Πέμπτη 6 Σεπτέμβρη 2018
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 11
ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΙ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ
ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ
Γενικεύει την επίθεση για το σμπαράλιασμα του εργάσιμου χρόνου

...και προτρέπει να ψάξουμε τον δολοφόνο... στην Αυστρία!

Με ένα πλούσιο ρεπερτόριο από προπαγανδιστικά κουκουλώματα, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ επιδιώκει σταθερά να συσκοτίζει την εντεινόμενη αντεργατική της πολιτική, να καλλιεργεί ένα προφίλ... «φιλεργατικής ευαισθησίας», την ίδια ώρα που ενισχύει συνεχώς το οπλοστάσιο της μεγαλοεργοδοσίας σε βάρος των εργαζομένων.

Μέσα σε αυτό το προπαγανδιστικό ρεπερτόριο - βασική πλευρά του οποίου σήμερα είναι η κοροϊδία για τις κλαδικές συμβάσεις και τον κατώτατο μισθό - εντάσσεται και η... σκληρή απάντηση που έδωσε το προηγούμενο διάστημα η υπουργός Εργασίας, Εφη Αχτσιόγλου, στη «συντηρητική» Αυστρία, κατακεραυνώνοντας τον αντεργατικό νόμο που ψήφισε η κυβέρνησή της διευκολύνοντας παραπέρα τη 12ωρη εργασία ανά μέρα και την εργασία 60 ωρών τη βδομάδα. «Τα θεμελιώδη εργασιακά δικαιώματα, όπως το οκτάωρο, είναι στηρίγματα που δεν μπορούν να τίθενται υπό αμφισβήτηση, αλλά που μόνο πάνω σε αυτά μπορούμε να χτίσουμε το κοινό μας μέλλον», ανέφερε η υπουργός.

Διαβάζοντας κανείς βέβαια τη δήλωση νομίζει ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ διαφυλάσσει σαν κόρη οφθαλμού τον πλήρη και σταθερό χρόνο εργασίας...

Κι όμως, τα λέει αυτά ενώ όχι μόνο έχει διατηρήσει στο ακέραιο τους αντεργατικούς νόμους για τη «διευθέτηση» του χρόνου εργασίας, αλλά ενίσχυσε παραπέρα το πλαίσιο για το σμπαράλιασμα του εργάσιμου χρόνου: Επέβαλε με δικό της νόμο τη 12ωρη δουλειά στους νοσοκομειακούς γιατρούς, διατήρησε τη μείωση της αμοιβής των υπερωριών, επέβαλε δουλειά 32 Κυριακές το χρόνο, στηρίζει με τα μπούνια και αποτελεί συνδιαμορφωτή των ευρωενωσιακών πολιτικών που επιτρέπουν και προωθούν τις 12 και 13 ώρες εργασίας τη μέρα σε όλη την ΕΕ και όχι μόνο στην Αυστρία!

Διατηρείται στο ακέραιο η αντεργατική «διευθέτηση» του χρόνου εργασίας

Η υπουργός Εργασίας και η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ που τάχα υπερασπίζονται το 8ωρο έχουν... «ξεχάσει» ότι διατηρούν στο ακέραιο το νόμο 3986/2011 που χτυπά το 8ωρο ορίζοντας τρόπους «διευθέτησης» του χρόνου εργασίας.

Η «διευθέτηση» αποτελεί τη δυνατότητα του εργοδότη να αυξάνει τον ημερήσιο χρόνο εργασίας του εργάτη και ταυτόχρονα να πληρώνει τις επιπλέον ώρες χωρίς προσαύξηση. Οπως λέει ο νόμος, οι επιπλέον ώρες εργασίας δεν πληρώνονται ως υπερωρία αλλά η αμοιβή τους «είναι ίση με την αμοιβή για εργασία σαράντα (40) ωρών εβδομαδιαίως (...)».

Με το άρθρο 42 ο νόμος 3986/2011 δίνει στον εργοδότη τρεις δυνατότητες διευθέτησης του χρόνου εργασίας:

-- Στην πρώτη περίπτωση, «σε επιχειρήσεις στις οποίες εφαρμόζεται συμβατικό ωράριο εργασίας έως σαράντα (40) ωρών εβδομαδιαίως, επιτρέπεται για μία χρονική περίοδο (περίοδος αυξημένης απασχόλησης) ο εργαζόμενος να απασχολείται δύο (2) ώρες την ημέρα επιπλέον των οκτώ (8) ωρών, υπό την προϋπόθεση ότι οι επιπλέον των σαράντα (40) (ή του μικρότερου συμβατικού ωραρίου) ώρες εργασίας την εβδομάδα αφαιρούνται από τις ώρες εργασίας μιας άλλης χρονικής περιόδου (περίοδος μειωμένης απασχόλησης). Αντί της παραπάνω μειώσεως των ωρών εργασίας, επιτρέπεται να χορηγείται στον εργαζόμενο ανάλογη ημερήσια ανάπαυση (ρεπό) ή συνδυασμός μειωμένων ωρών εργασίας και ημερών αναπαύσεως. Το χρονικό διάστημα των περιόδων αυξημένης και μειωμένης απασχόλησης δεν υπερβαίνει συνολικά τους έξι (6) μήνες σε διάστημα δώδεκα (12) μηνών (περίοδος αναφοράς)».

Με απλά λόγια, στην Ελλάδα η σημερινή κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ διατηρεί και εφαρμόζει το νόμο που ψήφισε το 2011 η τότε κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ και ο οποίος προβλέπει μέχρι και 10 ώρες τη μέρα εργασία, για ένα διάστημα αυξημένης απασχόλησης τριών μηνών.

-- Στη δεύτερη περίπτωση, ο εργοδότης μπορεί να εφαρμόζει τη διευθέτηση και πέραν των τριών μηνών αφού ο νόμος τού επιτρέπει να κατανείμει όπως αυτός θέλει «διακόσιες πενήντα έξι (256) ώρες εργασίας από το συνολικό χρόνο απασχόλησης εντός ενός (1) ημερολογιακού έτους» σε ένα διάστημα 32 βδομάδων ή λίγο παραπάνω από 7 μήνες!

-- Η τρίτη περίπτωση διατυπώνεται με επαρκή... ασάφεια ώστε να δίνονται ακόμα μεγαλύτερες δυνατότητες στον εργοδότη. Η περίπτωση αυτή ορίζει ότι «με επιχειρησιακές και κλαδικές συλλογικές συμβάσεις εργασίας μπορεί να καθορίζεται άλλο σύστημα διευθέτησης χρόνου εργασίας, ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες του κλάδου ή της επιχείρησης».

Ωράριο - «λάστιχο», ζωή - σμπαράλια

Ο εργοδότης μάλιστα μπορεί να συνεχίζει να απασχολεί τον εργαζόμενο επιπλέον ώρες και μετά την περίοδο της αυξημένης απασχόλησης αφού η περίοδος μειωμένης απασχόλησης δεν είναι αναγκαστικό να ακολουθεί αμέσως μετά (αυτό το προέβλεπαν οι πρώτοι νόμοι και στη συνέχεια άλλαξε προς το χειρότερο). Μπορεί να είναι μια οποιαδήποτε περίοδος, αρκεί να είναι στο ίδιο έτος που εφαρμόζεται και η διευθέτηση... Ακόμα, μπορεί αντί για μειωμένη απασχόληση να χορηγεί ρεπό. Συνολικά, ο εργοδότης συνδυάζοντας τη διευθέτηση του χρόνου εργασίας και στη συνέχεια τη δυνατότητα υπερεργασίας και υπερωρίας μπορεί να επιβάλλει στον εργάτη να δουλεύει για έξι μήνες 48 ώρες τη βδομάδα κατά μέσο όρο.

Στην πρώτη περίπτωση ο νόμος προβλέπει: «Κατά τη διευθέτηση ο μέσος όρος των ωρών εβδομαδιαίας εργασίας κατά την περίοδο του εξαμήνου (περίοδος αναφοράς), (...) Οι ώρες εργασίας ανά εβδομάδα δεν επιτρέπεται να υπερβαίνουν τις σαράντα οκτώ (48) ώρες, κατά μέσο όρο, σε περίοδο έξι (6) μηνών, συμπεριλαμβανομένων και των προαναφερόμενων ωρών υπερεργασίας και νομίμων υπερωριών». Ανάλογα προβλέπονται και για τη δεύτερη περίπτωση.

Ας δούμε ένα παράδειγμα. Εργάτης που απασχολείται σε πενθήμερη εργασία, 8 ώρες τη μέρα - 40 ώρες τη βδομάδα.

Στις αρχές του έτους ο εργοδότης επιβάλλει τη διευθέτηση του χρόνου εργασίας για τρεις μήνες, 10 ώρες τη μέρα, 50 ώρες τη βδομάδα. Τους επόμενους τρεις μήνες - προκειμένου να προκύψει ο μέσος όρος των 48 ωρών εργασίας τη βδομάδα - επιβάλλει στον εργάτη να δουλέψει 46 ώρες τη βδομάδα, από τις οποίες οι πέντε μπορεί να είναι υπερεργασία και 1 ώρα υπερωρία. Συνολικά για έξι μήνες ο εργάτης δουλεύει πάνω από 9,5 ώρες τη μέρα!

Απομένουν άλλοι έξι μήνες για να συμπληρωθεί το έτος. Από αυτούς ο εργοδότης ή θα δώσει τρεις μήνες μειωμένης απασχόλησης ή θα συνεχίσει να απασχολεί τον εργάτη κανονικά και θα του δώσει ρεπό ή θα συνδυάσει ρεπό και μειωμένη απασχόληση.

Το παράδειγμα δείχνει ανάγλυφα ότι το 5ήμερο - 8ωρο - 40ωρο είναι πλέον μόνο στα χαρτιά. Ο χρόνος εργασίας έχει γίνει «λάστιχο», καθώς η εργοδοσία έχει πλέον τη δυνατότητα να αναγκάζει τον εργάτη να δουλεύει 9 - 10 ώρες τη μέρα κάποιους μήνες, 6 - 7 ώρες ή καθόλου κάποιους άλλους μήνες και πάει λέγοντας. Με τον τρόπο αυτό το κεφάλαιο κάνει σμπαράλια τη ζωή του εργάτη, με σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία του, αφού η ανάπαυση και η αναπλήρωση της εργατικής δύναμης διασφαλίζονται μόνο σε ημερήσια βάση και όχι με... «περίοδο αναφοράς». Οι εργαζόμενοι επιπλέον δεν ξέρουν πότε θα έχουν και πόσο ελεύθερο χρόνο, μένουν χωρίς δυνατότητα οικογενειακού προγραμματισμού, με τσακισμένο το δικαίωμα στην κοινωνική και προσωπική δράση.

Αυτήν την κατάσταση επιχειρεί να κουκουλώσει η υπουργός Εργασίας, Εφη Αχτσιόγλου, όταν αναφέρεται στο θεμελιώδες δικαίωμα του 8ωρου που τάχα υπάρχει στην Ελλάδα. Με την πραγματικότητα βέβαια να είναι ακόμα χειρότερη αφού όλα αυτά συνοδεύονται από τη γενίκευση των «ευέλικτων» μορφών εργασίας, της μερικής, εκ περιτροπής και προσωρινής απασχόλησης, των εργολαβιών, του «δουλεμπορίου» εργατών.

60 ώρες δουλειάς τη βδομάδα...

Το ταβάνι μάλιστα του εβδομαδιαίου χρόνου εργασίας δεν είναι πλέον οι 50 ώρες αλλά οι 60 ώρες.

Υπενθυμίζεται ότι το 2017 η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ, που τάχα αναγνωρίζει το θεμελιώδες δικαίωμα του 8ωρου, ψήφισε το νόμο 4498. Αυτός εναρμονίζει το ελληνικό δίκαιο με την ευρωενωσιακή Οδηγία 2003/88/ΕΚ «σχετικά με ορισμένα στοιχεία της οργάνωσης του χρόνου εργασίας», ως προς την οργάνωση του χρόνου εργασίας των νοσοκομειακών γιατρών.

Με το νόμο αυτό καθιερώνεται «κατά κανόνα ως βάση για την οργάνωση του χρόνου εργασίας, η μέχρι δώδεκα (12) ώρες συνεχής εργασία με παρουσία στο χώρο εργασίας». Παραπέρα ξεχειλώνει ακόμα και αυτό το 12ωρο εργασίας, το οποίο μπορεί να γίνει 24ωρο! Ετσι, ενώ ορίζει ότι «η ημερήσια ανάπαυση των ιατρών είναι υποχρεωτική και διάρκειας δώδεκα (12) συνεχόμενων ωρών ανά εικοσιτετράωρο», λίγο πιο κάτω προσθέτει: «Επιτρέπεται παρέκκλιση (...) για λόγους λειτουργίας της υπηρεσίας (...) Αν μειώνεται ή χάνεται ο χρόνος ημερήσιας ανάπαυσης, παρέχεται αμέσως μετά περίοδος αντισταθμιστικής ανάπαυσης έως δώδεκα (12) ώρες»!

Ενας άλλος τρόπος για την επίτευξη του 60ωρου είναι η συνδυασμένη εφαρμογή των όσων προβλέπουν οι νόμοι για την υπερεργασία και την υπερωρία. Στο πλαίσιο αυτό ένας εργαζόμενος με 6 μέρες απασχόληση τη βδομάδα και συμβατικό ωράριο 40 ωρών μπορεί να φθάσει να δουλέψει μέχρι και 60 ώρες τη βδομάδα. Ο νόμος επιτρέπει στον εργοδότη να υποχρεώσει τον εργαζόμενο να δουλέψει ως υπερεργασία επιπλέον 8 ώρες του 40ωρου, σύνολο 48 ώρες. Ακόμα, ο εργοδότης μπορεί να του επιβάλει 2 ώρες τη μέρα υπερωρία (4093/2012), δηλαδή 12 ώρες τη βδομάδα. Σύνολο 60 ώρες τη βδομάδα.

Και μιας και η υπερεργασία και η υπερωρία αμείβονται με προσαυξήσεις, οι κυβερνήσεις του αστικού κράτους έχουν φροντίσει να μειώνουν τις σχετικές αποζημιώσεις με αλλεπάλληλους νόμους, ώστε να γίνονται όλο και πιο φθηνές.

Ετσι, η υπερεργασία σύμφωνα με το νόμο 2874/2000 αμειβόταν με προσαύξηση 50%, με το νόμο 3863/2010 αμείβεται με προσαύξηση 20%. Για τις μέχρι 120 υπερωρίες το χρόνο προβλεπόταν προσαύξηση 50% και τώρα 40%. Για πάνω από 120 υπερωρίες προσαύξηση 75% και τώρα 60%. Ενώ μεγάλη μείωση σημειώθηκε και στις παράνομες υπερωρίες. Η προσαύξηση για αυτές ήταν 250% και τώρα είναι μόλις 80% και πάντα αν και εφόσον διαπιστωθεί ότι γίνονται από τους ανύπαρκτους ελέγχους των αρμόδιων υπηρεσιών του αστικού κράτους.

Κυριακάτικη αργία υπό εξαφάνιση

Επιπλέον, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ μαζί με το τσάκισμα της πλήρους απασχόλησης και του σταθερού ωραρίου, με σχετική διάταξη του νόμου 4472/2017 βάθυνε το χτύπημα στην κυριακάτικη αργία, σμπαραλιάζοντας ακόμα παραπέρα τη ζωή των εργαζομένων.

Συγκεκριμένα, θέσπισε το άνοιγμα των καταστημάτων όλες τις Κυριακές, από το Μάη μέχρι τον Οκτώβρη, στις «τουριστικές περιοχές» σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη κ.α.

Ο νόμος της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ αποτελεί συνέχεια προηγούμενου νόμου, του 2013, της κυβέρνησης ΝΔ - ΠΑΣΟΚ, βαθαίνοντας περαιτέρω το αντεργατικό του περιεχόμενο. Αποτελεί μια ακόμα απόδειξη πως τα «νέα» διλήμματα που καλλιεργεί ο ΣΥΡΙΖΑ περί δήθεν αντιπαράθεσης προόδου - συντήρησης είναι «φούμαρα» από κάθε άποψη...

12 μέρες συνεχόμενης δουλειάς χωρίς ξεκούραση!

Στη βάση αυτών των νόμων η εργοδοσία ξεζουμίζει τους εργάτες, που είναι αναγκασμένοι να δουλεύουν ατελείωτες ώρες, καθημερινά στο πόδι. Με βάση την Οδηγία 2003/88 της ΕΕ για την οργάνωση του χρόνου εργασίας η εργοδοσία μπορεί να αναγκάσει τους εργαζόμενους να δουλεύουν μέχρι και 12 μέρες συνεχόμενα χωρίς ξεκούραση.

Συγκεκριμένα, η Οδηγία προβλέπει ότι «τα κράτη - μέλη θεσπίζουν αναγκαία μέτρα ώστε κάθε εργαζόμενος να διαθέτει, ανά περίοδο επτά ημερών, μια ελάχιστη περίοδο ανάπαυσης 24 ωρών», ωστόσο ως περίοδο αναφοράς ορίζει τις 14 μέρες.

Πάνω σε αυτή την Οδηγία πάτησε το Δικαστήριο της ΕΕ για να βγάλει το 2017 απόφαση που επιτρέπει τη συνεχόμενη εργασία ακόμα και για 12 μέρες χωρίς ανάπαυση για τους εργαζόμενους που δουλεύουν 6 μέρες τη βδομάδα ή για 10 μέρες χωρίς ανάπαυση για τους εργαζόμενους που δουλεύουν 5 μέρες τη βδομάδα. Χαρακτηριστικός είναι ο τίτλος σχετικού δελτίου Τύπου του Δικαστηρίου της ΕΕ για την απόφαση: «Η εβδομαδιαία ανάπαυση εργαζομένων δεν πρέπει να χορηγείται υποχρεωτικά την ημέρα που έπεται έξι συνεχόμενων ημερών εργασίας»!

Στην ίδια Οδηγία ο μόνος περιορισμός στο πόσες ώρες θα δουλεύουν καθημερινά οι εργάτες είναι υποτίθεται οι 11 ώρες ημερήσιας υποχρεωτικής ανάπαυσης. Ομως, αυτός ο περιορισμός καταντά κενό γράμμα αφού η Οδηγία περιέχει «εξαιρέσεις» που επιτρέπουν λιγότερες ώρες ανάπαυσης, και αφορούν σε κλάδους όπου απασχολούνται μεγάλες μάζες εργατών (γιατροί, ύδρευση, ηλεκτρισμός, βιομηχανία, ναυτιλία, φύλαξη, γεωργία, τουρισμός, ταχυδρομεία κ.ά.).

Αυτή είναι η αντεργατική πραγματικότητα σε όλη την ΕΕ, αυτή είναι η αντεργατική πραγματικότητα στην Ελλάδα, με την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ να πρωτοστατεί και σε αυτήν την πτυχή της αντιλαϊκής επίθεσης και την ίδια ώρα να κατακεραυνώνει την... αυστριακή κυβέρνηση, για την εφαρμογή της ίδιας πολιτικής υπέρ του κεφαλαίου!


Κορυφή σελίδας

Τετρασέλιδα του «Ρ»
Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org