Τετάρτη 14 Γενάρη 2026
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 13
22ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΚΕ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΑΚΟΣ
Ζητήματα θεωρητικής και στρατηγικής μας ετοιμότητας

Είναι ανάγκη μαζί με την «επιθεώρηση» των κομματικών δυνάμεών μας στο 22ο Συνέδριο - με στόχο την αποφασιστική και ολόπλευρη ισχυροποίηση του Κόμματος - να εξετάσουμε (με βάση το 19ο) τη στρατηγική μας ετοιμότητα για μια σειρά θεωρητικά - ιδεολογικά ζητήματα για τον ιμπεριαλισμό και την επανάσταση σήμερα.

1. Ο καπιταλισμός και την περίοδο αυτή αποδεικνύει καθημερινά αφενός τις ασυμφιλίωτες και διαρκώς οξυμένες του αντιθέσεις, τη στροφή «στην αντίδραση σε όλη τη γραμμή», αφετέρου τον ιστορικά ξεπερασμένο χαρακτήρα του. Αποδεικνύει όμως - προς το παρόν - και την «ανθεκτικότητά» του και την ικανότητά του να ενσωματώνει με διάφορους τρόπους τους λαούς αλλά και τις επαναστατικές τους πρωτοπορίες, παρά τα λαϊκά ξεσπάσματα σε διάφορες χώρες. Να μελετήσουμε βαθύτερα τις εξελίξεις στον ιμπεριαλισμό και την επίδραση της επανάστασης στον υποκειμενικό παράγοντα, με στόχο ουσιαστικές απαντήσεις σε ζητήματα όπως:

- Οι ρίζες της (πολυπόθητης) επαναστατικής κατάστασης, σε τελευταία ανάλυση, βρίσκονται αντικειμενικά στις αντιθέσεις του τρόπου παραγωγής. Η αντανάκλαση αυτών των αντιθέσεων στην κοινωνική συνείδηση και στην ανάπτυξη ταξικής συνείδησης δεν είναι αυτόματη, ευθύγραμμη. Οι εξελίξεις επιδρούν αντιφατικά (δημιουργώντας νέες δυσκολίες, νέες δυνατότητες), κάτι που απαιτεί περισσότερη μελέτη (π.χ. επίδραση σ' αυτή των νέων εργασιακών σχέσεων, της Τεχνητής Νοημοσύνης, του πολέμου κ.ά.) τόσο για την αξιοποίηση των «ρωγμών» και του κύματος αμφισβήτησης - αγανάκτησης που δημιουργούν, όσο και την απόκρουση των πρόσθετων δυσκολιών - εμποδίων.

- 35 χρόνια από τις ανατροπές των σοσιαλιστικών χωρών, με τις δεκάδες πολεμικές συγκρούσεις, τη μεγάλη κρίση του 2008, ή την πανδημία, δεν είχαμε (γιατί;) εμφάνιση αντικειμενικών παραγόντων «επαναστατικής κατάστασης» σε κάποια χώρα. Ουσιαστικά η τελευταία επανάσταση (που πήρε σοσιαλιστικό χαρακτήρα και κρατήθηκε) τα τελευταία χρόνια ήταν μόνο στην Κούβα. Ας σκεφτούμε βαθύτερα το γιατί και ας διδαχτούμε και από αυτή!

- Οι προοπτικές ενός ιμπεριαλιστικού πολέμου μεγάλης κλίμακας ήδη έχουν πολύπλευρες - τραγικές συνέπειες στους λαούς (θάνατοι, προσφυγιά, φτώχεια κ.ά.). Βαραίνουν όμως αποφασιστικά και στη διαμόρφωση της κοινωνικής συνείδησης. Στις χώρες όπου εξελίσσεται, δεν φαίνονται σήμερα προοπτικές διαμόρφωσης «επαναστατικής κατάστασης», αλλά μεγαλύτερης υποταγής των λαών, διάλυσης, ενσωμάτωσης ή απαγόρευσης των ΚΚ κ.λπ. Δεν είναι απαραίτητο να είναι αυτός ο «μεγάλος σκηνοθέτης της επανάστασης», αλλά μπορεί να πάμε προς παραπέρα υποχώρηση. Να γιατί θα πρέπει να δυναμώσει άμεσα - αποφασιστικά το αντιιμπεριαλιστικό κίνημα ειρήνης στη χώρα, με όλα τα χαρακτηριστικά που του δίνουμε και ως ο κρίκος για την προώθηση της στρατηγικής μας!

- Τη δεκαετία του '90 μετά τις ανατροπές έμειναν όρθια, για χρόνια, πολλά και ισχυρά ΚΚ που σήμερα διαλύθηκαν ή εκφυλίστηκαν. Ηταν νομοτελειακή αυτή η εξέλιξη μόνο λόγω ιδεολογικής τους παρέκκλισης; Το παραπέρα αδυνάτισμα - διάλυση του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος δημιουργεί πρόσθετα εμπόδια στον δικό μας επαναστατικό δρόμο για τα επόμενα χρόνια, δεδομένου ότι δεν εμφανίζονται σημάδια ανάκαμψής του, ιδιαίτερα στις μεγάλες καπιταλιστικές χώρες.

- Η ανάγκη του παραδείγματος στα όσα υποστηρίζουμε είναι αποφασιστικός παράγοντας. Η πορεία καπιταλιστικοποίησης της Κίνας είναι σοβαρά αρνητικός παράγοντας. Οι εξελίξεις στην Κούβα δημιουργούν πλήθος θεωρητικά ζητήματα. Ηταν η μόνη χώρα που άντεξε στην καπιταλιστική παλινόρθωση. Ας σκεφτούμε βαθύτερα το γιατί, καθώς και γιατί σήμερα προχωρά «σε υποχωρήσεις». Είναι απλά αντικειμενικές δυσκολίες και άρα αναγκαία τα βήματα προς τα πίσω, ή ιδεολογική υποχώρηση; Και, τελικά, κατά πόσο μια χώρα με τέτοιο καπιταλιστικό περίγυρο(δολοφονικός αποκλεισμός κ.λπ.) μπορεί να αντέξει και να χαράξει τον σοσιαλιστικό δρόμο; Φυσικά η σοσιαλιστική επανάσταση δεν είναι απομονωμένο φαινόμενο σε μία χώρα, εκδηλώνεται κατά «κύματα» σε ομάδες χωρών, το ζήτημα είναι να προβλέψεις πού αυτά εμφανίζουν σήμερα μεγαλύτερες πιθανότητες να ξεσπάσουν.

- Στον ταξικό συσχετισμό στη χώρα μας βαραίνουν υπέρ του κεφαλαίου επιπλέον - ας το πάρουμε σοβαρά υπόψη - οι αναβαθμισμένες σε ρόλο βάσεις, η εμπλοκή της σε ευρύτερους ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς, η μετατροπή της σε ενεργειακό κόμβο, η στρατηγική συμφωνία με ΗΠΑ, Ισραήλ κ.ά. Με βάση αυτά, με ποια στοιχεία (πρόβλεψη) μπορεί να θεωρηθεί η χώρα μας - πιθανά - ο «αδύναμος κρίκος» το επόμενο διάστημα;

- Στην τακτική μας, πριν τη διαμόρφωση επαναστατικής κατάστασης (και όχι απλά περιμένοντάς την), πρέπει να επιλέγεται ο σωστός κρίκος (ποιον θεωρούμε σήμερα;) για το τράβηγμα ολόκληρης της αλυσίδας (σύνδεση της τακτικής δηλαδή με τον στρατηγικό στόχο), λαμβάνοντας υπόψη κάθε φορά το εν εξελίξει επίπεδο του συσχετισμού κοινωνικών - πολιτικών δυνάμεων και της ταξικής συνείδησης. Το Κόμμα να είναι έμπρακτα σε ετοιμότητα για να αξιοποιήσει όλες τις μορφές πάλης, ανάλογα με τις συνθήκες ανάπτυξης της ταξικής πάλης (πόσο άραγε έχει γίνει αυτό κατανοητό στις γραμμές μας, π.χ για δράση σε μη νόμιμες συνθήκες, σε μη ειρηνικό δρόμο περάσματος, και πώς θα είναι αυτός στον 21ο αιώνα;).

Συνοπτικά, με βάση τα παραπάνω, υπάρχουν δύο κίνδυνοι: Ο ένας είναι η μοιρολατρία, που οδηγεί στην απογοήτευση, στην αποστράτευση, στον ρεφορμισμό. Ο άλλος, ο βερμπαλισμός και ο βολονταρισμός, η «φυγή προς τα εμπρός», η μετατροπή της επιθυμίας σε πραγματικότητα, που κι αυτός μετά από ένα χρονικό διάστημα οδηγεί στα ίδια αποτελέσματα. Αρα, αυτό που χρειάζεται είναι το ατσάλωμα των γραμμών μας με βάση τον επαναστατικό ρεαλισμό, δηλαδή τη «συγκεκριμένη ανάλυση της συγκεκριμένης κατάστασης» (που περιέχει και την αισιοδοξία που παρέχει η γνώση) και την ξεκάθαρη θέση ότι ο δρόμος μας είναι «μακρύς και δύσκολος», με πολλά «επεισόδια», τόσο για να πάρουμε την εξουσία όσο και να την κρατήσουμε (κυρίως), αλλά και στη συνέχεια να οικοδομήσουμε αυτό που προστάζει η ιστορική εξέλιξη!

2. Μεγάλο βάρος από την πλευρά της αστικής τάξης δίνεται στα ζητήματα της Ιστορίας, με πολλούς τρόπους (πλήθος βιβλίων ακόμα και από εφημερίδες, εκπομπές, ταινίες, θέατρο, λογοτεχνία, συνέδρια, ογκώδης παρέμβαση στο διαδίκτυο και στα ΜΚΔ κ.ά.). Κοντά στο «αναθεωρητικό ρεύμα της Ιστορίας» (αιχμή στα ΑΕΙ) το τελευταίο διάστημα έχουμε στροφή στην ωμή αντικομμουνιστική παρέμβαση, που μας ξαναγυρνά σε παλιότερες εποχές. Και εδώ μπαίνει το μεγάλο καθήκον να απαντάμε άμεσα και ολοκληρωμένα στον ορυμαγδό της προπαγάνδας, αξιοποιώντας όλες τις διαθέσιμες δυνάμεις.

Να μας απασχολήσει αποφασιστικά το ζήτημα αν (και γιατί) οι νέες επεξεργασίες μας δεν έχουν φτάσει στο μεγάλο κομμάτι των κομματικών μελών, αν έχουν αφομοιωθεί και κυρίως αν δουλεύονται πλατιά στον λαό. Κάθε καθυστέρηση είναι επικίνδυνη!

Η επεξεργασία του Δοκιμίου της Ιστορίας 1974 - 1991 να είναι αποτέλεσμα μεγαλύτερης συλλογικής προσπάθειας, με οργάνωση π.χ. σχετικών ημερίδων και ευρύτερου διαλόγου στις γραμμές μας και στην κοινωνία. Ταυτόχρονα, να μελετηθεί η συγγραφή Δοκιμίου για την Ιστορία της ΚΝΕ.


Αλέκος Χατζηκώστας
Βέροια


Κορυφή σελίδας
Μνημεία & Μουσεία Αγώνων του Λαού
Ο καθημερινός ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 1 ευρώ