Μετά από πέντε βδομάδες ιμπεριαλιστικού πολέμου των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, ο οποίος έχει βάλει μπουρλότο στην ευρύτερη περιοχή, το μόνο βέβαιο είναι η ανεπίστρεπτη πορεία κλιμάκωσης. Και αυτό γιατί οι αντιθέσεις είναι πολύ βαθιές και εντάσσονται στην ευρύτερη αντιπαράθεση για τον έλεγχο δρόμων μεταφοράς Ενέργειας και εμπορευμάτων, που έχει υπόβαθρο τη μεγάλη σύγκρουση για την πρωτοκαθεδρία στο ιμπεριαλιστικό σύστημα ανάμεσα στις ΗΠΑ και στην Κίνα.

Η μακρά λίστα των θυμάτων στο Ιράν μεγαλώνει μέρα με τη μέρα, με τα πιο συντηρητικά στοιχεία που επικαλέστηκε στις 3 Απρίλη το «Al Jazeera» να αναφέρουν τουλάχιστον 2.076 νεκρούς, πάνω από 26.500 τραυματίες, εκατομμύρια εκτοπισμένους αμάχους, σοβαρές υλικές ζημιές ή καταστροφές σε εκατοντάδες νοσοκομεία, κλινικές, Κέντρα Υγείας, πανεπιστήμια, σχολεία, πανεπιστήμια, αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία και μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, σταθμούς Ενέργειας, εργοστάσια χάλυβα, πολεμικές βιομηχανίες και σταθμούς αφαλάτωσης, αλλά και γέφυρες, όπως έγινε την Πέμπτη το βράδυ, με το βομβαρδισμό εμβληματικής γέφυρας που ένωνε την Τεχεράνη με τη δυτική πόλη Καράτζ...

Σε απάντηση στις επιθέσεις αυτές το Ιράν κλιμάκωσε τα αντίποινα, εντείνοντας τις βαλλιστικές επιθέσεις ενάντια στο Ισραήλ και σε αμερικανικούς στόχους σε χώρες του Περσικού Κόλπου. Σε αυτούς τους στόχους περιλαμβάνονταν αυτήν τη βδομάδα εργοστάσιο αφαλάτωσης και διυλιστήριο στο Κουβέιτ, εγκαταστάσεις της «Amazon» στο Μπαχρέιν, εγκαταστάσεις φυσικού αερίου στο Αμπου Ντάμπι, ξενοδοχείο στο Ντουμπάι κ.λπ.

Ταυτόχρονα συνεχίζονται οι ενισχύσεις των αμερικανικών στρατευμάτων κατά χιλιάδες πεζοναύτες και στρατιώτες σε χώρες της Μέσης Ανατολής με αμερικανικές βάσεις, με τα στρατιωτικά επιτελεία στο Πεντάγωνο να μελετούν πυρετωδώς εναλλακτικά σενάρια κλιμάκωσης των επιθέσεων, χωρίς να αποκλείουν εκείνα μιας ριψοκίνδυνης χερσαίας (μικρής ή μεγαλύτερης) επιχείρησης. Οι εξελίξεις αυτές δρομολογούνται στο φόντο της απόφασης των Χούθι της Υεμένης να μπουν κι αυτοί στον πόλεμο από το Σάββατο 28 Μάρτη, συντονίζοντας μαζί με το ιρανικό Γενικό Επιτελείο τις επιθέσεις τους κυρίως σε νότιο και κεντρικό Ισραήλ.

Οι δυσκολίες ωστόσο που συναντούν αντικειμενικά οι αμερικανικές δυνάμεις στο πεδίο προκαλούν και εσωτερικές αντιθέσεις. Μέρος αυτών εκφράστηκε την Παρασκευή, με την απόφαση του Αμερικανού υπουργού Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ να αποπέμψει από το στράτευμα ή να στείλει σε πρόωρη συνταξιοδότηση τους στρατηγούς Ράντι Τζορτζ, Γουίλιαμ Γκριν και Ντέιβιντ Χοντ.

Ο γερουσιαστής των Δημοκρατικών Κρις Μέρφι, μέλος της Επιτροπής Εξωτερικών Σχέσεων, σχολιάζοντας την αποπομπή τριών κορυφαίων στρατηγών δήλωσε ότι οφείλεται στις αντιρρήσεις που έφεραν στα ριψοκίνδυνα ή «ανεφάρμοστα» σχέδια του Χέγκσεθ.

Η απειλή του Αμερικανού Προέδρου Ντ. Τραμπ για καταστροφή ενεργειακών και άλλων μη στρατιωτικών υποδομών στο Ιράν ώστε να επανέλθει «στη λίθινη εποχή, όπου ανήκει» δεν φανερώνει μόνο τα σχέδια έντασης των επιθέσεων. Συνιστά ταυτόχρονα και ομολογία διάθεσης για διάπραξη - κι άλλων... - εγκλημάτων πολέμου. Αυτό φάνηκε στο 20λεπτο διάγγελμα που έκανε τα ξημερώματα της Πέμπτης ο Τραμπ. Σε αυτό πανηγύρισε για τα «συντριπτικά» χτυπήματα και τις «νίκες» που υποτίθεται ότι έχει εξασφαλίσει ο στρατός των ΗΠΑ κατά τον πρώτο μήνα των καταιγιστικών επιθέσεων, υποστηρίζοντας ότι αυτές οι επιθέσεις κατέστρεψαν το Πολεμικό Ναυτικό και την Αεροπορία του Ιράν. Υποστήριξε πως ο στόχος του «ποτέ δεν ήταν η ανατροπή καθεστώτος» στο Ιράν, ισχυρίστηκε ότι ξεκίνησε τον πόλεμο «για το καλό των συμμάχων» των ΗΠΑ, δηλαδή του Ισραήλ, και διαβεβαίωσε τις χώρες του Κόλπου πως δεν θα επιτρέψει να πληγούν ή να αποτύχουν.

Σε μια προσπάθεια να δείξει ότι ο πόλεμος που εξαπέλυσε στο Ιράν δεν θα είναι «αιώνιος», αναφέρθηκε στη χρονική διάρκεια της συμμετοχής των ΗΠΑ σε διεθνείς και περιφερειακούς πολέμους, ώστε να προετοιμάσει εμμέσως το έδαφος για σύγκρουση διαρκείας...

Αυτή η στάση προκαλεί αντιδράσεις και στο εσωτερικό των ΗΠΑ. Περίπου 100 Αμερικανοί καθηγητές μεγάλων πανεπιστημίων, όπως το Γέιλ, το Στάνφορντ και το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, οι περισσότεροι ειδικευμένοι στο Διεθνές Δίκαιο, χαρακτηρίζουν παράνομο τον πόλεμο που εξαπέλυσαν ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν, τονίζοντας ότι δεν είχε εξουσιοδότηση από τον ΟΗΕ. Επισημαίνουν πως οι επιθέσεις σε σχολεία, κλινικές, νοσοκομεία, κατοικίες, γέφυρες και εργοστάσια συνιστούν εγκλήματα πολέμου, καθώς θεωρούνται μη στρατιωτικοί στόχοι, από τους οποίους εξαρτάται η ζωή πολιτών. Για τον ίδιο λόγο οι Αμερικανοί πανεπιστημιακοί εξέφρασαν μεγάλη ανησυχία και για την αναφορά του Τραμπ, στο διάγγελμα της Πέμπτης, για επικείμενους βομβαρδισμούς γεφυρών και σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ώστε «να επιστρέψει το Ιράν στη λίθινη εποχή» αν δεν υπάρξει συμφωνία (με τους όρους των ΗΠΑ).

Την Παρασκευή το απόγευμα ο Τραμπ ανάρτησε νέο μήνυμα στο «Truth Social», όπου με τον γνωστό κυνικό του τρόπο έστειλε στον κάλαθο των αχρήστων τα προσχήματα που χρησιμοποιούσαν οι ΗΠΑ μαζί με το Ισραήλ περί «αυταρχικού καθεστώτος» και αναπαρήγαγαν τα ευρωατλαντικά επιτελεία και στη χώρα μας. Αναφέρει απροκάλυπτα: «Με λίγο παραπάνω χρόνο, μπορούμε εύκολα να ΑΝΟΙΞΟΥΜΕ ΤΟ ΣΤΕΝΟ ΤΟΥ ΟΡΜΟΥΖ, να ΠΑΡΟΥΜΕ ΤΟ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ, ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΜΙΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ . ΘΑ ΗΤΑΝ ΜΙΑ "ΠΛΟΥΣΙΑ ΠΗΓΗ" ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ».

Λίγες ώρες πριν το διάγγελμα Τραμπ ο Ιρανός Πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν απευθύνθηκε με ηλεκτρονική επιστολή στον αμερικανικό λαό, εξηγώντας ότι «οι Ιρανοί δεν τρέφουν εχθρότητα προς άλλα έθνη, συμπεριλαμβανομένων των λαών της Αμερικής, της Ευρώπης ή γειτονικών χωρών».

«Δεν ισχύει ότι η Αμερική ενεπλάκη σε αυτήν την επίθεση ως εντολοδόχος του Ισραήλ, ότι επηρεάστηκε και χειραγωγήθηκε από αυτό το καθεστώς; Δεν είναι αλήθεια ότι το Ισραήλ, κατασκευάζοντας τα περί ιρανικής απειλής, επιδιώκει να στρέψει τη διεθνή προσοχή μακριά από τα εγκλήματά του σε βάρος των Παλαιστινίων;», ανέφερε ο Πεζεσκιάν στην ανοιχτή επιστολή του, τονίζοντας: «Σήμερα ο κόσμος βρίσκεται σε ένα σταυροδρόμι. Η πορεία στον δρόμο της αντιπαράθεσης είναι πιο δαπανηρή και μάταιη από ποτέ. Η επιλογή μεταξύ της αντιπαράθεσης και της συνεργασίας είναι πραγματική και συνακόλουθη. Το αποτέλεσμά της θα διαμορφώσει το μέλλον για τις επόμενες γενιές».

Σε αυτό το φόντο, καμία χώρα δεν δείχνει διατεθειμένη για συμβιβασμό και διπλωματική διευθέτηση των διαφορών σχετικά με το ανακάτεμα της «τράπουλας» στη Μέση Ανατολή, σε ό,τι αφορά κυρίως τους αγωγούς και τις οδούς Ενέργειας και μεταφοράς εμπορευμάτων, όπως κατέδειξαν οι δηλώσεις που έκανε και αυτήν τη βδομάδα στο «Newsmax» ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου.

«Οι μακροπρόθεσμες λύσεις περιλαμβάνουν την αναδιάταξη αγωγών Ενέργειας προς τα δυτικά, κατά μήκος της Σαουδικής Αραβίας στην Ερυθρά Θάλασσα και στη Μεσόγειο, προσπερνώντας το ιρανικό γεωγραφικό σημείο πνιγμού», είπε ο Νετανιάχου, εννοώντας σχέδιο για παράκαμψη των Στενών του Ορμούζ, ώστε να αφαιρεθεί από το Ιράν ένας βασικός μοχλός στρατηγικής γεωπολιτικής πίεσης.

Σε αυτό το πλαίσιο, και εξαιτίας των πιέσεων που ασκούν σε όλες τις χώρες του Κόλπου οι περιορισμοί που επιβάλλει το Ιράν στα Στενά του Ορμούζ, ήδη καταστρώνονται εναλλακτικά σενάρια ή κινήσεις για την «παράκαμψή» τους.

Οι Ιρακινοί, για παράδειγμα, άρχισαν από την Πέμπτη τη χερσαία μεταφορά πετρελαίου με κομβόι εκατοντάδων βυτιοφόρων μέχρι τα σύνορα με τη Συρία, με τελικό προορισμό συριακά λιμάνια στη Μεσόγειο, ενώ από τις 16 Μάρτη επανέλαβαν τις εξαγωγές πετρελαίου από τον αγωγό Κιρκούκ - Τζεϊχάν, που καταλήγει στο ομώνυμο τουρκικό λιμάνι.

Οι Σαουδάραβες έχουν αυξήσει τις εξαγωγές πετρελαίου από το στρατηγικό λιμάνι Γιανμπού, για να παρακάμψουν τα Στενά του Ορμούζ και να διατηρήσουν τις ροές πετρελαίου όσο το δυνατόν πιο ασφαλείς. Η Σαουδική Αραβία είναι από τις λίγες χώρες που μπορεί να διοχετεύσει μεγάλο μέρος της πετρελαϊκής παραγωγής μέσω του αγωγού East-West προς Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, ο οποίος μπορεί να μεταφέρει 7 εκατ. βαρέλια πετρελαίου τη μέρα, και είχε σχεδιαστεί ήδη από τη δεκαετία του 1980 ως εναλλακτικό σχέδιο μεταφοράς Ενέργειας σε περιόδους πολέμου στον Κόλπο.

Οι εξελίξεις αυτές αποδεικνύουν ότι ο πόλεμος δεν αφορά μόνο τις απαιτήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ σε βάρος του ιρανικού πυρηνικού και πυραυλικού προγράμματος και της ιρανικής γεωπολιτικής προβολής ισχύος στην ευρύτερη περιφέρεια - αφορά επίσης την προσπάθεια των ΗΠΑ για διατήρηση της διεθνούς πρωτοκαθεδρίας τις επόμενες δεκαετίες, στο πλαίσιο του σφοδρού ανταγωνισμού με την Κίνα αλλά και με τη Ρωσία. Αυτήν την ανάγκη επιχειρεί να καλύψει η προσπάθεια των ΗΠΑ, ήδη επί προεδρίας Μπάιντεν, για επαναχάραξη των εμπορικών δρόμων στο ανταγωνιστικό «δίπολο» του ινδικού (εμπορικός διάδρομος IMEC) και του κινεζικού δρόμου εμπορίου (Πρωτοβουλία «Μία Ζώνη - Ενας Δρόμος» - Belt and Road, BRI).

Την Παρασκευή εμφανίστηκε στο προσκήνιο και ο πρώην υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Μοχάμεντ Τζαβάντ Ζαρίφ, με άρθρο του στο αμερικανικό «Foreign Affais», προτείνοντας όρους για την επίτευξη εκεχειρίας στον πόλεμο με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Ο Ζαρίφ, που συνέβαλε αποφασιστικά στην επίτευξη της διεθνούς Συμφωνίας του 2015 για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, την οποία παραβίασε ο Τραμπ στην πρώτη του θητεία, υποστηρίζει στο άρθρο ότι το Ιράν «κερδίζει σαφώς» τον πόλεμο, ότι η Τεχεράνη «θα πρέπει να προσφέρει να θέσει όρια στο πυρηνικό της πρόγραμμα» και να ανοίξει ξανά τα Στενά του Ορμούζ, με αντάλλαγμα τον τερματισμό όλων των κυρώσεων.

Απέναντι σε αυτές τις εξελίξεις και τις νέες απειλές Τραμπ για ισοπέδωση του Ιράν, αργά το βράδυ της Πέμπτης εκπρόσωπος του Γενικού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων δήλωσε ότι η Τεχεράνη αυτήν τη φορά δεν θα συναινέσει σε εκεχειρία, ακόμα κι αν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ σταματήσουν μονομερώς τον πόλεμο.«Οι Αμερικανοί αναζητούν μια αξιοπρεπή έξοδο από τον πόλεμο. Ακόμα κι αν ανακοινώσουν μονομερώς το τέλος του πολέμου, εμείς δεν θα τους αφήσουμε. Θα πάρουμε εκδίκηση για το αίμα των μαρτύρων. Θα σφίξουμε τον λαιμό της Αμερικής. Πρέπει να αποζημιωθούν οι ζημιές μας και να τιμωρηθεί ο επιτιθέμενος», ανέφερε, για να προσθέσει: «Οσο περισσότερο διαρκεί ο πόλεμος, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η ταπείνωση και η ήττα των Ηνωμένων Πολιτειών».

Το πρωί της Παρασκευής οι ιρανικές αρχές υποστήριξαν ότι προηγμένο σύστημα ιρανικής αεράμυνας κατέρριψε δεύτερο F-35, που συνετρίβη στο κεντρικό Ιράν. Το Γραφείο Τύπου των «Φρουρών της Επανάστασης» παρουσίασε φωτογραφικά τεκμήρια από τη συντριβή του F-35, τονίζοντας πως η τύχη του πιλότου του σκάφους που είπαν ότι ανήκει στη μοίρα Lakenheath «είναι άγνωστη». Μετά ανακοίνωσαν ότι απέτυχε η απόπειρα του αμερικανικού στρατού για διάσωση του πιλότου. Ακολούθως έκαναν έναν σύντομο απολογισμό καταρριφθέντων αμερικανικών πολεμικών αεροσκαφών, υποστηρίζοντας ότι από τις 28 Φλεβάρη μέχρι τις 3 Απρίλη κατέρριψαν (πέρα από λίγες δεκάδες πανάκριβα αμερικανικά drones) 2 F-35, 1 F-18, 2 F-16 και 4 F-15.

Νωρίς το απόγευμα της Παρασκευής ιρανικά ΜΜΕ μετέδωσαν ανακοίνωση της αστυνομίας στο περιφερειακό δίκτυο Κοχγκιλουγιέ, για τη συνδρομή κατοίκων της περιοχής στη σύλληψη του πιλότου ή των πιλότων του καταρριφθέντος αμερικανικού μαχητικού αεροσκάφους.

Το απόγευμα της Παρασκευής το ισραηλινό τηλεοπτικό δίκτυο «i24news» μετέδωσε ότι διασώθηκε ο ένας Αμερικανός πιλότος του μαχητικού F-15E που καταρρίφθηκε νωρίτερα από την ιρανική αεράμυνα. Η είδηση κατάρριψης του αμερικανικού μαχητικού επιβεβαιώθηκε και από την αμερικανική πλευρά.

Ακολούθησαν κι άλλες πληροφορίες που φανερώνουν την πιθανή πρώτη περίπτωση χερσαίας σύγκρουσης Ιρανών στρατιωτών με Αμερικανούς. Σε ανακοίνωση των ιρανικών Ενόπλων Δυνάμεων αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι μαχητές της Ταξιαρχίας «Ιμάμ Χασάν Μοτζταμπά» των χερσαίων δυνάμεων των «Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης» συγκρούστηκαν «με εξαιρετική γενναιότητα» με τις επιτιθέμενες αμερικανικές δυνάμεις στην περιοχή μεταξύ Χουζεστάν και Κοχγκιλουγιέ, στα νοτιοδυτικά, κοντά στον Περσικό Κόλπο, και τους προκάλεσαν βαριές απώλειες.