Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος των ΗΠΑ - Ισράηλ και συμμάχων κατά του Ιράν που έχει βάλει μπουρλότο σε όλη την Μέση Ανατολή και στην παγκόσμια οικονομία περνάει σε νέα φάση μετά την ανακοίνωση της κυβέρνησης των ΗΠΑ για την έναρξη ναυτικής επιχείρησης στα Στενά του Ορμούζ από χθες για τη «συνοδεία» εμπορικών πλοίων που έχουν εγκλωβιστεί στο στρατηγικής σημασίας πέρασμα - με την ψευδεπίγραφη ονομασία «Επιχείρηση Ελευθερία», την ίδια ώρα που συνεχίζεται ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών.

Σε ανάρτηση της Κεντρικής Διοίκησης των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων στη Μέση Ανατολή (CENTCOM) σχετικά με την επιχείρηση και τις στρατιωτικές δυνάμεις που θα συμμετάσχουν σε αυτή, εστίαζε ακριβώς στο γεγονός ότι «το ένα τέταρτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου διά θαλάσσης και σημαντικοί όγκοι καυσίμων και λιπασμάτων μεταφέρονται μέσω του Στενού» - αποτυπώνοντας και ένα από τα βασικά επίδικα της αμερικανο-ισραηλινής ιμπεριαλιστικής επέμβασης εναντίον του Ιράν, που στοχεύει άλλους, μεγαλύτερους ανταγωνιστές όπως η Κίνα.

Αμεση ήταν η αντίδραση του Ιράν, που ξεκαθάρισε ότι οποιαδήποτε «συνοδεία» από αμερικανικά πολεμικά πλοία θα εκληφθεί ως εχθρική ενέργεια και παραβίαση της εκεχειρίας.

Μετά από αυτές τις επιθετικές κινήσεις των ΗΠΑ, η περιοχή ξαναμύρισε μπαρούτι χτες το απόγευμα, όταν τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν πως αναχαίτισαν τρεις από τέσσερις ιρανικούς πυραύλους που κατευθύνθηκαν σε Ντουμπάι, Φουτζάιρα και Σάρτζα. Η επίθεση στη Φουτζάιρα ανακοινώθηκε πως προκάλεσε έκρηξη σε διυλιστήριο και τον τραυματισμό τριών Ινδών μεταναστών. Ο τέταρτος πύραυλος, κατά τις εμιρατινές αρχές, έπεσε στη θάλασσα.

Οπως ανακοινώθηκε χτες βράδυ, έκρηξη και πυρκαγιά σημειώθηκε στο νοτιοκορεατικό εμπορικό πλοίο «HMM Namu» με σημαία Παναμά, ενώ ήταν αγκυροβολημένο κοντά στα ΗΑΕ. Από την έκρηξη δεν σημειώθηκαν θύματα, ενώ ο Πρόεδρος Τραμπ βρήκε αφορμή για να καλέσει τη Νότια Κορέα να συμμετάσχει στην επιχείρηση για την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Στο βόρειο Ομάν οι αρχές ανακοίνωσαν τον τραυματισμό δύο ατόμων από έκρηξη σε μη στρατιωτικό κτίριο στην πόλη Μπούκχα, που σχετίζεται με την κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή. Οι αρχές του Σουλτανάτου ανέφεραν πως υπέστησαν ζημιές και αρκετά οχήματα από την έκρηξη ή τα θραύσματα, γεγονός που υποδηλώνει μεγάλη ισχύ του πλήγματος. Δεν υπήρξε καμία επίσημη ενημέρωση για την προέλευση της επίθεσης, ούτε ανάληψη ευθύνες.

Στο μεταξύ, ναυτικές δυνάμεις από ΗΠΑ και Ιράν αντάλλαξαν χτες περιορισμένα πυρά κοντά στα Στενά του Ορμούζ, αποδεικνύοντας πως η εύθραυστη εκεχειρία κρέμεται από μία κλωστή.

Ισραηλινός αξιωματούχος, σχολιάζοντας τη θέση νέας σύγκρουσης που έχουν πάρει ΗΠΑ - Ιράν στα Στενά του Ορμούζ, ανέφερε χτες βράδυ μιλώντας στο Ynetnews.com: «Το ζήτημα είναι πώς θα απαντήσουν οι Ιρανοί. Εάν υποχωρήσουν σημαίνει πως χάνουν τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ. Εάν αποφασίσουν να παλέψουν (για να τον διατηρήσουν) σημαίνει επίθεση».

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απείλησε το βράδυ της Δευτέρας το Ιράν με ...νέο αφανισμό σε περίπτωση που εξαπολύσουν επιθέσεις σε αμερικανικά πλοία που συνοδεύουν εμπορικά σκάφη από τα Στενά του Ορμούζ και στην ευρύτερη περιοχή.

Μιλώντας στο κανάλι «Fox News» ο Τραμπ απείλησε ότι το Ιράν «θα σβηστεί από προσώπου Γης» αν η Ισλαμική Δημοκρατία επιτεθεί σε αμερικανικά πλοία που οδηγούν άλλα πλοία μέσω των Στενών του Ορμούζ.

Την Κυριακή ανήγγειλε την έναρξη της επιχείρησης «Ελευθερία», με στόχο την (όπως ισχυρίστηκε) «ασφαλή» διέλευση πλοίων από το σύνολο των τουλάχιστον 2.000 εμπορικών σκαφών και των 20.000 ναυτικών που παραμένουν εδώ και περίπου 10 βδομάδες εγκλωβισμένοι στο Στενά του Ορμούζ. «Για το καλό του Ιράν, της Μέσης Ανατολής και των Ηνωμένων Πολιτειών, έχουμε πει σε αυτές τις χώρες ότι θα οδηγήσουμε τα πλοία τους με ασφάλεια έξω από αυτές τις περιορισμένες πλωτές οδούς», ανέφερε στο Truth Social ο Τραμπ, περιγράφοντας την επιχείρηση ως «ανθρωπιστική χειρονομία». Προειδοποίησε επίσης ότι οποιαδήποτε παρέμβαση στη διαδικασία «θα πρέπει, δυστυχώς, να αντιμετωπιστεί δυναμικά».

Σε σχετική κατοπινή ανακοίνωση της Κεντρικής Διοίκησης, CENTCOM, του αμερικανικού στρατού, γίνεται αναφορά σε «υποστήριξη» εμπορικών σκαφών που θα επιχειρήσουν τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, παρότι αυτά παραμένουν ξεκάθαρα υπό ιρανικό έλεγχο, δίχως να διευκρινίζει συγκεκριμένες αμερικανικές ναυτικές δυνάμεις που έχουν αναλάβει τέτοιο ρόλο, παρά μόνο τα «πάνω από 100 αμερικανικά αεροπλάνα» και στρατιωτικό προσωπικό «άνω των 15.000 ατόμων».

Νωρίς το βράδυ της Δευτέρας ο διοικητής της CENTCOM Μπραντ Κούπερ ανακοίνωσε πως το Ιράν «προσπάθησε να ανοίξει πυρ» σε αμερικανικά πολεμικά και εμπορικά πλοία που επιχειρούσαν στο πλαίσιο της επιχείρησης «Ελευθερία» το πρωί της Δευτέρας, πριν οι αμερικανικές δυνάμεις «ανταποδώσουν» προκαλώντας την καταστροφή έξι ιρανικών μικρών ταχύπλοων που προσπάθησαν να πλησιάσουν.

Σύμφωνα πάντως με ιρανικά και αραβικά ΜΜΕ, η πρώτη απόπειρα αμερικανικής φρεγάτας να εισέλθει στα Στενά του Ορμούζ στέφθηκε με αποτυχία, καθώς οι Ιρανοί Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης έριξαν δύο πυραύλους ενώ το σκάφος περνούσε από το νησάκι Τζασκ.

Παράλληλα, οι ιρανικές αρχές εξέδωσαν διαδοχικές προειδοποιήσεις προς όλα τα πλοία της περιοχής και έκαναν προειδοποιητικές βολές, τονίζοντας πως οι συνέπειες «ριψοκίνδυνων ενεργειών» όπως π.χ. η απόπειρα διέλευσης δίχως συνεννόηση μαζί τους «θα πέσουν στις πλάτες του αμερικανο-σιωνιστή εχθρού». Αμερικανοί αξιωματούχοι διέψευσαν πως χτυπήθηκε φρεγάτα των ΗΠΑ, ωστόσο η ιρανική πλευρά επέμεινε να αναφέρεται σε «χτύπημα» που ανάγκασε τη φρεγάτα «σε υποχώρηση».

Στη συνέχεια, λίγες ώρες μετά, ανακοινώθηκε πως πέρασαν από τα Στενά του Ορμούζ δύο αμερικανικά εμπορικά πλοία (με σημαία των ΗΠΑ) για πρώτη φορά από το κλείσιμο των Στενών στις 28 Φλεβάρη (πρώτη μέρα των απρόκλητων επιθέσεων ΗΠΑ - Ισραήλ κατά του Ιράν).

Νωρίτερα το απόγευμα της Δευτέρας ακολούθησε και νέα απόπειρα αμερικανικών πολεμικών πλοίων να εισέλθουν στα Στενά του Ορμούζ. Πλέοντας αρχικά στη Θάλασσα του Ομάν απενεργοποίησαν τα ραντάρ τους και προσπάθησαν να προσεγγίσουν τα Στενά. Ομως μόλις ενεργοποίησαν τα ραντάρ, εντοπίστηκαν από τις ιρανικές δυνάμεις που τους προειδοποίησαν πως παραβιάζουν την εκεχειρία και άρχισαν να εκτοξεύουν προειδοποιητικά πυρά με πυραύλους Κρουζ, ρουκέτες και drone σε μικρή κοντινή απόσταση.

Πληροφορίες του Axios χτες ανέφεραν πως ο Πρόεδρος Τραμπ απέρριψε ένα «πιο επιθετικό σχέδιο» ναυμαχιών που του παρουσίασε αργά το βράδυ της Πέμπτης ο διοικητής της CENTCOM Μπραντ Κούπερ, για να ξανανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ.

Ο Τραμπ φάνηκε να υποστηρίζει τις τωρινές επιχειρήσεις από το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό, μολονότι φέρεται δυσαρεστημένος από το γεγονός πως έχουν σταματήσει σε αυτή τη φάση και οι επιχειρήσεις στρατιωτικής «δράσης», αλλά και οι προσπάθειες για συμφωνία που θα τερματίσει τις συγκρούσεις (με τους όρους των ΗΠΑ).

Πριν την αναγγελία της αμερικανικής επιχείρησης «Ελευθερία» και των νέων προειδοποιήσεων των Φρουρών της Επανάστασης για τα Στενά του Ορμούζ, κυκλοφόρησαν πληροφορίες για το νέο ιρανικό σχέδιο 14 σημείων τριών φάσεων.

Ιρανικά ΜΜΕ ανέφεραν πως η σχετική πρόταση μεταφέρθηκε στις ΗΠΑ μέσω Πακιστανών διπλωματών και πως ανέφερε μεταξύ άλλων ένα «ολοκληρωμένο ειρηνευτικό σχέδιο» εφαρμογής εντός 30 ημερών αντί για απλή παράταση της εκεχειρίας. Στις προτάσεις υπάρχουν και οι γνωστές απαιτήσεις αποζημιώσεων από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ για τις τεράστιες ζημιές που προκάλεσαν με τις επιθέσεις τους στο Ιράν, άρση των κυρώσεων, παύση των εχθροπραξιών «σε όλα τα μέτωπα» συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου. Πληροφορίες του «Al Jazeera» αναφέρουν πως το τελευταίο ιρανικό σχέδιο καλύπτει τρεις φάσεις.

Η πρώτη φάση προβλέπει σταδιακό άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και ιρανική επιχείρηση απομάκρυνσης ναρκών στις θαλάσσιες περιοχές με αντάλλαγμα την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού. Η δεύτερη φάση προβλέπει επιστροφή του εμπλουτισμού ουρανίου στο 3,6% επί ιρανικού εδάφους στη βάση της αρχής «μη αποθήκευσης» απορρίπτοντας κάθε συζήτηση για πλήρη αποξήλωση ή καταστροφή των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων, με αντάλλαγμα την αμοιβαία αποχή από επιθέσεις και σταδιακή άρση κυρώσεων.

Στην τρίτη φάση προτείνεται η έναρξη στρατηγικού διαλόγου ανάμεσα σε Ιράν και αραβικές χώρες, με μεταξύ άλλων στόχο ένα σύστημα «περιφερειακής ασφάλειας».

Στο φόντο αυτών των πληροφοριών χτες ο Πρόεδρος Τραμπ ανακοίνωσε πως πραγματοποιούνται «πολύ θετικές συζητήσεις» με το Ιράν, που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε κάτι «πολύ θετικό για όλους». Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Εσμαήλ Μπαγκαεϊ από την πλευρά του ανέφερε πως εξετάζει «την απάντηση των ΗΠΑ στην τελευταία ειρηνευτική πρόταση».

Νέα αύξηση καταγράφηκε στο πετρέλαιο τύπου Brent, που χτες το απόγευμα μετά τις επιθέσεις στα ΗΑΕ ξεπέρασε τα 113 δολάρια το βαρέλι, ενώ λίγες ώρες νωρίτερα είχε προηγηθεί αύξηση κατά 3,5% με την τιμή του να διαμορφώνεται περίπου στα 112 δολάρια το βαρέλι. Το πετρέλαιο Δυτικού Τέξας (WTI) ακρίβυνε κατά 2,91% φτάνοντας χτες στα 104,86 δολάρια το βαρέλι.

Την Κυριακή, ο Οργανισμός Χωρών Εξαγωγέων Πετρελαίου και οι σύμμαχοί του, γνωστοί ως OPEC+, ανακοίνωσαν ότι θα αυξήσουν τους στόχους παραγωγής πετρελαίου κατά 188.000 βαρέλια την ημέρα τον Ιούνιο για επτά μέλη, σημειώνοντας την τρίτη συνεχόμενη μηνιαία αύξηση.

Η αύξηση είναι η ίδια με εκείνη που συμφωνήθηκε τον Απρίλιο για τον τρέχοντα μήνα, μείον το μερίδιο των ΗΑΕ που αποχώρησαν από τον OPEC και τον OPEC+ την 1η Μάη.

Σε ρεπορτάζ της βρετανικής εφημερίδας «Financial Times» στις 2 Μάη, αναλυτές επισήμαναν πως οι αγορές πετρελαίου απέχουν περίπου έναν μήνα από ένα «σημείο καμπής» που θα οδηγήσει τις τιμές ακόμη ψηλότερα, επειδή όσο παραμένουν κλειστά τα Στενά του Ορμούζ, τόσο μειώνονται τα παγκόσμια πετρελαϊκά αποθέματα.

Για την ακρίβεια, οι αναλυτές και οι ειδικοί στην αγορά πετρελαίου προβλέπουν πως έως το τέλος τρέχοντος μηνός, που θα φτάσουν σε αρκετές χώρες σε «κρίσιμα χαμηλά επίπεδα» τα αποθέματα πετρελαίου, βενζίνης, ντίζελ και κηροζίνης (που είναι το βασικό καύσιμο αεροπλάνων), οι τιμές θα αυξηθούν «ραγδαία».

«Το σημείο καμπής είναι σαφώς ο Ιούνιος», ανέφερε ο επικεφαλής έρευνας στην εταιρεία Gunvor, προειδοποιώντας πως (εκτός απροόπτου) έρχεται «τεράστιος πόνος», καθώς οι οικονομίες «θα πρέπει να σταματήσουν να χρησιμοποιούν καύσιμα»...