ευρωπαίων στον πόλεμο. Είναι φανερό όμως ότι διαφοροποιεί τη στάση του στο θέμα του Ορμούζ, επειδή ξέρει τη σημαντική επίδραση που έχει το ενεργειακό ντόμινο στις εύθραυστες ευρωπαϊκές οικονομίες και προσπαθεί να διευρύνει τις ρωγμές και τις αντιθέσεις στο ευρωατλαντικό στρατόπεδο.

Το ίδιο αναδεικνύει και η εκτενής ανάλυση του αμερικανικού think tank «Carnegie Endowment for International Peace» με τίτλο «Οι επικίνδυνες επιπτώσεις του πολέμου με το Ιράν για την Ευρώπη». Οπως σημειώνει, «μέσα στην ομίχλη ενός τόσο βίαιου, πολυεθνικού πολέμου, είναι δύσκολο να αποσαφηνιστούν τα διαφορετικά συμφέροντα που διακυβεύονται και οι πιθανές συνέπειες (...) Ομως ακόμα και οι παντοδύναμες ΗΠΑ χρειάζονται την Ευρώπη (...) Αυτό δίνει στους Ευρωπαίους και στις χώρες του Αραβικού Κόλπου μοχλό ισχύος, που πρέπει να χρησιμοποιήσουν άμεσα. Η αντίδραση (...) πρέπει να είναι μια επαναδιαπραγμάτευση των όρων της σχέσης».

Ενδεικτικό του παζαριού στο ευρωατλαντικό στρατόπεδο, που «τρέχει» παράλληλα με την κλιμάκωση του πολέμου, είναι και η δήλωση του Γερμανού ΥΠΕΞ Γιόχαν Βάντεφουλ: «Περιμένουμε από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ να μας ενημερώσουν και να μας πουν αν επιτεύχθηκαν οι στόχοι. Μόλις αποκτήσουμε σαφή εικόνα, πρέπει να προχωρήσουμε στην επόμενη φάση: Τον ορισμό μιας αρχιτεκτονικής ασφάλειας για όλη την περιοχή, μαζί με τα γειτονικά κράτη».

Με άλλα λόγια, η ΕΕ και κυρίως οι μεγαλύτερες οικονομίες της διαπραγματεύονται πίσω από τους καπνούς και τα ερείπια του πολέμου τη θέση τους στην περιοχή την επόμενη μέρα, χωρίς κανείς βέβαια να μπορεί να προβλέψει πότε και ποια θα είναι αυτή...

Επίδικο αυτού του παζαριού είναι σίγουρα και οι εγγυήσεις που ζητάνε οι Ευρωπαίοι από τις ΗΠΑ για την Ουκρανία. «Εχουμε κάτι που λέγεται ΝΑΤΟ», δήλωσε ο Ντόναλντ Τραμπ. «Ημασταν πολύ καλοί μαζί τους. Δεν ήμασταν υποχρεωμένοι να τους βοηθήσουμε με την Ουκρανία. Η Ουκρανία βρίσκεται χιλιάδες μίλια μακριά από εμάς... Παρ' όλα αυτά, τη βοηθήσαμε. Τώρα θα δούμε αν θα μας βοηθήσουν κι εκείνοι»...

Μέσα σ' αυτό το κλίμα, που δεν είναι βέβαια στάσιμο αλλά μεταβάλλεται διαρκώς, κυβερνήσεις και κόμματα ευρωπαϊκών κρατών, μαζί με δυνάμεις της σοσιαλδημοκρατίας, προσπαθούν να παρουσιάσουν την ΕΕ ως το αντίπαλο δέος στην «επιθετική πολιτική» των ΗΠΑ, ακόμα και ως παράγοντα που η στάση της μπορεί να κλείσει τα πολεμικά μέτωπα και να συμβάλει στην αποκατάσταση της ειρήνης. Το γεράκι όμως δεν μπορεί ποτέ να γίνει περιστέρι, ούτε καν να εμφανίζεται ως τέτοιο!

Το κάλπικο αφήγημα ότι «η Ευρώπη δεν εμπλέκεται στον πόλεμο» και ότι «ο πόλεμος δεν είναι της Ευρώπης» δεν είναι πρωτοτυπία της ελληνικής κυβέρνησης. «Δουλεύεται» από τους προπαγανδιστικούς μηχανισμούς και άλλων κρατών, όπως και της ίδιας της ΕΕ, που είναι χωμένη μέχρι τα μπούνια στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, τόσο στο μέτωπο της Ουκρανίας όσο και σε αυτό της Μέσης Ανατολής.

Για το πρώτο δεν χρειάζονται ιδιαίτερες αποδείξεις. Για το δεύτερο, αρκεί να σημειώσουμε ενδεικτικά τα εξής: Η Βρετανία παρείχε στις ΗΠΑ πρόσβαση στις βάσεις Ακρωτηρίου στην Κύπρο, Ντιέγκο Γκαρσία στον Ινδικό Ωκεανό και Φέρφορντ στην Αγγλία, απ' όπου αμερικανικά αεροπλάνα βομβαρδίζουν το Ιράν. Αμέσως μετά την επίθεση με drone στη βάση της στο Ακρωτήρι, έστειλε στην Κύπρο πολεμικό πλοίο και ελικόπτερα, αλλά και 4 επιπλέον πολεμικά αεροσκάφη στο Κατάρ.

Η Γαλλία έχει στείλει το αεροπλανοφόρο «Charles de Gaulle» και τη φρεγάτα «Languedoc» στα ανοιχτά της Κύπρου. Ο Μακρόν παραδέχτηκε ότι γαλλικές δυνάμεις κατέρριψαν ιρανικά drones τις πρώτες ώρες του πολέμου, ενώ γαλλικές αεροπορικές βάσεις στη Μέση Ανατολή είναι ανοιχτές για αμερικανικά αεροσκάφη.

Η Ελλάδα έστειλε φρεγάτες και 4 F-16 στην Κύπρο και συνεχίζει να παραχωρεί τη Σούδα για χρήση από αμερικανικά σκάφη. Η ελληνική συστοιχία Patriot στη Σαουδική Αραβία συμμετείχε στην κατάρριψη ιρανικών πυραύλων που στόχευαν πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, με τον Ελληνα υπουργό Αμυνας μαζί με αξιωματούχους των ΗΠΑ να καμαρώνει για το «αξιόμαχο» των στρατιωτικών δυνάμεων, επιβεβαιώνοντας κυνικά την εμπλοκή.

Η Ιταλία δεσμεύτηκε σε αποστολή ναυτικών μέσων και αντιαεροπορικών συστημάτων τύπου SAMP/T στις χώρες του Κόλπου. Η Πορτογαλία ενέκρινε χρήση της βάσης Λάζιες στις Αζόρες και η Ισπανία έστειλε την πλέον προηγμένη φρεγάτα της να «προστατεύσει» την Κύπρο...

Καμία αυταπάτη να μην έχουν οι λαοί! Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος απλώνει παντού τις φλόγες του και ξεσκεπάζει τους πραγματικούς ενόχους που τους σπρώχνουν στον όλεθρο. Η ιμπεριαλιστική ΕΕ, με όλες τις αντιθέσεις της με τις ΗΠΑ και στο εσωτερικό της, είναι πρωταγωνιστής στην κλιμάκωση του ιμπεριαλιστικού πολέμου, με βαθιά εμπλοκή σε όλα τα ενεργά μέτωπα. Για τα συμφέροντα της αστικής τάξης και των μονοπωλίων της εξοπλίζεται μέχρι τα μπούνια και παζαρεύει με εχθρούς και συμμάχους τον ρόλο της την επόμενη μέρα.

Οι αντιθέσεις τους ανοίγουν ρωγμές, που είναι στο χέρι του λαού με τον αγώνα του να τις κάνει ρήγματα. Μέσα από αυτά θα δει ακόμα πιο καθαρά την πραγματική διέξοδο από τον πόλεμο, που είναι να πάρει ο ίδιος στα χέρια του την εξουσία!

Παρά το κόστος από την αύξηση των τιμών Ενέργειας, που επιδεινώνει την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών βιομηχανιών, η ΕΕ πήρε τη στρατηγική απόφαση να μειώσει τις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου και πετρελαίου, εκτιμώντας ότι το γεωπολιτικό διακύβευμα στην Ουκρανία και η πλήρης ενεργειακή αποκοπή από τη Ρωσία, με στόχο την αποδυνάμωσή της, είναι το καίριο.

Παράλληλα - στο πλαίσιο της «στρατηγικής αυτονομίας» που επιδιώκει η ΕΕ - προχωρούν επενδύσεις στην ενεργειακή μετάβαση, καθώς η Κομισιόν ανακοίνωσε χρηματοδότηση για επενδύσεις σε πυρηνικούς αντιδραστήρες σε κράτη - μέλη, αλλά και επενδύσεις σε χώρες της Βόρειας Αφρικής και του Περσικού Κόλπου σε ΑΠΕ και έργα βιώσιμης ανάπτυξης, σε δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, ενισχύοντας τις συνδέσεις με τις χώρες του Κόλπου. Αυτά τα επενδυτικά σχέδια τώρα βρίσκονται «στον αέρα», εν μέσω της νέας σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.

Τα τελευταία χρόνια η Ευρώπη αντικαθιστά με ραγδαίο ρυθμό την εξάρτησή της από το ρωσικό φυσικό αέριο μέσω αγωγών με μια νέα εξάρτηση, από το αμερικανικό LNG, και σε μια συγκυρία που οι αντιθέσεις μέσα στον ευρωατλαντικό άξονα οξύνονται, έχουν βγει στη φόρα και διατυπώνονται ανησυχίες για «υπερβολική εξάρτηση από τις ΗΠΑ».

Οι εισαγωγές αμερικανικού LNG στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (περιλαμβάνει τα 27 κράτη - μέλη της ΕΕ συν την Ισλανδία, το Λιχτενστάιν και τη Νορβηγία) αντιπροσώπευαν το 2025 σχεδόν το 40% των συνολικών εισαγωγών φυσικού αερίου (αγωγοί και LNG) και το 59% των εισαγωγών LNG. Ενδεικτικά, η ενεργοβόρα Γερμανία λαμβάνει πλέον έως και το 96% του LNG της από τις ΗΠΑ. Στο πετρέλαιο πλέον μόνο το 2% - 3% των εισαγωγών προέρχεται από τη Ρωσία, κατευθυνόμενο αποκλειστικά προς Ουγγαρία και Σλοβακία μέσω του αγωγού Ντρούζμπα.

Με φόντο και τις απειλές των ΗΠΑ για απόκτηση της Γροιλανδίας, στην ΕΕ έχει μεγαλώσει η «συνειδητοποίηση» ότι οι ΗΠΑ θα χρησιμοποιήσουν τις προμήθειες Ενέργειας ως «όπλο» προκειμένου να εκβιάσουν για άλλα ανταλλάγματα, σε άλλες γεωπολιτικές προτεραιότητες. Εξάλλου η εμπορική συμφωνία ΗΠΑ - ΕΕ που κλείστηκε πέρυσι, υπό την απειλή υψηλότερων αμερικανικών δασμών από αυτούς που τελικά επιβλήθηκαν στα ευρωπαϊκά εμπορεύματα, περιλαμβάνει δέσμευση της ΕΕ για αγορά Ενέργειας αξίας 750 δισ. δολαρίων από τις ΗΠΑ έως το 2028.

Αν και η Ευρώπη δεν αγοράζει μεγάλες ποσότητες πετρελαίου ή LNG από τη Μέση Ανατολή, ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ προκαλεί άνοδο τιμών και επηρεάζει άμεσα την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών ομίλων. Το πόσο άσχημα θα είναι για τη Γερμανία και την Ευρώπη εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πόσο θα διαρκέσει η σύγκρουση και πόσο θα εξαπλωθεί, τονίζουν αναλυτές.

Εκεί που κερδίζουν οι ΗΠΑ, χάνει η ΕΕ. Για παράδειγμα, αν η τιμή του πετρελαίου παρέμενε στα 100 δολάρια το βαρέλι για τα επόμενα δύο χρόνια, το ΑΕΠ της Γερμανίας θα ήταν 0,3% χαμηλότερο φέτος και 0,6% χαμηλότερο το 2027 απ' ό,τι θα ήταν χωρίς την αύξηση της τιμής. Αυτό αντιστοιχεί σε απώλεια συνολικής οικονομικής παραγωγής περίπου 40 δισ. ευρώ σε πραγματικούς όρους σε διάστημα δύο ετών, λέει το IW.

Οσο διαρκεί ο πόλεμος οι προοπτικές ανάπτυξης θα επιδεινώνονται, εξανεμίζοντας για άλλη μια φορά τις ελπίδες της Γερμανίας για επιστροφή στην ανάπτυξη, την ώρα που ήδη συμπιέζεται ανάμεσα στον ανταγωνισμό από τις ΗΠΑ και την Κίνα.

Η πολεμική αναταραχή στη Μέση Ανατολή, που δημιουργεί ενεργειακή αβεβαιότητα για την Ευρώπη, αναζωπυρώνει τη συζήτηση για εξορύξεις υδρογονανθράκων στην Αρκτική. Η Νορβηγία, που μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία έχει αναδειχθεί στον μεγαλύτερο προμηθευτή φυσικού αερίου της ΕΕ, επιχειρεί να αξιοποιήσει τη συγκυρία ώστε η Κομισιόν να επιτρέψει νέες γεωτρήσεις στην περιοχή.

Η νορβηγική πετρελαϊκή βιομηχανία ασκεί έντονο λόμπινγκ ενάντια στον τερματισμό της ανάπτυξης πετρελαίου και φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή Αρκτική. Η τελική αναθεωρημένη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Αρκτική αναμένεται να παρουσιαστεί το δεύτερο εξάμηνο του έτους.

Η Νορβηγία διαθέτει σήμερα δύο πεδία φυσικού αερίου βόρεια του Αρκτικού Κύκλου - το Snohvit και το Aasta Hansteen - αλλά η κυβέρνηση ενθαρρύνει νέες έρευνες. Τον Γενάρη πρότεινε να ανοίξουν 70 νέα μπλοκ για έρευνα, περισσότερα από τα μισά στη Θάλασσα Μπάρεντς. Το Οσλο υποστηρίζει ότι η ΕΕ «υπονομεύει τον εαυτό της», επισημαίνοντας παράλληλα ότι η Ρωσία έχει μεγάλα σχέδια για επέκταση της παραγωγής LNG στη ρωσική Αρκτική.

Από τις συγκρούσεις σε Μέση Ανατολή και Ουκρανία και την επέμβαση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα μέχρι τη γεωπολιτική αντιπαράθεση σε Αρκτική και Ασία - Ειρηνικό, ο «ενεργειακός πόλεμος» όχι μόνο διεξάγεται απευθείας και απροκάλυπτα πλέον στο «πεδίο», αλλά βρίσκεται και στην «καρδιά» των ιμπεριαλιστικών σχεδιασμών.

Ο ανταγωνισμός των καπιταλιστών για την Ενέργεια είναι κρίκος για την επόμενη «πίστα» των πολέμων και το υπόβαθρο για την επέκτασή τους. Οσο ξεθωριάζουν τα όποια προσχήματα για την επέμβαση των ΗΠΑ - Ισραήλ στο Ιράν, αλλά και γύρω από την ιμπεριαλιστική σύγκρουση ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ και Ρωσίας στην Ουκρανία, το ενεργειακό ντόμινο γίνεται καταλύτης ραγδαίων εξελίξεων.

Σε ένα τέτοιο φόντο οξυμένης αντιπαράθεσης για την αλλαγή του «ενεργειακού χάρτη», το «νήμα» που συνδέει τα διάφορα σχέδια γίνεται το «φιτίλι» για παραπέρα ανάφλεξη της ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή και στον υπόλοιπο κόσμο. Το ένα «σχέδιο» ανταγωνίζεται και «διασταυρώνεται» με το «αντίπαλο σχέδιο», την ώρα που ο «ενεργειακός πόλεμος» μεταφέρεται απροκάλυπτα στο πεδίο της μάχης, με επιθέσεις σε αγωγούς, κοιτάσματα, διυλιστήρια, δεξαμενόπλοια.

Οι σχεδιασμοί των ΗΠΑ για απρόσκοπτη διέλευση των μεταφορών Ενέργειας από τα Στενά του Ορμούζ με αμερικανικά πολεμικά πλοία να συνοδεύουν τάνκερ, ρίχνει περισσότερο μπαρούτι στη σύγκρουση. Σε αυτόν τον σχεδιασμό εντάσσονται και οι εκκλήσεις στους «συμμάχους» των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ και την Ασία να συμμετέχουν με πολεμικά πλοία στο άνοιγμα των Στενών.

Η στόχευση των ενεργειακών πηγών του Κόλπου και η απειλή της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ είναι μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής πίεσης από το Ιράν, με απρόβλεπτες συνέπειες. Η άνοδος των παγκόσμιων τιμών Ενέργειας και η αναταραχή στις χρηματοπιστωτικές αγορές ανησυχούν και τις ΗΠΑ, ενώ σηματοδοτούν σαφώς ότι ο πόλεμος και οι συνέπειές του δεν θα παραμείνει γεωγραφικά περιορισμένος στην περιοχή.

Στο εσωτερικό των ΗΠΑ συγκρούονται από τη μια η ανησυχία των καπιταλιστών για άνοδο των τιμών των καυσίμων και από την άλλη τα κέρδη των πετρελαϊκών ομίλων.

Η άνοδος των τιμών της Ενέργειας λόγω του πολέμου στο Ιράν προσφέρει ένα τεράστιο «απροσδόκητο» κέρδος στις αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες. Η εταιρεία έρευνας αγοράς «Rystad Energy» υπολογίζει ότι οι παραγωγοί σχιστολιθικού πετρελαίου στις ΗΠΑ θα μπορούσαν να κερδίσουν επιπλέον 63 δισ. δολάρια, καθώς οι τιμές θα ξεπεράσουν τα 100 δολάρια το βαρέλι και να εκτοξευτούν στα 162 δισ. δολάρια. Ανάμεσα στους πιο κερδισμένους θα είναι οι πετρελαϊκοί κολοσσοί BP, Chevron, ConocoPhillips, ExxonMobil, Shell.

Οι ΗΠΑ είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός αργού πετρελαίου στον κόσμο, με παραγωγή 13 εκατ. βαρελιών ημερησίως, σύμφωνα με την Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας (EIA). Εξάγουν περίπου 11 εκατ. βαρέλια πετρελαίου ημερησίως και όπως τόνισε ο Πρόεδρος Ντ. Τραμπ, «όταν οι τιμές του πετρελαίου ανεβαίνουν, βγάζουμε πολλά χρήματα».

Ωστόσο, ενώ οι παραγωγοί πετρελαίου των ΗΠΑ επωφελούνται βραχυπρόθεσμα, στο μέλλον το υψηλότερο κόστος Ενέργειας θα επηρεάσει τον πληθωρισμό και θα μειώσει τη ζήτηση. Οι κίνδυνοι από την ανοδική πορεία του κόστους του πετρελαίου και από τον συνολικό αντίκτυπο του πολέμου στο Ιράν επισημαίνονται και από τη βιομηχανία.

Σε μια τέτοια προσπάθεια ελέγχου των τιμών, οι ΗΠΑ ήραν προσωρινά τις κυρώσεις στο ρωσικό πετρέλαιο και εξετάζουν το ενδεχόμενο άρσης κυρώσεων στις πωλήσεις ιρανικού πετρελαίου που βρίσκεται ήδη στη θάλασσα, το οποίο ανέρχεται σε περίπου 140 εκατ. βαρέλια και θα ενίσχυε τις προμήθειες σε χώρες όπως η Ινδία, η Ιαπωνία και η Μαλαισία, αναγκάζοντας παράλληλα την Κίνα να πληρώσει «τιμή αγοράς».

Δυο μέρες πριν από την επέμβαση ο Λευκός Οίκος δημοσίευσε ένα άρθρο, με τίτλο «Η αμερικανική ενεργειακή κυριαρχία επιστρέφει υπό τον Πρόεδρο Τραμπ». Οι ΗΠΑ, κορυφαίος παραγωγός και εξαγωγέας υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), «το 2025 σημείωσαν ένα ιστορικό νέο ρεκόρ εξάγοντας περισσότερους από 100 εκατ. μετρικούς τόνους LNG σε ένα μόνο έτος - η πρώτη χώρα που πέτυχε ποτέ αυτό το ορόσημο». Προβλέπει ότι η παραγωγή φυσικού αερίου στις ΗΠΑ θα συνεχίσει να φτάνει σε ιστορικά υψηλά το 2026 και το 2027.

Λίγες μέρες μετά, λόγω των αντιποίνων του Ιράν, η εταιρεία LNG του Κατάρ ανακοίνωσε ότι αναστέλλει προσωρινά τη δραστηριότητά της, δηλαδή θα αποσύρει το 20% της παραγωγής της από την αγορά. Με το ρωσικό φυσικό αέριο υπό κυρώσεις, οι ΗΠΑ ενισχύουν την παγκόσμια κυριαρχία τους στο LNG και τους μοχλούς πίεσης σε εχθρούς και «συμμάχους».

Περαιτέρω ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αυξάνει το ενδιαφέρον στην Ασία για φυσικό αέριο από το έργο Alaska LNG αξίας 44 δισ. δολαρίων, σύμφωνα με στελέχη της εταιρείας ανάπτυξης Glenfarne. Ο αγωγός θα διασχίζει 1.300 χλμ. στην τεράστια πολιτεία πριν το αέριο υγροποιηθεί για να μεταφερθεί, κυρίως σε πελάτες στην Ασία. Η εταιρεία στοχεύει να ξεκινήσει αποστολές LNG το 2031.

Ο πόλεμος στον Περσικό Κόλπο έχει αναγκάσει το Κατάρ, έναν από τους μεγαλύτερους προμηθευτές LNG της Ασίας, να σταματήσει όλες τις αποστολές, καθώς η εξαγωγική του διαδρομή μέσω των Στενών του Ορμούζ έχει μπλοκαριστεί. «Αυτό υπενθυμίζει ότι το Alaska LNG είναι από τα λίγα έργα LNG που μπορούν να στείλουν φορτία στη Βόρεια Ασία χωρίς να περάσουν από κάποιο γεωπολιτικό "στενό πέρασμα"», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Glenfarne.

«Γι' αυτόν τον λόγο η Ταϊβάν, η Ταϊλάνδη, η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα έχουν ήδη δεσμευτεί για ποσότητες», συμπλήρωσε. Οι δύο μεγαλύτεροι εισαγωγείς LNG της Ιαπωνίας, JERA και Tokyo Gas, έχουν συνάψει προκαταρκτικές συμφωνίες για την αγορά συνολικά 2 εκατ. τόνων ετησίως από το Alaska LNG. Οπως δήλωσε ο Τραμπ το καλοκαίρι, το Τόκιο και η Σεούλ θέλουν να επενδύσουν «τρισεκατομμύρια δολάρια» στο έργο του αγωγού.

Οι τελικές εγκρίσεις για τον αγωγό και τον τερματικό εξαγωγών του έργου έχουν καθυστερήσει, καθώς η Glenfarne δεν έχει ακόμη πετύχει τον στόχο για δεσμευτικές συμφωνίες αγοράς για το 80% της σχεδιαζόμενης εξαγωγικής δυναμικότητας, που ανέρχεται σε 20 εκατ. τόνους LNG ετησίως. Μέχρι στιγμής έχει εξασφαλίσει δεσμεύσεις για 13 εκατ. τόνους. Στο μεταξύ η ελληνική εταιρεία «Danaos Corporation» στοχεύει να παραδώσει πλοία μεταφοράς LNG το 2031.

Σε αυτό συμβάλλει και η άρση ορισμένων κυρώσεων στο ρωσικό πετρέλαιο την οποία ανακοίνωσε η Ουάσιγκτον στις 12 Μάρτη, για 30 μέρες, προκειμένου να διευκολυνθεί ο παγκόσμιος ανεφοδιασμός και να συγκρατηθούν οι τιμές. Κίνηση που προκάλεσε αντιδράσεις από τους Ευρωπαίους, παράλληλα όμως αναζωπύρωσε συζητήσεις για επαναφορά της «φτηνής» για τη βιομηχανία ρωσικής Ενέργειας στην Ευρώπη.

Ο πρωθυπουργός του Βελγίου, Μπαρτ ντε Βέβερ, δέχτηκε κριτική για όσα είπε σε συνέντευξή του: «Χάνουμε σε όλα τα μέτωπα, πρέπει να τερματίσουμε τη σύγκρουση (σ.σ. στην Ουκρανία) προς το συμφέρον της Ευρώπης». Η Ευρώπη πρέπει να επανεξοπλιστεί «και ταυτόχρονα πρέπει να ομαλοποιήσουμε τις σχέσεις με τη Ρωσία και να ανακτήσουμε την πρόσβαση σε φτηνή Ενέργεια. Είναι κοινή λογική. Κατ' ιδίαν οι Ευρωπαίοι ηγέτες μού λένε ότι έχω δίκιο, αλλά κανείς δεν τολμά να το πει φωναχτά».

Εκμεταλλευόμενη τη συγκυρία, η Ρωσία παζαρεύει και δηλώνει ότι βρίσκεται σε διαδικασία εξέτασης του ενδεχομένου να διακόψει πρώτη την προμήθεια πετρελαίου και φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά, «προλαβαίνοντας» την απόφαση της ΕΕ για πλήρη κατάργηση ρωσικών υδρογονανθράκων σταδιακά μέχρι το 2027.

Το ζήτημα επανέφερε προ ημερών ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμ. Πεσκόφ, παραπέμποντας στην εντολή του Ρώσου Προέδρου Βλ. Πούτιν «να εξεταστεί η πιθανότητα πρόωρης αποχώρησης από τις ευρωπαϊκές αγορές φυσικού αερίου» και επισημαίνοντας πως «απαιτεί αρκετά εις βάθος ανάλυση».

Οι αγορές Ενέργειας - συνέχισε ο Πεσκόφ - «έχουν υποστεί σειρά σοκ λόγω του πολέμου στο Ιράν» και «η Μόσχα αναλύει σοβαρά τη θεωρητική πιθανότητα να εξέλθει από τις ευρωπαϊκές αγορές Ενέργειας». Εξάλλου, πρόσθεσε, η Ρωσία δεν έχει δει κάποιο σημάδι από την Ευρώπη ότι θέλει να συζητήσει τον ρωσικό ενεργειακό εφοδιασμό.

Ο ρωσικός κολοσσός φυσικού αερίου «Gazprom» πιέζει να αυξήσει τον όγκο προμηθειών και να καλύψει την περιορισμένη παγκόσμια αγορά: Αν η άθικτη δεύτερη γραμμή του «Nord Stream 2» και ο αγωγός «Yamal - Europe», που διασχίζει την Πολωνία, επανεκκινήσουν, θα εισέλθουν στην αγορά περίπου 60 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως. Και αν αποκατασταθεί και η ουκρανική διαμετακόμιση, η παγκόσμια αγορά θα μπορούσε να αναπληρωθεί κατά 100 δισ. κυβικά μέτρα ή και περισσότερο. Η «Gazprom» τονίζει ότι θα μπορούσε να καλύψει ολόκληρο το έλλειμμα που δημιουργήθηκε από την παρεμπόδιση του LNG του Κατάρ.

Εκμεταλλευόμενες την εξαίρεση από τις αμερικανικές κυρώσεις και προσπαθώντας να αποτρέψουν ελλείψεις στην προμήθεια που προκαλούνται από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, οι κινεζικές κρατικές πετρελαϊκές εταιρείες, αλλά και ινδικές εταιρείες διύλισης, έχουν επανεκκινήσει εδώ και μέρες την αναζήτηση φορτίων ρωσικού αργού πετρελαίου.

Εμπορικοί βραχίονες των κρατικών εταιρειών «Sinopec» και «PetroChina» έχουν απευθυνθεί αυτήν τη βδομάδα σε προμηθευτές για πιθανές αγορές ρωσικού πετρελαίου - τις πρώτες από τον Νοέμβρη. Οι κρατικές πετρελαϊκές εταιρείες της Κίνας είχαν αναστείλει τις αγορές ρωσικού πετρελαίου αφότου η Ουάσιγκτον επέβαλε κυρώσεις στις δύο μεγαλύτερες ρωσικές πετρελαϊκές εταιρείες, «Rosneft» και «Lukoil».

Οι ινδικές εταιρείες διύλισης αγόρασαν 30 εκατ. βαρέλια ρωσικού πετρελαίου τη βδομάδα που ακολούθησε την έγκριση του Λευκού Οίκου. Εκτοτε επιτράπηκε σε περισσότερες χώρες να ξαναρχίσουν τις αγορές από τη Ρωσία, όπως η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα.

Σε αυτήν τη συγκυρία, η Μόσχα κατήγγειλε για άλλη μια φορά την Ουκρανία ότι «εδώ και αρκετές μέρες επιτίθεται με drones» στους αγωγούς «Turkish Stream» και «Blue Stream», τους μοναδικούς που λειτουργούν και στην Ευρώπη.

Πρόκειται για αγωγούς που προμηθεύουν την Τουρκία και ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένων της Ουγγαρίας, της Σλοβακίας και της Σερβίας, με περίπου 40 δισ. κυβικά μέτρα ρωσικού αερίου.

Επιπλέον, από τα τέλη Γενάρη η Ουκρανία δεν έχει επισκευάσει τον αγωγό Ντρούζμπα, που μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο σε Ουγγαρία και Σλοβακία, κάτι που οδήγησε τη Βουδαπέστη να μπλοκάρει το δάνειο 90 δισ. ευρώ για το Κίεβο, στην πρόσφατη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ.

Ο ενεργειακός πόλεμος μεταφέρεται στο πεδίο και στις θαλάσσιες μεταφορές. Μετά τα ρεσάλτα σε πλοία που μεταφέρουν ρωσικό, ιρανικό και βενεζολάνικο πετρέλαιο και τις συλλήψεις πλοίων του ρωσικού σκιώδους στόλου στη Μεσόγειο και στη Βαλτική, η Ρωσία έχει ανακοινώσει ότι σχεδιάζει να παρέχει ναυτικές συνοδείες για την προστασία εμπορικών πλοίων και δεξαμενόπλοιων.

Προβλέπεται επίσης να εγκαταστήσει εξοπλισμό προστασίας επί των πλοίων και εξετάζει ομάδες ένοπλων συνοδών για πλοία.

«Τα πολιτικά, διπλωματικά και νομικά μέτρα κατά της εκστρατείας της Δύσης που στοχεύει τη ρωσική ναυτιλία δεν είναι πάντα αποτελεσματικά» και «αν προκύψουν νέες απειλές στη θάλασσα από ευρωπαϊκές χώρες, θα αναπτυχθούν πρόσθετα μέτρα», προειδοποίησε ο Ν. Πατρούσεφ, μέλος του ρωσικού Συμβουλίου Ασφαλείας.

ΚΕΙΜΕΝΑ: Ελένη ΜΑΪΛΗ

Στην υπάρχουσα συγκυρία «ξύπνησε» και ένα άλλο «καυτό» μέτωπο του ιμπεριαλιστικού ανταγωνισμού ΗΠΑ - Κίνας, αυτό στην Ταϊβάν. Εν μέσω της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή που έχει διαταράξει το διεθνές εμπόριο Ενέργειας, η Κίνα υπέβαλε επίσημη «προσφορά» στην Ταϊβάν την Τετάρτη, υποσχόμενη «ενεργειακή σταθερότητα» με αντάλλαγμα την αποδοχή της «επανένωσης».

Η Ταϊβάν εισάγει το 1/3 των αναγκών της σε LNG από το Κατάρ και ανακοίνωσε επίσης ότι έχει εξασφαλίσει τον βραχυπρόθεσμο εφοδιασμό της, μεταξύ άλλων μέσω εισαγωγών από τις ΗΠΑ.

Οπως ανακοινώθηκε από τον Τσεν Μπινχουά, εκπρόσωπο του κινέζικου Γραφείου Υποθέσεων της Ταϊβάν, «η επανένωση θα φέρει ενεργειακή σταθερότητα και προστασία στους Ταϊβανέζους συμπατριώτες μας». Οπως ήταν αναμενόμενο, η κυβέρνηση της Ταϊβάν απέρριψε την πρόταση της Κίνας.

Ενώ χώρες της Ασίας όπως η Ιαπωνία, η Ινδία και η Νότια Κορέα αγωνίζονται να εξοικονομήσουν Ενέργεια - καθώς το 2025 βασίζονταν στη Μέση Ανατολή για το 59% των εισαγωγών τους - η Κίνα φαίνεται να διαθέτει ισχυρά «αναχώματα», που εξαρτώνται όμως από την εξέλιξη και τη διάρκεια του πολέμου.

Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Ενεργειακών Μελετών της Οξφόρδης, μέχρι στιγμής το Πεκίνο βασίζεται σε:

• Στρατηγικά Αποθέματα τα οποία εκτιμώνται σε 1,4 δισ. βαρέλια πετρελαίου.
• Στην «ειδική σχέση» με την Τεχεράνη, καθώς το Ιράν συνεχίζει να προμηθεύει την Κίνα, τον κύριο αγοραστή του, μέσω των Στενών του Ορμούζ, με τις εισαγωγές να υποχωρούν οριακά από τα 1,57 εκατ. βαρέλια ημερησίως τον Φλεβάρη, στα 1,47 εκατ. τον Μάρτη.
• Ενεργειακή Μετάβαση: Η Κίνα πουλάει περισσότερα ηλεκτρικά και υβριδικά οχήματα από όλο τον υπόλοιπο κόσμο μαζί, ενώ το 2024 το 31% της ηλεκτρικής της ενέργειας παρήχθη από αιολικά, ηλιακά και υδροηλεκτρικά έργα. Πάνω από τα μισά αυτοκίνητα που πωλούνται στην Κίνα είναι ηλεκτρικά, αντί για οχήματα με κινητήρες εσωτερικής καύσης.

Επιπλέον η Κίνα βρίσκεται ήδη πολύ μπροστά στη διαδικασία εξηλεκτρισμού και όσο γίνεται μακριά από την άμεση κατανάλωση πετρελαίου και φυσικού αερίου. Περισσότερο από το 30% της τελικής κατανάλωσης Ενέργειας της Κίνας προέρχεται πλέον από ηλεκτρική ενέργεια, σε σύγκριση με λίγο πάνω από 20% παγκοσμίως και λιγότερο από το 25% στην ΕΕ.

Παρά την ανθεκτικότητα του μεγαλύτερου εισαγωγέα πετρελαίου στον κόσμο, η εξάρτηση της Κίνας από τη Μέση Ανατολή παραμένει στο 50% (έναντι 95% της Ιαπωνίας), γεγονός που καθιστά ευάλωτη την καπιταλιστική οικονομία της σε μια μακροχρόνια κρίση.

Η Ινδία στέλνει επιπλέον πολεμικά πλοία στον Κόλπο του Ομάν και την Αραβική Θάλασσα, προκειμένου να διασφαλίσει τη διέλευση των πλοίων της, εκμεταλλευόμενη τις απευθείας διαπραγματεύσεις με το Ιράν για να επιτρέψει σε δεξαμενόπλοια καυσίμων να εξέλθουν από τα Στενά του Ορμούζ.

Το Ναυτικό της Ινδίας αναπτύσσει περισσότερα από έξι πολεμικά πλοία, συμπεριλαμβανομένων και πλοίων υποστήριξης, μετέδωσε το Bloomberg. Τα πλοία θα σταθμεύσουν ανατολικά των Στενών του Ορμούζ και δεν θα εισέλθουν σε αυτά. Στόχος τους θα είναι να συνοδεύουν τα πλοία μέχρι να φτάσουν σε ασφαλέστερα ύδατα στη βόρεια Αραβική Θάλασσα.

Η Ινδία εξασφάλισε τις τελευταίες ημέρες την ασφαλή διέλευση δύο κρατικών δεξαμενόπλοιων που μετέφεραν υγροποιημένο αέριο πετρελαίου (LPG) και βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με το Ιράν ώστε να επιτραπεί η διέλευση και άλλων πλοίων καυσίμων. Η Ινδία προμηθεύεται περίπου το 90% των εισαγωγών LPG από τη Μέση Ανατολή.

Το αποκρουστικό αποτέλεσμα της ισραηλινής κατοχής στη Γάζα

Στη Γάζα η όποια ανθρωπιστική βοήθεια περνάει με το σταγονόμετρο, παρατείνοντας το μαρτύριο για περίπου 2 εκατ. Παλαιστίνιους που προσπαθούν να επιβιώσουν σε ισοπεδωμένα εδάφη, με τεράστιες καταστροφές σε υποδομές παντός είδους. Την ίδια ώρα υπάρχουν σχεδιασμοί για βίαιο εκτοπισμό τους προκειμένου να προχωρήσει απρόσκοπτα το άθλιο σχέδιο Τραμπ για τη «νέα Γάζα», προτεκτοράτο των ΗΠΑ - Ισραήλ και λοιπών «εταίρων», μια «Ριβιέρα» για λίγους. Σε αυτόν τον σχεδιασμό μάλιστα θέλει να συμμετάσχει και η ελληνική αστική τάξη, με την κυβέρνηση να σκέφτεται να στείλει στρατιωτική δύναμη, την οποία βαφτίζει «σταθεροποιητική», κάτι που βέβαια θα συναντήσει τη σθεναρή αντίδραση του ελληνικού λαού.

Την Πέμπτη ηγέτες της ΕΕ, σε νέα υποκριτική ανακοίνωση που εξέδωσαν, καταδίκασαν στα λόγια τις συνεχιζόμενες επιθέσεις των εποίκων κατά των Παλαιστινίων της Δυτικής Οχθης, ζητώντας να ληφθούν «περισσότερα περιοριστικά μέτρα εναντίον παράνομων εποίκων» (λες και υπάρχουν και νόμιμοι...). Στην ίδια ανακοίνωση καταγράφουν την «επιδείνωση της κατάστασης στη Γάζα και στη Δυτική Οχθη», εκφράζοντας «βαθιά ανησυχία».

Αυτήν τη βδομάδα οι Παλαιστίνιοι θρήνησαν και 4 γυναίκες που σκοτώθηκαν από θραύσματα πυραύλου που έπεσαν στο χωριό τους, κοντά στη Χεβρώνα, από την πολεμική σύγκρουση Ισραήλ - Ιράν.

Το χτύπημα στις εγκαταστάσεις όπου είναι το κοίτασμα Παρς

Το ιρανικό υπουργείο Υγείας έως τις 9/3 είχε αναφέρει 1.255 νεκρούς και 12.000 τραυματίες. Το Al Jazeera ανέβασε τους νεκρούς αργότερα σε τουλάχιστον 1.444 και τους τραυματίες σε 18.500, ενώ κατά άλλες εκτιμήσεις οι νεκροί είναι τουλάχιστον 4.000 με 5.000 και οι τραυματίες δεκάδες χιλιάδες. Πλάι στα θύματα είναι τεράστιες και οι υλικές ζημιές, καθώς έχουν μετατραπεί σε σωρούς ερειπίων ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα, σχολεία, νοσοκομεία, κλινικές, πανεπιστήμια, ενώ έχουν χτυπηθεί ιστορικά και αρχαιολογικά μνημεία της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.

Την Τετάρτη έγινε χτύπημα του Ισραήλ (σε πιθανό συντονισμό με τις ΗΠΑ, παρά τις διαψεύσεις) στο μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στον κόσμο: Στο κοίτασμα South Pars, το οποίο το Ιράν συνεκμεταλλεύεται με το Κατάρ και καλύπτει το 80% της εγχώριας κατανάλωσης φυσικού αερίου στο Ιράν (αναγκάζοντάς το να σταματήσει τις εξαγωγές σε Ιράκ και Τουρκία).

Επίσης χτυπήθηκαν εγκαταστάσεις επεξεργασίας φυσικού αερίου και διυλιστήρια στην Ασαλούγιε, παράκτια πόλη και λιμάνι στο νότιο Ιράν, βγάζοντας εκτός λειτουργίας μονάδες που χειρίζονται περίπου 100 εκατ. κ.μ. αερίου την ημέρα - γύρω στο 14% της παραγωγής του South Pars. Είναι ενδεικτικό πως η επίθεση αυτή σε λίγη ώρα αύξησε την τιμή του φυσικού αερίου στην Ευρώπη κατά τουλάχιστον 35%.

Απαντώντας το Ιράν εξαπέλυσε βαλλιστικούς πυραύλους στο τεράστιο διυλιστήριο και ενεργειακές εγκαταστάσεις στο Ρας Λαφάν αργά το βράδυ της Τετάρτης, προκαλώντας την επιδείνωση στις διπλωματικές σχέσεις Τεχεράνης - Ντόχας και στην απέλαση του στρατιωτικού ακολούθου της ιρανικής πρεσβείας στο Κατάρ.

Σε έκτακτη συνάντηση στο Ριάντ των υπουργών Εξωτερικών και άλλων αξιωματούχων της Σαουδικής Αραβίας, της Τουρκίας, του Αζερμπαϊτζάν, του Μπαχρέιν, της Αιγύπτου, της Ιορδανίας, του Κουβέιτ, του Κατάρ, του Πακιστάν, της Συρίας και των ΗΑΕ καταδίκασαν ως «αδικαιολόγητα» τα ιρανικά αντίποινα στο Κατάρ και σε άλλες ενεργειακές εγκαταστάσεις και άλλων χωρών της περιοχής.

Να σημειωθεί και το αμερικανο-ισραηλινό χτύπημα στον περίγυρο του πυρηνικού εργοστασίου του Μπουσέρ - ρωσικής κατασκευής - και σε ρώσικο προσωπικό, που προκάλεσε την άμεση αντίδραση, με την εκπρόσωπο του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα να λέει ότι είναι «κατηγορηματικά απαράδεκτο να τίθενται σε κίνδυνο η ζωή και η υγεία μεγάλου αριθμού Ρώσων πολιτών στον σταθμό», ενώ οι επιθέσεις «μπορεί να προκαλέσουν ραδιολογική ή οικολογική καταστροφή σε επίπεδο περιοχής».

Επίσης ο γενικός διευθυντής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (IAEA), Ραφαέλ Γκρόσι, επανέλαβε έκκληση «για αυτοσυγκράτηση κατά τη διάρκεια του πολέμου, ώστε να αποφευχθεί κάθε κίνδυνος πυρηνικού ατυχήματος».

Την ίδια ώρα αποκαλύπτονται με όλες αυτές τις εξελίξεις και τα αδιέξοδα και οι αντιφάσεις που δημιουργεί ο πόλεμος. Την Πέμπτη, ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ δεν απέκλεισε οι ΗΠΑ να άρουν τις κυρώσεις... στο ιρανικό πετρέλαιο, τουλάχιστον αυτό που μεταφέρουν δεξαμενόπλοια που εγκλωβίστηκαν στον Κόλπο (βλέπε και σελ 8-9).

Στο φόντο αυτών των εξελίξεων και αντιφάσεων, το Ισραήλ επέκτεινε τις επιθέσεις του για πρώτη φορά, αυτή τη βδομάδα, και σε παράκτιες περιοχές του Ιράν (λιμάνια, πολεμικά και άλλα πλοία) στην Κασπία Θάλασσα.

Ταυτόχρονα, στην κυβέρνηση των ΗΠΑ σημειώθηκε η πρώτη παραίτηση αξιωματούχου. Την Τρίτη παραιτήθηκε ο διευθυντής του «Εθνικού Κέντρου Αντιτρομοκρατίας» (National Counterterrosim Center) Τζόζεφ Κεντ, που επισήμανε «πως αντιβαίνει στη συνείδησή του ο συνεχιζόμενος πόλεμος κατά του Ιράν». Τόνισε επίσης πως η Τεχεράνη δεν συνιστούσε «άμεση απειλή για το έθνος μας» και πως «είναι σαφές πως ξεκινήσαμε αυτόν τον πόλεμο λόγω της πίεσης από το Ισραήλ και από το ισχυρό τού αμερικανικό λόμπι».

Ο Κεντ κατηγόρησε ευθέως το Ισραήλ και το ισραηλινό λόμπι στις ΗΠΑ πως εξαπέλυσαν μία μεγάλη εκστρατεία «παραπληροφόρησης», για να «υπονομεύσουν την πλατφόρμα» του Προέδρου Τραμπ «πρώτα η Αμερική». Κατέληξε δε πως «αυτό ήταν ψέμα και την ίδια τακτική οι Ισραηλινοί τη χρησιμοποίησαν για να μας σύρουν στον καταστροφικό πόλεμο στο Ιράκ, που κόστισε στο έθνος μας τις ζωές χιλιάδων εκ των καλύτερων ανδρών και γυναικών. Δεν μπορούμε να κάνουμε το ίδιο λάθος ξανά».

Λίγες ώρες μετά ήρθε και η έκθεση της βετεράνου, επικεφαλής της Διεύθυνσης Εθνικών Πληροφοριών, Τούλσι Γκάμπαρντ, σε επιτροπή της Γερουσίας με αντιφατικές δηλώσεις. Χαρακτήρισε το ιρανικό καθεστώς «άθικτο αλλά σε μεγάλο βαθμό αποδυναμωμένο» από τις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις και εξήγησε ότι η συμβατική ικανότητα προβολής ισχύος του Ιράν στην περιοχή έχει «σε μεγάλο βαθμό καταστραφεί», αλλά το καθεστώς παραμένει στην εξουσία και μπορεί ακόμη να πλήξει αμερικανικά συμφέροντα.

Αμφισβητώντας ευθέως τις πρότερες δηλώσεις του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, η Γκάμπαρντ ανέφερε στο γραπτό κείμενο πως η πυρηνική «εμπλουτιστική» υποδομή του Ιράν είχε ήδη «εξαφανιστεί/συντριβεί» από τις επιθέσεις των ΗΠΑ τον Ιούνιο του 2025 και αυτό δεν είχε ξαναρχίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου, και άρα ο πόλεμος δεν μπορεί να δικαιολογηθεί με βάση «άμεση» πυρηνική απειλή. Ωστόσο, η ίδια ακόμα και αν πιέστηκε από γερουσιαστές στην προφορική ακρόαση, απέφυγε να απαντήσει και αρκέστηκε να δηλώσει ότι «ο Πρόεδρος είναι ο πιο αρμόδιος να πει τι αποτελεί "άμεση απειλή"». Επίσης τόνισε πως σε αυτόν τον πόλεμο οι προτεραιότητες και οι στόχοι μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ «διαφέρουν»...

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου σε συνέντευξη Τύπου που έδωσε το βράδυ της Πέμπτης υπαινίχθηκε σαφέστατα, όταν είπε πως «οι επαναστάσεις δεν γίνονται από αέρος», πως θα πρέπει να υπάρξει «και χερσαίο κομμάτι» σε αυτόν τον πόλεμο. Στη συνέχεια επιβεβαίωσε ότι ο πόλεμος δεν γίνεται ούτε για την... ελευθερία του ιρανικού λαού (όπως διαλαλούν διάφορα φερέφωνα και εδώ στην Ελλάδα), αλλά για να αλλάξουν οι δρόμοι μεταφοράς Ενέργειας και να παρακαμφθεί π.χ. μελλοντικά ακόμη και το στρατηγικό Στενό του Ορμούζ. «Θα πρέπει να έχουμε αγωγούς πετρελαίου και αερίου που θα πηγαίνουν δυτικά μέσω της Αραβικής Χερσονήσου κατευθείαν στα λιμάνια μας στο Ισραήλ», είπε ο Νετανιάχου, επιβεβαιώνοντας ξεκάθαρα τον σφοδρό ανταγωνισμό για τους δρόμους μεταφοράς της Ενέργειας (στη συγκεκριμένη περιοχή ανάμεσα στο ινδικό και τον κινεζικό), που είναι και από τις βασικές αιτίες του πολέμου.

Σε αυτό το φόντο, ο Αμερικανός υπουργός Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε την Πέμπτη πως το κόστος αυτού του πολέμου μπορεί να ξεπεράσει και τα 200 δισ. δολάρια, ενώ μερικές ώρες αργότερα ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ενέκρινε «εκτάκτως» επικαλούμενος «λόγους ασφαλείας» συμβόλαια πώλησης όπλων και αντιαεροπορικών συστημάτων ύψους 16,47 δισ. δολαρίων σε ΗΑΕ και Κουβέιτ, ώστε να παρακάμψει την έγκριση της συμφωνίας (και πιθανές αντιδράσεις) από το Κογκρέσο.

Πάντως στο Ισραήλ παραδέχονται γύρω στους 20 νεκρούς από τις ιρανικές αντεπιθέσεις και πάνω από 3.924 τραυματίες. Αποφεύγουν δε συστηματικά σχεδόν κάθε αναφορά στη «μεγάλη εικόνα» των υλικών καταστροφών και ζημιών που προκαλούνται από πυραύλους του Ιράν και της Χεζμπολάχ ή από θραύσματα αναχαίτισής τους λόγω αυστηρής στρατιωτικής λογοκρισίας (και εξοντωτικών προστίμων και ποινών κάθειρξης).

Οι ΗΠΑ παραδέχονται τον θάνατο περίπου 14 στρατιωτικών και τον τραυματισμό περίπου 150, ενώ το Ιράν υποστηρίζει πως έχει σκοτώσει έως τώρα τουλάχιστον 200 Αμερικανούς στρατιώτες (με επιθέσεις σε αμερικανικές βάσεις χωρών του Κόλπου) και έχει τραυματίσει πάνω από 3.500 άλλους. Ωστόσο, ρεπορτάζ του Bloomberg στις 19/3 ανέφερε πως οι ΗΠΑ έχασαν τουλάχιστον 16 αεροπλάνα (τα 10 βομβαρδιστικά drone Reaper) στον πόλεμο με το Ιράν και πως μισή ντουζίνα άλλα είναι σε κακή κατάσταση είτε από φίλια πυρά, είτε από ιρανικά χτυπήματα, μεταξύ των οποίων μαχητικά F-16, KC-135 (τάνκερ εναέριου ανεφοδιασμού). Πλάι σε αυτές τις απώλειες, το Reuters και η WSJ μετέδωσαν την Παρασκευή την ενίσχυση των αμερικανικών δυνάμεων με περίπου 2.500 πεζοναύτες σε χώρες του Κόλπου και τρία πολεμικά πλοία, ενώ το αεροπλανοφόρο «USS Gerald R.Ford» μετά την πρόσφατη μεγάλη πυρκαγιά έχει αποσυρθεί και φαίνεται πως πάει για επισκευή στη Σούδα.

Επίσης σημαντικό πλήγμα είναι αυτό σε αμερικανικό μαχητικό F-35 την Πέμπτη από ιρανικό σύστημα αεράμυνας. Κατά τους Ιρανούς (που έδωσαν στη δημοσιότητα ως πειστήριο σχετικό σύντομο βίντεο και φωτογραφία) το μαχητικό υπέστη σοβαρό πλήγμα και συνετρίβη. Κατά τους Αμερικανούς, το αεροσκάφος χτυπήθηκε μεν αλλά «κατάφερε να προσγειωθεί με ασφάλεια» με τραυματισμένο τον πιλότο.

Ο Ιρανός, νέος ανώτατος ηγέτης, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, με νέο γραπτό διάγγελμα που δημοσιοποίησε την Παρασκευή, χάραξε ακόμη πιο βαθιά πορεία ολομέτωπης σύγκρουσης, τονίζοντας πως «όλοι οι εσωτερικοί και εξωτερικοί εχθροί του Ιράν θα πρέπει να στερηθούν την ασφάλεια και να παραχωρηθεί αυτή σε όλους τους συμπατριώτες μας».

Στο μήνυμά του για την περσική Πρωτοχρονιά, σημειώνει χαρακτηριστικά ότι «αυτήν τη στιγμή, λόγω της ιδιαίτερης ενότητας που έχει δημιουργηθεί μεταξύ σας, συμπατριώτες μας, παρά όλες τις διαφορές σας σε θρησκευτικό, πνευματικό, πολιτισμικό και πολιτικό επίπεδο, ο εχθρός ηττήθηκε. Οι Ιρανοί τού έχουν καταφέρει ένα ολέθριο πλήγμα, σε τέτοιο βαθμό που εκστομίζει αντιφατικά και παράλογα λόγια». Σύμφωνα με τον ίδιο, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ είχαν την «ψευδαίσθηση» πως εάν ο Αλί Χαμενεΐ και άλλοι στρατιωτικοί ηγέτες σκοτώνονταν, αυτό θα προκαλούσε «τον φόβο και την απόγνωση» στο Ιράν και ότι θα μπορούσαν επομένως «να κάνουν πραγματικότητα το όνειρο να κυριαρχήσουν στο Ιράν και κατόπιν να το διαιρέσουν».

Στο μήνυμα σημειώνει ακόμα πως το Ιράν ή συμμαχικές δυνάμεις του στην περιοχή δεν ευθύνονται «επ' ουδενί» για τις επιθέσεις εναντίον του Ομάν και της Τουρκίας κατά τη διάρκεια του πολέμου. Επέρριψε την ευθύνη για αυτές τις επιθέσεις «στους παραπλανητικούς ελιγμούς» του Ισραήλ.

Η επιλογή του Μ. Χαμενεΐ να αποφύγει κάθε δημόσια εμφάνιση μετά την εκλογή του στις 8 Μάρτη πιθανώς να σχετίζεται με θέματα ασφαλείας, καθώς έχουν ήδη δολοφονηθεί δεκάδες σημαντικοί ανώτεροι πολιτικοί και στρατιωτικοί αξιωματούχοι (τόσο στις ένοπλες δυνάμεις όσο και στους «Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης»). Υπάρχουν επίσης φήμες ότι και ο ίδιος έχει τραυματιστεί.

Επίσης ο Πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν σε δικό του μήνυμα ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «πίστευαν πως σκοτώνοντας τον ηγέτη μας, εμείς θα συνθηκολογούσαμε, όμως εμείς γίναμε ισχυρότεροι».

Παράλληλα το Ιράν αναδιαμορφώνει τον σχεδιασμό για την «επόμενη μέρα» των Στενών του Ορμούζ, με τους «Financial Times» αυτήν τη βδομάδα να υποστηρίζουν πως ήδη κάποιες εφοπλιστικές εταιρείες πετρελαιοφόρων πλοίων κατέβαλαν «τέλος διέλευσης» ύψους 2 εκατομμυρίων δολαρίων, προκειμένου να εξασφαλίσουν την ασφαλή διέλευση...

Ο πρόεδρος της ιρανικής βουλής, Μ. Καλιμπάφ, είναι ένας από τους πρωτεργάτες των σχεδιασμών για την επόμενη μέρα των Στενών του Ορμούζ, καθώς αυτός και άλλοι Ιρανοί αξιωματούχοι επεξεργάζονται τρόπους για να αντιστρέψουν τη δυσχερή πίεση των κυρώσεων. Προτείνουν για παράδειγμα την επιβολή νέων φόρων και τελών διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ και εμπάργκο σε χώρες που επιβάλλουν κυρώσεις έναντι του Ιράν και ακολουθούν «εχθρική πολιτική».

Το Ισραήλ βομβαρδίζει κατοικημένες περιοχές στον νότιο Λίβανο και εκκενώνει περιοχές

Βασικός στόχος του Ισραήλ στη νέα φάση του πολέμου στον Λίβανο δεν είναι μόνο η τρομοκράτηση του λαού της χώρας, ότι τον περιμένει η μοίρα της καταστροφής των Παλαιστινίων της Γάζας. Φροντίζει να αυξήσει την πίεση στη λιβανέζικη κυβέρνηση, ώστε να συρθεί από θέση μεγαλύτερης αδυναμίας σε διάλογο και να συνδιαλλαγεί, με τη φοβέρα της αρπαγής (κι άλλων) εδαφών, κατηγορώντας τον λιβανέζικο στρατό ότι μέσα στα δύο χρόνια της υποτιθέμενης «εκεχειρίας» (που ξεκίνησε τον Νοέμβρη του 2024 και την παραβίαζε συστηματικά το κράτος - δολοφόνος) δεν κατάφερε να αφοπλίσει τη Χεζμπολάχ.

Αυτήν τη βδομάδα οι αεροπορικές επιδρομές και οι χερσαίες επιχειρήσεις επικεντρώθηκαν στην καταστροφή γεφυρών των ποταμών Λιτάνι και Ζαχράνι. Βασικός σκοπός είναι να αποκοπεί όλο το νότιο τμήμα του Λιβάνου από την υπόλοιπη ενδοχώρα, για να αυξηθεί η χερσαία εισβολή και να κατακτηθεί έδαφος σε βάθος αρκετών χιλιομέτρων, που το Ισραήλ το παρουσιάζει ως «ζώνη ασφαλείας» - σχεδιασμός που έχει τις πλάτες, άμεσα ή έμμεσα, των ΗΠΑ, της Γαλλίας και άλλων που βλέπουν «ευκαιρίες» για μπίζνες.

Μπροστά σε αυτές τις κινήσεις βρίσκει την κυβέρνηση του Λιβάνου πρόθυμη να προχωρήσει σε «άμεσες διαπραγματεύσεις», ενώ την ίδια ώρα η Χεζμπολάχ διαμηνύει πως ούτε παραδίδει τα όπλα, ούτε μειώνεται η διάθεσή της για ένοπλη αντίσταση στους εισβολείς.

Οι νεκροί στο τέλος αυτής της βδομάδας πλησίασαν τους 1.000 και οι τραυματίες ξεπέρασαν τα 2.500 άτομα, ενώ οι εκτοπισμένοι άμαχοι είναι ήδη πάνω από 1 εκατομμύριο, δηλαδή περίπου το 25% του συνολικού πληθυσμού του Λιβάνου.

Στο μεταξύ, το ισραηλινό κράτος - δολοφόνος δεν διστάζει να βομβαρδίσει και τη γειτονική Συρία (στο φόντο πληροφοριών ότι οι ΗΠΑ πίεσαν τη συριακή κυβέρνηση του τζιχαντιστή «Προέδρου» Αχμεντ Αλ Σαράα να στείλει στρατεύματα στον Λίβανο για να συμμετάσχει σε ...αφοπλισμό της Χεζμπολάχ). Την Παρασκευή το πρωί οι Ισραηλινοί επανέλαβαν τις επιθέσεις σε περιοχές της νότιας Συρίας, με πρόσχημα νέα επίθεση των τζιχαντιστών της κρατικής ασφάλειας κατά των Δρούζων.

Μη γελάτε! Το είπε κοτζάμ υπουργός Αμυνας. Οι Patriot έπεσαν γιατί «η διαρκής αύξηση της τιμής του πετρελαίου αποτελεί μια τεράστια απειλή για το επίπεδο ζωής των Ελλήνων, των Ευρωπαίων, των κατοίκων όλου του πλανήτη (...) και η προστασία διυλιστηρίων και μονάδων παραγωγής πετρελαίου έχει σε αυτήν τη συγκυρία μια τεράστια σημασία».

Αμ πώς...

* * *

Με τέτοιες γελοιότητες η προπαγάνδα τους υποτιμά τη νοημοσύνη του λαού. Αναρωτιόμαστε όμως: Αν ισχύουν αυτά που ξεστομίζουν, τότε γιατί η κυβέρνηση δεν πάει να προστατέψει τα ιρανικά διυλιστήρια που βομβαρδίζει ο σύμμαχος Ισραήλ;

'Η, ας πούμε, γιατί δεν βομβαρδίζουν τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, αυτούς δηλαδή που έκαναν την επέμβαση στο Ιράν, βάζοντας φωτιά σε όλη τη Μέση Ανατολή, με αποτέλεσμα να ανεβαίνει η τιμή του πετρελαίου «που αποτελεί τεράστια απειλή»;

'Η γιατί δίνουν όπλα στον σύμμαχό τους, Ζελένσκι, με τα οποία - όπως λένε οι κακές γλώσσες - χτυπάει ελληνόκτητα πλοία στη Μαύρη Θάλασσα που κουβαλάνε ρωσικό πετρέλαιο; Ενα χάσιμο το παθαίνεις αν ακολουθήσεις τη «συλλογιστική» των προσχημάτων τους. Κάτι σαν το «προστατεύουμε τον οικουμενικό ελληνισμό» στην Κύπρο...

Αν πάλι «ακολουθήσεις τη μυρωδιά του χρήματος», τα πράγματα ξεκαθαρίζουν από μόνα τους...

«Εχουμε ανάγει σε κεντρικό στόχο εξωστρέφειας την αύξηση των εξαγωγών. Αρα, το να μπορούμε να ανοίγουμε καινούργιες αγορές έχει για εμάς πολύ μεγάλη σημασία», είπε ο πρωθυπουργός μεσοβδόμαδα, δείχνοντας κατά πού στοχεύουν οι Patriot.

«Εάν διασφαλιστούν οι συνθήκες (...) τότε η Ελλάδα έχει κάθε λόγο, ως η μεγαλύτερη ναυτιλιακή δύναμη στον κόσμο, να συμμετέχει σε μια τέτοια επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ», είπε ο υφυπουργός Ναυτιλίας, δείχνοντας προς τα πού σαλπάρουν οι φρεγάτες και κατά πού πετάνε τα μαχητικά...

Εξάλλου, αφού οι Patriot «εξοντώνουν την απειλή» του πληθωρισμού και της ακρίβειας, γιατί να μην κάνει το ίδιο και μια φρεγάτα στα Στενά του Ορμούζ (άντε λίγο παραδίπλα, με ομπρέλα την «Aspides»);

Μέχρι και ασκήσεις στην περιοχή έχει κάνει το Πολεμικό Ναυτικό με Γάλλους και Σαουδάραβες για τέτοιο ενδεχόμενο (τόσο ...διορατικοί).

Να λοιπόν ποιον «τρόπο ζωής» είναι αποφασισμένοι να προστατέψουν με τα φέρετρα που ζητάει ο Δένδιας να συνηθίσουμε: Την «εξωστρέφεια», τις εξαγωγές, τα κέρδη και τις «ευκαιρίες» εφοπλιστών, ενεργειακών και κατασκευαστικών ομίλων, βιομηχάνων, τραπεζιτών και του λοιπού καλού κόσμου.

* * *

Βέβαια τα κυβερνητικά στελέχη ξεκαθάρισαν ότι «δεν είναι της ώρας» τέτοιες επιχειρήσεις. Αλλά «σε περίπτωση που ληφθεί μια άλλη απόφαση σε ευρωπαϊκό επίπεδο (...) τότε είναι μια άλλη κουβέντα», είπε ο Μαρινάκης - κυβερνητικός εκπρόσωπος. «Σταθεροί χαρακτήρες» στον εφησυχασμό, την ώρα που χώνουν την Ελλάδα πιο βαθιά στον πόλεμο.

Τα είπαν αυτά και σε δυο μέρες Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Ολλανδία και Ιαπωνία εξέδωσαν κοινή δήλωση όπου αναφέρουν ότι είναι έτοιμοι να συμμετάσχουν σε «κατάλληλες προσπάθειες για τη διασφάλιση της ασφαλούς διέλευσης μέσω των Στενών του Ορμούζ».

Αυτό κι αν είναι ...συμπύκνωση του πολιτικού και ιστορικού χρόνου... Μέχρι να ολοκληρωθεί το ένα βήμα προς τη μεγαλύτερη εμπλοκή, ανοίγουν πόρτες για το επόμενο.

* * *

Στο μεταξύ, για όποιον δεν το κατάλαβε, ούτε τώρα εμπλέκεται η Ελλάδα στον πόλεμο. Απλά δείχνουμε «αλληλεγγύη προς τις σύμμαχες χώρες του Κόλπου, οι οποίες έχουν δεχτεί επίθεση αναίτια». Το είπε ο Γεραπετρίτης!

Οπότε συνοψίζουμε: Ετυχε να βρίσκεται μια πυροβολαρχία, σε κάτι χώρες που έτυχε να έχουν κάτι βάσεις, που έτυχε να χρησιμοποιηθούν σε μια επέμβαση και έτυχε αυτές οι χώρες να δεχτούν μια αναίτια επίθεση. Ε, τι να κάνει και η κυβέρνηση; Ο ορισμός της αυτοάμυνας...

Στο μεταξύ, αυτό με τους «μη εμπλεκόμενους», τους «αμυνόμενους» και τους «επιτιθέμενους» καπιταλιστές, στον κόσμο που οι ανταγωνισμοί και οι αντιθέσεις τους απλώνονται σε όλα τα μήκη και πλάτη, που έχουν μπλέξει το κουβάρι μέχρι εκεί που δεν πάει άλλο, ταΐζοντας τον φαύλο κύκλο των ιμπεριαλιστικών πολέμων και μετώπων που ενώνονται διαρκώς, καταντάει κάπου γελοίο.

Εκτός πάλι αν βγάλεις από την εξίσωση τα συμφέροντα και τα κέρδη των καπιταλιστών, τις συμμαχίες τους, το παρελθόν και το «μέλλον» τους, τη μάχη για την πρωτοκαθεδρία στο ιμπεριαλιστικό σύστημα.

Τότε οτιδήποτε δεν περιλαμβάνει βομβαρδισμό της Τεχεράνης είναι άμυνα, και στον πόλεμο εμπλέκονται το Ιράν και το Ισραήλ. Αντε και οι ΗΠΑ, που δεν εμπλέκονται ακριβώς. Απλά υπερασπίζονται το Ισραήλ από «αναίτιες επιθέσεις».

* * *

Μιας που λέμε για αναίτια πράγματα: Ξεσπάθωσαν Γερουλάνος, Φάμελλος, Χαρίτσης, μαζί και ο Βελόπουλος για την παρουσία Patriot στη Σαουδική Αραβία. Τι «εξηγήσεις» ζήτησαν, τι «άμεση ενημέρωση», τι «να γυρίσουν πίσω» είπαν στη Βουλή.

Προσέξτε τώρα: ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ, μαζί με τη ΝΔ, ψήφισαν το καλοκαίρι του 2024 στη Βουλή την ανανέωση της παραμονής της συστοιχίας στη Σαουδική Αραβία. Ο Βελόπουλος μαζί με τη ΝΔ ψήφισαν τη συμμετοχή στην πολεμική αρμάδα της ΕΕ στην Ερυθρά. Ο Βελόπουλος και η Νέα Αριστερά ψήφισαν τη Στρατιωτική Συμφωνία της Ελλάδας με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, που περιλαμβάνει και «ρήτρα αμυντικής συνδρομής».

Να μην ήξεραν άραγε ότι όλα αυτά σημαίνουν εμπλοκή στον πόλεμο; Τι νόμιζαν; Οτι τα στέλνουν εκεί για παρελάσεις;

***

Κλείνουμε με το εξής...

Στο «κόσμημα» της «άτρωτης πολεμικής μηχανής» των ΗΠΑ, στο αεροπλανοφόρο «Ford» που φτάνει σε λίγο στη Σούδα, 600 ναύτες κοιμούνται στα καταστρώματα εξαιτίας μιας φωτιάς στα πλυντήρια. Εκεί που κάποτε σουλάτσαραν περήφανοι στρατηγοί, τώρα γράφεται ότι φτάνουν 8 ντετέκτιβ και στρατοδίκες για να ερευνήσουν το ενδεχόμενο δολιοφθοράς από τους ναύτες.

Τα είχε πει ο Μπρεχτ πάντως. Πανίσχυρο το τανκ, αλλά έχει ένα ελάττωμα: Χρειάζεται οδηγό. Και το αεροπλανοφόρο ναύτες. Φανταζόμαστε ότι και οι συστοιχίες Patriot, που «εκτοξεύουν πυραύλους με 30 g», χρειάζονται χειριστές...

2026 The Associated Press. All

Εκτός από την κυβερνητική προπαγάνδα που σήκωσε μεγάλο μέρος αυτής της προσπάθειας για λογαριασμό του συστήματος, βασικό ρόλο στη στήριξη των σχεδίων της αστικής τάξης της χώρας για την πολεμική εμπλοκή έπαιξαν οι διάφορες δυνάμεις της σοσιαλδημοκρατίας, παρά τις επιμέρους φραστικές διαφοροποιήσεις μεταξύ τους και με την κυβέρνηση.

Το ΠΑΣΟΚ, ο ΣΥΡΙΖΑ και ο Αλ. Τσίπρας με το υπό ίδρυση κόμμα του ανέλαβαν μια πιο «συγκαλυμμένη» υποστήριξη της πολεμικής εμπλοκής, συγκαλύπτοντας την πραγματική αιτία του πολέμου, περιορίζοντας το ζήτημα μόνο «στην πολιτική Τραμπ που παραβιάζει το διεθνές δίκαιο». Διακηρύσσουν ότι η εμπλοκή της Ελλάδας ξεκίνησε δήθεν μόλις τώρα με την κυβέρνηση της ΝΔ, προσπαθώντας να σβήσουν την πορεία σταδιακής εμπλοκής εδώ και χρόνια και φυσικά ζητώντας αναβαθμισμένη στρατιωτική παρουσία της ΕΕ.

Και φυσικά με «Αγιο Δισκοπότηρο» σε όλα αυτά το πρόσταγμα του «εθνικού συμφέροντος» σε μια ενιαία προσπάθεια ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και Αλ. Τσίπρα να θεωρήσει ο λαός και οι εργαζόμενοι ότι έχουν κοινό και ενιαίο συμφέρον με τους εκμεταλλευτές τους.

Ποιος φταίει για τον πόλεμο, που εξελίσσεται τώρα με επίκεντρο το Ιράν, τις χώρες της Μέσης Ανατολής και στον οποίο εμπλέκονται ήδη δεκάδες ευρωπαϊκές χώρες; Αυτό ήταν το πρώτο ερώτημα στο οποίο επιχείρησαν να θολώσουν τα νερά οι σοσιαλδημοκρατικές δυνάμεις.

Κοινή απάντηση ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και του Τσίπρα είναι ότι είναι ένας πόλεμος που προκλήθηκε αποκλειστικά από την «αναθεωρητική στάση» των «ισχυρών», που με τις παράνομες ενέργειές τους μας οδηγούν σε μια «ζούγκλα» που «καταλύονται οι κανόνες του διεθνούς δικαίου».

Αφήνουν δηλαδή στο απυρόβλητο τον πραγματικό αντίπαλο, την πραγματική αιτία του πολέμου, δηλαδή τον ανταγωνισμό ΗΠΑ - Κίνας για την πρωτοκαθεδρία, τον ανταγωνισμό ΝΑΤΟ - ΕΕ και των συμμάχων τους με το υπό διαμόρφωση ευρασιατικό στρατόπεδο για τον έλεγχο πλουτοπαραγωγικών πηγών, δρόμων μεταφοράς Ενέργειας και εμπορευμάτων και σφαιρών επιρροής.

Και την ίδια στιγμή συμβάλλουν στην προσπάθεια εγκλωβισμού του κινήματος στην ενδοαστική διαπάλη εντός ΗΠΑ και ΕΕ για το πώς θα συνεχιστεί και θα κλιμακωθεί ο πόλεμος, με πιο χαρακτηριστικές τοποθετήσεις στελεχών του ΠΑΣΟΚ και του ΣΥΡΙΖΑ, που κινήθηκαν στο πλαίσιο ότι πριν με τους Δημοκρατικούς υπήρχε τάχα μια «πιο ήπια πολιτική» και ότι τώρα ο πόλεμος κλιμακώθηκε λόγω του Τραμπ. Ηθελημένα αποσιωπούν τις δεκάδες επεμβάσεις των ΗΠΑ με την προεδρία των Δημοκρατικών, με εμβληματικό τον βομβαρδισμό της Γιουγκοσλαβίας και φυσικά τη συνέχιση πολέμων όπως στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν, σύμφωνα με τα εκάστοτε στρατηγικά συμφέροντα της αστικής τάξης των ΗΠΑ.

ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και Τσίπρας προσπαθούν την ίδια στιγμή να βαφτίσουν το ψάρι κρέας, για να αποσιωπήσουν τις δικές τους ευθύνες για την εμπλοκή της χώρας μας στον πόλεμο, για τις συμφωνίες με ΗΠΑ και Ισραήλ, στους στρατιωτικούς και ενεργειακούς σχεδιασμούς του ΝΑΤΟ στην περιοχή, για την επέκταση των αμερικανοΝΑΤΟικών βάσεων στην Ελλάδα και την αποστολή στρατιωτικού υλικού και δυνάμεων εκτός των συνόρων της Ελλάδας.

Ετσι με θράσος υπεραμύνθηκαν της πολιτικής τους και των κατορθωμάτων τους ως κυβερνήσεις, στη λογική ότι «άλλο τότε, άλλο τώρα», όπως χαρακτηριστικά είπε ο Ν. Ανδρουλάκης για το ΠΑΣΟΚ ότι «άλλο η στρατηγική σχέση με το Ισραήλ που εγκαινίασε το ΠΑΣΟΚ, άλλο η στήριξη παράνομων στρατιωτικών ενεργειών που τώρα στηρίζει η κυβέρνηση Μητσοτάκη» και συνέχισε πως «στηρίξαμε το νόμιμο δικαίωμα αυτοάμυνας του Ισραήλ, αλλά όταν αυτό το νόμιμο δικαίωμα έγινε γενοκτονία βγήκαμε όλοι απέναντι οι Ευρωπαίοι σοσιαλιστές»¹. Για το ΠΑΣΟΚ η «στρατηγική σχέση» με το κράτος - δολοφόνο Ισραήλ είναι αδιαπραγμάτευτη και ζητά οι επιθέσεις που κάνει στα κράτη της περιοχής να είναι με τη «νόμιμη οδό» και η σφαγή του παλαιστινιακού λαού να γίνεται, αφού είναι «νόμιμο δικαίωμα αυτοάμυνας», αλλά να έχει ένα μέτρο!

Με μεγαλύτερο θράσος για τα επιτεύγματα της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ τοποθετήθηκε ο Αλ. Τσίπρας στην πρόσφατη ομιλία του στην Αλεξανδρούπολη, λέγοντας ότι «η κυβέρνησή μου δούλεψε για την αναβάθμιση των ελληνοαμερικανικών σχέσεων» με τον σωστό τρόπο, ώστε η Ελλάδα να μην είναι «δορυφόρος και υποτελής», ενώ τώρα η κυβέρνηση της ΝΔ δεν τολμά να πει «όχι στις ΗΠΑ και στη χρήση των στρατιωτικών μας εγκαταστάσεων, όταν οι ενέργειές τους θέτουν σε κίνδυνο τη χώρα και τα εθνικά της συμφέροντα». Μοιάζει βέβαια φαρσοκωμωδία να ακούγονται αυτά από τον Αλ. Τσίπρα του «διαβολικά καλού Τραμπ», των φωτογραφιών με τον Νετανιάχου και της ΝΑΤΟικής Συμφωνίας των Πρεσπών, που ήταν καθοριστική για τη ΝΑΤΟική ολοκλήρωση των Δυτικών Βαλκανίων και προϋπέθετε την παραχώρηση κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Αυτή όμως δεν ήταν η βάση της εμπλοκής της Ελλάδας στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο; Η εμπλοκή της χώρας μας και η επικίνδυνη πορεία για τους εργαζόμενους και τον λαό μας δεν ξεκινά το 2026. Ηταν βήμα εμπλοκής κάθε συμφωνία για την παραμονή των βάσεων, ήταν βήμα εμπλοκής η υπογραφή της ΝΑΤΟικής Συμφωνίας των Πρεσπών, η υπογραφή συμβάσεων για τον Κάθετο Διάδρομο, η καθιέρωση του Στρατηγικού Διαλόγου με τις ΗΠΑ. Βήμα εμπλοκής ήταν και η ανάπτυξη των οικονομικών σχέσεων με τις ΗΠΑ, που οι περισσότερες από αυτές είχαν και καθαρά στρατιωτικό περιεχόμενο, όπως εκείνη στα ναυπηγεία της Σύρου. Βήμα εμπλοκής ήταν και η αξιοποίηση του πολιτισμού για ΝΑΤΟική προπαγάνδα που προώθησε με θέρμη ο ΣΥΡΙΖΑ ως κυβέρνηση.

Κοινό αφήγημα όλων των δυνάμεων της σοσιαλδημοκρατίας είναι ότι η ΕΕ πρέπει να έχει «πιο ενεργό ρόλο» στις εξελίξεις, προωθώντας ταχύτερα τα μέτρα για τη στρατιωτική της αυτονομία.

Ο Τσίπρας δήλωσε χαρακτηριστικά από τις πρώτες κιόλας μέρες έναρξης του πολέμου ότι «η ΕΕ κρατά μια απαράδεκτη στάση» και ότι «οι κατά καιρούς μεγάλες διακηρύξεις περί κοινής ευρωπαϊκής άμυνας αποτελούν λόγια του αέρα». Ενώ και ο ΣΥΡΙΖΑ ανέφερε ότι «η συζήτηση περί στρατηγικής αυτονομίας της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που είχε ανοίξει με αφορμή τη Γροιλανδία, έχει υποχωρήσει και η ηγεσία της παραμένει απούσα από το διπλωματικό πεδίο»².

Το ΠΑΣΟΚ, δε, ζητά και τα εύσημα υπενθυμίζοντας ότι έχει πρωταγωνιστήσει στη μέχρι ώρας πορεία της ΕΕ προς κοινή στρατιωτική συγκρότηση, λέγοντας ο πρόεδρός του: «Το άρθρο 42 για την κοινή άμυνα στην Ευρώπη είναι έργο του ΠΑΣΟΚ». Ενώ στην ίδια συνέντευξή του ο Ν. Ανδρουλάκης συνέχισε λέγοντας ότι το ΠΑΣΟΚ θέλει να έχει η ΕΕ τους δικούς της κοινούς στρατιωτικούς μηχανισμούς, δηλαδή «Ευρωστρατό, κοινά εξοπλιστικά προγράμματα και κοινή στρατηγική εξαγωγής όπλων σε τρίτες χώρες».³

Ζητούν δηλαδή να προωθηθεί με ταχύτερους ρυθμούς μια πορεία τεράστιων στρατιωτικών εξοπλισμών, που ήδη ακολουθεί με γοργά βήματα η ΕΕ, με εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ από τους προϋπολογισμούς των κρατών - μελών της ΕΕ να στέλνονται σε στρατιωτικά εξοπλιστικά προγράμματα, να κατευθύνονται στην ενίσχυση της πολεμικής βιομηχανίας και γενικότερα στην πολεμική οικονομία, με πακτωλό επιδοτήσεων και ενισχύσεων στους ομίλους που προετοιμάζονται να κερδοφορήσουν από την ανοικοδόμηση της φρίκης του πολέμου. Και αυτή η πορεία πολεμικής προετοιμασίας της ΕΕ, που ήδη είναι σε εξέλιξη, έρχεται μαζί με μέτρα έντασης της εκμετάλλευσης στους χώρους δουλειάς, με την ακρίβεια σε Ενέργεια, τρόφιμα και στα είδη πλατιάς λαϊκής κατανάλωσης.

Η γενικότερη συζήτηση για τη «στρατηγική αυτονομία της ΕΕ» αποτελεί βασική κατεύθυνση του ευρωπαϊκού κεφαλαίου, στην προσπάθειά του να τοποθετηθεί με καλύτερους όρους στον σημερινό σκληρό διεθνή ανταγωνισμό και το ρευστό διεθνές περιβάλλον.

Ο βασικότερος όμως πυλώνας των τοποθετήσεων των διάφορων δυνάμεων της σοσιαλδημοκρατίας ήταν η συστράτευσή τους και με την κυβέρνηση της ΝΔ στο κυρίαρχο αφήγημα της αστικής τάξης της Ελλάδας, ότι στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο που καθημερινά κλιμακώνουμε, έχουμε καθήκον να υπερασπιστούμε «τα ενιαία συμφέροντα του Ελληνισμού».

Το ΠΑΣΟΚ δήλωσε εξαρχής ότι «είναι στρατηγική επιλογή η ενότητα του Ελληνισμού»⁴ και ότι η στρατιωτική παρουσία εκτός συνόρων αφορά την «προστασία του Ελληνισμού». Ο ΣΥΡΙΖΑ στην απόφαση της ΠΓ δήλωνε ότι είναι «αυτονόητη η αποστολή φρεγατών και αεροσκαφών για την προστασία της Κυπριακής Δημοκρατίας», συγκαλύπτοντας τον πραγματικό λόγο για τον οποίο γίνεται. Ενώ και ο Αλ. Τσίπρας μίλησε για την υπεράσπιση των ενιαίων εθνικών συμφερόντων και διακήρυξε σχέδιο για την προώθηση αυτού του καθήκοντος ως μια «εθνική πυξίδα».

Στην πραγματικότητα, αυτό που σύσσωμο το αστικό σύστημα προσπαθεί να συσκοτίσει είναι ότι δεν υπάρχει ένα ενιαίο εθνικό συμφέρον. Θέλουν να αποκρύψουν ότι στην πραγματικότητα υπάρχουν δύο πατρίδες. Η πατρίδα του κεφαλαίου, των εκμεταλλευτών, η πατρίδα της εξουσίας των μονοπωλίων που με άξονα την ανάπτυξη της κερδοφορίας τους, την προώθηση των στρατηγικών ζωτικών συμφερόντων τους, τσακίζουν εργατικά - λαϊκά δικαιώματα, συμμετέχουν ενεργά στους οικονομικούς, ενεργειακούς, στρατιωτικούς και πολεμικούς σχεδιασμούς του ΝΑΤΟ. Η πατρίδα των ενεργειακών ομίλων που βγάζουν κέρδη από την ενεργειακή ακρίβεια και τα σχέδια αγωγών για τα οποία ματώνουν οι λαοί. Η πατρίδα των βιομήχανων με τα εργατικά ατυχήματα και την εντατικοποίηση της δουλειάς. Η πατρίδα των εφοπλιστών με τα αμύθητα κέρδη και τις φοροαπαλλαγές, που βάζουν τους ναυτεργάτες στον κυκλώνα του πολέμου στον Περσικό Κόλπο και την Ερυθρά Θάλασσα.

Αυτή είναι η πατρίδα της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, που μας εμπλέκει ολοένα και πιο βαθιά στον πόλεμο. Που στέλνει πυραύλους σε Σ. Αραβία και Βουλγαρία. Που στέλνει φρεγάτες και μαχητικά αεροσκάφη στην Κύπρο δήθεν για την προστασία του κυπριακού λαού, ενώ στην πραγματικότητα αφορούν την εμπλοκή στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και την προστασία των βρετανικών και αμερικάνικων βάσεων στην περιοχή. Γι' αυτό και οι δυνάμεις του ΚΚΕ είναι στην πρώτη γραμμή του αγώνα για να μη φύγει κανένας φαντάρος εκτός συνόρων, να μη σταλεί οπλισμός και στρατιωτικό προσωπικό πουθενά, να επιστρέψουν οι φρεγάτες και τα πολεμικά αεροσκάφη που στάλθηκαν στην Κύπρο, να κλείσουν οι βάσεις.

Η μεγάλη συζήτηση που πρέπει να ανοίξει είναι για την πατρίδα που έχουμε ανάγκη σήμερα. Οτι δηλαδή οι εργαζόμενοι, οι αυτοαπασχολούμενοι, οι βιοπαλαιστές αγρότες έχουμε αντίθετα συμφέροντα με τους μονοπωλιακούς ομίλους, με τους εφοπλιστές, το τουριστικό κεφάλαιο, τους βιομήχανους και τους μετόχους των τραπεζών. Να πλατύνει η συζήτηση για την πατρίδα που έχουμε ανάγκη, απαλλαγμένη από τις κρίσεις, τη φτώχεια, την ακρίβεια και τη φρίκη του ιμπεριαλιστικού πολέμου. Την πατρίδα που την εξουσία έχουν οι εργαζόμενοι. Να φτάσει δηλαδή σε περισσότερους η συζήτηση για τον σοσιαλισμό ως τη μοναδική απάντηση στον 21ο αιώνα.

Να πολλαπλασιαστεί έτσι ο προβληματισμός σήμερα στους χώρους δουλειάς, στις γειτονιές, στα πανεπιστήμια και στα σχολεία για το τι πρέπει να κάνουμε, για το πώς πρέπει να οργανωθεί ο αγώνας ενάντια στη φρίκη του ιμπεριαλιστικού πολέμου.

Να δυναμώσει η πεποίθηση ότι ο λαός, σε συμπόρευση με το ΚΚΕ, μπορεί να σηκώσει τη σημαία της αντεπίθεσης, της μαχητικής υπεράσπισης των συμφερόντων του και να βάλει πλώρη για έναν αγώνα μέχρι τέλους, μέχρι την οριστική απαλλαγή από το σύστημα της φτώχειας, των πολέμων και της εκμετάλλευσης.

Σημειώσεις:

1. Συνέντευξη στην Ράνια Τζίμα, in.gr, 9 Μάρτη 2026

2. Απόφαση της Πολιτικής Γραμματείας του ΣΥΡΙΖΑ - ΠΣ την Τετάρτη 11 Μαρτίου 2026

3. Συνέντευξη στην Ράνια Τζίμα, in.gr, 9 Μάρτη 2026

4. Δήλωση Ν. Ανδρουλάκη στην εφημερίδα «Παραπολιτικά», 7 Μάρτη 2026

2024 The Associated Press. All

Βομβαρδισμένο νοσοκομείο στη Γάζα

Τι συμβαίνει όμως σε συνθήκες πολεμικής οικονομίας, πόσο μάλλον σε συνθήκες ιμπεριαλιστικού πολέμου;

Η πολεμική προετοιμασία οδηγεί σε στρατιωτικοποίηση της οικονομίας. Σημαντικοί πόροι, που θα μπορούσαν να διατεθούν για δημόσια υγεία, πρόληψη, πρωτοβάθμια περίθαλψη και επιστημονική υγειονομική έρευνα κατευθύνονται προς στρατιωτικούς εξοπλισμούς, στρατιωτικές δαπάνες και στρατιωτικοϋγειονομική έρευνα (π.χ. αντιμετώπιση λοιμωδών νοσημάτων και βιολογικών απειλών, μελέτη της φυσιολογίας του ανθρώπινου σώματος σε ακραία περιβάλλοντα, βιοτεχνολογία και ενισχυμένη ανθρώπινη απόδοση). Ισχύει στο ακέραιο το σύνθημα «Δώστε λεφτά για την Υγεία και όχι του πολέμου τα σφαγεία».

Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος επιταχύνει την αποδιάρθρωση των όποιων παροχών των δημόσιων συστημάτων Υγείας π.χ. επιδεινώνει τις χρόνιες ασθένειες και διακόπτει τα όποια προγράμματα πρόληψης και εμβολιασμών. Δεν θα μπορεί με την ίδια «ευκολία» να παρακολουθηθεί το πρόβλημα υγείας ενός ανθρώπου έστω και μέσα από απλές απαραίτητες για τη ζωή του πράξεις π.χ. συνταγογράφηση βασικών φαρμάκων. Η υγεία των λαών μετατρέπεται σε «παράπλευρη απώλεια» των γεωπολιτικών και οικονομικών ανταγωνισμών των αστικών τάξεων.

Οι επιπτώσεις του ίδιου του ιμπεριαλιστικού πολέμου αφορούν άμεσες απώλειες ανθρώπινων ζωών από στρατιωτικές επιχειρήσεις, καταστροφή υγειονομικών υποδομών, όπως νοσοκομεία, Κέντρα Υγείας, εργαστήρια και δίκτυα παροχής φαρμάκων.

Η εμπειρία πολλών πολεμικών συγκρούσεων δείχνει ότι ο πόλεμος μπορεί να οδηγήσει σε εκτεταμένες υγειονομικές κρίσεις. Μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών και προσφυγιά δημιουργούν συνθήκες επιδημιών, υποσιτισμού, έλλειψης υγειονομικής περίθαλψης και ψυχικές διαταραχές. Η καταστροφή υποδομών ύδρευσης και αποχέτευσης, η έλλειψη βασικών φαρμάκων δημιουργούν συνθήκες για την επανεμφάνιση ασθενειών που είχαν σχεδόν εξαφανιστεί.

Τις 20 τελευταίες ημέρες ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) έχει καταγράψει 46 επιθέσεις σε υγειονομικές μονάδες με 34 νεκρούς υγειονομικούς σε Ιράν και Λίβανο, ενώ τα δύο τελευταία χρόνια η μαρτυρική Γάζα έχει χιλιάδες νεκρούς υγειονομικούς, το 94% των νοσοκομείων της κατεστραμμένο ή με μεγάλες ζημιές και υπολογίζεται πως υπάρχει έλλειψη στο 46% των αναγκαίων φαρμάκων. Ολοι καταλαβαίνουν τι μπορεί να συμβεί σε ενδεχόμενο χτυπήματος πυρηνικών εγκαταστάσεων ή χρήσης πυρηνικών όπλων, σενάριο για το οποίο ο ΠΟΥ ετοιμάζει προσωπικό και καταρτίζει σχέδια αντιμετώπισης (έκθεσης σε ραδιενέργεια, μαζικών θυμάτων και υγειονομικών κρίσεων). Οι υγειονομικές συνέπειες θα είναι τεράστιες και μακροχρόνιες.

Ηδη οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και το ενδεχόμενο κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ δημιουργούν σοβαρούς κινδύνους για την παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού φαρμάκων. Από τη μία πλευρά, πολλά κρίσιμα φάρμακα (π.χ. αντικαρκινικά) που μεταφέρονται αεροπορικώς απαιτούν αυστηρή ψυχρή αλυσίδα (σύστημα εφοδιασμού, αποθήκευσης και μεταφοράς υπό ελεγχόμενες χαμηλές θερμοκρασίες), γεγονός που καθιστά δύσκολη τη διανομή τους από άλλη κατεύθυνση. Περίπου το 20% του παγκόσμιου αεροπορικού φορτίου (άρα και φαρμάκων ή υγειονομικού υλικού) διέρχεται από περιοχές που επηρεάζονται από τη σύγκρουση. Μεγάλο μέρος των χημικών αντιδραστηρίων και ενδιάμεσων προϊόντων της φαρμακοβιομηχανίας βασίζεται σε πετροχημικές πρώτες ύλες. Ετσι, τυχόν περιορισμός της ροής πετρελαίου μπορεί να αυξήσει το κόστος παραγωγής και να εντείνει τις ελλείψεις. Η Ινδία, που παράγει περίπου το 20% των παγκόσμιων γενόσημων φαρμάκων (και προμηθεύει περίπου το 40% της αγοράς των ΗΠΑ), διαθέτει αποθέματα τελικών προϊόντων μόλις 3 - 6 μηνών, γεγονός που δημιουργεί ανησυχία αν διακοπούν οι ροές πρώτων υλών. Καθόλου άσχετη, λοιπόν, δεν είναι η κατασκευή βιομηχανικού συγκροτήματος παραγωγής φαρμάκων και φαρμακευτικών πρώτων υλών στην Τρίπολη από την «DEMO S.A. Pharmaceutical Industry», που εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας (στρατηγική που ενισχύθηκε ιδιαίτερα μετά την πανδημία και τον ρωσοουκρανικό πόλεμο), αφού η ΕΕ παρουσιάζει σημαντική εξάρτηση από Κίνα και Ινδία για την παραγωγή δραστικών φαρμακευτικών ουσιών. Ο κίνδυνος να δημιουργηθούν σοβαρές ελλείψεις σε βασικά φάρμακα είναι υπαρκτός. Για τον λόγο αυτό, η ανάπτυξη εγχώριας και ευρωπαϊκής παραγωγικής ικανότητας στον φαρμακευτικό τομέα αποτελεί κρίσιμο στοιχείο που αποτυπώνεται στην Ευρωπαϊκή Στρατηγική για την Αμυντική Βιομηχανία (!).

Καθόλου τυχαία με τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο επίσης δεν είναι:

• Η αναβάθμιση του ρόλου των στρατιωτικών νοσοκομείων αλλά και διάφορων γενικών νοσοκομείων που διαθέτουν κέντρα τραύματος ή νοσοκομείων περιοχών που εδρεύουν κοντά σε βάσεις (Αλεξανδρούπολη, Λάρισα κ.λπ.).
• Η κατάργηση της αναβολής στράτευσης μέχρι τα 33 για τους γιατρούς και η υποχρεωτική θητεία στα 27 έτη εντάσσεται στη γενικότερη προσαρμογή της στρατολογικής πολιτικής στις συνθήκες αυξημένων γεωπολιτικών ανταγωνισμών. Η ταχύτερη ένταξη επιστημονικού προσωπικού, όπως οι γιατροί, στο υγειονομικό δυναμικό των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων δεν είναι άσχετη με την όποια πολεμική κινητοποίηση.
• Η έτσι κι αλλιώς ένταξη των δημόσιων νοσοκομείων ως κρατικών ιδρυμάτων στην όποια πολεμική εξέλιξη, ο διαχρονικός ιδιαίτερος ρόλος του ΕΚΑΒ λόγω της φύσης και του εξοπλισμού του όπως και η τοποθέτηση σε θέσεις διοικητών νοσοκομείων ή ακόμα και ολόκληρων υγειονομικών περιφερειών διάφορων απόστρατων αξιωματικών του Στρατού και της Αστυνομίας. Επίσης συνεχίζονται οι ασκήσεις ετοιμότητας και επιχειρησιακής ανταπόκρισης σε έκτακτες ανάγκες στα νοσοκομεία.

To «όραμα» της ΕΕ για τον πόλεμο είναι γνωστό, αφού ενισχύοντας την πολεμική οικονομία και προετοιμασία, διαθέτει πάνω από 800 δισ. ευρώ για τον επανεξοπλισμό της Ευρώπης. Στην Υγεία όμως το «όραμα» της ΕΕ είναι λιγότερο γνωστό και περιγράφεται γλαφυρά στην απόφαση του Συμβουλίου της ΕΕ με τίτλο «Πολιτική της ΕΕ για την Υγεία», όπου αναφέρεται: «Υγεία και οικονομική ανθεκτικότητα, με σκοπό την αύξηση της ετοιμότητας για την αντιμετώπιση κρίσεων και της ικανότητας αντίδρασης σε κρίσεις».

Με δύο λόγια, στόχος της ΕΕ και των χρηματοδοτήσεών της είναι η «αντιμετώπιση κρίσεων» που, σημειωτέον, τέτοια είναι ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος. Πρόκειται για αντιδραστικό προσανατολισμό που στόχο έχει να διαιωνίζεται ένα δημόσιο σύστημα Υγείας δραματικά πίσω από τις ανάγκες και εμπορευματοποημένο, προκειμένου να κερδοφορούν οι ιδιωτικοί όμιλοι που δραστηριοποιούνται τόσο εντός, όσο και εκτός και από κοινού με το δημόσιο σύστημα Υγείας. Τα αποτελέσματα αυτής της αστικής πολιτικής τα βιώνουμε ήδη, αφού για τον λαό αρκεί κάποιος να δει τα στοιχεία για να κατανοήσει πως σε ιμπεριαλιστική ειρήνη μόνιμο θύμα είναι οι λαοί μιας και:

Παγκοσμίως, η διαφορά στο προσδόκιμο ζωής μεταξύ των φτωχότερων και πλουσιότερων χωρών φτάνει τα 30 χρόνια, 4,5 δισεκατομμύρια άνθρωποι δεν έχουν πλήρη πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες Υγείας, ενώ οι φτωχότεροι πληθυσμοί έχουν διπλάσιο κίνδυνο θανάτου πριν τα 70 έτη.

Στην ΕΕ το 30% δηλώνει ότι δεν έλαβε την αναγκαία ιατρική φροντίδα λόγω κόστους, χρόνου αναμονής ή απόστασης, ενώ οι άνθρωποι χαμηλού εισοδήματος έχουν διπλάσια πιθανότητα να εμφανίσουν χρόνιες ασθένειες.

Στην Ελλάδα, περίπου 35% - 40% των συνολικών δαπανών Υγείας πληρώνεται άμεσα από τους πολίτες με out of pocket πληρωμές (το άλλο 30% αποτελείται από εισφορές στα ασφαλιστικά ταμεία και το υπόλοιπο 30% από τον κρατικό προϋπολογισμό), ενώ οι ασθενείς συχνά περιμένουν μήνες για χειρουργεία ή εξειδικευμένες εξετάσεις, γεγονός που ωθεί πολλούς να στραφούν στον ιδιωτικό τομέα.

Αυτά είναι τα αποτελέσματα της ιμπεριαλιστικής ειρήνης και μπορεί να καταλάβει ο καθένας ότι τα αποτελέσματα ενός ιμπεριαλιστικού πολέμου θα φέρουν μεγαλύτερες ανισότητες. Οταν λοιπόν η ΝΔ και τα αστικά κόμματα επικαλούνται το «εθνικό συμφέρον» και τις συμμαχικές υποχρεώσεις, υλοποιούν με συνέπεια τις στρατηγικές επιδιώξεις της ελληνικής αστικής τάξης για αναβάθμιση του ρόλου της στη γεωπολιτική σκακιέρα και βάζουν φαρδιά - πλατιά την υπογραφή τους και για την επιδείνωση της υγείας του λαού. Σύνορα, άλλωστε, της αστικής τάξης είναι μέχρι εκεί που απλώνονται οι μπίζνες του κεφαλαίου. Ετσι και οι οικονομικές μπίζνες στην Υγεία που ακολουθούν κατά γράμμα τις πολιτικές - στρατιωτικές. Γι' αυτό και καθόλου τυχαίες δεν είναι οι κινήσεις του υπουργού Υγείας Αδ. Γεωργιάδη που - πέρα από το να ξεχειλίζει υπερηφάνεια για τη φονική μηχανή του Ισραήλ - έχει υπογράψει Μνημόνιο Συνεργασίας με το υπουργείο Υγείας του Ισραήλ από τον Απρίλη του 2024, ενώ τον Νοέμβριο του 2024 υποδέχτηκε τον υπουργό Υγείας της Σαουδικής Αραβίας (αφήνοντας στην άκρη τις ευαισθησίες του για τα δικαιώματα των γυναικών) δηλώνοντας: «Η Σαουδική Αραβία αποτελεί πλέον μια χώρα που έχει πολλά να μας διδάξει».

Ο λαός μας πρέπει να πάρει θέση απέναντι στην πολιτική που θυσιάζει τη ζωή και την υγεία του. Να δυναμώσει τη διεκδίκηση για τα ταξικά του συμφέροντα, τις δικές του ανάγκες, να μεγαλώσει η αλληλεγγύη. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, στις γειτονιές του Σικάγο και της Νέας Ορλεάνης γράφτηκε ένα σύνθημα σε έναν τοίχο που το ΚΚΕ το υιοθέτησε, το έκανε αφίσα και μήνυμα αγώνα. Εγραφε πως «ο χειρότερος ιός είναι ο καπιταλισμός». Γιατί αυτό το απάνθρωπο σύστημα λογαριάζει την ανθρώπινη ζωή σαν αναλώσιμο υλικό, την εργατική δύναμη ως εμπόρευμα που η αναπαραγωγή της θα μπαίνει πάντα στην προκρούστεια κλίνη του κόστους - οφέλους. Εκεί βρίσκεται η ρίζα της μεγάλης αντίφασης της εποχής μας, του εκμεταλλευτικού συστήματος μέσα στο οποίο ζούμε και γίνεται όλο και χειρότερο, όλο και πιο καταπιεστικό για την πλειοψηφία του λαού μας.

Η διέξοδος βρίσκεται στην πάλη για την ανατροπή της πολιτικής που γεννά πολέμους, φτώχεια και εμπορευματοποίηση της Υγείας. Σήμερα περισσότερο από ποτέ χρειάζεται να δυναμώσει η συμπόρευση με το ΚΚΕ, να ισχυροποιηθεί η πάλη για τον σοσιαλισμό - κομμουνισμό, την κοινωνία όπου η υγεία και η ζωή του ανθρώπου λογαριάζονται στο μπόι των αναγκών του.

Νέα προσπάθεια ποινικοποίησης της συνδικαλιστικής δράσης επιχειρείται, αυτήν τη φορά σε βάρος του προέδρου του Εργατικού Κέντρου Πειραιά Μάρκου Μπεκρή και τριών συνδικαλιστικών στελεχών της ΕΛΜΕ Πειραιά: Του προέδρου της, Ηλία Πατίδη, του Ακρίτα Καλούση, μέλους του ΔΣ, και του Παναγιώτη Χουντή, πρώην γραμματέα.

Συγκεκριμένα, κατέθεσε μήνυση σε βάρος τους η Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Πειραιά και το δικαστήριο θα γίνει τη Δευτέρα 23 Μάρτη, με το Εργατικό Κέντρο να καλεί σωματεία και φορείς, τη νεολαία, τους εργαζόμενους και τον λαό της περιοχής «να δείξουν με κάθε τρόπο την αλληλεγγύη τους» και να δώσουν το «παρών» στην κινητοποίηση στις 8.30 π.μ. στα δικαστήρια, απαιτώντας να αποσυρθούν οι κατηγορίες.

Η δίκη αφορά κινητοποίηση που είχε γίνει στις 30 Νοέμβρη 2022 στα γραφεία της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ενάντια στις πρώτες διώξεις εκπαιδευτικών, και για μια άλλη κινητοποίηση, στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά, ενάντια σε διαφημιστική ημερίδα της ιδιωτικής Εκπαίδευσης από τη ΔΔΕ Πειραιά. Το κατηγορητήριο περιλαμβάνει «διατάραξη της ομαλής λειτουργίας δημόσιας υπηρεσίας», εισβολή με «φωνασκίες» και υποτιθέμενες φθορές, σε μια περίοδο που ο διευθυντής της Δευτεροβάθμιας Πειραιά αρνούνταν ακόμα και να συναντήσει το ΔΣ της ΕΛΜΕ, να ακούσει τα αιτήματα και τα προβλήματα των εκπαιδευτικών, ενώ είχε προχωρήσει ή απειλούσε να προχωρήσει σε διώξεις εκπαιδευτικούς για συνδικαλιστική δράση. Για την κινητοποίηση που αφορούσε τα ιδιωτικά σχολεία, μάλιστα, προστίθενται βαριές ανυπόστατες κατηγορίες προς τον πρόεδρο του ΕΚΠ για δήθεν πρόκληση «σωματικής βλάβης» που «θα μπορούσε να προκαλέσει κίνδυνο ζωής»!

«Η τρομοκρατία δεν θα περάσει! Κάτω τα χέρια από τους συνδικαλιστές και τα σωματεία!», διαμηνύει το Εργατικό Κέντρο Πειραιά, απαιτώντας να σταματήσει κάθε δίωξη ενάντια στα συνδικαλιστικά στελέχη και να μπει η υπόθεση στο αρχείο. Επίσης να καταργηθεί το αντιδραστικό νομοθετικό πλαίσιο, και να σταματήσει κάθε προσπάθεια ποινικοποίησης της συνδικαλιστικής δράσης.

Με τη σύσκεψη να πραγματοποιείται σε συνθήκες ραγδαίων εξελίξεων και με την ανησυχία των εργαζομένων να μεγαλώνει από τη γενίκευση του ιμπεριαλιστικού πολέμου, το κάλεσμα του ΠΑΜΕ γίνεται ακόμα πιο επίκαιρο, προτάσσοντας την ανάγκη το εργατικό κίνημα να βρεθεί σε θέσεις μάχης.

Από την πρώτη στιγμή άλλωστε το ΠΑΜΕ έδινε τον τόνο για τη διοργάνωση της Σύσκεψης: «Απέναντι στη βαρβαρότητα της εκμετάλλευσης και του πολέμου χρειαζόμαστε ένα εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα που δεν θα υποτάσσεται στη στρατηγική των αστικών κυβερνήσεων, της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Στους στόχους των μεγάλων αφεντικών, που τους βαφτίζουν "εθνικούς στόχους" για να γίνουν πλουσιότεροι από την εκμετάλλευση και το αίμα των εργαζομένων».

Γι' αυτό και προβάλλει την αναγκαιότητα σήμερα να διαμορφωθεί «ένα κίνημα απαλλαγμένο από τη συμβιβαστική αντίληψη της κυβερνητικής εναλλαγής και της αναζήτησης "σωτήρων", οι οποίοι θα συνεχίσουν την ίδια ληστρική πολιτική του κεφαλαίου και καλλιεργούν την αποστράτευση, την ηττοπάθεια και τη μοιρολατρία.

Ενα κίνημα διεκδικητικό, αγωνιστικό, που θα βάζει στο στόχαστρο τις πραγματικές αιτίες της βαρβαρότητας, το καπιταλιστικό κέρδος, την πολιτική στήριξης των μονοπωλίων που απογειώνει την εκμετάλλευση, το άδικο κράτος που υπηρετεί το κεφάλαιο και καταδυναστεύει τη ζωή μας.

Από περιοδείες σε χώρους δουλειάς

Σε αυτές τις συνθήκες, σημείωνε το ΠΑΜΕ, είναι ανάγκη «να δυναμώσει η οργάνωση των εργαζομένων στους χώρους δουλειάς, να μαζικοποιηθούν τα συνδικάτα, να ηττηθεί παντού ο εργοδοτικός και κυβερνητικός συνδικαλισμός. Αν δεν είχαν γίνει αποφασιστικά βήματα τα τελευταία χρόνια στην αλλαγή του συσχετισμού δύναμης στο συνδικαλιστικό κίνημα, δεν θα μπορούσαν να οργανωθούν αυτοί οι αγώνες. Αυτή είναι η μεγάλη συμβολή του ΠΑΜΕ».

Καθημερινά προστίθενται συνδικαλιστικές οργανώσεις στον μακρύ κατάλογο των συμμετοχών στη σύσκεψη, παίρνοντας αποφάσεις που συνδυάζονται και με αγωνιστική παρέμβαση στους κλάδους και τους χώρους δουλειάς.

Στο πλαίσιο αυτό, τη συμμετοχή της στη σύσκεψη αποφάσισε και η Πανελλήνια Ομοσπονδία Λογιστών, καλώντας τους εργαζόμενους του κλάδου σε ξεσηκωμό. «Ο δικός τους πόλεμος δεν είναι και δικός μας!». Ειδική αναφορά κάνει η Ομοσπονδία στις επιπτώσεις του πολέμου στους χώρους δουλειάς, καθώς «τα μονοπώλια του κλάδου προβάλλουν τις εξελίξεις αυτές ως "ευκαιρία" για να "βγούμε όλοι κερδισμένοι", αφού υπάρχουν "νέα πεδία να εκμεταλλευτούμε" για να υπάρχουν "δουλειές". Υπογράφουν μνημόνια συνεργασίας με τον Σύνδεσμο Ελλήνων Κατασκευαστών Αμυντικού Υλικού, τα "Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα" και το δίκτυο DefencEduNet. Συνεργασίες που στοχεύουν στη στροφή και στην ανάπτυξη των εταιρειών αυτών στην πολεμική προετοιμασία. Συμβάλλουν ώστε άλλες εταιρείες να εισέλθουν, να αναπτυχθούν και να κλιμακώσουν δραστηριότητες στον αμυντικό τομέα. Περιλαμβάνουν τον εντοπισμό "ευκαιριών", όπως τις ονομάζουν, την προσαρμογή των προϊόντων αλλά και της παραγωγής στις ανάγκες της πολεμικής προπαρασκευής, την αξιοποίηση ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων, τις αλλαγές στην οργάνωση των εταιρειών αλλά και στην εκπαίδευση προσωπικού».

Οπως επισημαίνει, «στόχος είναι να δυναμώσει η αγωνιστική δράση και διεκδίκηση των δεκάδων σωματείων - μελών της Ομοσπονδίας, των χιλιάδων εργαζομένων που εκπροσωπεί, για ουσιαστικές αυξήσεις μισθών, ανθρώπινα ωράρια, μέτρα υγείας και ασφάλειας, αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας. Για όλα όσα σήμερα έχουμε ανάγκη ώστε να εργαζόμαστε και να ζούμε όπως μας αξίζει, ενάντια στην πολιτική της πολεμικής εμπλοκής και του κέρδους, την οποία υπηρετεί η κυβέρνηση, με τη στήριξη όλων των ΝΑΤΟικών κομμάτων και των στηριγμάτων τους στο κίνημα». Στη βάση αυτή διαμορφώνει το εξής πρόγραμμα περιοδειών:

Σήμερα Σάββατο: Στα καταστήματα του «Σκλαβενίτη» Αχαΐας με επικεφαλής την Νίκη Φευγαλά, μέλος της ΕΕ. Στα καταστήματα «Μελελούδη» και σούπερ μάρκετ Καβάλας με επικεφαλής την Παναγιώτα Ροΐδου, μέλος της διοίκησης.

Τη Δευτέρα 23 Μάρτη: Στο κατάστημα ΙΚΕΑ Κηφισού με επικεφαλής τον Γιώργο Φλεμετάκη, γγ της Ομοσπονδίας. Στον «Γαλαξία» Λιβαδειάς με επικεφαλής την Νατάσα Τάτση, μέλος της διοίκησης.

Στο πλαίσιο της προετοιμασίας της Πανελλαδικής Σύσκεψης, το Συνδικάτο Γάλακτος, Τροφίμων και Ποτών Αττικής καλεί όλα τα Διοικητικά Συμβούλια των Επιχειρησιακών Σωματείων της Αττικής σε σύσκεψη, την Κυριακή 22 Μάρτη (10.30 π.μ. στα γραφεία του, Βηλαρά 2), με θέμα: «Καμία θυσία για τον πόλεμο και τα κέρδη τους - Μέτωπο διεκδίκησης ΣΣΕ - Σχεδιασμός της δράσης μας στον κλάδο το επόμενο διάστημα με σταθμό την απεργία της Πρωτομαγιάς».

Σε Γενική Συνέλευση προχωρά το Σωματείο Εργαζομένων της «Cosmote» - «E-value» Ν. Αττικής, την Κυριακή 23 Μάρτη, στις 11.30 π.μ. στα γραφεία του ΣΕΤΗΠ (Σολωμού 58, Αθήνα), προετοιμάζοντας τη σύσκεψη.

Στην ίδια κατεύθυνση η Ενωση Λογιστών -Ελεγκτών Περιφέρειας Αθήνα - Πειραιά (ΕΛΕΠΑ) καλεί σε Γενική Συνέλευση το Σάββατο 28 Μάρτη, στις 10.30 π.μ., στα γραφεία της (Κάνιγγος 27, Αθήνα).

Σε Γενική Συνέλευση προχωρά το Κλαδικό Συνδικάτο στο Χρηματοπιστωτικό την Τρίτη 31 Μάρτη, στις 6.30 μ.μ. στα γραφεία του (Κάνιγγος 27, Αθήνα).

Σε πραγματικές τιμές, ο εθνικός κατώτατος μισθός το 2009 ήταν 780 ευρώ, ενώ το 2026 εκτιμάται ότι θα φτάσει τα 753 ευρώ. Αντίστοιχα, ο πραγματικός κατώτατος μισθός του λαντζέρη το 2009 ήταν 887 ευρώ και το 2026 θα κινείται στα 761 ευρώ¹.

Πέρα από το γεγονός ότι οι μισθοί, παρά τις ονομαστικές αυξήσεις, εξακολουθούν να είναι πολύ χαμηλότεροι από τα προ κρίσης επίπεδα, επιβεβαιώνεται για άλλη μια φορά και το εξής:

Οι κατώτατοι κλαδικοί μισθοί συμπιέζονται σταδιακά προς τον εθνικό κατώτατο. Στο συγκεκριμένο παράδειγμα η διαφορά του πραγματικού εθνικού κατώτατου μισθού από τον κατώτατο μισθό του λαντζέρη ήταν 107 ευρώ και το 2026 θα είναι μόλις 8 ευρώ!

Με άλλα λόγια, αποκαλύπτεται ότι στόχος της «κοινωνικής συμφωνίας» είναι κλαδικές ΣΣΕ λίγο πάνω από τα όρια του εθνικού κατώτατου μισθού.

Σημείωση:

1. Οι εκτιμήσεις για το 2026 βασίζονται στην αρχική εκτίμηση της Τράπεζας της Ελλάδας ότι ο πληθωρισμός θα είναι 2,1% και άρα ο ετήσιος Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή θα διαμορφωθεί στις 123,448 μονάδες (τα νεότερα στοιχεία δείχνουν ότι τα πράγματα θα είναι χειρότερα), και στην εκτίμηση ότι ο εθνικός κατώτατος μισθός θα διαμορφωθεί στα 930 ευρώ το 2026.

Αυτό ακριβώς έρχεται να υπηρετήσει και η κατάπτυστη «Κοινωνική Συμφωνία» κυβέρνησης - πλειοψηφίας ΓΣΕΕ - εργοδοτών, που έγινε νόμος, ώστε να βάζει «κόφτες» στους μισθούς και να τους περιορίζει στα κάθε φορά όρια του κατώτατου, ο οποίος καθορίζεται από την κυβέρνηση και από το 2028 αλγοριθμικά, με βάση την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας.

Ο στόχος είναι σαφής: Η γενική συμπίεση των μισθών προς τα κατώτατα επίπεδα. Τέτοιους μηχανισμούς άλλωστε προωθούν η ΕΕ και ο ΟΟΣΑ, με βασικό κριτήριο τη θωράκιση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρηματικών ομίλων. Οπως χαρακτηριστικά σημειώνει ο ΟΟΣΑ, «σε χώρες όπου ο συντονισμός των μισθών είναι ισχυρός και σταθερός, τείνει να υποστηρίζεται από τις ενώσεις εργοδοτών, καθώς συμβάλλει σε μέτρια αύξηση μισθών».

Παράλληλα ο εργοδοτικός και κυβερνητικός συνδικαλισμός, με αναβαθμισμένο πλέον ρόλο στο πλαίσιο του νόμου, ορίζεται ως «σερίφης» των αξιώσεων των ομίλων, εξασφαλίζοντας ότι θα υπογράφεται αυτό που θέλουν το κράτος και οι εργοδότες, συμβάλλοντας ενεργά στη διατήρηση της «κοινωνικής ειρήνης». Από τη μια δηλαδή η εργοδοσία θα κηρύττει «τα κεφάλια μέσα» και από την άλλη θα αμολάει - «διά νόμου» πλέον - τους συνδικαλιστές της να πετσοκόβουν τις εργατικές διεκδικήσεις, και να πανηγυρίζουν κι από πάνω ότι «τουλάχιστον υπογράφηκε ΣΣΕ».

Τα πιο επίσημα «αποκαλυπτήρια» των παραπάνω στοχεύσεων έγιναν τις προηγούμενες μέρες με τις τζίφρες που έπεσαν για τις πρώτες κλαδικές ΣΣΕ στο πλαίσιο της «Κοινωνικής Συμφωνίας».

Ακούγοντας λοιπόν κάποιος την πλειοψηφία της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εργαζομένων στον Επισιτισμό - Τουρισμό (ΠΑΣΚΕ - ΔΑΚΕ), την πλειοψηφία της ΓΣΕΕ (ελεγχόμενος Παναγόπουλος - ΠΑΣΚΕ - ΔΑΚΕ - ΣΥΡΙΖΑ), την κυβέρνηση και τις εργοδοτικές ενώσεις να μιλούν με θέρμη για τα «αποτελέσματα του κοινωνικού διαλόγου», δηλαδή για τις Κλαδικές Συλλογικές Συμβάσεις σε Ζαχαρώδη, Επισιτισμό και Αρτοποιία, θα φανταζόταν πως υπέγραψαν μια Συλλογική Σύμβαση που να επιτρέπει στους πάνω από 500.000 εργαζόμενους των κλάδων να ...ζουν με στοιχειώδη αξιοπρέπεια.

Και αυτό γιατί η νέα «τρόικα» (κυβέρνηση - πλειοψηφία ΓΣΕΕ - εργοδότες) έχει πιάσει στασίδι σε κανάλια και ραδιόφωνα, κάνοντας λόγο για «αυξήσεις» αλλά και για «νέα εποχή» που έρχεται σε ό,τι αφορά την κάλυψη εργαζομένων από Συλλογικές Συμβάσεις.

Πρόκειται για ωμή πρόκληση στην εργατική τάξη, καθώς σε 2 Κλαδικές Συμβάσεις (Επισιτισμό και Αρτοποιία) έρχονται να ορίσουν τον «μισθό εισαγωγής» στα όρια του νέου κατώτατου μισθού (όπως πρόκειται να διαμορφωθεί από 1η Απρίλη).

Μάλιστα, αν υπολογίσουμε τον πραγματικό μισθό για το έτος 2026 παίρνοντας υπόψη τις εκτιμήσεις του υπουργείου Οικονομίας και της Τράπεζας της Ελλάδας για τον Γενικό Δείκτη Τιμών Καταναλωτή και την πορεία του το 2026, τότε προκύπτει ότι τα 940 - 950 ευρώ μεικτά (ονομαστικά για μπουφετζήδες, λαντζέρηδες και μπάρμαν) που υπογράφηκαν μεταφράζονται σε πραγματικές τιμές σε 759 - 764 ευρώ μεικτά!

Γι' αυτό και περισσεύουν οι πύρινοι λόγοι του προέδρου της ΠΟΕΕΤ (ΠΑΣΟΚ), που ισχυρίζεται ότι αν δεν ήταν οι δυνάμεις του με τη στήριξη της ΝΔ μέσα στην Ομοσπονδία να υπογράφουν Συλλογικές Συμβάσεις ακόμα και στα χρόνια της κρίσης, οι εργαζόμενοι θα ήταν ...χαμένοι από χέρι.

Κοιτάζοντας προσεκτικά την πορεία των μισθών από το 2009 μέχρι σήμερα, διαπιστώνουμε πως στην πραγματικότητα ο μισθός έχει μειωθεί από 218 έως 360 ευρώ στις βασικές ειδικότητες!

Στον πίνακα διαφαίνεται η πορεία των μισθών που προβλέπονταν από τις ΣΣΕ στον Επισιτισμό από το 2009 έως το 2026 (με εξαίρεση τα χρόνια 2001 - 2016, που είχε λήξει η προηγούμενη Κλαδική Σύμβαση).

Ακόμα και στην ειδικότητα του αρχιμάγειρα (που η ίδια η πλειοψηφία παραδέχεται ότι κανείς δεν πάει να δουλέψει με αυτά τα λεφτά) το 2009 έπαιρνε 1.251 ευρώ σε πραγματικό μισθό (με 1.187 ονομαστικό μισθό), για να φτάσει το 2026 να παίρνει 891 ευρώ μεικτά πραγματικό (με ονομαστικό μισθό 1.100 ευρώ).

Αν πάμε και στις υπόλοιπες ειδικότητες, η κατάσταση είναι ακόμα χειρότερη.

Ετσι οι λαντζέρηδες, ειδικότητα που η υπουργός Εργασίας έχει κάνει σημαία, όχι μόνο δεν βλέπουν αύξηση στην τσέπη αλλά αντίθετα έχουν υποστεί μείωση: Το 2009 ο πραγματικός μισθός αντιστοιχούσε σε 887 ευρώ (842 ευρώ ονομαστικά), ενώ φέτος αντιστοιχεί σε 761 ευρώ μεικτά (940 ευρώ ονομαστικά), δηλαδή μειώνεται κατά 126 ευρώ συγκριτικά με 17 χρόνια πριν. Αντίστοιχη είναι η κατάσταση και στις άλλες ειδικότητες του κλάδου (βλ. πίνακα).

Στη Σύμβαση που υπογράφηκε, εκτός από τους μισθολογικούς όρους και τα κλιμάκια, ένα ακόμα στοιχείο είναι η δυνατότητα του εργοδότη να απασχολεί τους εργαζόμενους ακόμα και σε μέρα ανάπαυσης (ρεπό και αργίες), με ελάχιστη προσαύξηση, της τάξης του 10%. Μάλιστα, με την εφαρμογή της «διευθέτησης» του εργάσιμου χρόνου αυτό μπορεί να μεταφραστεί σε έως και 13ωρη εργασία 6 μέρες τη βδομάδα.

Ομοίως, στον κλάδο των Ζαχαρωδών, όπως πρόσφατα είχε αναδείξει ο «Ριζοσπάστης», το πραγματικό κατώτατο μεροκάματο του τεχνίτη το 2009 ήταν στα 37,9 ευρώ, ενώ το 2026 θα κυμανθεί στα 35,20 ευρώ, δηλαδή μειωμένο κατά 2,7 ευρώ τη μέρα!

Οι 3 Κλαδικές Συλλογικές Συμβάσεις που υπογράφηκαν είναι τροχιοδεικτικές του τι έπεται και στους υπόλοιπους κλάδους, με τον ελεγχόμενο για υπεξαιρέσεις εκατομμυρίων ευρώ - ισόβιο πρόεδρο της ΓΣΕΕ να εργάζεται πυρετωδώς στην κατεύθυνση αυτή.

Οι Συλλογικές Συμβάσεις που υπέγραφε και συνεχίζει να υπογράφει ο εργοδοτικός - κυβερνητικός συνδικαλισμός έχουν στον πυρήνα τους τον συμβιβασμό και την υποταγή των διεκδικήσεων των εργατών στην «ιερή αγελάδα» της κερδοφορίας των μονοπωλίων.

Από το 2009 μέχρι σήμερα ο λαός έχει κληθεί να πληρώσει τα βάρη της καπιταλιστικής κρίσης, τις συνέπειες της αναιμικής ανάκαμψης και έπειτα της πανδημίας, και τώρα οι σειρήνες του ιμπεριαλιστικού πολέμου ηχούν ακόμα πιο δυνατά και κοντά. Οι ξοφλημένοι εργατοπατέρες στην πλειοψηφία της ΓΣΕΕ, οι δυνάμεις του «κοινωνικού εταιρισμού» στην Ομοσπονδία Επισιτισμού - Τουρισμού (ΠΟΕΕΤ) και αλλού, σε κάθε φάση της οικονομίας, σε κάθε χτύπημα των εργαζομένων, ξεπλήρωναν γραμμάτια σε κυβερνήσεις και εργοδότες, καλώντας τους εργαζόμενους να κάνουν ακόμα περισσότερες «θυσίες».

Και σε κάθε αλλαγή ο κλάδος του Επισιτισμού και του Τουρισμού από «ναυαρχίδα» γινόταν «πλοιάριο» και αντίστροφα, όμως οι εργαζόμενοι είναι αυτοί που πλήρωσαν τη νύφη. Τώρα που ο κλάδος πάλι απειλείται από την ιμπεριαλιστική κλιμάκωση, σπεύδουν εργοδότες, κυβέρνηση και εργοδοτικός - κυβερνητικός συνδικαλισμός να ζητήσουν από τους εργαζόμενους να πάρουν τις πενταροδεκάρες που τους πέταξαν και να πουν και ευχαριστώ.

Ετσι, και στον συγκεκριμένο κλάδο, όπως και για όλη την εργατική τάξη, φανερώνεται ότι πολεμική προπαρασκευή - εμπλοκή και μισθοί στον πάτο είναι όψεις του ίδιου νομίσματος. Και επιβεβαιώνεται ότι είναι μονόδρομος ο αγώνας, η διεκδίκηση μέσα από τα σωματεία, κόντρα στη λογική της «ομοψυχίας» με τα αφεντικά και του δόγματος «τα κεφάλια μέσα». Τώρα στο επίκεντρο πρέπει να βρεθεί ακόμα πιο αποφασιστικά η πάλη για ΣΣΕ με ουσιαστικές αυξήσεις και κατοχύρωση σύγχρονων δικαιωμάτων, κάνοντας πράξη το «καμία θυσία για τα κέρδη και τους πολέμους των εκμεταλλευτών!».

1931 - Εγκαταστάσεις της «Anglo-Persian Oil Company» (μετέπειτα BP) στην Περσία (σημερινό Ιράν)

Ετσι λοιπόν και στον σημερινό πόλεμο στο Ιράν, κανένας εκπρόσωπος ή συνειδητός / ασυνείδητος απολογητής των αντικρουόμενων καπιταλιστικών συμφερόντων στην περιοχή δεν θα παραδεχτεί ότι η σύγκρουση γίνεται για τα πετρέλαια, για τον έλεγχο των κρίσιμων εμπορικών και ενεργειακών δρόμων κ.ο.κ., στο φόντο των γενικότερων ανταγωνισμών και ανακατατάξεων στην παγκόσμια ιμπεριαλιστική πυραμίδα.

Αντ' αυτού, τα πραγματικά αίτια του πολέμου επαναπροσδιορίζονται (ή τουλάχιστον επιχειρείται να επαναπροσδιοριστούν) προς «λαϊκή κατανάλωση», μέσα από ένα πιο «εξευγενισμένο» αφήγημα περί «δικαιωμάτων» και «ελευθεριών». Οι συνέπειές του εμφανίζονται ως ένα «παράπλευρο» τίμημα, που αξίζει και με το παραπάνω να πληρωθεί προκειμένου να ανατραπεί ένα καταπιεστικό καθεστώς. Οποιος, δε, αντιτίθεται στον πόλεμο, βαφτίζεται αυτόματα και αυτόχρημα ως οπαδός και υποστηρικτής ανελεύθερων καθεστώτων, της καταπίεσης των γυναικών κ.ο.κ., στην εκχυδαϊσμένη «λογική» του «αν δεν είσαι με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ είσαι με τους μουλάδες»¹ («επιχείρημα» που αξιοποιήθηκε και κατά του ΚΚΕ, λόγω της στάσης του απέναντι στον πόλεμο).

Μάης 1951 - Κινητοποίηση του Τουντέχ

Το βασικό, θεμελιώδες ιστορικό υπόβαθρο των σύγχρονων εξελίξεων στη Μέση Ανατολή εντοπίζεται εν πολλοίς - αν και όχι αποκλειστικά - στην ιδιαίτερη οικονομική και γεωστρατηγική της βαρύτητα (λόγω των άφθονων πλουτοπαραγωγικών πηγών της, των κρίσιμων θαλάσσιων και χερσαίων εμπορικών οδών της, της στρατηγικής της θέσης ανάμεσα σε 3 ηπείρους, του πολυπληθούς φτηνού εργατικού δυναμικού της κ.ο.κ.).

Οι ρίζες του βεβαίως ανατρέχουν αρκετά πριν τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, ωστόσο στο παρόν άρθρο θα επικεντρωθούμε στην περίοδο μετά το 1945, καθώς τότε ήταν που η Μέση Ανατολή αναδείχθηκε στον μεγαλύτερο εξαγωγέα προϊόντων πετρελαίου παγκοσμίως, αλλά και που οι ΗΠΑ εισήλθαν πιο δυναμικά στην περιοχή, αντικαθιστώντας τη Βρετανία ως ηγεμονική ιμπεριαλιστική δύναμη.

Εκείνη την εποχή, λοιπόν, η εκμετάλλευση της παραγωγής πετρελαίου γινόταν σχεδόν αποκλειστικά από 6 μονοπωλιακούς κολοσσούς βρετανικών και αμερικανικών συμφερόντων (κατά 50% και 45% αντίστοιχα) και ήταν κρίσιμη ως καύσιμη ύλη, τόσο για τις οικονομικές όσο και για τις στρατιωτικές ανάγκες του καπιταλιστικού κόσμου. Αρκεί να αναφέρουμε ενδεικτικά πως το 1950 η Μέση Ανατολή κάλυπτε τα 3/4 των απαιτήσεων της Δυτικής Ευρώπης σε πετρέλαιο, ενώ το διυλιστήριο του Αμπαντάν στο Ιράν ήταν το μεγαλύτερο στον κόσμο.²

Φλεβάρης 1979 - Ο αγιατολάχ Χομεϊνί φτάνει από το Παρίσι στην Τεχεράνη

Η επίτευξη αυτού του ελέγχου περιλάμβανε μια ευρεία και πολύμορφη γκάμα μέσων πίεσης και παρεμβάσεων: Προπαγάνδα, πολιτικές δολοφονίες, προσεταιρισμό ή και εξαγορά πολιτικών - στρατιωτικών παραγόντων, αξιοποίηση παρακρατικών ομάδων ή ακόμα και ισλαμιστικών οργανώσεων για την άσκηση τρομοκρατικής βίας, εξουδετέρωση αντιπάλων, προβοκατόρικη υποκίνηση ταραχών κ.λπ.

Βεβαίως, πέραν και επιπλέον όλων αυτών υπήρχε και η επιλογή της στρατιωτικής επέμβασης, είτε άμεσα (με ίδιες στρατιωτικές δυνάμεις) είτε έμμεσα (στηρίζοντας μία μερίδα των εγχώριων αστικών δυνάμεων για την πραξικοπηματική ανατροπή και την αντικατάσταση μιας άλλης, λιγότερο «φιλικής» ή «συνεργάσιμης» που βρισκόταν στην κυβέρνηση). Ετσι έγινε π.χ. στη Συρία το 1949 και το 1957, στην Αίγυπτο το 1956, στον Λίβανο το 1958 κ.ο.κ.

1977 - Ο Αμερικανός Πρόεδρος Τζίμι Κάρτερ υποδέχεται στον Λευκό Οίκο τον Σάχη του Ιράν

Ετσι, δρομολογήθηκε η ανατροπή της, με βασικούς στόχους την αποκατάσταση του προηγούμενου ιδιοκτησιακού καθεστώτος στη βιομηχανία πετρελαίου και τη διασφάλιση μιας ισχυρής αστικής εξουσίας - σύμμαχο του καπιταλιστικού κόσμου - εν μέσω γενικότερων κοινωνικών αναταραχών. Πρόκειται για την περιβόητη «Επιχείρηση Ajax», για την οποία σχετική «Ακρως Απόρρητη» Εκθεση της CIA (αποχαρακτηρισθείσα το 2017) ανέφερε χαρακτηριστικά:³

1979 - Χέλμουτ Σμιτ, Τζίμι Κάρτερ, Ζισκάρ ντ' Εστέν και Τζέιμς Κάλαχαν στη Σύνοδο της Γουαδελούπης συνομολόγησαν στο ότι δεν θα στήριζαν τον Σάχη

Οσο για το ποιος θα τον διαδεχόταν στην πρωθυπουργία (υπό τη βασιλεία πάντοτε του Σάχη του Ιράν Μ. Ρ. Παχλαβί), υπήρξαν δύο επιλογές: Ο αγιατολάχ Κασανί και ο στρατηγός Φ. Ζαχεντί. Εν τέλει επιλέχθηκε ο Ζαχεντί, καθώς παρά το γεγονός ότι «είχε συνεργαστεί με τους Γερμανούς κατά τη διάρκεια του πολέμου (...) ήταν ένθερμος αντικομμουνιστής» και «φιλικά διακείμενος προς τις ΗΠΑ και τη Βρετανία». Ο αγιατολάχ Κασανί δεν επικράτησε ως επιλογή, καθώς θεωρήθηκε πως στη δεδομένη συγκυρία δεν μπορούσε να αποτρέψει «μια σταδιακή γενική κατάρρευση του Ιράν, κάτι που ενδεχομένως θα οδηγούσε σε μια τελική ανάληψη της εξουσίας από το Τουντέχ». Παρ' όλα αυτά, η «επιρροή των μουλάδων» επισημαινόταν ιδιαίτερα θετικά στην εν λόγω έκθεση ως καταλυτικός παράγοντας στην υποκίνηση και στο περιεχόμενο των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων, τις οποίες στήριξε η CIA και τελικά οδήγησαν στην ανατροπή του Μοσαντέκ. Μετά την επιτυχία του πραξικοπήματος, ο Ζαχεντί ανέλαβε την πρωθυπουργία και ο Σάχης (που στη φωτιά των αναταραχών είχε διαφύγει προσωρινά στο εξωτερικό) επέστρεψε στο Ιράν, το οποίο θα τελούσε πλέον υπό μια μορφή αστικής δικτατορίας υπό την αιγίδα του θρόνου (βλ. στη συνέχεια).

Εκτιμώντας τα αποτελέσματα της «Επιχείρησης Ajax» η έκθεση της CIA επεσήμανε ότι «υπήρξε μια εκπληκτική νίκη για τη Δύση», καθώς «απέτρεψε με βεβαιότητα τη διολίσθηση του Ιράν στην πολιτική αβεβαιότητα» (κάτι που εκτιμώνταν ότι θα μπορούσε να το εκμεταλλευτεί δυνητικά το Κομμουνιστικό Κόμμα), «επέτρεψε μια γρήγορη διευθέτηση της αγγλο-ιρανικής διαμάχης για το πετρέλαιο», υπέρ των βρετανικών και αμερικανικών μονοπωλιακών συμφερόντων, και εξασφάλισε «με μίνιμουμ κόστος» για τις ΗΠΑ μια «φιλοδυτική και ισχυρά αντικομμουνιστική πολιτική (...) που θα διαρκούσε 26 χρόνια».

Ερωτηθείς σε συνέντευξη Τύπου το 1980 αν η αμερικανική επεμβατικότητα το 1953 «κυοφόρησε» τρόπον τινά την Ισλαμική Επανάσταση 2,5 δεκαετίες αργότερα, ο τότε Πρόεδρος των ΗΠΑ θα απαντήσει πως όλα αυτά «αποτελούσαν αρχαία Ιστορία».

Οπως αποδείχθηκε από τα πράγματα, όμως, μόνο «περασμένα - ξεχασμένα» δεν ήταν, καθώς «η επιχείρηση (σ.σ. του 1953) ανέτρεψε έναν δημοφιλή, νόμιμα εκλεγμένο πρωθυπουργό (...) και επανέφερε τον Σάχη στον θρόνο του παράνομα (...) Η δράση των ΗΠΑ δημιούργησε μια δεξαμενή δυσαρέσκειας μεταξύ του ιρανικού πληθυσμού, η οποία συνέβαλε στις συνθήκες για την Ισλαμική Επανάσταση του αγιατολάχ Χομεϊνί το 1978 - 1979».

Η περίοδος διακυβέρνησης του Σάχη (1953 - 1979) παρουσιάζεται ακόμα και σήμερα από πολλά αστικά ΜΜΕ, δημοσιολόγους και αναλυτές στην Ελλάδα και διεθνώς ως μια περίπου «χρυσή περίοδος» «προόδου» και «δυτικοποίησης» του Ιράν. Πράγματι, την εν λόγω περίοδο εφαρμόστηκαν μια σειρά αστικοί εκσυγχρονισμοί: Δόθηκε έμφαση στην εκβιομηχάνιση, έγινε αγροτική μεταρρύθμιση, θεσπίστηκε το δικαίωμα του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι για τις γυναίκες κ.ά. Αυτό που εντέχνως παραλείπεται και αποσιωπάται στις σχετικές αναφορές είναι το γεγονός ότι όλες οι παρεμβάσεις που αφορούσαν την οικονομία είχαν ως βασικό κριτήριο (και ωφελημένο βεβαίως) τα συμφέροντα της ιρανικής αστικής τάξης, και όχι της εργαζόμενης λαϊκής πλειοψηφίας. Τα όσα δε «δικαιώματα» εμφανίζονταν να παραχωρούνται, επί της ουσίας ακυρώνονταν από την ίδια την αυταρχική φύση και λειτουργία του καθεστώτος.

Οπως αναφέρει ο R. Cottam (καθηγητής Πολιτικών Επιστημών, πρώην στέλεχος της CIA και της αμερικάνικης πρεσβείας στο Ιράν τη δεκαετία του 1950), οι αστικοί εκσυγχρονισμοί του Σάχη «παρά τη δημοσιότητα που έλαβαν (...) είχαν πολύ χαμηλά ως προτεραιότητά τους την ικανοποίηση των βασικών αναγκών των φτωχότερων υπηκόων του. Η αγροτική μεταρρύθμιση», για παράδειγμα, «ωφέλησε κατά κύριο λόγο τους πλούσιους γαιοκτήμονες και τους επιχειρηματίες στην αγροτική οικονομία. Οι άκληροι και οι φτωχοί αγρότες αναγκάζονταν συχνά να μετοικήσουν στα μεγάλα αστικά κέντρα» ως φτηνό και αναλώσιμο εργατικό δυναμικό στις ανάγκες της αναπτυσσόμενης βιομηχανίας.⁴

Ταυτόχρονα, όπως καταδεικνύεται σε σχετική έκθεση της CIA το 1963, το σύστημα κοινοβουλευτικής εκπροσώπησης του Ιράν ήταν απόλυτα ελεγχόμενο (με τους υποψηφίους, τόσο της πλειοψηφίας όσο και της «αντιπολίτευσης», να υπόκεινται στην έγκριση των ιρανικών δυνάμεων ασφαλείας - της περιβόητης SAVAK - ή και να ορίζονται απευθείας από τον Σάχη). Αλλά, ακόμα κι έτσι, η ιρανική Βουλή ελάχιστη σημασία είχε επί της ουσίας, καθώς πολύ συχνά ο Σάχης την αγνοούσε εντελώς, κυβερνώντας αδιαμεσολάβητα με βασιλικά διατάγματα.⁵

Ενα ακόμα στοιχείο που κρυβόταν πίσω από τη «δυτικότροπη» βιτρίνα του Ιράν ήταν η ύπαρξη ενός ιδιαίτερα σκληρού και στυγνά καταπιεστικού καθεστώτος, τα «εργαλεία τρόμου» του οποίου - κατά τον R. Cottam - «χτίστηκαν (...) με την άμεση ή έμμεση συνεργασία των δυτικών κυβερνήσεων και ιδιαίτερα των ΗΠΑ και του Ισραήλ».⁶ Δεκάδες χιλιάδες πολιτικοί κρατούμενοι (έως και 125.000 σύμφωνα με μια εκδοχή) υποβάλλονταν συστηματικά στα πιο απάνθρωπα βασανιστήρια (από ηλεκτροσόκ, μαστιγώσεις έως και βιασμό), με αποτέλεσμα τον θάνατο πολλών εξ αυτών. Μόνο την τετραετία 1972 - 1976 πραγματοποιήθηκαν επισήμως πάνω από 300 εκτελέσεις, ενώ ακόμα περισσότεροι ήταν εκείνοι που δολοφονήθηκαν εν κρυπτώ από τις δυνάμεις Ασφαλείας, στη διάρκεια κάποιας επιχείρησης, δήθεν «προβάλλοντας αντίσταση», κ.ο.κ. Στο αποκορύφωμα της κρατικής καταστολής κατά τους 15 μήνες πριν την ανατροπή του Σάχη, οι νεκροί από τη βία του καθεστώτος υπολογίζονταν σε 65.000 - 70.000.⁷

Ερωτηθείς από δημοσιογράφο της γαλλικής εφημερίδας «Le Monde» για τη χρήση βασανιστηρίων στη χώρα του, ο Σάχης απάντησε κυνικά: «Γιατί να μην εφαρμόσουμε τις ίδιες μεθόδους που και εσείς οι Ευρωπαίοι έχετε εφαρμόσει; Τους πιο εξελιγμένους τρόπους βασανιστηρίων τους έχουμε μάθει από εσάς».⁸

Ο κυνισμός αυτός υπήρξε βεβαίως σαφώς πιο ειλικρινής απ' ό,τι η υποκριτική καμπάνια των ΗΠΑ την ίδια περίοδο για τα ανθρώπινα δικαιώματα (με στόχο την ΕΣΣΔ). Πράγματι, κατά την επίσκεψή του στην Τεχεράνη τον Δεκέμβρη του 1977, ο Αμερικανός Πρόεδρος - και Δημοκρατικός - Τζ. Κάρτερ δεν «εντόπισε» κανένα έλλειμμα δικαιωμάτων και ελευθεριών στο Ιράν. Απεναντίας, υπήρξε ιδιαίτερα εγκωμιαστικός τόσο για τον Σάχη προσωπικά όσο και για το Ιράν γενικότερα (χαρακτηρίζοντάς το «νησίδα σταθερότητας σε μια από τις πιο ταραγμένες περιοχές του κόσμου παγκοσμίως»). Οπως σκωπτικά υπογράμμισε ο R. Cottam: «Οταν σήμερα (σ.σ. το 1980) γίνεται επισήμανση στα ανθρώπινα δικαιώματα, αυτό συνήθως έχει να κάνει με μια τακτική έκφραση πιο σημαντικών στρατηγικών συμφερόντων». Και το σημαντικό τότε ήταν ότι «υπό τη βασιλική δικτατορία» του Σάχη «υπήρχε πολύ μεγάλη επιχειρηματική ελευθερία και σεβασμός για τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα». Και, εν τέλει, τόσο τότε όσο και σήμερα αυτά είναι τα μόνα δικαιώματα και οι ελευθερίες που ενδιαφέρουν το κεφάλαιο και τους πολιτικούς του εκπροσώπους (ανεξαρτήτως ιδεολογικής, εθνικής, θρησκευτικής ή άλλης απόχρωσης).⁹

Η πολιτική επιρροή και ο κεντρικός ρόλος των θρησκευτικών παραγόντων στην ιρανική κοινωνία γενικά και στις κινητοποιήσεις ενάντια στη διακυβέρνηση του Σάχη (από ένα σημείο και μετά) ειδικότερα εδράζονταν σε μια σειρά λόγους. Η σχετική κοινωνικοπολιτική καθυστέρηση μεγάλων τμημάτων ιδιαίτερα της ιρανικής αγροτιάς, και ο κεντρικός ρόλος της θρησκευτικής ηγεσίας ως πυλώνα στήριξης της εκάστοτε εξουσίας διαχρονικά, είχαν δημιουργήσει για την τελευταία ένα ειδικό βάρος ως σημείο αναφοράς στην ιρανική κοινωνία. Ο ρόλος της αυτός, ελλείψει πολιτικών κομμάτων (που ήταν παράνομα), την είχε αναδείξει επίσης στα μάτια πολλών αγροτών αλλά και εργατών (που σε μεγάλο βαθμό ήταν πρώτης ή δεύτερης γενιάς αγρότες) όχι μόνο σε πνευματικούς αλλά και πολιτικούς ηγέτες - σε αποδέκτες και ταυτόχρονα εκφραστές των προβλημάτων και των αγωνιών τους.

Η θρησκευτική ηγεσία, αξιοποιώντας την κεντρική της θέση στην ιρανική κοινωνία, έπαιξε καταλυτικό ρόλο στην ερμηνεία των αντιθέσεων που βίωναν οι λαϊκές μάζες και στη διαμόρφωση πολιτικού κριτηρίου.

Τα δεινά της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης «ερμηνεύονταν» στις λαϊκές μάζες με ηθικο-θρησκευτικούς όρους (γεγονός στο οποίο συνέτειναν η εκτεταμένη διαφθορά, ο έκλυτος τρόπος ζωής της οικονομικής και πολιτικής ηγεσίας της χώρας κ.λπ.). Ερμηνεύονταν επίσης ως «ξενόφερτα»: Ως το αποτέλεσμα της συνεχούς εγκληματικής παρεμβατικότητας των ΗΠΑ, του Ισραήλ και άλλων καπιταλιστικών κρατών (που παρουσιάζονταν ως εκφράσεις / όργανα του Σατανά).

Βεβαίως, η βασική γενεσιουργός αιτία των μαζικών λαϊκών κινητοποιήσεων που το 1978 - 1979 οδήγησαν στην ανατροπή του Σάχη ήταν οι ρωγμές που εμφανίστηκαν στην αστική διακυβέρνησή του με την εκδήλωση οικονομικής κρίσης το 1974. Η κρίση αυτή επιδείνωσε σημαντικά τις ζωές των φτωχών λαϊκών στρωμάτων, πυροδοτώντας μαζικές και δυναμικές κινητοποιήσεις, που πλέον δεν μπορούσαν να αντιμετωπιστούν με την ωμή βία. Ταυτόχρονα, η αδυναμία της διακυβέρνησης του Σάχη να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τόσο την κρίση, όσο και τις κοινωνικές επιπτώσεις και αντιδράσεις από αυτήν, έστρεψε εναντίον του και πολλούς μέχρι πρότινος συμμάχους του στους κόλπους της εγχώριας αστικής τάξης.

Επομένως, στην ανατροπή του Σάχη μετείχε ένα ευρύτατο φάσμα κοινωνικών δυνάμεων: Εργάτες, αγρότες, φοιτητές, μικροαστικά στρώματα των πόλεων, τμήματα της αστικής τάξης και βεβαίως ο κλήρος. Οπως επίσης και πολιτικών δυνάμεων: Το Κομμουνιστικό Κόμμα (Τουντέχ), σοσιαλδημοκρατικές δυνάμεις, κοσμικοί και μη πολιτικοί εκπρόσωποι της αστικής τάξης, κ.ά.

Η συμμετοχή του Κομμουνιστικού Κόμματος του Ιράν χρήζει σίγουρα ιδιαίτερης μνείας, καθώς παρά το γεγονός ότι είχε πίσω του πάνω από 2 δεκαετίας βαθιάς παρανομίας και καταστολής, έπαιξε σημαντικό ρόλο στις μεγάλες εργατικές απεργίες της κρίσιμης εκείνης περιόδου (ειδικά στη βιομηχανία πετρελαίου), ενώ είχε επίσης διακριτή παρουσία στο φοιτητικό κίνημα και στο ένοπλο αντάρτικο (με δική του αντιστασιακή οργάνωση).¹⁰

Σε κάθε περίπτωση, όμως, ηγετική δύναμη στην ανατροπή του Σάχη ήταν η ιρανική αστική τάξη (παρά τις όποιες διαφορές στους κόλπους της). Η πρωτοπόρα συμμετοχή και δράση των εργατικών μαζών, και ο μικρός αλλά διακριτός ρόλος του Κομμουνιστικού Κόμματος στις κινητοποιήσεις αυτές, δεν άλλαζαν το γεγονός ότι η κοινωνική δύναμη που ηγούνταν και έδινε το στίγμα, το περιεχόμενο και τον προσανατολισμό στις εξελίξεις, ήταν θεμελιωδώς εχθρική προς τα συμφέροντά τους. Δυστυχώς, όντας εγκλωβισμένο στις θεωρητικές επεξεργασίες και τη στρατηγική της περιόδου, το Τουντέχ δεν μπόρεσε να το εκτιμήσει σωστά αυτό, χαρακτηρίζοντας την εξέγερση του 1978 - 1979 μια «εθνική δημοκρατική επανάσταση (...) με αντιιμπεριαλιστικά και λαϊκά χαρακτηριστικά». Γι' αυτό και τα πρώτα χρόνια στήριξε το νέο ιρανικό καθεστώς υπό τον Χομεϊνί (στη λογική της συμμαχίας της εργατικής τάξης με την «εθνική αστική τάξη»).¹¹

Η κυβέρνηση που προέκυψε ως αποτέλεσμα των γεγονότων του 1978 - 1979 ήταν επί της ουσίας το αποτέλεσμα ενός συμβιβασμού ανάμεσα από τη μια στο τμήμα αυτό των αστικών δυνάμεων που στήριζε τον Σάχη σε συμμαχία με τις ΗΠΑ και εν πολλοίς ήλεγχε ακόμη τον στρατό, και από την άλλη στο τμήμα εκείνο που ηγούνταν των κινητοποιήσεων διεκδικώντας ένα μεγαλύτερο μερίδιο διαχείρισης των πλουτοπαραγωγικών πηγών της χώρας και τη διεύρυνση των διεθνών συμμαχιών της. Ο συμβιβασμός αυτός, που βεβαίως ήταν ετεροβαρής υπέρ των δεύτερων (αντανακλώντας και τους αντίστοιχους μεταβαλλόμενους συσχετισμούς), κρίθηκε ωστόσο ως απαραίτητος προκειμένου να αποφευχθούν ένας μακρόχρονος εμφύλιος πόλεμος και μια κοινωνική αστάθεια, που ενδεχομένως θα έδινε τον χώρο σε εργατικές - λαϊκές δυνάμεις (υπό την καθοδήγηση του Κομμουνιστικού Κόμματος) να αναλάβουν την πρωτοβουλία. Αλλωστε οι εξελίξεις στο Αφγανιστάν (με την ανακήρυξή του σε Λαϊκή Δημοκρατία) λίγους μήνες πριν ήταν ακόμα πολύ φρέσκες, τόσο για την ιρανική αστική τάξη όσο και για τους διεθνείς συμμάχους της (κυρίως τις ΗΠΑ).

Ο συμβιβασμός αυτός επετεύχθη τον Γενάρη του 1979, μέσα από μια σειρά άμεσες και έμμεσες συνομιλίες μεταξύ της κυβέρνησης Τζ. Κάρτερ και του Χομεϊνί (που τότε βρισκόταν εξόριστος στο Παρίσι). Οπως καταδεικνύεται από μερικώς αποχαρακτηρισμένες αμερικανικές πηγές το 2016, κόντρα στις δημόσιες τοποθετήσεις του, όπου αναφερόταν στις ΗΠΑ ως τον «μεγάλο Σατανά», «ο αγιατολάχ φλέρταρε με την κυβέρνηση Κάρτερ (...) εμφανίζοντας μια μελλοντική Ισλαμική Δημοκρατία ως συμβατή με τα αμερικανικά συμφέροντα». Οι ΗΠΑ, στη δεδομένη συγκυρία, εμφανίζονταν επίσης διατεθειμένες να αποδεχτούν ένα «αδέσμευτο Ιράν», ακόμα και θεοκρατικό, αρκεί να ήταν αντικομμουνιστικό και αντισοβιετικό. Αλλωστε, την ίδια περίοδο στήριζαν αντίστοιχες ισλαμικές φονταμενταλιστικές δυνάμεις στο γειτονικό Αφγανιστάν. Οπως διαβεβαίωσε τους Αμερικανούς ο Ι. Γιαζντί (στενός συνεργάτης του Χομεϊνί και κατοπινός υπουργός Εξωτερικών του Ιράν): «Η ρωσική κυβέρνηση είναι αθεϊστική και κατά της θρησκείας (...) Εσείς είστε Χριστιανοί και πιστεύετε στον Θεό (...) Είναι πιο εύκολο για εμάς να είμαστε κοντά σε εσάς παρά με τους Ρώσους».¹²

Το πρώτο «πράσινο φως» για την αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν δόθηκε κατά τη Διάσκεψη της Γουαδελούπης (4-7/1/1979), όπου οι ηγέτες των ΗΠΑ, της Γαλλίας, της Μ. Βρετανίας και της Γερμανίας συνομολόγησαν στο ότι δεν θα στήριζαν τον Σάχη. Τρεις βδομάδες αργότερα (και αφού είχαν ολοκληρωθεί οι προαναφερθείσες διαβουλεύσεις με τις ΗΠΑ), ο Χομεϊνί μεταφέρθηκε με αεροπλάνο των γαλλικών κρατικών αερογραμμών από το Παρίσι (όπου φιλοξενούνταν, με πλήρη προβολή και διευκόλυνση στη μετάδοση των θέσεων και απόψεών του) στην Τεχεράνη. Με άλλα λόγια, το ευρωατλαντικό ιμπεριαλιστικό μπλοκ συναίνεσε στην καθεστωτική αλλαγή στο Ιράν το 1979 και τη διευκόλυνε, εκτιμώντας πως ήταν μακράν προτιμότερη από μια άλλη ενδεχόμενη - ταξικά εχθρική - προοπτική.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το 1983 (και παρά την όξυνση των σχέσεων ΗΠΑ - Ιράν μετά την κατάληψη της αμερικάνικης πρεσβείας στην Τεχεράνη τον Νοέμβρη του 1979) «οι ΗΠΑ βοήθησαν την Τεχεράνη να εντοπίσει τον κίνδυνο της μαζικής διείσδυσης μελών του Κομμουνιστικού Κόμματος Τουντέχ και άλλων Σοβιετικών ή φιλο-Σοβιετικών στελεχών της χώρας στην κυβέρνηση. Αξιοποιώντας αυτήν την πληροφόρηση, η κυβέρνηση Χομεϊνί έλαβε μέτρα, συμπεριλαμβανομένων των μαζικών εκτελέσεων, που κυριολεκτικά αφάνισαν τη φιλο-Σοβιετική υποδομή στο Ιράν».¹³ Οπως κυνικά παρατήρησε ο N. Barrington (αξιωματούχος της βρετανικής πρεσβείας στην Τεχεράνη εκείνη την περίοδο) σε τηλεγράφημά του προς το Foreign Office, «τα βασανιστήρια της Ισλαμικής Δημοκρατίας είναι πολύ πιο αποτελεσματικά από ό,τι του Σάχη». Η Μ. Βρετανία συνέδραμε επίσης στο αντικομμουνιστικό πογκρόμ, κοινοποιώντας κρίσιμες πληροφορίες των μυστικών υπηρεσιών της στο ιρανικό καθεστώς. Αλλά, όπως έγραψε αργότερα ο Barrington στην αυτοβιογραφία του, όλα δικαιολογούνταν μπροστά στα συμφέροντα των καπιταλιστών: «Μπορούσε να βγει χρήμα» («there was money to be made») στο Ιράν.¹⁴ Πάνω από 10.000 στελέχη, μέλη και υποστηρικτές του Κομμουνιστικού Κόμματος συνελήφθησαν και βασανίστηκαν άγρια εκείνη την περίοδο.

Οσον αφορά το ίδιο το Τουντέχ, αργότερα θα σημειώσει αυτοκριτικά πως «δυστυχώς (...) το Κόμμα, για διάφορους λόγους, συμπεριλαμβανομένων του γεγονότος ότι έδινε υπερβολική προσοχή στην ενότητα με ένα τμήμα της κυβέρνησης και του ρόλου του στο ενιαίο λαϊκό μέτωπο, που με τη σειρά του είχε ως αποτέλεσμα το Κόμμα να διαχωρίζει τις πολιτικές του Χομεϊνί από την υπόλοιπη άρχουσα τάξη και να μη λαμβάνει υπόψη τις αντικομμουνιστικές τάσεις του Χομεϊνί και των οπαδών του, δεν μπόρεσε να κάνει τις απαραίτητες αλλαγές στην πολιτική του».¹⁵

Η συνδρομή στην αντιμετώπιση του εσωτερικού ταξικού εχθρού υπήρξε όμως μία μόνο πτυχή της πολύμορφης στήριξης των ΗΠΑ και των συμμάχων τους στο Ιράν τη δεκαετία του 1980. Δεν θα ήταν υπερβολή να πει κανείς πως ΗΠΑ και Ισραήλ κυριολεκτικά διέσωσαν το ισλαμικό αστικό καθεστώς στην πιο κρίσιμη στιγμή του. Αποχαρακτηρισμένη έκθεση της Υπηρεσίας Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ την εν λόγω περίοδο ανέφερε χαρακτηριστικά: «Η ιρανική ηγεσία βρίσκεται αντιμέτωπη με τις πιο δύσκολες προκλήσεις (...) Η δημοφιλία του καθεστώτος έχει μειωθεί σημαντικά (...) κυρίως λόγω (...) του πολέμου (σ.σ. με το Ιράκ, 1980 - 1988¹⁶) και της συνεχιζόμενης εφαρμογής ισλαμικών κοινωνικών πολιτικών σε έναν πληθυσμό που όλο και περισσότερο αρνείται να δεχθεί τέτοια σκληρά μέτρα (...) Αν δεν αντιστραφεί η επιταχυνόμενη οπισθοδρόμηση στις στρατιωτικές, πολιτικές και οικονομικές εξελίξεις, το καθεστώς του Χομεϊνί θα αντιμετωπίσει σοβαρή αστάθεια (...) με τη συμμετοχή όλο και περισσότερο των χαμηλότερων κοινωνικά στρωμάτων».¹⁷

«Η εδαφική ακεραιότητα και κυριαρχία ενός ανεξάρτητου, έστω και Ισλαμικού επαναστατικού Ιράν», τονιζόταν σε άλλο έγγραφο της CIA, κρινόταν ως «απαραίτητη για τη στρατηγική μας γύρω από την ασφάλεια της Νοτιοδυτικής Ασίας». Επομένως, «η ενίσχυση της ικανότητας της κεντρικής κυβέρνησης (σ.σ. του Ιράν) να αντιμετωπίσει (...) εκείνους που απειλούν τη διαδικασία εδραίωσης της πολιτικής σταθερότητας και της ανοικοδόμησης της οικονομίας» ήταν σημαντική για τα αμερικανικά συμφέροντα. Η ενίσχυση αυτή περιλάμβανε τη διευκόλυνση από τη μεριά των αμερικανικών μονοπωλιακών ομίλων στην πρόσβαση του καθεστώτος στις διεθνείς - και ειδικά στις αμερικανικές - αγορές για την προμήθεια των αναγκαίων ανταλλακτικών και της τεχνογνωσίας στην παραγωγή πετρελαίου, στη βιομηχανία γενικότερα, στις τηλεπικοινωνίες κ.λπ.¹⁸

Ιδιαίτερης μνείας, όμως, χρήζει η κρίσιμη στήριξη του ιρανικού καθεστώτος και του αναδιαμορφωμένου στρατού του (των λεγόμενων «Φρουρών της Επανάστασης») σε πολεμικό υλικό. Μία στήριξη που ξεκίνησε ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 1980, παρά το γεγονός ότι επισήμως οι ΗΠΑ είχαν επιβάλει εμπάργκο όπλων στο Ιράν και παρά τις βαρύγδουπες δημόσιες δηλώσεις διά στόματος του Αμερικανού Προέδρου - των Ρεπουμπλικάνων αυτήν τη φορά - Ρ. Ρέιγκαν περί «τρομοκρατικού καθεστώτος» και άλλα τέτοια.¹⁹ Οπως αναφέρει σχετικό ρεπορτάζ των «New York Times», «το Ιράν τότε είχε απεγνωσμένα ανάγκη από όπλα και ανταλλακτικά για το αμερικανικής κατασκευής οπλοστάσιό του», προκειμένου να μπορέσει να διεξάγει με αποτελεσματικότητα τον πόλεμο με το Ιράκ. Και καθώς οι ΗΠΑ δεν μπορούσαν να τα πουλήσουν φανερά μέσα από επίσημους διαύλους στο Ιράν, αξιοποίησαν ως προς αυτό ...το Ισραήλ! Και πράγματι, το Ισραήλ ανέλαβε να προμηθεύει το ιρανικό καθεστώς με «κάποια από τα πιο εξελιγμένα όπλα του αμερικανού οπλοστασίου», αξίας σχεδόν 2 δισ. δολαρίων ανά έτος.²⁰

Οπως σημειώνεται σε επίσημη έκθεση των ΗΠΑ το 1987, «το Ισραήλ είχε σημαντικό συμφέρον στη διατήρηση σχέσεων με το Ιράν και στην προώθηση της δικής του βιομηχανίας όπλων. Η πώληση όπλων στο Ιράν εξυπηρετούσε και τα δύο. Επιπλέον, προσέφερε τα μέσα ενίσχυσης του Ιράν απέναντι σε έναν παλιό εχθρό του Ισραήλ, το Ιράκ» (το Ιράκ τότε υπήρξε ένας από τους βασικότερους υποστηρικτές του παλαιστινιακού απελευθερωτικού κινήματος - της PLO - καθώς τους συνέδεαν τόσο θρησκευτικοί - όντας Σιίτες - όσο και πολιτικοί δεσμοί²¹). Επιπλέον, η αστική τάξη του Ισραήλ επιδίωκε «να καθιερώσει το Ισραήλ ως τον μόνο πραγματικό στρατηγικό εταίρο των ΗΠΑ στην περιοχή (...) Το Ιράν χρειαζόταν απελπισμένα τα όπλα από το Ισραήλ» και «το Ισραήλ ήταν παραπάνω από πρόθυμο να παρέχει αυτά τα όπλα στο Ιράν». Το 1985 - 1987 οι ΗΠΑ ενεπλάκησαν ακόμα πιο βαθιά και άμεσα στην παράνομη προμήθεια όπλων στο Ιράν, αξιοποιώντας επιπρόσθετα τα «μαύρα» κεφάλαια που προέκυπταν από την όλη επιχείρηση για τη στήριξη της ένοπλης οργάνωσης «Κόντρας» κατά της προοδευτικής κυβέρνησης των Σαντινίστας στη Νικαράγουα.²² Πρόκειται για το περιβόητο σκάνδαλο (καθώς δεν είχε την επίσημη έγκριση του Κογκρέσου και τυπικά παραβίαζε μια σειρά νόμους των ΗΠΑ) «Ιράν - Κόντρας», που αποκαλύφθηκε τυχαία το 1987.

Σήμερα, τόσες δεκαετίες μετά, η περιοχή της Μέσης Ανατολής γενικά, ο Περσικός Κόλπος και το Ιράν ειδικότερα, συνεχίζουν να βρίσκονται στο επίκεντρο των ενδοϊμπεριαλιστικών αντιθέσεων και πολέμων. Οι θεμελιώδεις λόγοι παραμένουν ίδιοι: Ο έλεγχος και η εκμετάλλευση αυτής της εξαιρετικά σημαντικής - οικονομικά και γεωστρατηγικά - γωνιάς του κόσμου. Οι μέθοδοι των ιμπεριαλιστικών επεμβάσεων (η προπαγάνδα, η υπονόμευση εκ των έσω κ.ο.κ.) επίσης παραμένουν λίγο - πολύ ίδιες στην ουσία τους, κι ας έχουν εξελιχθεί τεχνολογικά ως προς τα μέσα τους. Ιδια παραμένουν, τέλος, τα θύματα αυτής πολιτικής: Ο εργαζόμενος λαός, που κάθε φορά γίνεται κρέας στα κανόνια των αντιμαχόμενων εκμεταλλευτών του (και των διεθνών συμμάχων τους).

Τα ισχυρά καπιταλιστικά κράτη (κυρίως οι ΗΠΑ και η Βρετανία, αλλά όχι μόνο) στήριξαν και συνεχίζουν να στηρίζουν πολύμορφα και ποικιλοτρόπως μια σειρά αυταρχικά - θεοκρατικά και μη - καθεστώτα στη Μέση Ανατολή. Οπως καταδεικνύεται από την ίδια την Ιστορία, κανείς από όλους εκείνους που σήμερα «κόπτονται» για την «τυραννική διακυβέρνηση των μουλάδων» στο Ιράν δεν είχε ενδοιασμούς διαχρονικά στο να τους εργαλειοποιεί ή να συμμαχεί μαζί τους όταν αυτό τους εξυπηρετούσε στην ανάμειξή τους στα εσωτερικά μιας χώρας, στο ανεβοκατέβασμα κυβερνήσεων, στην καταστολή και εξουδετέρωση ριζοσπαστικών - προοδευτικών δυνάμεων ή στη γενικότερη διαπάλη με το παγκόσμιο κομμουνιστικό κίνημα (και ειδικά την ΕΣΣΔ). Ακολούθως, οι «μουλάδες» μετατρέπονταν - και μάλιστα με ιδιαίτερη ευκολία - από «καλοί» σε «κακοί», ανάλογα με το πώς εξυπηρετούσαν ή εντάσσονταν κάθε φορά στους σχεδιασμούς τους.

Η επίκληση στα ανθρώπινα δικαιώματα δεν αποτελούσε ποτέ κάτι παραπάνω από ένα εύηχο πρόσχημα για επέμβαση. Αλλωστε, με την άμεση συνεργία ή έμμεση ανοχή των καπιταλιστικών κρατών της Δύσης εφαρμόστηκαν τα πιο απάνθρωπα βασανιστήρια στο Ιράν (είτε επί Σάχη είτε επί Χομεϊνί). Καμία ανάλογη «ευαισθησία» δεν υπήρξε για τους χιλιάδες βασανισθέντες, φυλακισθέντες και εκτελεσθέντες κομμουνιστές. Οπως καμία ανάλογη «ευαισθησία» δεν υπήρξε για άλλα σύμμαχα κράτη της Μέσης Ανατολής, με παρόμοιο ή και χειρότερο ιστορικό καταπάτησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ακόμα και σε σχέση με τη θέση των γυναικών, το Ιράν (σύμφωνα έστω και με αυτά τα ελλιπή και προβληματικά μέτρα και σταθμά του ΟΗΕ) βρίσκεται πιο πάνω στον παγκόσμιο «δείκτη ανισότητας φύλων» (στην 123η θέση) σε σχέση με μια σειρά συμμάχους των ΗΠΑ στην ευρύτερη περιοχή, όπως η Συρία (127η θέση), το Πακιστάν (145η θέση) και το Ιράκ (148η θέση).²³

Το ζήτημα δεν είναι αφενός θρησκευτικό. Τα καταπιεστικά καθεστώτα της Μέσης Ανατολής δεν είναι καταπιεστικά γιατί η κυρίαρχη θρησκεία είναι το Ισλάμ. Αλλωστε και ο Χριστιανισμός -ιδιαίτερα ο Καθολικισμός - έχει υπάρξει φορέας διάχυσης της γυναικείας ανισοτιμίας και καταπίεσης. Η θρησκεία αξιοποιείται από τις αστικές τάξεις ως όχημα εξουσίας και καταπίεσης με τον ίδιο λίγο - πολύ τρόπο παντού στον κόσμο διαχρονικά (κι ας έχει υποχρεωθεί ανά καιρούς και ανά τόπους σε απαραίτητους εκσυγχρονισμούς). Το Ιράν είναι ένα καπιταλιστικό κράτος. Ο Χομεϊνί μπορεί να διακήρυττε το 1988 πως η Ισλαμική Δημοκρατία είχε σκοπό «το ξερίζωμα (...) του Σιωνισμού, του καπιταλισμού και του κομμουνισμού», ωστόσο το 2020 το Ιράν είχε 250.000 εκατομμυριούχους (περισσότερους απ' ό,τι η Σαουδική Αραβία), κατατασσόμενο στη 14η θέση παγκοσμίως. Και αυτό την ίδια στιγμή που σύμφωνα με τις ίδιες τις ιρανικές αρχές 1 στους 4 Ιρανούς (20.000.000 άνθρωποι) ζούσε σε συνθήκες «ακραίας φτώχειας».²⁴

Εν κατακλείδι, αν κάτι έχει αποδειχθεί ξανά και ξανά στην Ιστορία του Ιράν, της Μέσης Ανατολής και γενικότερα, είναι ότι μόνο οι ίδιοι οι λαοί μπορούν να σώσουν τον εαυτό τους. Οχι υπό την ηγεσία της μίας ή της άλλης μερίδας των εκμεταλλευτών τους, της αστικής τάξης, ούτε βεβαίως σε συμμαχία με το α' ή β' ιμπεριαλιστικό μπλοκ. Μόνο με τη δική τους, ταξική, επαναστατική πάλη μπορούν να κατακτήσουν την πραγματική τους απελευθέρωση, με μοναδικό αληθινό σύμμαχο και συμπαραστάτη τους τη διεθνιστική αλληλεγγύη των άλλων λαών που αγωνίζονται.

Παραπομπές:

1. Ο όρος «μουλάς» αναφέρεται κατά βάση στους χαμηλόβαθμους κληρικούς του Ισλάμ. Ωστόσο συχνά χρησιμοποιείται υποτιμητικά ως γενική αναφορά στο σύνολο των θρησκευτικών εκπροσώπων του Ισλάμ.

2. Αναστάσης Γκίκας, «Το Παλαιστινιακό Ζήτημα», εκδ. «Σύγχρονη Εποχή», Αθήνα, 2025, σελ. 142 - 143.

3. Scott A. Koch, «The CIA and the fall of the Iranian Prime Minister Mohammad Mosaddeq, August 1953», History Staff of the CIA, Washington, June 1998, σελ. 1 - 84.

4. Richard Cottam, «Human rights in Iran under the Shah», στο Case Western Reserve Journal of International Law, τεύχος 12, αρ.1, 1980, σελ. 127.

5. CIA, «Special Report. Shah's reforms to be given election test in Iran», 6/9/1963 (CIA-RDP79-00927A004200010003-4).

6. Richard Cottam, ό.π., σελ. 121.

7. Richard Cottam, ό.π., σελ. 127, 136, και Amnesty International Briefing, Iran, November 1976, σελ. 8 - 10.

8. «Le Monde», 1/10/1976.

9. Για την ομιλία του Τζ. Κάρτερ βλ. https://vandvreader.org/jimmy-carter-toasts-the-shah-31-december-1977/, Richard Cottam, ό.π., σελ. 128 και 132.

10. Brief History of the Tudeh Party of Iran (https://www.tudehpartyiran.org/en/1993/03/31/brief-history-of-the-tudeh-party-of-iran/) και CIA, «Iran: Recent Tudeh Party activity», April 1980 (CIA-RDP81B00401R000500110043-1).

11. Brief History of the Tudeh Party of Iran, ό.π.

12. BBC, «Two weeks in January: America's secret engagement with Khomeini» (https://www.bbc.com/news/world-us-canada-36431160).

13. «Report of the President's Review Board», February 26, 1987, Appendix B.

14. «Telegram from Nicholas Barrington to the Foreign Office», 9/5/1983 (National Archives), και Nicholas Barrington, «Envoy: A Diplomatic Journey», εκδ. «Bloomsbury Publishing», 2013.

15. Brief History of the Tudeh Party of Iran, ό.π.

16. Ειδικό ενδιαφέρον έχει η παρατήρηση της CIA το 1983 ότι ο πόλεμος με το Ιράκ υπήρξε «συνέχεια των ιρανικών γεωπολιτικών συμφερόντων από την εποχή του Σάχη». Και δεν ήταν η μόνη περίπτωση [CIA, «Iran: Outlook for the Islamic Republic», 24/5/1983, σελ. 17 (CIA-RDP86T00302R000801310007-5)].

17. NSA, «National Security Decision Directive 92: US Policy toward Iran» (NSA Archives).

18. CIA, «National Security Decision Directive: Policy toward Iran» (CIA-RPD84B00049R000400770006-3).

19. «New York Times» 1/7/1985.

20. «New York Times» 8/12/1991.

21. Στην εξουσία στο Ιράκ τότε ήταν το σοσιαλδημοκρατικό κόμμα του Μπάαθ.

22. «Report of the President's Review Board», February 26, 1987, σελ. 21, 22 και 37.

23. UN, Human Development Report (2025), Gender Inequality Index (https://hdr.undp.org/sites/default/files/2025_HDR/HDR25_Statistical_Annex_GII_Table.pdf).

24. «New York Times» 23/7/1988, World Wealth Report 2021, σελ. 8 - 9, «Poverty doubled in Iran in one year - Welfare Ministry», Iran International Newsroom, 2/1/2023.