Η εικόνα από το φετινό Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός και γύρω από αυτό, με τους ηγέτες των κρατών του ΝΑΤΟ και της ΕΕ να έχουν βγάλει «μαχαίρια», «μεζούρες» και «χάρτες» για να μοιράσουν «σφαίρες επιρροής» και να αλλάξουν σύνορα από την Αρκτική και την Ανατολική Ευρώπη μέχρι τη Μέση Ανατολή, δεν αφήνει κανένα περιθώριο εφησυχασμού για τον ελληνικό λαό και τους άλλους λαούς της Ευρώπης.

Δείχνει ξεκάθαρα ποια είναι τα «θεμέλια» ιμπεριαλιστικών λυκοσυμμαχιών, όπως το ΝΑΤΟ και η ΕΕ, «βασικών συμμάχων» και του ελληνικού κεφαλαίου: Λυσσαλέος ανταγωνισμός μέχρι τέλους για αγορές, πρώτες ύλες, εμπορικούς και ενεργειακούς διαδρόμους, γεωπολιτικά «πατήματα».

Σε αυτόν τον παγκόσμιο ανταγωνισμό μεταξύ ιμπεριαλιστών δεν χωράνε «συμμαχίες», όπως φάνηκε με τον πλέον κυνικό τρόπο από τις στρατιωτικές απειλές των ΗΠΑ προς άλλα ΝΑΤΟικά κράτη για «απόκτηση» της Γροιλανδίας και του Καναδά, από τις επιθέσεις κατά της Βρετανίας για τα νησιά Τσάγκος κ.ά. Σε μία από τις πιο χαρακτηριστικές εξελίξεις, ο στρατός του Καναδά επεξεργάστηκε σενάριο στρατιωτικής εισβολής στη χώρα από τις ΗΠΑ...

Ανεξάρτητα αν τελικά η «απόκτηση» της Γροιλανδίας θα γίνει με στρατιωτικά ή «διπλωματικά» μέσα, η ουσία δεν αλλάζει και το ενδοϊμπεριαλιστικό ρήγμα μεταξύ ΗΠΑ - Ευρώπης είναι εδώ και θα βαθαίνει, όπως τόνισαν και οι 27 ηγέτες της ΕΕ στην έκτακτη Σύνοδο Κορυφής της Πέμπτης.

Σε αντίθεση με διάφορες αποπροσανατολιστικές αναλύσεις ορισμένων αστικών επιτελείων που αποδίδουν αυτήν την εξέλιξη αποκλειστικά στον σημερινό Αμερικανό Πρόεδρο, η εμβάθυνση αυτού του ρήγματος μεταξύ «συμμάχων» είναι μια αντικειμενική εξέλιξη στη νέα φάση των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών, όπου ξεχωρίζει η αντιπαράθεση ΗΠΑ - Κίνας για τη διεθνή πρωτοκαθεδρία.

Είναι χαρακτηριστικές οι διαπιστώσεις του Βέλγου πρωθυπουργού, Μπ. Ντε Βέβερ: «Είχαμε συνηθίσει σε πολύ καλούς Προέδρους όπως ο Ομπάμα, και δεν παρατηρήσαμε ότι η αλλαγή στην Αμερική δεν περιορίζεται σε μία μόνο προεδρία. Είναι μια δομική μετατόπιση. Το πρόσωπο της Αμερικής έχει στραφεί προς τον Ειρηνικό. Η πλάτη τους είναι στραμμένη προς τον Ατλαντικό, και αυτό δεν θα αλλάξει μετά τον Τραμπ».

Μπορεί ο Ντ. Τραμπ να ισχυρίστηκε στο Νταβός πως δεν θα χρησιμοποιήσει «βία» για να αρπάξουν οι ΗΠΑ τη Γροιλανδία από τη Δανία, ωστόσο σε κάθε του φράση τόνισε την αμερικανική στρατιωτική υπεροχή και τι ...θα ήταν το ΝΑΤΟ χωρίς τις ΗΠΑ.

Αφού διαφήμισε τη «συμβολή» του στην κατακόρυφη αύξηση των στρατιωτικών δαπανών του ΝΑΤΟ στο 5% του ΑΕΠ των κρατών - μελών και τις διαχρονικά υψηλές στρατιωτικές δαπάνες των ΗΠΑ, είπε: «Εχουμε πληρώσει τόσα χρόνια για το ΝΑΤΟ και τώρα ήρθε η ώρα να πάρουμε κάτι», τη Γροιλανδία. Το μόνο που ζητά, είπε, «είναι ένα κομμάτι πάγου, κρύο και σε κακή τοποθεσία, που μπορεί να διαδραματίσει ζωτικό ρόλο» για την «ασφάλεια».

Οπως χαρακτηριστικά «υπενθύμισε» ο «σύμμαχος» Τραμπ: «Χωρίς εμάς πολλές χώρες δεν υπάρχουν καν. Και χωρίς τον στρατό μας, που είναι ο ισχυρότερος, θα αντιμετωπίζατε απειλές που δεν φαντάζεστε»...

Λίγες ώρες μετά, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ και ο γγ του ΝΑΤΟ Μ. Ρούτε ανακοίνωσαν «πλαίσιο συμφωνίας» για τη Γροιλανδία, παρακάμπτοντας απροκάλυπτα τη Δανία, στην οποία ανήκει το αυτοδιοικούμενο νησί της Αρκτικής.

Δεν έχουν γίνει γνωστές οι λεπτομέρειες όσων συμφωνήθηκαν, ωστόσο ο Τραμπ έκανε λόγο για «ουσιαστικά πλήρη πρόσβαση. Δεν υπάρχει τέλος, δεν υπάρχει χρονικό όριο». Πρόσθεσε ότι θα ανακοινώσει «σε δύο εβδομάδες» αν οι Δανοί έχουν συμφωνήσει.

Σύμφωνα με πηγές του «Bloomberg», οι ΗΠΑ θέλουν να αναθεωρήσουν την «αμυντική» συμφωνία του 1951 και του 2004 με τη Δανία - η οποία ήδη θέτει ελάχιστα όρια στις ΗΠΑ - για να αρθούν όλοι οι περιορισμοί στη στρατιωτική τους παρουσία στη Γροιλανδία. Δηλαδή θα μπορούσαν να φύγουν διατυπώσεις όπως ότι οι ΗΠΑ «συμβουλεύονται και ενημερώνουν» τη Δανία και τη Γροιλανδία πριν από «οποιαδήποτε σημαντική αλλαγή στις στρατιωτικές επιχειρήσεις ή εγκαταστάσεις στη Γροιλανδία».

Η συμφωνία - πλαίσιο θα συνεπαγόταν τη στάθμευση αμερικανικών πυραύλων στο πλαίσιο και του «Χρυσού Θόλου», δικαιώματα εξόρυξης με στόχο την απομάκρυνση των κινεζικών συμφερόντων και ενισχυμένη παρουσία του ΝΑΤΟ στην Αρκτική.

Οι ΗΠΑ θα ελέγχουν μέρη της Γροιλανδίας, χαρακτηρίζοντάς τα κυρίαρχες στρατιωτικές βάσεις, αναφέρει η «Telegraph». Η «αποικιακού τύπου» συμφωνία μιμείται το καθεστώς των βρετανικών βάσεων στην Κύπρο, προβλέποντας ότι οι αμερικανικές βάσεις στο νησί της Αρκτικής θα θεωρούνται αμερικανικό έδαφος.

Σε ...«αντάλλαγμα» η Ουάσιγκτον θα «τηρήσει την υπόσχεσή της» να μην επιβάλει δασμούς στις ευρωπαϊκές χώρες!

Στα λόγια το μήνυμα που εξέπεμψε η έκτακτη Σύνοδος Κορυφής της ΕΕ είναι «η σταθεροποίηση των σχέσεων με τις ΗΠΑ» και η προσπάθεια επικύρωσης της μεταξύ τους εμπορικής συμφωνίας.

Στην πράξη οι συζητήσεις και οι ανακοινώσεις περιστρέφονται γύρω από την αναπόφευκτη ρήξη με τις ΗΠΑ, λόγω των όλο και πιο αντικρουόμενων συμφερόντων.

Μάλιστα, η έκτακτη Σύνοδος, που συγκλήθηκε σε απάντηση στις απειλές του Αμερικανού Προέδρου να «αποκτήσει» τη Γροιλανδία και να επιβάλει δασμούς σε 8 ευρωπαϊκά κράτη, δεν ακυρώθηκε μετά την οπισθοχώρηση του Τραμπ στους δασμούς ή στη «στρατιωτική βία».

Οι αντιθέσεις στο ευρωατλαντικό στρατόπεδο έχουν εκφραστεί και σε σχέση με τη σύγκρουση στην Ουκρανία, όπως και με την ένταση του «εμπορικού πολέμου». Ωστόσο, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές της ΕΕ, η σύνοδος σηματοδότησε μια «σιωπηρή συνειδητοποίηση» ότι οι ΗΠΑ «διέβησαν τον Ρουβίκωνα», διατυπώνοντας στρατιωτικές απειλές κατά μελών του ΝΑΤΟ και τα επόμενα βήματα θα σηματοδοτούν μια αναζήτηση «αυτονομίας» της ΕΕ από τις ΗΠΑ σε στρατηγικούς τομείς, όπως Αμυνα, εμπόριο, νέες τεχνολογίες, πρώτες ύλες και Ενέργεια.

«Δεν υπάρχει επιστροφή στην παγκόσμια τάξη που η Ευρώπη οικοδόμησε με τις ΗΠΑ», ξεκαθάρισε μιλώντας στο Ευρωκοινοβούλιο στο Στρασβούργο την Τετάρτη η πρόεδρος της Κομισιόν Ουρσ. φον ντερ Λάιεν, αναφερόμενη στις βαθιές αντιθέσεις που εκφράζονται μέσα στο ευρωατλαντικό στρατόπεδο, αλλά και στην ανάδυση νέων ιμπεριαλιστικών στρατοπέδων στον κόσμο.

«Η μετατόπιση δεν είναι μόνο συγκλονιστική, είναι και μόνιμη», είπε, «ανακαλύπτοντας» ξαφνικά ότι «ζούμε σε έναν κόσμο που ορίζεται από την ωμή δύναμη» και δηλώνοντας ότι η ΕΕ είναι μέρος αυτού του κόσμου.

Στο ίδιο πνεύμα, ο Βέλγος πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι η ΕΕ «δεν θα παραμείνει φυτοφάγος».

Χαρακτηριστική για το «κλίμα» στην ΕΕ είναι και η ομιλία του Γερμανού καγκελάριου Φρ. Μερτς στο Νταβός, όπου κάλεσε «τους Ευρωπαίους και τους εταίρους που συμμερίζονται τις ίδιες ιδέες» να προχωρήσουν προς τα εμπρός.

Και απευθυνόμενος ειδικά στους «Ευρωπαίους φίλους», ζήτησε «μαζικές επενδύσεις στις αμυντικές ικανότητες και την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των οικονομιών μας». Παράλληλα, τόνισε τον ηγετικό ρόλο που διεκδικεί η Γερμανία στην «παγκόσμια τάξη», αναδεικνύοντας άλλωστε τις ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις και μέσα στην Ευρώπη και την ΕΕ.

Από την πλευρά της η Ισπανία κάλεσε την ΕΕ να προχωρήσει στη δημιουργία ενός κοινού «ευρωπαϊκού στρατού». Ο Ισπανός ΥΠΕΞ, Χ. Μ. Αλμπαρες, τόνισε την ανάγκη μιας κρίσιμης μάζας στρατιωτών στο επίπεδο του ευρωπαϊκού συνασπισμού «προθύμων κρατών»: «Μια κοινή προσπάθεια θα ήταν πιο αποτελεσματική απ' ό,τι 27 ξεχωριστοί εθνικοί στρατοί», είπε, ισχυριζόμενος ότι στόχος του «ευρωπαϊκού στρατού» δεν θα είναι να αντικαταστήσει το ΝΑΤΟ.

Ομως «πρέπει να καταδείξουμε ότι η Ευρώπη δεν είναι ένας τόπος που θα επιτρέψει να εξαναγκαστεί στρατιωτικά ή οικονομικά», υπογράμμισε.

Τα πιο επιθετικά οικονομικά και στρατιωτικά βήματα της ΕΕ πηγάζουν και από τη διαπίστωση πως διακυβεύονται η ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών μονοπωλιακών ομίλων και η κυριαρχία της ΕΕ, καθώς νέοι ανταγωνιστές αυξάνουν την παγκόσμια επιρροή τους και το χάσμα της καπιταλιστικής ανάπτυξης μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ - Κίνας έχει διευρυνθεί.

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντ. Κόστα αναφέρθηκε μετά τη Σύνοδο Κορυφής στη «φιλόδοξη ευρωπαϊκή ατζέντα» που επικεντρώνεται στην «άμυνα», στον ανταγωνισμό και τη στρατηγικά πιο αυτόνομη Ευρώπη, που θα συζητηθεί στην επόμενη Σύνοδο Κορυφής στις 12 Φλεβάρη, η οποία θα είναι αφιερωμένη στην ενίσχυση της Ενιαίας Αγοράς στο νέο γεωοικονομικό πλαίσιο.

Η φον ντερ Λάιεν μίλησε για την «ανάγκη προσέλκυσης επενδύσεων και ενίσχυσης της ενιαίας αγοράς της ΕΕ» και ξεδίπλωσε τα σχέδια της ιμπεριαλιστικής Ενωσης για τα μονοπώλια, που βασίζονται σε μεγαλύτερο «ξεζούμισμα» των εργαζομένων.

Μια πρόταση είναι η δημιουργία «μιας νέας, πραγματικά ευρωπαϊκής εταιρικής δομής» - που ονομάζεται «EU Inc» - με «ένα ενιαίο και απλό σύνολο κανόνων που θα ισχύουν απρόσκοπτα σε όλη την Ενωση.

Χρειαζόμαστε ένα σύστημα όπου οι εταιρείες μπορούν να δραστηριοποιούνται και να αντλούν χρηματοδότηση απρόσκοπτα σε όλη την Ευρώπη - εξίσου εύκολα με τις ενιαίες αγορές όπως οι ΗΠΑ ή η Κίνα».

Επιπλέον, η ΕΕ προωθεί συνομιλίες με άλλες αγορές, συμπεριλαμβανομένης της Ινδίας: «Από τη Λατινική Αμερική μέχρι τον Ινδο-Ειρηνικό και πολύ πιο πέρα, η Ευρώπη θα επιλέγει πάντα τον κόσμο. Και ο κόσμος είναι έτοιμος να επιλέξει την Ευρώπη».

Οι έντονες καπιταλιστικές αντιθέσεις, ωστόσο, που εκφράστηκαν στο εσωτερικό της ΕΕ και στην περίπτωση της συμφωνίας με τη Mercosur, επιβεβαιώνουν ότι κάθε άλλο παρά απρόσκοπτες είναι αυτές οι στοχεύσεις...

Αλλά και για τη Γροιλανδία και την Αρκτική μένει ακόμα να φανεί πού θα καταλήξει ο ανταγωνισμός ΗΠΑ - Ευρώπης και Καναδά, με την πρόεδρο της Κομισιόν να επισημαίνει μετά τη Σύνοδο της Πέμπτης πως «φυσικά, η Αρκτική και η ασφάλεια της Αρκτικής είναι επίσης υψίστης σημασίας για την ΕΕ».

Για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ 2028-2034, η Κομισιόν έχει ήδη προτείνει να διπλασιαστεί η οικονομική υποστήριξη προς τη Γροιλανδία, ενώ το επόμενο διάστημα θα κατατεθεί πρόταση για ουσιαστικό πακέτο επενδύσεων.

Επιπλέον η Κομισιόν προτείνει αύξηση των στρατιωτικών δαπανών για εξοπλισμούς κατάλληλους για την Αρκτική, όπως για παράδειγμα ένα ευρωπαϊκό παγοθραυστικό, καίριας σημασίας για το άνοιγμα και τη χρήση των νέων εμπορικών δρόμων που αναδύονται με το λιώσιμο των πάγων.

Την ίδια στιγμή η ΕΕ σκοπεύει να ενισχύσει τις συμφωνίες «ασφάλειας και άμυνας» με «εταίρους» στην περιοχή, «όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς, η Νορβηγία, η Ισλανδία και άλλοι. Αυτό έχει γίνει γεωπολιτική ανάγκη για τη Γροιλανδία», υπογράμμισε η φον ντερ Λάιεν.