Τις αντιθέσεις που εντείνονται και στο εσωτερικό της ΕΕ αποτύπωσε η χτεσινή ψηφοφορία στο Ευρωκοινοβούλιο, όπου με οριακή πλειοψηφία, μόλις 10 ψήφων, αποφασίστηκε να μην τεθεί σε άμεση εφαρμογή η εμπορική συμφωνία EE - Mercosur (Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη, Παραγουάη, Βολιβία), που υπογράφηκε μόλις πριν λίγα 24ωρα από την ηγεσία των Βρυξελλών, αλλά να παραπεμφθεί στο Δικαστήριο της ΕΕ, προκειμένου να διαπιστωθεί αν πληροί βασικές διατάξεις του ευρωενωσιακού Δικαίου.

Συγκεκριμένα, υπέρ της παραπομπής της συμφωνίας στο Δικαστήριο της ΕΕ ψήφισαν 334 ευρωβουλευτές, κατά ψήφισαν 324 ενώ υπήρξαν και 10 αποχές (βλ. αναλυτικά την τοποθέτηση της Ευρωκοινοβουλευτικής Ομάδας του ΚΚΕ στη σελ. 19).

Υπενθυμίζεται ότι για την υπογραφή της συμφωνίας είχαν προηγηθεί πάνω από 20 χρόνια παζαριών, ενώ ήδη «σενάρια» φέρουν τη χτεσινή απόφαση να ισοδυναμεί με οριστική «ταφόπλακα» - σε μια περίοδο μάλιστα που και οι πρόσφατες εξελίξεις στη Βενεζουέλα επιβεβαιώνουν τη γεωστρατηγική σημασία της Λατινικής Αμερικής για τους ιμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς.

Εκτιμάται ότι το Δικαστήριο της ΕΕ μπορεί να χρειαστεί από ένα μέχρι και δύο χρόνια για να εκδώσει απόφαση για το θέμα. Παράλληλα, δεν αποκλείονται τροποποιήσεις στο κείμενο της συμφωνίας, που ωστόσο θα πρέπει μετά να τις δεχτεί και η άλλη πλευρά.

Κατά της συμφωνίας είχαν ταχθεί ισχυρά κράτη - μέλη της ΕΕ και μεγάλες αγορές, με σημαντική αγροτική παραγωγή και ισχυρούς ομίλους σε μια σειρά κλάδους που συνδέονται με τον πρωτογενή τομέα, όπως η Γαλλία και η Πολωνία.

Εξίσου ενδεικτικές των διαφωνιών αλλά και του κλίματος που διαμορφώνεται εντός της ΕΕ είναι οι αντιδράσεις από τις Βρυξέλλες, όπου η Κομισιόν εξέφρασε «λύπη», καθώς η απόφαση λαμβάνεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι παραγωγοί και οι εξαγωγείς της ΕΕ χρειάζονται επειγόντως πρόσβαση σε νέες αγορές, και κατά την οποία η ΕΕ οφείλει να υλοποιήσει την ατζέντα «διαφοροποίησής» της και να αποδείξει ότι παραμένει αξιόπιστος και προβλέψιμος εμπορικός εταίρος.

Χαρακτηριστική ήταν και η αντίδραση της Γερμανίας, της οποίας ο καγκελάριος, Φρ. Μερτς, μίλησε για «λανθασμένη εκτίμηση της γεωπολιτικής συγκυρίας». Επιμένοντας δε ότι η νομιμότητα της συμφωνίας είναι δεδομένη, ζήτησε «να μην υπάρξουν άλλες καθυστερήσεις» και να εφαρμοστεί άμεσα η συμφωνία, ακόμα κι αν αυτό συνιστά προσωρινή εξέλιξη.

Ο δε Μ. Βέμπερ, επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, περιέγραψε την τοποθέτηση του Ευρωκοινοβουλίου ως «διαδικαστική κίνηση», που «στοχεύει σε καθυστέρηση για ιδεολογικούς λόγους», ζητώντας κι αυτός προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας, για την οποία υποστήριξε ότι είναι αναγκαία ώστε να ενεργοποιηθούν τα οφέλη για την ευρωπαϊκή οικονομία.

Εκπρόσωποι της γερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας - ισχυρού μονοπωλιακού κλάδου που προσδοκά σημαντικά οφέλη από το «άνοιγμα» της αγοράς της Λατινικής Αμερικής - δήλωναν ότι η ΕΕ «αποδυνάμωσε τον εαυτό της» με την απόφαση του Ευρωκοινοβουλίου, όπως ανέφερε η πρόεδρος της Γερμανικής Ενωσης Αυτοβιομηχανιών Hildegrad Muller.

«Υπάρχει σημαντικός κίνδυνος οι χώρες της Mercosur να χάσουν την υπομονή τους με την ΕΕ, θέτοντας σε κίνδυνο τη συμφωνία στο σύνολό της», είπε, καλώντας με τη σειρά της την Κομισιόν να αποφασίσει προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας.

Από τη μεριά της Γαλλίας, ο υπουργός Εξωτερικών Ζαν - Νοέλ Μπαρό δήλωσε ότι η χώρα του αναλαμβάνει την ευθύνη να πει «όχι» όταν χρειάζεται, επικαλούμενος τη «διατροφική κυριαρχία» της Γαλλίας.

Σημειωτέον, έξω από το Ευρωκοινοβούλιο συνεχίστηκαν και χτες κινητοποιήσεις αγροτών από διάφορες χώρες της Ευρώπης.

Σε ένα τέτοιο φόντο, χτες η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν χαρακτήρισε «μητέρα όλων των συμφωνιών» την εμπορική συμφωνία που ΕΕ και Ινδία φέρονται έτοιμες να κλείσουν, μετά από πολύχρονα και σύνθετα παζάρια, σε μια γεωπολιτική συγκυρία όλο και πιο περίπλοκη, με τις ΗΠΑ να υψώνουν τους τόνους απέναντι σε πολλούς «συμμάχους» τους.

Από το βήμα του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός η φον ντερ Λάιεν είπε ότι «μένουν ακόμα πράγματα να γίνουν», αλλά και ότι «είμαστε στα πρόθυρα μιας ιστορικής εμπορικής συμφωνίας», ενώ τις αμέσως επόμενες μέρες θα βρεθεί στο Νέο Δελχί.

Μαζί με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντ. Κόστα, θα παραστούν στη 16η Σύνοδο ΕΕ - Ινδίας στις 27 Γενάρη, ενώ μία μέρα πριν, στις 26 Γενάρη, θα συμμετάσχουν και στις μεγάλες εκδηλώσεις για την ψήφιση του πρώτου Συντάγματος της Ινδίας ως ανεξάρτητου κράτους, το 1950.

«Η Ινδία αποτελεί έναν κρίσιμο εταίρο για την ΕΕ», με τον οποίο «μοιραζόμαστε την ικανότητα και την ευθύνη να προστατεύσουμε την έννομη διεθνή τάξη», δήλωσε ο Κόστα, συνδέοντας τη Σύνοδο με μια «κρίσιμη ευκαιρία να οικοδομήσουμε τη δική μας εταιρική σχέση και να φέρουμε πρόοδο στη συνεργασία μας».

Με την εφαρμογή της η συμφωνία αυτή εκτιμάται ότι θα διαμορφώσει μια ενιαία αγορά 2 δισ. ατόμων, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 25% του παγκόσμιου ΑΕΠ.