Τετάρτη 2 Δεκέμβρη 2015
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 14
ΝΕΟΛΑΙΑ (ΤΕΤΡΑΣΕΛΙΔΟ)
ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΑΘΗΝΑΣ ΤΟΥ ΚΚΕ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΝΕ
«Να κρατάς ως την άκρη την ανθρώπινη ευθύνη σου»

Μια ενδιαφέρουσα πρωτοβουλία με αφορμή τα 25 χρόνια από το θάνατο του Γ. Ρίτσου

Από τη μουσικοθεατρική παράσταση τη δεύτερη μέρα των εκδηλώσεων
Από τη μουσικοθεατρική παράσταση τη δεύτερη μέρα των εκδηλώσεων
Οι Οργανώσεις του ΚΚΕ και της ΚΝΕ στη Φιλοσοφική Αθήνας τίμησαν με ένα διήμερο εκδηλώσεων το μεγάλο κομμουνιστή ποιητή Γιάννη Ρίτσο, με αφορμή τη συμπλήρωση 25 χρόνων από το θάνατό του. Οι διήμερες εκδηλώσεις που πραγματοποιήθηκαν στις 24-25 Νοέμβρη, έδωσαν σε πολλούς φοιτητές την αφορμή, το πρώτο ερέθισμα για να γνωρίσουν ή να μελετήσουν ακόμα παραπέρα την ποίηση του Ρίτσου, αλλά και να απαντήσουν, να συγκρουστούν με αντιλήψεις και ιδεολογήματα σε σχέση με τις έννοιες της στρατευμένης Τέχνης, αλλά και με την ίδια την ποίηση του κομμουνιστή δημιουργού.

Οι εκδηλώσεις κορυφώθηκαν με την επίσκεψη των Οργανώσεων Φιλοσοφικής και ΑΣΟΕΕ της ΚΝΕ στη γενέτειρα του κομμουνιστή ποιητή Γ. Ρίτσου, τη Μονεμβασιά, το περασμένο Σαββατοκύριακο. Στη διήμερη αυτή εκδρομή, οι Οργανώσεις επισκέφτηκαν αρχικά τον αρχαιολογικό χώρο των Μυκηνών και στη συνέχεια την πόλη της Μονεμβασιάς. Τη δεύτερη μέρα επισκέφτηκαν τον τάφο του Γ. Ρίτσου και αργότερα πραγματοποίησαν πορεία με προορισμό το σπίτι του ποιητή, όπου ακολούθησε μουσικό αφιέρωμα.

Μια ουσιαστική παρέμβαση στο αντικείμενο σπουδών

Ο «Ριζοσπάστης» μίλησε με την Ελένη Τσιγκάρη και την Γεωργία Αναγνώστου, στελέχη της ΚΝΕ στη Φιλοσοφική, για το πώς αποφασίστηκε η πρωτοβουλία αυτή, αλλά και το πώς δούλεψαν οι Οργανώσεις της ΚΝΕ για την επιτυχία της. «Η σκέψη να πραγματοποιήσουμε διήμερο εκδηλώσεων για τον ποιητή μας, προέκυψε κατ' αρχήν ως ανάγκη εμάς των ίδιων. Ως ανάγκη να γνωρίσουμε τον ποιητή, να δοθεί το έναυσμα για την ανάγκη εμβάθυνσης στο έργο του, για να διευρυνθεί η σκέψη μας, να οξυνθεί η ευαισθησία μας... Η αφορμή δόθηκε με αφορμή τη συμπλήρωση των 25 χρόνων από το θάνατό του. Δε θέλαμε, όμως, για κανένα λόγο να γίνει μια "στείρα" εκδήλωση. Θέλαμε μέσω της εκδήλωσης να πραγματοποιήσουμε ουσιαστική παρέμβαση στο αντικείμενο σπουδών μας, μιας και σε κάθε σχεδόν Τμήμα της Φιλοσοφικής ακούγονται διάφορα ζητήματα που αφορούν πλευρές της ζωής και του έργου του ποιητή, αλλά και γενικότερα ζητήματα Τέχνης, όπως για τη σχέση της με την κοινωνία και για τον όρο της στρατευμένης Τέχνης. Επιδιώκαμε, μέσω αυτής της εκδήλωσης, να απαντήσουμε σε όσα κατά καιρούς έχουμε ακούσει κι εμείς ως σημερινοί φοιτητές της Φιλοσοφικής, σε διάφορες προσπάθειες διαστρέβλωσης του έργου του και προσπάθειες αποχαρακτηρισμού του», σημειώνει η Ελένη. Τη ρωτάμε να μας πει κάποια παραδείγματα. «Κάποια παραδείγματα, ίσως τα από τα πιο τρανταχτά, είναι ότι "η λογοτεχνία και τα λογοτεχνικά κείμενα δεν έχουν σχέση με την πραγματικότητα", δεν μπορούν να αντανακλούν την πραγματικότητα, αλλά "πηγάζουν μόνο μέσα από τον ψυχισμό του λογοτέχνη". Για τον Ρίτσο μαθαίνουμε ότι ναι μεν, είναι ένας σπουδαίος ποιητής, αλλά τα ποιήματα που έγραψε "κατά παραγγελία" αποτελούν μια σκοτεινή πλευρά του...». Η Γεωργία συμπληρώνει ακόμα ότι «η πλειοψηφία από εμάς θα γίνουμε εκπαιδευτικοί. Αρα, ως μελλοντικοί εκπαιδευτικοί, θεωρούμε χρέος να κατανοήσουμε τη σκέψη και το έργο του Γιάννη Ρίτσου. Να κατακτήσουμε, να διδάξουμε την ουσία του, σε αντίθεση με τα σημερινά αναλυτικά προγράμματα. Γι' αυτό το λόγο υπήρχαν και ομιλητές εκπαιδευτικοί, που μέσα από τις ομιλίες τους μας παρουσίασαν ποια ποιήματα και πώς διδάσκονται, αλλά και παραδείγματα για το πώς μπορεί ένας εκπαιδευτικός στην τάξη να προβάλλει την ουσία ενός έργου».

Πώς δουλέψαμε...

Από την επίσκεψη στο σπίτι του ποιητή στη Μονεμβασιά
Από την επίσκεψη στο σπίτι του ποιητή στη Μονεμβασιά
«Αρχικά, ενθουσίασε όλους τους συντρόφους η πρωτοβουλία. Επεσαν πολλές ιδέες που κάποιες καταφέραμε να τις υλοποιήσουμε, κάποιες πάλι, κυρίως λόγου χρόνου, δεν προλάβαμε, αλλά τις φυλάμε για επόμενες τέτοιες προσπάθειες... Μάλιστα, σε αυτή τη διαδικασία κατέστη δυνατόν να ασχοληθούν πολλοί σύντροφοι και φίλοι με διάφορες κλίσεις και ενδιαφέροντα, όπως μουσική, θέατρο και ζωγραφική. Προσπαθήσαμε να αξιοποιήσουμε πολλές μορφές, για να κάνουμε την εκδήλωση πιο "ελκυστική"», μας λέει η Γεωργία. Η Ελένη τονίζει ότι «φτιάξαμε σημείωμα για τη ζωή και το έργο του Ρίτσου και το περιεχόμενο που θέλουμε να δώσουμε στην εκδήλωση και διαβάστηκε σε όλες τις ΟΒ. Συγκροτήθηκε ακόμα ομάδα που ασχολιόταν με την εκδήλωση και μαζευόμασταν ανά τακτά χρονικά διαστήματα. Μελετήσαμε έργα του και τα πρακτικά από το Επιστημονικό Συνέδριο που είχε διοργανώσει η ΚΕ του ΚΚΕ».

Ημερίδα με ενδιαφέρουσες παρεμβάσεις

Την πρώτη μέρα των διήμερων εκδηλώσεων, πραγματοποιήθηκε η κεντρική ομιλία από την Ελένη Μηλιαρονικολάκη, μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και υπεύθυνη του Τμήματος Πολιτισμού της ΚΕ, με τίτλο «Γιάννης Ρίτσος, ο πιο δικός μας ξένος». Ανάμεσα σε άλλα, η Ελ. Μηλιαρονικολάκη σημείωσε: «Στο υστερόβουλο ερώτημα που διατυπώνεται στις μέρες μας από τους κάθε λογής φιλολογικούς φρουρούς της αστικής κυριαρχίας, "σε ποιον ανήκει ο Ρίτσος", υπονοώντας τάχα πως δεν ανήκει στους κομμουνιστές, αλλά σε όλο τον κόσμο... Το δίλημμα είναι κάλπικο. Ο Ρίτσος ανήκει σε όλο τον κόσμο γιατί ήταν κομμουνιστής. Γιατί είχε κάνει ό,τι καλύτερο μπορούσε για να φέρει πιο κοντά μας το πιο ακριβό, το πιο μεγάλο ιδανικό όλου του κόσμου, το ιδανικό μιας ειρηνικής, δημιουργικής, αταξικής κοινωνίας. Το ιδανικό του θριάμβου της ζωής πάνω στο θάνατο κάθε είδους, κοινωνικό, ηθικό, ψυχικό, φυσικό. Θάνατος βέβαια για τον Ρίτσο είναι η καπιταλιστική εκμετάλλευση κι ό,τι αυτή γεννά. Η κοινωνική βία και αδικία, ο πόλεμος, ο φασισμός, αλλά όπως φάνηκε απ' όσα ειπώθηκαν μέχρι στιγμής, "θάνατος" είναι και να μην κάνεις ό,τι πρέπει, "θάνατος" είναι ο ατομισμός, η ιδιοτέλεια, η κοινωνική αδιαφορία, η κακομοιριά τού να μην κουνάς ούτε το δαχτυλάκι σου για ν' αλλάξεις την κακή σου τη μοίρα. Ολα αυτά είναι αστικά, μικροαστικά ελαττώματα, που δυστυχώς δεν είναι απαλλαγμένη ούτε η εργατική τάξη σε μια εκμεταλλευτική κοινωνία, όπως είναι φυσικό, που στην εργατική τάξη απευθύνει κατά κύριο το λόγο του ο Ρίτσος. Αλλά και το να περιορίζεις τις διεκδικήσεις σου σε αυτό που αποκαλείται εφικτό και που κάθε μέρα όλο και περισσότερο ακόμα κι αυτό ανέφικτο γίνεται (...) κι αυτό δεν απέχει πολύ από το "θάνατο". Γιατί για ποιο λόγο παλεύουμε; Μονάχα για το ψωμί; Μονάχα για να εξασφαλίσουμε μια μίζερη επιβίωση; Αυτό είναι το πρώτο σκαλοπάτι, έλεγε ο Ρίτσος, που όλο του το έργο είναι αφιερωμένο στο να ανυψώσει τον εργάτη, το φτωχό βιοπαλαιστή, το νέο άνθρωπο, πάνω από τις ανάγκες του ξερού πετσιού του. Εγραφε:

Δε φτάνει το τραπέζι, μήτε κάμποσος παράς στην τσέπη,

μήτε το ψωμί και το φιλί - δε φτάνει.

Ο άνθρωπος είναι πιο τρανός απ' την καθημερινή την έγνοια του...».

Παρεμβάσεις έκαναν, επίσης, ο φιλόλογος Χρίστος Τούμπουρος, με θέμα «Ο Ρίτσος στην Εκπαίδευση», ο οποίος παρουσίασε πώς ο Ρίτσος διδάσκεται αυτή τη στιγμή στην Εκπαίδευση, κάνοντας μια καταγραφή από το δημοτικό μέχρι και το λύκειο. Ακόμα, τόνισε ότι η ποίηση του Ρίτσου είναι πολύ σπουδαία όχι μόνο για την αισθητική αγωγή των μαθητών, αλλά γιατί τους διαμορφώνει κοινωνική συνείδηση, αφού στην ποίησή του αντανακλώνται κυριολεκτικά οι αγώνες και η αγωνία του για ένα αύριο καλύτερο, ανθρώπινο, δίκαιο, χωρίς εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Η φιλόλογος Χρυσούλα Κάρτσακα παρουσίασε με τη χρήση power point έναν άξονα Ιστορίας - Λογοτεχνίας, μέσω της διδακτικής πρότασης «Γιάννης Ρίτσος: Ερημωμένα χωριά, μια διδακτική πρόταση», που είχε εκπονηθεί στο πλαίσιο ενός πολιτιστικού προγράμματος με θέμα: «Οι λαοί αντιστέκονται στον πόλεμο και το φασισμό με όπλο την Τέχνη». Η λέκτορας Φιλοσοφίας του Τμήματος ΦΠΨ, Αννα Λάζου, έκανε μια πρώτη προσέγγιση στη «Λογοτεχνική σχέση Ρίτσου - Χικμέτ». Σαν παραδείγματα, ανέφερε τη λογοτεχνική μετάφραση ποιημάτων του Χικμέτ από τον Γ. Ρίτσο, αλλά και το κύριο κοινό τους, που είναι η συγγραφή λογοτεχνίας σε συνθήκες φυλακίσεων και εξοριών. Τέλος, παρέμβαση έκανε και ο φοιτητής της Φιλολογίας, Νίκος Μαρινάκης, με θέμα «Τειρεσίας: μια πολυφωνική εξαίρεση», μια πολύ ενδιαφέρουσα προσέγγιση αυτού του αρκετά άγνωστου ποιήματος του Γ. Ρίτσου.

Τη δεύτερη μέρα παρουσιάστηκε μουσικοθεατρικό αφιέρωμα στον Γιάννη Ρίτσο, αναδεικνύοντας ότι ήταν πάντα «παρών» στο κάλεσμα της εποχής του...


Κορυφή σελίδας

Τετρασέλιδα του «Ρ»
Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org