Οι θέσεις της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΕ έχουν επισημάνει εύστοχα διάφορες δυσλειτουργίες των ΚΟΒ οι οποίες αν δεν αντιμετωπιστούν σωστά και δεν παρθούν μέτρα οδηγούν σε γραφειοκρατική διολίσθηση, σε οπορτουνιστική και μικροαστική κατεύθυνση, αλλοιώνοντας τα επαναστατικά χαρακτηριστικά του Κόμματος.

Η γραφειοκρατία δεν είναι μια αφηρημένη έννοια, δημιουργήθηκε ταυτόχρονα με το αστικό κράτος και χρησιμοποιήθηκε για την εφαρμογή της πολιτικής του. Ο Λένιν στον πρώτο τόμο σελ. 439 (Εκδόσεις «Σύγχρονη Εποχή») στο οικονομικό περιεχόμενο των Ναροντνικιστών αναφέρει ότι η γραφειοκρατία έχει «άμεση και στενή σχέση με την αστική τάξη που κυριαρχεί στη σύγχρονη κοινωνία και από την ιστορία η γραφειοκρατία ήταν το πρώτο πολιτικό όργανο της αστικής τάξης ενάντια στους Φεουδάρχες (...) Η γραφειοκρατία εξεταζόμενη από άποψη του προορισμού της είναι καθαρά αστικός θεσμός στον οποίο μόνο οι ιδεολόγοι της μικροαστικής τάξης είναι σε θέση να απευθύνονται στο όνομα του παραγωγού». Είναι ιδεαλισμός της συντεχνίας και έχει ιησουιτικό και θεολογικό πνεύμα από άκρη σε άκρη. Θεωρεί τον εαυτό της σαν τον έσχατο σκοπό του κόμματος. Κάνει τους τυπικούς της στόχους περιεχόμενο και έρχεται σε σύγκρουση με τους πραγματικούς. Είναι αναγκασμένη να παίρνει τον τύπο για περιεχόμενο και το περιεχόμενο για τύπο. Τη γραφειοκρατία πρέπει να την εξετάζουμε στο επίπεδο του αφηρημένου και του συγκεκριμένου, στη σχέση της με το κόμμα-κράτος. Πότε την εξετάζουμε σαν ανάλυση και πότε σαν σύνθεση. Δηλαδή, η γραφειοκρατία στη σκέψη εμφανίζεται σαν αποτέλεσμα αλλά αποτελεί την πραγματική αφετηρία. Υπάρχει αυτή η διαλεκτική σχέση του αφηρημένου και συγκεκριμένου. Η κίνηση από το συγκεκριμένο στο αφηρημένο και από εκεί στο ανώτερο συγκεκριμένο. Εδώ μας εκδηλώνεται ο διαλεκτικός νόμος της άρνησης της άρνησης. Η γραφειοκρατία όπως αναφέραμε και πιο πάνω είναι ιδεαλισμός της συντεχνίας, οδηγεί στον υποκειμενικό ιδεαλισμό. Εχει διαλεκτική σχέση με τον οπορτουνισμό από τη στιγμή που δημιουργείται μια «ελίτ», μια συντεχνία δηλαδή μέσα στο κόμμα, μια μορφή της είναι η εργατική αριστοκρατία.

Η γραφειοκρατία ως κοινωνικό πρόβλημα έχει βαθιές υλικές βάσεις. Αυτό συνεπάγεται ότι για να χτυπηθεί ως φαινόμενο πρέπει να εξαλειφθούν οι υλικοί όροι που τη διαμορφώνουν και που επιτρέπουν τη διαιώνιση της ύπαρξής της. Επομένως το πρόβλημα δεν λύνεται αν δεν διαμορφωθούν οι διαφορετικοί υλικοί όροι που την γεννούν. Η αντίδραση πολεμάει συνεχώς το ΚΚΕ για τον «γραφειοκρατικό εκφυλισμό» στη Σοβιετική Ενωση. Κάθε λογής οπορτουνιστές, με πρωτεργάτες τους τροτσκιστές, υποστηρίζουν αυτή τη λογική. Αδυνατούν να δουν την υλική βάση πάνω στην οποία στηρίζεται η γραφειοκρατία. Δεν μπόρεσαν να καταλάβουν τα βαθύτερα αίτιά της και οδηγήθηκαν να την ξορκίζουν με «γιατροσόφια και χάπια». Οι δυνάμεις αυτές κάναν λόγο για «σταλινική γραφειοκρατία» αντιστρέφοντας την πραγματικότητα, παρουσιαζόντουσαν σαν πολέμιοι της γραφειοκρατίας ενώ στην ουσία ήταν υποστηρικτές της. Γι' αυτούς η γραφειοκρατία αποκόπτεται από την υλική βάση και από το κοινωνικό φαινόμενο και αναγορεύεται ιδεαλιστικά, ότι η γραφειοκρατία υπήρχε γιατί το ήθελε το κόμμα στη Σοβιετική Ενωση. Τα ίδια λένε και για το ΚΚΕ. Αυτές οι αναλύσεις δεν μπορούν να χαρακτηριστούν σαν μαρξιστικές γιατί μια τέτοια ανάλυση δεν έχει καμία σχέση με την υλιστική αντίληψη της ιστορίας. Το ερώτημα που μπαίνει είναι η γραφειοκρατία καταργείται ή όχι; Εδώ μας απαντάει ο Μαρξ στο έργο του στην κριτική της Εγελιανής φιλοσοφίας του κράτους και του δικαίου σελ. 124 (εκδόσεις Παπαζήσης). «Κατάργηση της γραφειοκρατίας σημαίνει το καθολικό συμφέρον θα γίνει πραγματικό, επιμέρους συμφέρον και όχι μόνο στη σκέψη και στην αφαίρεση όπως ο Χέγκελ. Αυτό με τη σειρά του δεν είναι δυνατό παρά μόνο εάν το επιμέρους συμφέρον γίνει πραγματικά το καθολικό συμφέρον». Εδώ οι μεγάλοι στοχαστές γνώριζαν ότι μόνο σε μια ανώτερη κοινωνία, που αυτή δεν είναι άλλη από την ανώτερη βαθμίδα του κομμουνισμού, θα καταργηθεί η γραφειοκρατία μαζί με την απονέκρωση του κράτους.

Αλλά επειδή στο ΚΚΕ η φιλοσοφία του είναι ο διαλεκτικός υλισμός και δεν έχει μεταφυσικές ανησυχίες ούτε ιδεαλιστικά σοφίσματα, στις θέσεις του αναδεικνύει αιτίες που οδηγούν στην εμφάνιση της γραφειοκρατίας. Τα θέτει προς συζήτηση και αντιμετώπιση μέσα από ανοιχτό διάλογο.

Εμείς θα αναφέρουμε μερικές αιτίες από τις θέσεις της Κεντρικής Επιτροπής.

1. Ανέβασμα της ιδεολογικοπολιτικής μόρφωσης

2. Μεγαλύτερη σημασία στις κομματικές σχολές μελών και οπαδών.

3. Διάβασμα, διακίνηση του «Ριζοσπάστη» και της ΚΟΜΕΠ.

4. Τα μέλη, οπαδοί και φίλοι να έχουν συλλογικότητα.

5. Να παίρνουν πρωτοβουλίες προς όφελος της μαζικής δουλειάς.

6. Να ακολουθούν το Πρόγραμμα του Κόμματος.

7. Να αντιμετωπίζεται η στρέβλωση του δημοκρατικού συγκεντρωτισμού και η διαφορετικότητά του από τον συγκεντρωτικό γραφειοκρατισμό και αναρχισμό.

8. Να δέχονται την κριτική από τις μη κομματικές μάζες και να ακούν τι λέει ο λαός.

9. Λιγότερη σχεδιομανία και περισσότερη πράξη. Εδώ ο Λένιν έχει αναφέρει ένα ωραίο παράδειγμα στον τόμο 45 σελ. 13 από το ποίημα του Μαγιακόφσκι με τίτλο «Παρασυνεδριάζοντες», όπου καυτηριάζει αμείλικτα τις συνεδριάσεις και τις παρασυνεδριάσεις με έναν χαρακτηριστικό τύπο τον Ομπλόμοφ.

10. Αναδεικνύει τα φαινόμενα εμφάνισης υποκειμενικού ιδεαλισμού.

11. Πολεμά αμείλικτα τον οπορτουνισμό όποιες μορφές κι αν παίρνει (μεταμοντερνισμός, νεοθετικισμός κ.ά.) καθώς συνέχεια μεταλλάσσεται.

12. Καταπολεμά την αλαζονεία, καυχησιολογία, έπαρση και τον ατομισμό.

13. Δεν πρέπει να υποτιμάμε την αστική προπαγάνδα, πρέπει να μπορούν τα μέλη και οι οπαδοί να ξεπερνούν τις υποκειμενικές δυσκολίες.

14. Η γραφειοκρατία τελικά θα αντιμετωπιστεί μόνο όταν ανέβει μαζικά η δουλειά «από τα κάτω».

Καλή επιτυχία στο Συνέδριό μας.