Παρασκευή 9 Γενάρη 2026
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
«... Το μυαλό ψυχρό, την καρδιά φλογερή, τα χέρια καθαρά... »

Πιστεύω ότι το σύνθημα του 22ου Συνεδρίου, «ΚΚΕ δυνατό, σταθερό σε κάθε δοκιμασία, έτοιμο στο κάλεσμα της Ιστορίας, για τον Σοσιαλισμό», είναι ουσιαστικά εύστοχο για τον βασικό προβληματισμό μας, την κατεύθυνση που κυριαρχεί και πρέπει να ενταθεί στο Κόμμα. Εύστοχο όχι μόνο με την έννοια της γενικής ισχυροποίησης («ΚΚΕ δυνατό») που είναι αναγκαία στο οργανωτικό, ιδεολογικοπολιτικό και κινηματικό πεδίο δράσης, αλλά ενιαία υπό το πρίσμα της έμπρακτης ικανότητας να μπορεί να καθοδηγήσει την εργατική τάξη και τα σύμμαχα λαϊκά στρώματα σε όλες τις καμπές της ταξικής σύγκρουσης, με σταθερό προσανατολισμό και σχέδιο για την νικηφόρα έκβαση της. (Κεφ. 2.Α.2 σελ. 37, 66 - 68, στο 3ο μέρος).

Τα τελευταία χρόνια έχει κυλήσει νερό στο αυλάκι και φαίνεται από τις Θέσεις ότι κινούμαστε σε αυτόν τον άξονα, εναρμόνισης θεωρίας και πράξης, βελτίωσης ως κομμουνιστές, ως επαναστατικό Κόμμα, κόντρα στο καπιταλιστικό κεκτημένο καταφέρνουμε να προχωράμε μπροστά.

Η κριτική εξέταση της δράσης μας πρέπει να γειώνεται στη διαλεκτική σχέση έκφρασης της ταξικής πάλης όπως αυτή εκτυλίσσεται σε γενικό επίπεδο στην ελληνική πραγματικότητα, τη γενική σύγκρουση (που φαντάζει πιο ξεκάθαρη) αλλά και με τον πλούτο που η ίδια πάλι εμφανίζεται στην καθημερινή ζωή των εργαζομένων, στις σχέσεις τους, επιβεβαιώνοντας την πηγή δημιουργίας τους (που το προσωπικό φαντάζει πιο σύνθετο).

Οι άπειρες «λεπτομέρειες» της καθημερινότητας (εργασία, σπουδές, οικογένεια, προσωπικά ενδιαφέροντα, διάφορα προσωπικά προβλήματα κ.ο.κ.) έχουν πολλές φορές τη μορφή της ρουτίνας και τυπικής οργάνωσης, για να μπορέσουμε να αντεπεξέλθουμε σε αυτά. Τείνουν να δημιουργούν και σε εμάς μια μορφή ρουτίνας, και κατά συνέπεια (όχι γενικευμένα) φαινόμενα εμπειρισμού στον τρόπο που λειτουργούν στελέχη, μέλη του Κόμματος και ΚΟΒ, στην οργάνωση και το περιεχόμενο της συζήτησης, στο σχέδιο παρέμβασης, στην αξιοποίηση του «Ριζοσπάστη» ως καθοδηγητή (σελ. 52 - 60). Σε έναν βαθμό κανείς δεν μπορεί να το αποφύγει, αφού ακολουθούν τις επιλογές μας μέσα στο εκμεταλλευτικό σύστημα.

«Ξεχωριστές» επιλογές, που ενώνονται στην ανάγκη μας για επιβίωση για ένα κομμάτι ψωμί πουλώντας την εργατική μας δύναμη. Ανάγκες που με την ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων διευρύνονται σε βάθος και πλάτος όλο και περισσότερο, γι' αυτό και πέρα από την ανάγκη για μισθό θέλουμε να εκπληρώσουμε ανάγκες όπως την ξεκούραση, τις διακοπές, τον πολιτισμό, προσωπικά ενδιαφέροντα του καθενός.

Στην αργή, ρουτινιάρικη και βασανιστική καθημερινότητα ένας εργαζόμενος πιέζεται να ανέβει η παραγωγικότητα στη βάρδια για το «καλό» της επιχείρησης, δουλεύει σκεπτόμενος να πληρωθούν οι λογαριασμοί του, θυσιάζει αυτά που θα ήθελε να κάνει ο ίδιος για το παιδί του. Στις «ιδιαίτερες εκφάνσεις» που δημιουργούν τα εμπειρικά βιώματά μας η πραγματικότητα φαντάζει αντεστραμμένη, σαν να πηγάζουν τα προσωπικά προβλήματα του εργαζόμενου από τις δικές του «ιδιαίτερες» συνθήκες, τα άτομα που έρχεται σε επαφή, και όχι από την πραγμάτωση των νόμων της κοινωνίας στην κάθε ιδιαίτερη αυτή «έκφανση».

Πιστεύω ότι εδώ βρίσκεται η ανωτερότητα του ΚΚΕ, ποιοτικά διαφορετικό σε σχέση με άλλα πολιτικά κόμματα και ομάδες. Στο περιεχόμενο της δουλειάς μας με ενιαία και συγκεκριμένα κριτήρια (σελ. 46 - 50) όχι μόνο στο οικονομικό αίτημα αλλά στράτευση για την ανατροπή, εισάγοντας την ουσία της κομμουνιστικής στάσης στη συνείδηση των εργαζομένων.

Κάθε ένας όταν οργανώνεται στο ΚΚΕ ανυψώνεται πιο πάνω από τον εαυτό του για να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων. Γίνεται αυτό που δεν ήταν πριν, όταν η ατομική του ύπαρξη δεν είχε έρθει σε επαφή με τη συλλογική σκέψη και δράση. Πάνω από τον εαυτό του για να κατακτά σταθερά κάθε δοκιμασία σε αυτό που επιτάσσουν οι καταστάσεις σήμερα και όχι σε αυτά που θα θέλαμε εμείς να υποθέσουμε για το τι θα έπρεπε να είναι το σήμερα.

Η ζωή του κομμουνιστή μέσα από τις διαδικασίες που κατοχυρώνει το Καταστατικό φωτίζει ακριβώς αυτόν τον δρόμο όπου το ατομικό υπερβαίνει τον εαυτό του και ενώνεται με το αντίθετό του, το συλλογικό, για να πάρει νέα διάσταση μέσα στο Κόμμα. Γίνεται κομμάτι της συλλογικής δράσης μέσα από την ατομική του, ενιαία σε όλες τις στιγμές κόντρα στη συντονισμένη δράση της αστικής τάξης, ως πάλη τάξης εναντίον τάξης. Σχέση που δεν μπορεί να παραβιάζεται αν θέλουμε να αντιστοιχηθούμε στο περιεχόμενο του Συνεδρίου.

Το ατομικό δεν μπορεί να υπάρξει παρά στη σχέση του με το γενικό και αντίστροφα. Κάθε ατομικό εκφράζει το γενικό πλούσια και το γενικό δεν είναι παρά μια ιδιαίτερη πτυχή του, η ουσία του. Το γενικό περιλαμβάνει κατά προσέγγιση το ατομικό.

Η πραγμάτωση από τη θεωρία στην πράξη είναι απαιτητική, αλλά οι Θέσεις δείχνουν ότι υπάρχουν αντανακλαστικά στο ΚΚΕ να μελετάει, να αναγνωρίζει τις αδυναμίες (που σαφώς πρέπει να αναγνωρίζονται) και να προχωρά. Τώρα, όμως, σε συνθήκες πολεμικής οικονομίας και γοργών κοσμοϊστορικών αντιθέσεων, χρειάζεται να γίνουν άλματα για να μπορέσουμε να ανταποκριθούμε στις προγραμματικές μας διακηρύξεις. Με μπροστάρη τα όργανα, το επίπεδο που έχει αποκτήσει ένα μεγάλο δυναμικό στελεχών να γίνει καταλύτης για να ξεπεράσουμε δυσκολίες, διλήμματα και αδυναμίες στον τρόπο παρέμβασης, στη διαπαιδαγώγηση νέων υποψηφίων συλλογικά. Στην πιο εμπράγματη στάση να δείχνουν πώς ξεπερνιούνται οι δυσκολίες όταν γίνεται πιο ξεκάθαρο το γιατί παλεύουμε και με ποιον τρόπο. Ειδικότερα, στην οργάνωση του χρόνου και την ανάγκη μελέτης (πράγμα καθόλου δεδομένο για νέους ανθρώπους, νέους γονείς, εργαζόμενους και ανθρώπους που μπορεί να μην είχαν πρότερα σχέση με το ΚΚΕ).

Στην κίνηση της μάχης θα ενισχύεται και το πνεύμα της ειλικρινούς συζήτησης, κριτικής - αυτοκριτικής, της αναγνώρισης λαθών (σελ. 55 - 66), θα γεννιέται η πρωτοβουλία και θα αξιοποιούνται τα εργαλεία για τον σκοπό τους και όχι το αντίστροφο. Με τα λόγια του Νταντόν, χρειάζεται να υπάρχει «τόλμη, τόλμη και πάλι τόλμη» σε όλες τις δυσκολίες από μέρους μας.

Από κει και πέρα ο καθένας από μας, τα μέλη του Κόμματος κρινόμαστε και ατομικά, ανεξάρτητα από το αν οι συνθήκες οργάνωσης της πάλης είναι σκληρές ή δύσκολες γύρω από την ατομική δράση του καθενός. Η Ιστορία του Κόμματος, των Συνεδρίων, βρίθει από καταστάσεις όπου χρειαζόταν να επιμείνουν τα μέλη του ΚΚΕ στις καταστατικές διαδικασίες, με την ειλικρινή ανοιχτή συζήτηση αλλά και το πνεύμα ότι ο καθένας είναι κομμάτι της λύσης και πρέπει να συμβάλλει πιο ουσιαστικά για να βελτιώνεται το Κόμμα. Η στάση του καθενός είναι ατομικό ζήτημα, αλλά από τη άλλη μόνο ΚΑΙ από την ατομική μας συμβολή μπορεί να βελτιώνεται συλλογικά το ΚΚΕ.

Το ΚΚΕ έχει δύσκολο δρόμο μπροστά του, πιστεύω όμως ότι θα αντεπεξέλθει στον σκοπό του, παρ' όλες τις όποιες δευτερεύουσες αδυναμίες ή τις παραφωνίες των αντιπάλων.


Ζαχαρίας Ντε λα Κρουζ - Καρναβάς
Πειραιάς

Για την κυβερνητική πολιτική στις Ενοπλες Δυνάμεις

Ατζέντα 2030, μεταρρυθμίσεις στις Ενοπλες Δυνάμεις, εξορθολογισμός της λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων, πολυνομοσχέδιο και πολλά άλλα. Οι εξαγγελίες της κυβέρνησης μέσα από το στόμα του υπουργού Εθνικής Αμυνας κ. Δένδια είναι μεγαλεπήβολες και επικίνδυνες.

Θα πάρουμε αυξήσεις; Θα μειωθούν οι παραιτήσεις αξιωματικών και υπαξιωματικών στις ΕΔ; Θα βελτιωθούν οι εργασιακές συνθήκες; Θα μπει επιτέλους μέτρο στην αλόγιστη χρησιμοποίηση του απαρχαιωμένου νομοθετικού πλαισίου εις βάρος των στρατιωτικών;

Πότε θα πάρουμε σύνταξη; Θα προαχθούμε; Και αν ναι, πότε; Θα μπορέσουμε να στεγαστούμε σε στρατιωτικά οικήματα; Θα μπορέσουμε επιτέλους να κάνουμε τη δουλειά μας; Δηλαδή, θα μας αφήσουν να εκπαιδευτούμε, να συντηρήσουμε τα υλικά μας και να είμαστε έτοιμοι να υπερασπιστούμε τη χώρα και τον λαό μας, όποτε απαιτηθεί; 'Η μήπως θα πάμε στο Ισραήλ ή στην Ουκρανία για να πολεμήσουμε;

Αυτά είναι κάποια ερωτήματα που έχουν καθημερινά τα στελέχη των ΕΔ, τα οποία έχουν ενταθεί τα τελευταία χρόνια με το ξέσπασμα του ιμπεριαλιστικού πολέμου στην Ουκρανία, καθώς και με την επίθεση του Ισραήλ στην Παλαιστίνη και τη γενικότερη εμπόλεμη κατάσταση στη Μέση Ανατολή. Η κυβέρνηση της ΝΔ, σε συνέχεια των πολιτικών των κυβερνήσεων ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ, ΠΑΣΟΚ, με τα νομοσχέδια για τις Ενοπλες Δυνάμεις (για την ακίνητη περιουσία, για τα στρατιωτικά νοσοκομεία, πολυνομοσχέδιο) ήρθε για να εντείνει τους προβληματισμούς αυτούς και να μεγαλώσει την αβεβαιότητα.

Ηρθε για να ξεπουλήσει την ακίνητη περιουσία των ΕΔ στους μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους, για να εκμηδενίσει τις όποιες δωρεάν υγειονομικές παροχές των στρατιωτικών, για να αποστρατεύσει μεγάλο όγκο αξιωματικών, αποκαλώντας τους «καρκίνωμα», καθώς και για να παραιτήσει τεράστιους αριθμούς νέους αξιωματικών και υπαξιωματικών. Ηρθε για να «μεταρρυθμίσει» το στράτευμα από όλες τις πλευρές.

Με ποιο κόστος όμως;

Οπως προαναφέρθηκε, οι στρατιωτικοί αντιλαμβάνονται ότι οι ΕΔ αντί να προετοιμάζονται - εκπαιδεύονται για την εξασφάλιση της άμυνας της χώρας και του ελληνικού λαού, εκπαιδεύονται σε ΝΑΤΟικές ασκήσεις, σύμφωνα με τους ΝΑΤΟικούς κανονισμούς, για τους ΝΑΤΟικούς κανόνες εμπλοκής, τις ΝΑΤΟικές τακτικές, και προετοιμάζονται για πόλεμο σε ξένο κράτος. Και αυτό δεν είναι κάτι καινούργιο. Οι ΝΑΤΟικές αξιολογήσεις και ασκήσεις πραγματοποιούνται τα τελευταία 15 χρόνια (μπορεί και παραπάνω), δομούνται με βάση την επίκληση του άρθρου 5 του ΝΑΤΟ και τη μετάβαση σε εδάφη άλλων κρατών.

Γι' αυτό και οι στρατιωτικοί καταλαβαίνουν ότι οι εξαγγελίες της κυβέρνησης δεν είναι αθώες, οι συνεχείς επισκέψεις ισραηλινών εταιρειών και οι μελλοντικές συμφωνίες για εξοπλιστικά προγράμματα δεν είναι αθώες. Η αποστολή μεγάλης ποσότητας στρατιωτικού υλικού στην Ουκρανία καθ' όλη τη διάρκεια του πολέμου (μέχρι και σήμερα) δεν είναι αθώα.

- Καταλαβαίνουν ότι με το κλείσιμο των στρατοπέδων που έγινε την προηγούμενη περίοδο και την αποκαλούμενη «αναδιοργάνωση των μονάδων - σχηματισμών του Στρατού Ξηράς» μειώθηκε η αποτρεπτική ισχύς της χώρας, παραχωρήθηκε «άχρηστο» πολεμικό υλικό στην Ουκρανία και δόθηκε η δυνατότητα παραχώρησης οικοπέδων «φιλέτων» σε μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους.

- Καταλαβαίνουν ότι η περσινή «εκκαθάριση» του στρατεύματος από συνταγματάρχες και αξιωματικούς, υπαξιωματικούς, ΕΟΔ, οδήγησε σε τεράστια προβλήματα και αυξημένα καθήκοντα στο στελεχικό δυναμικό των ΕΔ.

- Καταλαβαίνουν ότι το πολυνομοσχέδιο που έχει εξαγγείλει η κυβέρνηση δεν έχει σκοπό την επίλυση λειτουργικών και επιχειρησιακών ζητημάτων των ΕΔ, αλλά τη μείωση συντάξεων, την έμμεση περικοπή μισθολογικών δαπανών, την προσπάθεια φίμωσης του πυρήνα του στρατεύματος, των υπαξιωματικών, μέσω της βαθμολογικής απαξίωσής τους, καθώς και την προετοιμασία των ελληνικών ΕΔ για πόλεμο, σύμφωνα με ξένα πρότυπα, άλλων στρατών, με άλλη αποστολή.

Γι' αυτόν τον λόγο και οι στρατιωτικοί βρέθηκαν στον δρόμο την 11η Οκτωβρίου του 2023, ταρακουνώντας την αστική τάξη και δείχνοντας ότι δεν θα ανεχτούμε να παίζουν με τις ζωές μας. Δείχνοντας με ποια πλευρά θα είμαστε στους αγώνες που θα έρθουν. Δεν θα φοβηθούμε την οποιαδήποτε κρατική καταστολή, ούτε θα επιτρέψουμε να χρησιμοποιηθούμε ως όργανα καταστολής εναντίον του λαού.

Οπως περιγράφουν οι Θέσεις της ΚΕ του ΚΚΕ για το 22ο Συνέδριο του ΚΚΕ, οι εξελίξεις μπορεί να οδηγήσουν σε απότομη άνοδο της ταξικής πάλης και το αστικό κράτος θα χρησιμοποιήσει τους κατασταλτικούς νόμους που έχει ψηφίσει εναντίον του λαού. Με τις σχεδόν 10.000 κόσμου την 11η Οκτωβρίου στο κέντρο της Αθήνας, δείξαμε ότι οι εποχές αλλάξανε και δίνουμε θάρρος στον λαό να ξεπεράσει τυχόν φόβους του και να πολεμήσει μαζί μας για τα σύγχρονα δικαιώματά του.

Οντας ο ίδιος αξιωματικός, οφείλω να κλείσω με το μέρος του ποιήματος που καθορίζει και κατευθύνει την πορεία και τη δουλειά μου στον στρατό.

«Στρατηγέ, ο άνθρωπος είναι χρήσιμος πολύ. Ξέρει να πετάει, ξέρει και να σκοτώνει. Μόνο που έχει ένα ελάττωμα. Ξέρει να σκέφτεται».

Ομως πολλοί αξιωματικοί και υπαξιωματικοί μαθαίνουν κι αυτοί να σκέφτονται, και αυτά που ξέρει ο άνθρωπος να κάνει θα φροντίσουν να χρησιμοποιηθούν προς όφελος του λαού.


Υπλγος (ΠΒ) ε.ε.

Μετά το Συνέδριο τι;

Συμφωνώ με τις Θέσεις της ΚΕ του ΚΚΕ για το 22ο Συνέδριο. Ο Λένιν έλεγε ότι ένα Κομμουνιστικό Κόμμα κρίνεται από τον βαθμό που σε μη επαναστατικές συνθήκες προπαγανδίζει την επανάσταση. Σ' αυτήν την κατεύθυνση οι Θέσεις προσανατολίζουν τη δράση του Κόμματος σε όλα τα επίπεδα της καθημερινότητας. Δηλαδή στη στενή σχέση και σύνδεση με το Πρόγραμμα του Κόμματος. Επισημαίνω όμως δύο σημαντικά προβλήματα.

Πρώτο: Στις Θέσεις του 19ου Συνεδρίου γράφεται: «Οι έννοιες δημοκρατία, λαϊκή κυριαρχία, ιμπεριαλιστικός πόλεμος για τη Λαϊκή Συμμαχία έχουν βαθύτερο ταξικό περιεχόμενο. (...) Εδράζονται στη συμμετοχή στην Εργατική Συνέλευση, στη Λαϊκή Επιτροπή κ.λπ.», σελ. 47.

Επίσης: «Σε αυτήν την κατεύθυνση είναι σημαντικό η ενίσχυση των Λαϊκών Επιτροπών ως μορφές έκφρασης αυτής της κοινής δράσης σε εδαφικό τοπικό επίπεδο...», «Θεωρητικά ζητήματα στο Πρόγραμμα του ΚΚΕ», σελ. 232.

Στην Πολιτική Απόφαση του 20ού Συνεδρίου αναφέρει: «Οι Λαϊκές Επιτροπές ως μορφές έκφρασης της Κοινωνικής Συμμαχίας σε εδαφικό - τοπικό επίπεδο χρειάζεται να τεθούν σε καλύτερη βάση. (...)», σελ. 121, ΚΟΜΕΠ 3/2017.

Οι Λαϊκές Επιτροπές τελείωσαν με άδοξο τρόπο: «(...) υπήρχαν μορφές αγωνιστικών λαϊκών συσπειρώσεων - Λαϊκές Επιτροπές - που ανέπτυξαν δράση για οξυμένα προβλήματα, π.χ. το κόψιμο του ηλεκτρικού ρεύματος (...)», Θέσεις 21ου Συνεδρίου, τρίτο κείμενο, σελ. 65.

Το κενό που αφήνεται στη συνοικία, για την οργάνωση στον τόπο κατοικίας των εργαζομένων, στο πεδίο όπου οι εταίροι της Κοινωνικής Συμμαχίας θα συνευρεθούν χτίζοντας τη μεταξύ τους αλληλεγγύη και οικοδομώντας τα αντικαπιταλιστικά χαρακτηριστικά της Συμμαχίας, δεν πρέπει σήμερα να καλυφθεί;

Επαναδραστηριοποιώντας τις Λαϊκές Επιτροπές ή δημιουργώντας κάποιο νέο σχήμα.

Δεύτερο: Εχω ζήσει τη διάλυση των Λαϊκών Επιτροπών, την επομένη ενός Συνεδρίου που μιλούσε για την αναβάθμισή τους, και μάλιστα με ανορθόδοξους τρόπους σε κάποιες περιπτώσεις. Περπάτησα σε πορείες όπου αντί για σημαίες κρατούσαμε πολύχρωμα μπαλόνια. Συμμετείχα σε απεργιακές συγκεντρώσεις όπου δεν υπήρχε ούτε μία σημαία του ΠΑΜΕ, έστω για δείγμα. Διακίνησα ψηφοδέλτια συλλόγου όπου το ΠΑΜΕ φερόταν σαν να είναι μια σύγχρονη ΕΣΑΚ. Και τώρα, τα τελευταία χρόνια, βλέπω την ίδια αφίσα, αλλού με υπογραφή ΠΑΜΕ και αλλού με «εργατικά σωματεία». Αλήθεια, τι είναι αυτά τα εργατικά σωματεία; Αν έχουν τον ίδιο ταξικό - αντικαπιταλιστικό προσανατολισμό, γιατί δεν υπογράφουμε σαν ΠΑΜΕ; Αν πάλι δεν έχουν, σε ποιο σημείο του Προγράμματος εδράζεται μια τέτοια πρακτική; Μήπως για να μεγαλώσουμε τη συσπείρωση εργατών και σωματείων; Αλλά το Κόμμα δεν θέλει να μεγαλώσουν γενικά η συσπείρωση και η μαζικότητα. Θέλει η συσπείρωση και η μαζικότητα να έρθουν με ταξικό - αντικαπιταλιστικό προσανατολισμό.

Ολα αυτά με κάνουν επιφυλακτικό για την επόμενη μέρα. Μπορούν τέτοια φαινόμενα να μείνουν οριστικά στο παρελθόν; Ο χρόνος θα δείξει. Ευχή όλων το Κόμμα να βαδίσει σταθερά και ενωμένο στον δρόμο που χαράσσει το 22ο Συνέδριο. Στ' αυτιά μου, όμως, ηχεί ξανά η φωνή του ποιητή: Χίλια αστροπέλεκα! Δεν είναι μπρος

είν' από πίσω σου κρυφός ο οχτρός.


Ηλίας Λαμπριανίδης
Χαριλάου

Να ισχυροποιήσουμε τη σχέση μας με την ιδεολογία και τις προγραμματικές μας θέσεις

Σαν τις συμμορίες που δίνουν ραντεβού για να λύσουν τις διαφορές τους, οι μεγάλες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις ΗΠΑ, Κίνα και Ρωσία και οι συμμαχίες τους σε Δύση και Ευρασία ετοιμάζονται πυρετωδώς για το ξεκαθάρισμα των λογαριασμών τους. Το διακύβευμα είναι ποια θα καταφέρει να αποκτήσει τα μεγαλύτερα μερίδια στην παγκόσμια αγορά, τη στιγμή που «λιμνάζουν» τεράστια κεφάλαια, αφού δυσκολεύονται να βρουν κερδοφόρα διέξοδο. Συνεχώς πυκνώνουν οι εξελίξεις στα πολεμικά πεδία, οικονομικά - εμπορικά και στρατιωτικά. Δεν υπάρχει κυβέρνηση που να μην κάνει αναφορά στον πόλεμο. Επιβεβαιώνεται λοιπόν το Κόμμα μας, που πολλά χρόνια πριν άνοιξε τη συγκεκριμένη συζήτηση στην εργατική τάξη.

Η στροφή στην «πράσινη ενέργεια» (αρχικά), στην «ψηφιακή μετάβαση» και στην πολεμική οικονομία, αν και δίνουν προσωρινά λύση στην επένδυση κεφαλαίων, ταυτόχρονα οδηγούν σε χειροτέρευση τη ζωή της πλειοψηφίας της εργατικής τάξης, των αυτοαπασχολούμενων, του λαού γενικότερα. Κάθε νέα φάση της καπιταλιστικής οικονομίας, είτε κρίσης είτε ανάπτυξης, επιδεινώνει την κατάσταση εργαζομένων και λαϊκών οικογενειών.

Στα πλαίσια της πολεμικής οικονομίας και της όξυνσης των ανταγωνισμών, ολόκληροι παραγωγικοί κλάδοι και υπηρεσίες αλλάζουν κατεύθυνση, απαιτούν συνεχώς περισσότερους πόρους, με καλύτερους γι' αυτούς όρους. Ταυτόχρονα, η ολοένα και μεγαλύτερη επένδυση στις νέες τεχνολογίες οδηγεί στην αύξηση της οργανικής σύνθεσης του κεφαλαίου - του σταθερού εις βάρος του μεταβλητού. Ολα μαζί οδηγούν στην εντατικοποίηση της εργασίας, στην ένταση της εκμετάλλευσης, στην αύξηση του πληθωρισμού και τη μείωση του πραγματικού μισθού, στη βαθύτερη εμπορευματοποίηση κοινωνικών υπηρεσιών και αγαθών. Σε αυτές τις συνθήκες, η διαφύλαξη της λεγόμενης «κοινωνικής συνοχής» απαιτεί αύξηση της καταστολής.

Τα παραπάνω εξάπτουν την αγανάκτηση και την οργή ευρύτερων μαζών της εργατικής τάξης και άλλων λαϊκών στρωμάτων. Δεν συνεπάγεται όμως ότι η δυσφορία και ο θυμός οδηγούν αυτόματα στη ριζοσπαστικοποίησή της, ακόμα κι όταν η αστική τάξη απολέσει την ικανότητα να ενσωματώνει τμήματά της. Ολες οι αντεπαναστατικές δυνάμεις, κρατικές και παρακρατικές, αστικά κόμματα, οπορτουνιστές, αναρχικοί και φασίστες συναντιούνται στο ιδιότυπο «ταγκό» του αποπροσανατολισμού, με «μουσικό υπόβαθρο» τον αντικομμουνισμό.

Μόνο το Κόμμα με βάση το επαναστατικό του Πρόγραμμα μπορεί να καθοδηγήσει την εργατική τάξη στον ιστορικό της ρόλο (όπως το έκανε τον 20ό αιώνα), σε συμμαχία με τους αυτοαπασχολούμενους της πόλης και της υπαίθρου, σε αντιμονοπωλιακή - αντικαπιταλιστική κατεύθυνση ρήξης με το καπιταλιστικό σύστημα και περάσματος στον σοσιαλισμό - κομμουνισμό.

Από τις συζητήσεις που κάναμε το προηγούμενο διάστημα, κυρίως με τις Αποφάσεις τις ΚΕ, το σύνολο των κομματικών μελών καλούμαστε να απαντήσουμε στο καίριο ερώτημα: Πώς θα συμβάλουμε ώστε το επαναστατικό μας Πρόγραμμα να διαχυθεί στην καθημερινή επαναστατική δράση, σε όλους τους τομείς, πώς αυτό θα γίνει υπόθεση κάθε κρίκου της καθοδηγητικής δουλειάς.

Η επαναστατική μας δράση σε μη επαναστατική κατάσταση, όπως η σημερινή, έχει συγκεκριμένα κριτήρια που πρέπει να πληροί κάθε κομματικό μέλος.

Πρώτα απ' όλα είναι η απόλυτη συμφωνία με το Πρόγραμμα και το Καταστατικό μας, στην πράξη και όχι στα λόγια, στον στόχο της επαναστατικής ανατροπής του καπιταλισμού και της νίκης της εργατικής τάξης για τον σοσιαλισμό - κομμουνισμό.

Αυτό σημαίνει ότι ο καθένας μας, για να μπορεί να ανταποκριθεί στις ολοένα και περισσότερο σύνθετες και δύσκολες συνθήκες, θα πρέπει να ισχυροποιήσει τη σχέση του με την ιδεολογία μας και τις προγραμματικές μας θέσεις. Προϋποθέτει το Κόμμα να δυναμώσει τα συστήματα αυτομόρφωσης και τα καθοδηγητικά όργανα να σταθούν στο πλευρό των μελών, να έχουν σταθερή επαφή μαζί τους, να συζητούν αδυναμίες και να ακούνε προτάσεις, να έχουν σταθερό μέλημα την αποκατάσταση της σχέσης με τον «Ριζοσπάστη», την ΚΟΜΕΠ και το κομματικό βιβλίο. Ολοι μας, και ειδικά τα καθοδηγητικά όργανα, έχουμε την υποχρέωση να δυναμώσουμε ιδεολογικοπολιτικά, να δέσουμε τη δράση μας με τη στρατηγική μας. Η λογική της αυτάρκειας («τα ξέρω», «τα έχω ξαναδιαβάσει») μας στοιχίζει ακριβά. Μας απομακρύνει από τα επαναστατικά μας χαρακτηριστικά, οδηγεί σε γενικότητες και στρεβλώσεις των θέσεών μας και τελικά διαπαιδαγωγεί στενό και ευρύτερο κύκλο με ξένες για τους στόχους μας ιδέες. Η αλληλεγγύη και η συντροφικότητα πρέπει να κυριαρχήσουν απέναντι σε φαινόμενα τυπικής και κάποιες φορές διοικητικής αντιμετώπισης των μελών και των οπαδών, που εδράζεται στον πρακτικισμό και στον εμπειρισμό. Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να αφήνουμε χώρο σε απόψεις που άλλοτε κρυφά και άλλοτε φανερά ζητούν να κάνουμε υποχωρήσεις στο Πρόγραμμά μας και στη στρατηγική μας, στο όνομα της μαζικοποίησης του κινήματος ή των πολιτικών μετώπων. Η προσοχή μας στην ΚΟΒ είναι επιβεβλημένη, γιατί εκείνη είναι ο τελικός καθοδηγητής στον χώρο ευθύνης της, άρα σε εκείνη πρέπει να εξασφαλίσουμε τη δυνατότητα να κάνει το άνοιγμά της στους χώρους που ιεραρχούμε με τα επαναστατικά μας χαρακτηριστικά. Βέβαια δεν μπορούμε να χρεώνουμε αδυναμίες στις ΚΟΒ αν δεν αντιμετωπίσουμε καθοδηγητικές αδυναμίες.

Τα θετικά αποτελέσματα της δουλειάς μας οφείλουμε να τα αξιολογούμε ολόπλευρα, χωρίς να υποτιμάμε αδύναμες πλευρές που συνυπάρχουν και, πολύ περισσότερο, να μην ωραιοποιούμε καταστάσεις. Γι' αυτό είναι κρίσιμο ζήτημα να ανέβουν η κριτική και η αυτοκριτική μας με δημιουργικό και διαπαιδαγωγητικό τρόπο.

Η συνεισφορά μας στην άνοδο της επαναστατικής δράσης του Κόμματος κρίνεται και από τον βαθμό που συνειδητά και αποφασιστικά υπερασπιζόμαστε τις καταστατικές αρχές του Κόμματος. Η ανοχή στην οργανωτική χαλαρότητα, με βάση την ιστορική πείρα, οδηγεί μακριά από την επαναστατική δράση, δημιουργεί ρήγματα στην περιφρούρηση της Οργάνωσης.

Η κομματική οικοδόμηση είναι ένα άλλο ένα κρίσιμο σημείο στο οποίο θα κριθεί η ικανότητά μας να δυναμώσουμε το Κόμμα μας. Με ιδιαίτερο μέλημα οφείλουμε να συμβάλουμε πρώτα και κύρια στο δυνάμωμα της ΚΝΕ, να μπολιάσουμε τα νεαρά μέλη μας με επαναστατικά χαρακτηριστικά και την κομμουνιστική ηθική που ξεχωρίζει τους κομμουνιστές. ΚΟΒ και OB πρέπει να βαδίσουν σε στενότερη σχέση και προγραμματισμό, να συμμετέχει η OB στον σχεδιασμό της ΚΟΒ. Ειδικό βάρος έχει το ιδεολογικοπολιτικό ατσάλωμα της Νεολαίας μας, τώρα που η ολομέτωπη επίθεση της αστικής τάξης με όπλο τον υποκειμενικό ιδεαλισμό είναι σε πλήρη εξέλιξη, καμουφλαρισμένη υπό το προσωπείο του δήθεν προοδευτικού ατομικού δικαιωματισμού και αυτοπροσδιορισμού.

Το ΚΚΕ έρχεται από πολύ μακριά και πάει πολύ μακριά, γιατί «η υπόθεση του προλεταριάτου, ο κομμουνισμός, είναι η πιο καθολικά ανθρώπινη, η βαθύτερη, η πιο πλατιά».


Αλέξης Ματής
Νέα Σμύρνη

Δυνατές Κομματικές Οργανώσεις, όρος για την αποτελεσματική παρέμβασή μας στο εργατικό κίνημα

Οπως βάζουν οι Θέσεις, βασικό στοιχείο της καθοδηγητής δουλειάς είναι η ενίσχυση της λειτουργίας των ΚΟΒ για να έχουμε γερές Οργανώσεις. Για να τις αποκτήσουμε θα πρέπει να στηριχτούν αποφασιστικά, έτσι ώστε να συνειδητοποιούν όλα τα μέλη καλύτερα τις χρεώσεις τους, το άνοιγμα στον περίγυρό τους, να έχει αυτή η δράση αποτελέσματα στη στρατολογία νέων μελών και στην οικοδόμηση Οργανώσεων. Οπως απαιτούν οι καιροί, σήμερα πρέπει να γίνουμε πιο ικανοί σε αυτό ακριβώς το καθήκον.

Το να οικοδομούμε Οργανώσεις, εύκολα μπαίνει ως στόχος, δύσκολα καταχτιέται στην πράξη. Στη Ζάκυνθο, που ο τουριστικός κλάδος αναπτύσσεται συνεχώς, με αποτέλεσμα να συγκεντρώνεται μεγάλο κομμάτι της εργατικής τάξης κύρια σε ξενοδοχεία, προσπαθούμε να χτίσουμε ισχυρές Κομματικές Οργανώσεις. Εχουμε αποκτήσει σημαντική πείρα από την δουλειά που κάναμε για να ριζώσουμε στους χώρους δουλειάς.

Κάναμε βήμα στο να έχουμε συγκεκριμένη γνώση του χώρου, βλέποντας στην πράξη πώς δουλεύει ο αντίπαλος, που προσπαθεί ποικιλόμορφα να χειραγωγήσει τους εργαζομένους προς όφελός του. Αλλού μέσα από την τρομοκρατία, την εξαγορά, αλλού με την καλλιέργεια κλίματος «είμαστε μια οικογένεια» μέχρι και οι δήμαρχοι, ο βουλευτής παρεμβαίνουν σε καθημερινό επίπεδο. Ακόμα, επικρατούν αρκετά ιδεολογήματα στους εργαζόμενους του χώρου που προσπαθούμε καθημερινά να τα αντιπαλέψουμε. Από τις χαμηλές απαιτήσεις που υπάρχουν, με πολλούς να έχουν στο μυαλό τους ότι δουλεύουν περιστασιακά για μια - δυο σεζόν «ήλιο με ήλιο» για να βγάλουν ό,τι μπορούν. Μέχρι τη γενικότερη απογοήτευση ότι τίποτα δεν αλλάζει. Αυτές ακριβώς τις πλευρές συζητάγαμε σε ΚΟΒ για το πώς θα παρέμβουμε στους χώρους δουλειάς, πώς θα απαντάμε ιδεολογήματα, τον τρόπο δράσης μας, τι πρωτοβουλίες θα πάρουμε που θα σπάνε αυτές τις αντιλήψεις, θα φέρνουν πιο κοντά τους εργαζόμενους στην πρόταση διεξόδου του ΚΚΕ. Το ζήτημα είναι ότι αυτός ο τρόπος δουλειάς δεν είναι σταθερός, αλλά περιστασιακός.

Οι συνθήκες απαιτούν αναβαθμισμένη δράση, προσαρμογή και στοχοπροσήλωση των Οργάνων και των ΚΟΒ. Για παράδειγμα, φέτος έχουν εκδοθεί πάνω από 400 άδειες οικοδομής καταλυμάτων στη Ζάκυνθο, κάτι που σημαίνει ότι από του χρόνου θα υπάρχουν νέα ξενοδοχεία, άλλα μεγάλα, άλλα μικρότερα. Δεν γίνεται να μην έχουμε συγκροτημένο σχέδιο για το πώς θα στήσουμε πυρήνες σε κάθε νέο χώρο, ούτε να μένουμε στο πόσες δυνάμεις είχαμε πριν, τη στιγμή που μεγαλώνει συνεχώς το κομμάτι των εργαζομένων στο νησί.

Κάναμε σημαντική προσπάθεια και δουλέψαμε μέσα στο μαζικό κίνημα με επεξεργασμένα πλαίσια πάλης, με επεξεργασία της τοπικής Σύμβασης Εργασίας και σε συνδυασμό με την πρωτοπόρα δράση των δυνάμεών μας τριπλασιάσαμε τη δύναμη του σωματείου. Δουλειά που απαιτούσε υπομονή, συζήτηση στα όργανα και στην ΚΟΒ για αιτήματα που πάταγαν συγκεκριμένα στον κλάδο των ξενοδοχοϋπαλλήλων, που ενίσχυσαν την αντιμονοπωλιακή αντικαπιταλιστική κατεύθυνση, τη διεκδίκηση απέναντι στη μεγαλοεργοδοσία και την αστική τάξη.

Δουλεύοντας με αυτή τη γραμμή πάλης οι κομμουνιστές θα φέρουμε πιο κοντά στην πρότασή μας δεκάδες εργαζόμενους. Είναι κρίσιμο το πώς θα στηρίξουμε τον έναν που μπορεί να έχουμε σε έναν τεράστιο χώρο δουλειάς για να δημιουργήσουμε πυρήνα γύρω του. Δηλαδή πώς κάθε κομματικό μέλος θα είναι το Κόμμα στον χώρο ευθύνης του.

Κλειδί είναι η αξιοποίηση και διακίνηση του «Ριζοσπάστη», ως βασικό στοιχείο του εξοπλισμού των δυνάμεών μας. Για τη δημιουργία γέρων δεσμών με την εργατική τάξη. Αξιοποιώντας άρθρα που μας βοηθούν στη διακίνηση. Γίνονται προσπάθειες για συστηματική διακίνηση, αλλά δεν είναι σταθερή καθημερινή δουλειά. Για να αποκατασταθεί αυτή η λειτουργία θα πρέπει να κατακτηθεί η αντίληψη για τη χρησιμότητά της στη μαζική ιδεολογικοπολιτική δράση. Το ζήτημα αυτό πρέπει να είναι στο επίκεντρο.

Πρέπει να γίνεται καλύτερη και ουσιαστικότερη προετοιμασία για την πραγματοποίηση των συνελεύσεων της ΚΟΒ. Να αντιμετωπιστεί η προχειρότητα, να μην περιορίζεται η Συνέλευση στην ενημέρωση για τις εξελίξεις, για τρέχοντα καθήκοντα και να μεταφέρονται αυτούσιες οι εισηγήσεις των παραπάνω οργάνων χωρίς εξειδίκευση στο επίπεδο της ΚΟΒ. Να μας απασχολεί το γεγονός ότι η συμμετοχή στις ΚΟΒ δεν είναι πάντα η επιδιωκόμενη. Να παίρνονται υπόψη τα ωράρια και οι βάρδιες των μελών, ώστε να μην απουσιάζουν από τις Γενικές Συνελεύσεις. Επίσης, στις Συνελεύσεις δεν μπορούν να λυθούν τα πάντα. Πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη βαρύτητα στις συνεργασίες με τα μέλη για να λύνονται ζητήματα, να οργανώνεται πρακτικά η δράση της ΚΟΒ, να συγκεκριμενοποιούνται τα καθήκοντα με το ατομικό σχέδιο των κομματικών μελών. Οταν θα εφαρμόζεται αυτή η πρακτική, θα ανεβαίνει το επίπεδο της ατομικής ευθύνης, προσφοράς και πρωτοβουλίας των κομματικών μελών, της μαχητικής στράτευσης και όλα τα κομματικά μέλη θα συμβάλλουν στην προσπάθεια για την οργάνωση και κινητοποίηση των μαζών και στη διαπάλη με τον αντίπαλο.

Πρέπει να ξεπεράσουμε τη δυσκολία των κομματικών μελών αλλά και στελεχών σε επίπεδο της ΚΟΒ στο να οργανώνουν την πολιτική παρέμβαση του Κόμματος χωρίς να περιμένουν από τα πάνω. Αυτό εκφράζει έλλειψη πολιτικής αυτοπεποίθησης, που προέρχεται από τη μειωμένη κατανόηση του Προγράμματός μας, από τη μη συστηματική, καθημερινή παρακολούθηση της πολιτικής μας, με συνέπεια να αποδυναμώνει την πολιτική διαπάλη και να δημιουργεί την λαθεμένη αντίληψη ότι γίνεται μόνο από τα πάνω.

Δεν έχει κατακτηθεί πλήρως ότι οι καταγραφές της ΚΟΒ στον χώρο ευθύνης της δεν είναι μόνο εκλογικές λίστες ή συνδικαλιστικές επιρροές, αλλά άτομα υποψήφια για στρατολογία. Χρειάζεται να αναπτύξουμε συστηματική δουλειά για να δυναμώσει η προσπάθεια ένταξής τους στη δράση, στο εργατικό κίνημα, ώστε να διαμορφώνονται δυνατότητες μιας πιο σταθερής συσπείρωσης με το Κόμμα.

Για όλους τους παραπάνω λόγους κρίσιμος είναι ο ρόλος του Γραμματέα της ΚΟΒ και του Γραφείου. Χρειάζεται στήριξη για να μπορούν να παίξουν τον καθοδηγητικό τους ρόλο, εξασφαλίζοντας την τακτική συνεδρίαση του Γραφείου και τις συνεργασίες, την οργανωμένη ιδεολογικοπολιτική συζήτηση και την επεξεργασία του σχεδίου δράσης, τον καταμερισμό ζητημάτων, της γραμμής παρέμβασης στους χώρους ευθύνης της ΚΟΒ. Το Γραφείο της ΚΟΒ πρέπει να καταφέρνει να κωδικοποιεί αυτά που συναντάει στη δράση του. Το ζήτημα αυτό έχει αντικειμενικές δυσκολίες που υπάρχουν στην αφιέρωση χρόνου και των προτεραιοτήτων με δεδομένο ότι ένα μεγάλο μέρος Γραμματέων και Γραφείων ΚΟΒ είναι εργάτες στον ιδιωτικό τομέα με διαφορετικά ωράρια, πολλές φορές άστατα. Αυτό δυσκολεύει την οργάνωση της δουλειάς και οι σύντροφοι χρειάζονται βοήθεια. Οι καθοδηγητές τους πρέπει να είναι πιο κοντά, να προβλέπουν τα κενά, να δίνουν λύσεις.


Δημήτρης Νάκης
Ζάκυνθος

Για τη «Δικτατορία του Προλεταριάτου»

Με λύπη μου διαπίστωσα την απουσία του όρου «Δικτατορία του Προλεταριάτου» από τις Θέσεις της ΚΕ του ΚΚΕ για το 22ο Συνέδριο (κάτι που αναλογικώς έχει συμβεί βεβαίως και στο παρελθόν).

Τι συμβαίνει τελικά; Ο όρος αυτός έχει εξοβελιστεί από το ΚΚΕ ή παρασιωπείται στα πλαίσια επίτευξης συνεργασίας με άλλους πολιτικούς σχηματισμούς (πολιτικά σχήματα) και διάφορα (πολιτικά) πρόσωπα ή συμβαίνει κάτι άλλο;

Η αναφορά στην «πάλη για την ανατροπή του καπιταλισμού και την οικοδόμηση του Σοσιαλισμού» δεν αρκεί. Πρέπει να καθοριστεί και τι είδος «Σοσιαλισμού» θα είναι αυτός... Πιστεύω πως αν το ΚΚΕ υποστηρίζει ακόμη τη «Δικτατορία του Προλεταριάτου» (κάτι που θεωρείται αυταπόδεικτο, αλλιώς δεν θα αυτοαποκαλείτο κομμουνιστικό κόμμα) πρέπει να διακηρύττει επανειλημμένως τον όρο «Δικτατορία του Προλεταριάτου».


Ιωάννης Παπαγιάννης
Ηλιούπολη Αττικής

Ο ρόλος της γραφειοκρατίας στην ανάπτυξη του επαναστατικού εργατικού κινήματος

Οι θέσεις της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΕ έχουν επισημάνει εύστοχα διάφορες δυσλειτουργίες των ΚΟΒ οι οποίες αν δεν αντιμετωπιστούν σωστά και δεν παρθούν μέτρα οδηγούν σε γραφειοκρατική διολίσθηση, σε οπορτουνιστική και μικροαστική κατεύθυνση, αλλοιώνοντας τα επαναστατικά χαρακτηριστικά του Κόμματος.

Η γραφειοκρατία δεν είναι μια αφηρημένη έννοια, δημιουργήθηκε ταυτόχρονα με το αστικό κράτος και χρησιμοποιήθηκε για την εφαρμογή της πολιτικής του. Ο Λένιν στον πρώτο τόμο σελ. 439 (Εκδόσεις «Σύγχρονη Εποχή») στο οικονομικό περιεχόμενο των Ναροντνικιστών αναφέρει ότι η γραφειοκρατία έχει «άμεση και στενή σχέση με την αστική τάξη που κυριαρχεί στη σύγχρονη κοινωνία και από την ιστορία η γραφειοκρατία ήταν το πρώτο πολιτικό όργανο της αστικής τάξης ενάντια στους Φεουδάρχες (...) Η γραφειοκρατία εξεταζόμενη από άποψη του προορισμού της είναι καθαρά αστικός θεσμός στον οποίο μόνο οι ιδεολόγοι της μικροαστικής τάξης είναι σε θέση να απευθύνονται στο όνομα του παραγωγού». Είναι ιδεαλισμός της συντεχνίας και έχει ιησουιτικό και θεολογικό πνεύμα από άκρη σε άκρη. Θεωρεί τον εαυτό της σαν τον έσχατο σκοπό του κόμματος. Κάνει τους τυπικούς της στόχους περιεχόμενο και έρχεται σε σύγκρουση με τους πραγματικούς. Είναι αναγκασμένη να παίρνει τον τύπο για περιεχόμενο και το περιεχόμενο για τύπο. Τη γραφειοκρατία πρέπει να την εξετάζουμε στο επίπεδο του αφηρημένου και του συγκεκριμένου, στη σχέση της με το κόμμα-κράτος. Πότε την εξετάζουμε σαν ανάλυση και πότε σαν σύνθεση. Δηλαδή, η γραφειοκρατία στη σκέψη εμφανίζεται σαν αποτέλεσμα αλλά αποτελεί την πραγματική αφετηρία. Υπάρχει αυτή η διαλεκτική σχέση του αφηρημένου και συγκεκριμένου. Η κίνηση από το συγκεκριμένο στο αφηρημένο και από εκεί στο ανώτερο συγκεκριμένο. Εδώ μας εκδηλώνεται ο διαλεκτικός νόμος της άρνησης της άρνησης. Η γραφειοκρατία όπως αναφέραμε και πιο πάνω είναι ιδεαλισμός της συντεχνίας, οδηγεί στον υποκειμενικό ιδεαλισμό. Εχει διαλεκτική σχέση με τον οπορτουνισμό από τη στιγμή που δημιουργείται μια «ελίτ», μια συντεχνία δηλαδή μέσα στο κόμμα, μια μορφή της είναι η εργατική αριστοκρατία.

Η γραφειοκρατία ως κοινωνικό πρόβλημα έχει βαθιές υλικές βάσεις. Αυτό συνεπάγεται ότι για να χτυπηθεί ως φαινόμενο πρέπει να εξαλειφθούν οι υλικοί όροι που τη διαμορφώνουν και που επιτρέπουν τη διαιώνιση της ύπαρξής της. Επομένως το πρόβλημα δεν λύνεται αν δεν διαμορφωθούν οι διαφορετικοί υλικοί όροι που την γεννούν. Η αντίδραση πολεμάει συνεχώς το ΚΚΕ για τον «γραφειοκρατικό εκφυλισμό» στη Σοβιετική Ενωση. Κάθε λογής οπορτουνιστές, με πρωτεργάτες τους τροτσκιστές, υποστηρίζουν αυτή τη λογική. Αδυνατούν να δουν την υλική βάση πάνω στην οποία στηρίζεται η γραφειοκρατία. Δεν μπόρεσαν να καταλάβουν τα βαθύτερα αίτιά της και οδηγήθηκαν να την ξορκίζουν με «γιατροσόφια και χάπια». Οι δυνάμεις αυτές κάναν λόγο για «σταλινική γραφειοκρατία» αντιστρέφοντας την πραγματικότητα, παρουσιαζόντουσαν σαν πολέμιοι της γραφειοκρατίας ενώ στην ουσία ήταν υποστηρικτές της. Γι' αυτούς η γραφειοκρατία αποκόπτεται από την υλική βάση και από το κοινωνικό φαινόμενο και αναγορεύεται ιδεαλιστικά, ότι η γραφειοκρατία υπήρχε γιατί το ήθελε το κόμμα στη Σοβιετική Ενωση. Τα ίδια λένε και για το ΚΚΕ. Αυτές οι αναλύσεις δεν μπορούν να χαρακτηριστούν σαν μαρξιστικές γιατί μια τέτοια ανάλυση δεν έχει καμία σχέση με την υλιστική αντίληψη της ιστορίας. Το ερώτημα που μπαίνει είναι η γραφειοκρατία καταργείται ή όχι; Εδώ μας απαντάει ο Μαρξ στο έργο του στην κριτική της Εγελιανής φιλοσοφίας του κράτους και του δικαίου σελ. 124 (εκδόσεις Παπαζήσης). «Κατάργηση της γραφειοκρατίας σημαίνει το καθολικό συμφέρον θα γίνει πραγματικό, επιμέρους συμφέρον και όχι μόνο στη σκέψη και στην αφαίρεση όπως ο Χέγκελ. Αυτό με τη σειρά του δεν είναι δυνατό παρά μόνο εάν το επιμέρους συμφέρον γίνει πραγματικά το καθολικό συμφέρον». Εδώ οι μεγάλοι στοχαστές γνώριζαν ότι μόνο σε μια ανώτερη κοινωνία, που αυτή δεν είναι άλλη από την ανώτερη βαθμίδα του κομμουνισμού, θα καταργηθεί η γραφειοκρατία μαζί με την απονέκρωση του κράτους.

Αλλά επειδή στο ΚΚΕ η φιλοσοφία του είναι ο διαλεκτικός υλισμός και δεν έχει μεταφυσικές ανησυχίες ούτε ιδεαλιστικά σοφίσματα, στις θέσεις του αναδεικνύει αιτίες που οδηγούν στην εμφάνιση της γραφειοκρατίας. Τα θέτει προς συζήτηση και αντιμετώπιση μέσα από ανοιχτό διάλογο.

Εμείς θα αναφέρουμε μερικές αιτίες από τις θέσεις της Κεντρικής Επιτροπής.

1. Ανέβασμα της ιδεολογικοπολιτικής μόρφωσης

2. Μεγαλύτερη σημασία στις κομματικές σχολές μελών και οπαδών.

3. Διάβασμα, διακίνηση του «Ριζοσπάστη» και της ΚΟΜΕΠ.

4. Τα μέλη, οπαδοί και φίλοι να έχουν συλλογικότητα.

5. Να παίρνουν πρωτοβουλίες προς όφελος της μαζικής δουλειάς.

6. Να ακολουθούν το Πρόγραμμα του Κόμματος.

7. Να αντιμετωπίζεται η στρέβλωση του δημοκρατικού συγκεντρωτισμού και η διαφορετικότητά του από τον συγκεντρωτικό γραφειοκρατισμό και αναρχισμό.

8. Να δέχονται την κριτική από τις μη κομματικές μάζες και να ακούν τι λέει ο λαός.

9. Λιγότερη σχεδιομανία και περισσότερη πράξη. Εδώ ο Λένιν έχει αναφέρει ένα ωραίο παράδειγμα στον τόμο 45 σελ. 13 από το ποίημα του Μαγιακόφσκι με τίτλο «Παρασυνεδριάζοντες», όπου καυτηριάζει αμείλικτα τις συνεδριάσεις και τις παρασυνεδριάσεις με έναν χαρακτηριστικό τύπο τον Ομπλόμοφ.

10. Αναδεικνύει τα φαινόμενα εμφάνισης υποκειμενικού ιδεαλισμού.

11. Πολεμά αμείλικτα τον οπορτουνισμό όποιες μορφές κι αν παίρνει (μεταμοντερνισμός, νεοθετικισμός κ.ά.) καθώς συνέχεια μεταλλάσσεται.

12. Καταπολεμά την αλαζονεία, καυχησιολογία, έπαρση και τον ατομισμό.

13. Δεν πρέπει να υποτιμάμε την αστική προπαγάνδα, πρέπει να μπορούν τα μέλη και οι οπαδοί να ξεπερνούν τις υποκειμενικές δυσκολίες.

14. Η γραφειοκρατία τελικά θα αντιμετωπιστεί μόνο όταν ανέβει μαζικά η δουλειά «από τα κάτω».

Καλή επιτυχία στο Συνέδριό μας.


Θεμιστοκλής Παπαϊωάννου
Ναύπλιο

Για τη θεωρία των δύο άκρων

Συχνά οι ταξικοί μας εχθροί, αλλά και οι κάθε λογής ιδεολογικοί μας αντίπαλοι, προκειμένου να πλήξουν πολιτικά το ΚΚΕ βγάζουν από τη βρωμερή και συκοφαντική τους φαρέτρα την άτοπη θεωρία των δύο άκρων, που μέσω αυτής πάνε να ταυτίσουν διά της πλαγίας τον κομμουνισμό με τον φασισμό!

Εδώ πρόκειται για το άκρον άωτον του παραλογισμού, πρόκειται για αναλύσεις που κινούνται έξω από τους κανόνες της λογικής, τους οποίους παραθέτω πιο κάτω, ελπίζοντας σε πληρέστερη διασάφηση του ζητήματος αυτού.

Ας δούμε λοιπόν τους τρεις από αυτούς και τι μας λένε:

1ος «Αρχή της ταυτότητας»: το Α' = Α'

2ος «Η αρχή της μη αντίφασης»: Το Α' δεν είναι Β'.

3ος «Η αρχή της απόκλισης του τρίτου όρου»: Το Α' είναι Α' ή κάτι άλλο, τρίτος όρος δεν υπάρχει.

Καμώνονται, λοιπόν, οι κάθε λογής αντίπαλοι και εχθροί μας ότι δεν αντιλαμβάνονται πως πρόκειται για δύο διαφορετικά ζητήματα, που σημασιολογικά δεν έχουν καμία σχέση μεταξύ τους. Γιατί αν μπορούσε να γίνει και τα δύο άκρα να ταυτίζονταν μεταξύ τους, τότε δεν θα ήτανε δύο, αλλά ένα και δεν θα βρίσκονταν στις δύο άκρες, αλλά στη μία.

Ο όρος των δύο άκρων και η εννοιολογική τους ταύτιση, έτσι όπως την εννοούν οι ταξικοί μας εχθροί και οι όποιοι ιδεολογικοί μας αντίπαλοι, δεν ευσταθεί, επειδή ακριβώς είναι δύο. Δεν υπάρχουν δηλαδή δύο κακά ή καλά που να ταυτίζονται σημασιολογικά μεταξύ τους και αυτά να βρίσκονται στις δύο άκρες, γιατί είναι ακριβώς αυτές καθ' αυτές - οι άκρες - που τα διαφοροποιούν.

Δηλαδή, δεν γίνεται δύο άκρα να έχουνε ταυτισμένο περιεχόμενο και να είναι άκρα ή ως άκρα να ταυτίζονται. Εδώ το ένα αναιρεί το άλλο. Εξάλλου κάθε λέξη, φράση ή πρόταση φέρουν μέσα τους, ως αυθύπαρκτο, συγκεκριμένο εννοιολογικό περιεχόμενο και δεν μπορούν αυτές να ερμηνεύονται κατά βούληση, γιατί αυτό μοιάζει, όπως όταν θέλει κάποιος να μεταφέρει ένα νόημα σε άλλον ή άλλους, να το κάνει αυτό μέσω Καλκούτας των Ινδιών ή του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας της νοτίου Αφρικής. Το τι ο καθένας εννοεί, επάνω σε αυτό ή σε άλλα παρόμοια θέματα, σχετικά δύσκολης νοητικής προσέγγισης, είναι ζήτημα δικής του υποκειμενικής ερμηνείας και μόνο, που καμία σχέση δεν έχει με την πραγματικότητα και είναι κάτι που θα το καταλαβαίνει μόνο ο ίδιος και κανείς άλλος.

Θεωρώ λοιπόν αδιαμφισβήτητο ότι τα δύο άκρα, με το σημασιολογικό περιεχόμενο των λέξεων που τους δίνει η ελληνική γραμματική, αλλά και η παγκόσμια γραμματεία ήτανε, είναι και θα είναι αντίθετα εννοιολογικά και αυτό θα ισχύει στο διηνεκές. Οπως είναι το φως με το σκοτάδι, ο καλός με τον κακό, ο εργατικός με τον τεμπέλη, ο έξυπνος με τον βλάκα, ο τίμιος με τον άτιμο, ο φιλειρηνιστής με τον φιλοπόλεμο, ο φιλαλήθης με τον ψεύτη, ο αλτρουιστής με τον φιλοτομαριστή κ.τ.λ. Ο όρος των δύο άκρων, έτσι όπως τον εννοούν και τον ερμηνεύουν οι ταξικοί εχθροί μας (αλλά δυστυχώς κι εμείς ως αποδέκτες), είναι αδόκιμος, καθώς αυτός καθ' αυτός όχι μόνο δεν τα ταυτίζει ιδεολογικά, αλλά αντιθέτως, ως άκρα τα επιβεβαιώνει.

Παίρνοντας, λοιπόν, ως αξίωμα τόσο τους κανόνες της λογικής, όσο και την παραπάνω ανάλυσή μου, θα πρέπει στο εξής αυτήν την ταύτιση των δύο άκρων όχι μόνο να την αντιμετωπίζουμε ως συκοφαντική αλλά αντιθέτως ως επαινετικό χαρακτηρισμό, με την έννοια ότι ναι, είμαστε το ένα άκρο από αυτά τα δύο, που σχετίζεται με όλες τις θετικές πλευρές (όπως των τίμιων, των ειρηνόφιλων, των αλτρουιστών κ.τ.λ.), και στο άλλο άκρο (αυτό των άτιμων, των φιλοπόλεμων, των φιλοτομαριστών κ.τ.λ.) είναι όλα αυτά τα φασιστοειδή που προσπαθούν να μας πλήξουν πολιτικά, αλλά ανεπιτυχώς.

Από πού βγαίνει λοιπόν ότι αυτές οι εκ διαμέτρου αντίθετες συμπεριφορές μπορούν να ταυτιστούν μεταξύ τους; Εξάλλου, κατά την περίοδο της τριπλής φασιστικής κατοχής '41 - '44 τα δύο άκρα που αντιμάχονταν ήταν οι ειρηνόφιλοι με τους φιλοπόλεμους, οι τίμιοι με τους άτιμους, οι πατριώτες με τους προδότες.

Μπορεί λοιπόν να γίνει ταύτιση των δικών μας ηρωικών μορφών, όπως π.χ. της Ηλέκτρας Αποστόλου, της Ηρώς Κωνσταντοπούλου, του Αρη Βελουχιώτη, του Ν. Ζαχαριάδη, του Κωνσταντίνου Λουλέ και χιλιάδων άλλων ηρωικών μορφών, με τους συνεργάτες των κατακτητών, τους δεξιούς φιλοκαπιταλιστές, τους ταγματασφαλίτες, τους κουκουλοφόρους, τους μαυραγορίτες, τους κοινούς κλέφτες, τους βιαστές, τους δολοφόνους και άλλα ανθρωποειδή φασιστόμουτρα και κοινωνικά κατακάθια; Οχι βέβαια.

Θα πρέπει λοιπόν στο εξής να μην εμπλεκόμαστε σε τέτοιου είδους άτοπες αντιπαραθέσεις στο ζήτημα αυτό, έτσι όπως το βάζουν οι ταξικοί μας εχθροί και οι κάθε λογής ιδεολογικοί μας αντίπαλοι, κινδυνεύοντας έτσι στην προσπάθειά μας και προκειμένου να αποδείξουμε το αυτονόητο - και το αντίθετο από αυτό που εκείνοι εννοούν - να χάσουμε το δίκιο μας και να το βρούνε αυτοί...

ΖΗΤΩ ΤΟ ΗΡΩΙΚΟ ΚΑΙ ΑΘΑΝΑΤΟ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΟ ΚΟΜΜΑ ΕΛΛΑΔΑΣ


Λάζαρος Κ. Τσανάκας
Θεσσαλονίκη

Για το Διεθνές Κομμουνιστικό Κίνημα

Αυτά που θα προσπαθήσω να γράψω για το 22ο Συνέδριο είναι τα εξής. Πρόκειται για το Διεθνές Κομμουνιστικό Κίνημα. Ολα τα κόμματα παγκοσμίως πρέπει να συνταχθούν κάτω από μία ενιαία στρατηγική και με βάση τον μαρξισμό - λενινισμό σε αντιμονοπωλιακό, αντικαπιταλιστικό, αντιιμπεριαλιστικό μέτωπο. Διαβάζοντας τις Θέσεις στάθηκα στο σημείο του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος για τις δυσκολίες που παρουσιάζουν κάποια κόμματα, που έχουν δική τους αντίληψη για τη δράση μέσα στην πολιτική κονίστρα και χωρίς πυξίδα των Μαρξ, Λένιν. Αυτά τα κόμματα πρέπει να βοηθηθούν ώστε να πειστούν ότι αυτός είναι ο λάθος δρόμος που ακολουθούν. Ολη η παγκόσμια κοινότητα να συμβάλει γι' αυτό το ζήτημα ώστε να υπάρξει τάξη και δράση ενιαία, τότε θα υπάρξουν οφέλη αν επιτευχθεί αυτό. Σε όλο τον πλανήτη υπάρχουν όλα τα στρώματα από εργάτες, βιομηχανικοί εργάτες, αγρότες, επιστήμονες, που όλοι μας είμαστε αλληλοεξαρτώμενοι, και από την άλλη πλευρά οι αστοί, οπότε δεν είναι συνετό να ισχυρίζονται τα κόμματα αυτά ότι στο δικό τους κράτος ισχύει κάτι άλλο και διαφορετικό από το δικό μας στις τάξεις εργατιάς, αστών και δρουν έτσι, κατ' αυτόν τον τρόπο και διάλεξαν τον μοναχικό δρόμο και της σιωπής, κάτι άλλο συμβαίνει. Επαναλαμβάνω, θα υπάρξουν οφέλη όταν δράσουν όλα τα κόμματα μαζί. Τολμώ να προβλέψω και δεν κάνω χρησμό εδώ, απλά είμαι αισιόδοξος και ελπίζω, δεν είμαι πεσιμιστής, γι' αυτό και ελπίζω ότι αυτό θα συμβεί και θα συντομευτεί ο χρόνος αν δράσουμε όλοι μας σαν μια γροθιά για να 'ρθει η εξουσία στα χέρια των εργαζομένων σε κάποιο κράτος ή σε μερικά κράτη ταυτόχρονα, βλέποντας αυτό η ανθρωπότητα θα αναθαρρήσει και θα επέλθει αλυσιδωτή έκρηξη. Γι' αυτό τα κόμματα πρέπει να είναι έτοιμα ανά πάσα στιγμή ώστε να ελέγξουν τις κοινωνικές εκρήξεις, να μην κινηθεί η ανθρωπότητα ως αγέλη παρά μόνο με σωστό βηματισμό.

Να καθιερωθεί στον «Ριζοσπάστη» σε κάποιο φύλλο του μία στήλη με δράσεις, τρόπους σκέψεις, επιτυχίες, πισωγυρίσματα των κάθε ΚΚ στον τόπο τους. Παρουσιάζει τουλάχιστον για εμένα ενδιαφέρον. Περιεκτικά και μικροσκελή κείμενα, είτε στον καθημερινό «Ριζοσπάστη» ή του Σαββατοκύριακου, και λέγοντας πισωγυρίσματα μπορεί να ακούγεται κάπως άσχημα και εξηγούμαι γι' αυτό. Βήματα μπροστά, ναι, βήματα πίσω, ναι υπό προϋπόθεση. Αφήνεις τον χρόνο να δουλέψει και την κατάλληλη στιγμή αντεπιτίθεσαι. Το σημειωτόν είναι κακό. Επίσης, το πισωγύρισμα συμβάλλει στη συνολική σκέψη του Κόμματος για επεξεργασία, ώστε να διορθώσει τον βηματισμό για το τι έφτιαξε. Η μόνη ενημέρωση που έχω είναι ο «Ριζοσπάστης». Δεν έχω επαφή με την Οργάνωση, λόγω αναπηρίας. Θα 'θελα να έχω επαφή για να ενημερώνομαι πλήρως σε όλα τα ερωτήματά μου. Εχω αρκετό καιρό που επιμελώς ψάχνω να διαβάσω κάτι για το αδελφό κόμμα της Ρωσίας, μία διακήρυξη, κάτι για ό,τι συμβαίνει εκεί και σχετικά για τον πόλεμο, δυστυχώς δεν βρίσκω κάτι από αυτό και αναρωτιέμαι αν υπάρχει ΚΚ εκεί.

Στα κείμενα του «Ριζοσπάστη» υπάρχουν πολλές λέξεις στα Αγγλικά και εκεί που τρέχω λόγω κεκτημένης ταχύτητας διαβάζοντας το κείμενο, φρενάρω, χάνοντας τον ειρμό της σκέψης μου προσπαθώντας να καταλάβω τι σημαίνει αυτό, καθώς γνωρίζω ελάχιστα από την αγγλική γλώσσα, καλά θα είναι να ελαχιστοποιηθούν οι ενδιάμεσες λέξεις στην αγγλική.

Καλή επιτυχία του Συνεδρίου του Κόμματος

της νιότης, της εργατιάς, / της επιστήμης / και της άνοιξης, / πρόσωπα φωτεινά και / χαρούμενα την πλάτη σας / στον ήλιο μην του γυρνάτε / πρόσωπα φωτεινά και χαρούμενα / ίσα, κατάματα τον ήλιο / κοιτάξτε, μη σκύβετε το κεφάλι / γιατί θα πέσει σκιά... / Θα 'θελα να ήμουν το δρεπάνι / και το σφυρί παρά το στάχυ / και το καρφί.


Γεράσιμος (Μάκης) Παπαδάτος
Γιάννενα



Μνημεία & Μουσεία Αγώνων του Λαού
Ο καθημερινός ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 1 ευρώ