Σε συζητήσεις για ένα νέο έγγραφο - συμφωνία μεταξύ Ρωσίας και ΝΑΤΟ για τη λεγόμενη «αρχιτεκτονική ασφαλείας» στην Ευρώπη βρίσκονται οι ΗΠΑ «και ενδεχομένως ορισμένοι Ευρωπαίοι», δήλωσε ο Ουκρανός Πρόεδρος Β. Ζελένσκι.

Στο πλαίσιο του ευρύτερου παζαριού για μια «διευθέτηση» της ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ και Ρωσίας στην Ουκρανία, η κίνηση αυτή φέρεται να στοχεύει σε έναν συνολικότερο συμβιβασμό με βάση τον γεωπολιτικό συσχετισμό δυνάμεων, ο οποίος συμβιβασμός βέβαια ακόμα κι αν επιτευχθεί δεν μπορεί παρά να είναι προσωρινός και εύθραυστος, την ώρα που όλα τα ιμπεριαλιστικά στρατόπεδα ετοιμάζονται να ξαναμοιράσουν τον κόσμο με τα όπλα.

Παράλληλα με τα παραπάνω, Ουκρανία και Ρωσία βρίσκονται «κοντά» σε ένα πρωτόκολλο για τον μηχανισμό επιτήρησης της κατάπαυσης του πυρός. Ο Ζελένσκι τόνισε πως οι ΗΠΑ θα έχουν ηγετικό ρόλο στον έλεγχο της εκεχειρίας, υπογραμμίζοντας παράλληλα την ανάγκη για ενεργή εμπλοκή Ευρωπαίων.

Παρά τις προπαρασκευαστικές αυτές κινήσεις και την ανακοίνωση ότι και ο επόμενος γύρος συνομιλιών θα διεξαχθεί στην Ελβετία, ο Ουκρανός Πρόεδρος εξέφρασε έντονη δυσαρέσκεια για την τρέχουσα πορεία των επαφών. Σε προχθεσινό διάγγελμα ξεκαθάρισε πως αν και οι στρατιωτικοί εκπρόσωποι συζήτησαν σε βάθος ορισμένα τεχνικά ζητήματα, τα «ευαίσθητα πολιτικά θέματα» - εδάφη, εγγυήσεις ασφαλείας, πυρηνικό εργοστάσιο στη Ζαπορίζια - και οι αναγκαίοι συμβιβασμοί «δεν έχουν ακόμη αντιμετωπιστεί επαρκώς».

Ο Ζελένσκι επέμεινε ότι για να υπάρξει «ουσιαστική εξέλιξη» είναι απαραίτητη μια συνάντηση κορυφής των ηγετών της Ουκρανίας και της Ρωσίας, κάτι που προς το παρόν απορρίπτει η Μόσχα.

Την αντίθεση της Μόσχας στις «δυτικές» κυρώσεις που «εμποδίζουν» την εξέλιξη των συνομιλιών ΗΠΑ - Ρωσίας υπογράμμισε ξανά ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμ. Πεσκόφ.

«Οι κυρώσεις, τις οποίες φυσικά θεωρούμε παράνομες, εμποδίζουν την ομαλή λειτουργία των εμπορικών και οικονομικών σχέσεων μεταξύ Ρωσίας και ΗΠΑ. Είναι προς το συμφέρον μας να τις αναπτύξουμε», είπε. «Πολλά έργα μπορούν να τεθούν στην ημερήσια διάταξη, αλλά γι' αυτό πρέπει να αναζωογονήσουμε τις σχέσεις μας», πρόσθεσε.

Παράλληλα συνεχίζονται τα εκατέρωθεν πλήγματα με επίκεντρο τις ενεργειακές υποδομές. Χθες η Ρωσία ανακοίνωσε ότι τη νύχτα αναχαίτισε 113 ουκρανικά drones, ενώ χτυπήθηκε ένα διυλιστήριο πετρελαίου στο Βέλικιε Λούκι στη βορειοδυτική Ρωσία.

Ο Γερμανός καγκελάριος Φρ. Μερτς θεωρεί απίθανο το ενδεχόμενο τερματισμού του πολέμου στην Ουκρανία μέσω των διαπραγματεύσεων που βρίσκονται σε εξέλιξη, ενώ προεξοφλεί ότι η σύγκρουση θα τελειώσει μόνο αν κάποια από τις δύο πλευρές «εξαντληθεί».

«Κατά την εκτίμησή μου αυτός ο πόλεμος θα λάβει τέλος όταν κάποια από τις δύο πλευρές εξαντληθεί, είτε στρατιωτικά ή οικονομικά», δήλωσε στην εφημερίδα «Rheinpfalz».

Αναφερόμενος στον Ρώσο Πρόεδρο, ο Μερτς έκρινε - λες και τα δύο ιμπεριαλιστικά στρατόπεδα δεν συγκρούονται για επιχειρηματικά συμφέροντα και γεωπολιτικές επιδιώξεις - ότι «η λογική και τα επιχειρήματα ανθρωπιστικής φύσης δεν θα πείσουν τον Πούτιν».

Κατά συνέπεια, συνέχισε, οι προσπάθειες της ΕΕ οφείλουν να έχουν στόχο «το ρωσικό κράτος να μην είναι σε θέση να συνεχίσει τον πόλεμο από στρατιωτική σκοπιά, και να μην μπορεί πλέον να τον χρηματοδοτήσει από οικονομική σκοπιά».

Στο μεταξύ, στην τελευταία του έκθεση το αμερικανικό Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου (ISW) εκτιμά πως η Ρωσία πιθανώς προετοιμάζει το έδαφος για να ξαναρχίσει τις περιορισμένες, κυλιόμενες κλήσεις εφέδρων, καθώς φαίνεται να δυσκολεύεται να αναπληρώσει τις απώλειες που καταγράφει στην Ουκρανία αξιοποιώντας τους υπάρχοντες μηχανισμούς μισθοφόρων, κρατουμένων, στρατολογημένων από χώρες της Κεντρικής Ασίας και της Αφρικής κ.λπ.

Το Κρεμλίνο δεν θέλει να προκαλέσει λαϊκή δυσαρέσκεια προχωρώντας σε μια μεγάλης κλίμακας επιστράτευση. Η μερική επιστράτευση 300.000 εφέδρων τον Σεπτέμβρη του 2022 προκάλεσε αντιδράσεις στη χώρα και έξοδο εκατοντάδων χιλιάδων Ρώσων από τη χώρα.

Η ικανότητα τόσο του ρωσικού όσο και του ουκρανικού στρατού να αναπληρώνουν τις απώλειές τους είναι κρίσιμη για την έκβαση της σύγκρουσης, και στην παρούσα φάση φαίνεται ότι η ικανότητα της Ρωσίας να προσελκύει εθελοντές μισθοφόρους για να πολεμήσουν στην Ουκρανία επιβραδύνεται.

Το «Bloomberg», επικαλούμενο «Δυτικούς» αξιωματούχους, ανέφερε ότι η Ρωσία υπέστη περίπου 9.000 περισσότερες απώλειες από ό,τι μπόρεσε να αντικαταστήσει τον Γενάρη του 2026.

Παράλληλα ασκούνται πιέσεις από το εσωτερικό της Ρωσίας να γίνουν εναλλαγές στρατευμάτων, για να δοθεί μια «ανάσα» σε όσους εξακολουθούν να μάχονται στην πρώτη γραμμή. Ενδεικτικά, σύμφωνα με ρωσική πηγή υπάρχουν περίπου 78.000 Ρώσοι που κινητοποιήθηκαν τον Σεπτέμβρη του 2022 και πολεμούσαν εναντίον της Ουκρανίας μέχρι τον Μάη του 2025.

Στο μεταξύ η Ρωσία αντιμετωπίζει έντονο δημογραφικό πρόβλημα και οι ανάγκες της ρωσικής οικονομίας σε εργατικό δυναμικό θα απαιτήσουν τουλάχιστον 2,4 εκατ. επιπλέον εργαζόμενους έως το 2030, εκτιμούν Ρώσοι αξιωματούχοι. Επομένως, θα πρέπει να διατηρηθεί ένας απαραίτητος αριθμός εργατικού δυναμικού που θα στηρίζει τη ρωσική οικονομία, και ειδικά την πολεμική βιομηχανία.

Με βάση όλα αυτά, η αμερικανική «δεξαμενή σκέψης» εκτιμά ότι ο Ρώσος Πρόεδρος ενδέχεται να κάνει «δύσκολες επιλογές» το επόμενο διάστημα.

Ο Βρετανός υπουργός Αμυνας Τζον Χίλι σε συνέντευξή του την Κυριακή ανέφερε ότι οι αυξανόμενες απώλειες σημαίνουν πως η Ρωσία εξαρτάται όλο και περισσότερο από ξένους μισθοφόρους.

Οι ρωσικές απώλειες ενδέχεται να σχετίζονται και με τα προβλήματα στις επικοινωνίες που αντιμετωπίζει ο ρωσικός στρατός στην Ουκρανία λόγω της περιορισμένης πρόσβασης στο σύστημα παροχής δορυφορικού διαδικτύου Starlink του Ιλον Μασκ, αλλά και των περιορισμών στην πλατφόρμα Telegram που επιβλήθηκαν από το Κρεμλίνο.

Οπως μεταδίδει το «Bloomberg», η ξαφνική απώλεια των δύο αυτών υπηρεσιών έχει εμποδίσει τις επιχειρήσεις στην πρώτη γραμμή, σύμφωνα με καταγγελίες σε φιλορωσικά στρατιωτικά blogs, οι οποίες επιβεβαιώνονται από την Ουκρανία και Ευρωπαίους διπλωμάτες και αναλυτές.

Αρχές Φλεβάρη ο Μασκ δήλωσε ότι η «SpaceX» είχε λάβει μέτρα για να αποτρέψει αυτό που ονόμασε «μη εξουσιοδοτημένη χρήση του Starlink από τη Ρωσία», και απέκοψε τις ρωσικές δυνάμεις από τους τερματικούς σταθμούς Starlink που είχαν εισαχθεί λαθραία στη χώρα και είχαν αναπτυχθεί σε ζώνες μάχης στην Ουκρανία για στρατιωτικές επικοινωνίες και επιχειρήσεις με drones.

Ο Ουκρανός υπουργός Αμυνας, Μ. Φεντόροφ, είχε δηλώσει τότε ότι οι τερματικοί σταθμοί που χρησιμοποιεί ο ουκρανικός στρατός συνεχίζουν να λειτουργούν, εκφράζοντας «ευγνωμοσύνη» προς τη «SpaceX».

Στη συνέχεια η ρωσική ρυθμιστική αρχή επικοινωνιών, Roskomnadzor, επέβαλε νέους περιορισμούς στο Telegram, υποστηρίζοντας ότι δεν συμμορφωνόταν με τους νόμους περί προστασίας δεδομένων. Κι αυτό ενώ πολλοί Ρώσοι στρατιώτες χρησιμοποιούν την εφαρμογή ανταλλαγής μηνυμάτων για να επικοινωνούν στο πεδίο της μάχης.

Το Ινστιτούτο Μελέτης του Πολέμου ανέφερε ότι οι ουκρανικές δυνάμεις κατάφεραν να πραγματοποιήσουν ορισμένες αντεπιθέσεις τις τελευταίες μέρες, «πιθανώς εκμεταλλευόμενες τις πρόσφατες διαταραχές στο Starlink και στο Telegram».

Ο Ρώσος υπουργός Ψηφιακής Ανάπτυξης ανακοίνωσε προχθές ότι η κυβέρνηση δεν θα περιορίσει τη χρήση του Τelegram στις ζώνες των μαχών «προς το παρόν», αν και ισχυρίστηκε επίσης πως ξένες μυστικές υπηρεσίες είχαν πρόσβαση στις επικοινωνίες μέσω της πλατφόρμας.

Η Ρωσία περιορίζει την πρόσβαση στο Telegram σε μια προσπάθεια να ωθήσει τους πολίτες να χρησιμοποιούν μια εφαρμογή ανταλλαγής μηνυμάτων που υποστηρίζεται από την κυβέρνηση, το Max, το οποίο σύμφωνα με τους επικριτές «στερείται μέτρα ασφαλείας».

Στο μεταξύ, στον ρόλο της ρωσικής μισθοφορικής εταιρείας «Wagner» μετά τον θάνατο του Πριγκόζιν αναφέρεται πρόσφατη έρευνα των «Financial Times», βασισμένη σε αξιωματούχους «δυτικών» μυστικών υπηρεσιών.

Η μισθοφορική ομάδα είχε βρεθεί στο μέτωπο της Ουκρανίας, ενώ είχε επίσης σημαντική παρουσία στην Αφρική. Σύμφωνα με το δημοσίευμα των FT, οι μαχητές της «Wagner» πλέον δεν βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, αλλά τα δίκτυα που βρίσκονται πίσω τους εξακολουθούν να είναι ενεργά και πλέον εξυπηρετούν ρωσικά συμφέροντα εντός των χωρών του ΝΑΤΟ.

«Δυτικές» υπηρεσίες πληροφοριών πιστεύουν πλέον ότι τμήματα του δικτύου της «Wagner» έχουν αναλάβει μυστικές επιχειρήσεις στην Ευρώπη. Αντί δηλαδή να στρατολογούνται μαχητές για την πρώτη γραμμή, πιστεύεται ότι οι μεσάζοντες εντοπίζουν οικονομικά ευάλωτους νέους εντός των χωρών του ΝΑΤΟ και ενθαρρύνουν πράξεις δολιοφθοράς.

Για τη μεταξύ τους επικοινωνία φαίνεται να χρησιμοποιούνται πλατφόρμες με ισχυρή κρυπτογράφηση, όπως το Telegram. Η μορφή αυτή δημιουργεί την απαραίτητη απόσταση μεταξύ των στόχων και των ρωσικών υπηρεσιών πληροφοριών, γεγονός που επιτρέπει στη Μόσχα να αρνηθεί την εμπλοκή της.