Οπως επισήμαινε τότε το Ταμείο, ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος στο Ιράν λειτουργεί ως «ισχυρός αρνητικός παράγοντας» που διαταράσσει αγορές εμπορευμάτων, ενισχύει τις πληθωριστικές πιέσεις και πιέζει τις χρηματοπιστωτικές συνθήκες σε παγκόσμιο επίπεδο. Παράλληλα, παρουσίαζε τρία σενάρια των επιπτώσεων που προκαλεί ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος στην παγκόσμια καπιταλιστική οικονομία: Ενα «αναφοράς», ένα «δυσμενές» και ένα «ακραίο», με την γενική διευθύντρια του ΔΝΤ, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, να τονίζει τότε σε συνέντευξη Τύπου πως τα κράτη θα πρέπει «να προετοιμαστούν για δύσκολους καιρούς», εάν η τιμή του πετρελαίου παραμείνει υψηλή λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Λιγότερο από έναν μήνα μετά, η Κ. Γκεοργκίεβα δήλωσε από το βήμα συνεδρίου στην Ουάσιγκτον τη Δευτέρα πως το σενάριο της «ήπιας προσαρμογής» αποτελεί οριστικά παρελθόν και πως «το δυσμενές σενάριο είναι ήδη σε ισχύ».

Το προηγούμενο διάστημα, το ΔΝΤ παρουσίαζε την «πρόβλεψη αναφοράς» (ανάπτυξη 3,1%, πληθωρισμός 4,4%) ως βασικό ορίζοντα, βασισμένη στην υπόθεση ενός σύντομου πολέμου. Ωστόσο ο πόλεμος συνεχίζεται, η τιμή του πετρελαίου «φλερτάρει» με τα 125 δολάρια το βαρέλι, και το ΔΝΤ εγκαταλείπει κάθε αισιοδοξία.

«Θα δούμε τον πληθωρισμό να αυξάνεται και, αναπόφευκτα, οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό θα αρχίσουν να αποσταθεροποιούνται» ανέφερε η Γκεοργκίεβα και πρόσθεσε πως οι παρούσες συνθήκες, συμπεριλαμβανομένης μιας παρατεταμένης σύγκρουσης, των τιμών του πετρελαίου που κινούνται στα 100 δολάρια το βαρέλι ή και παραπάνω, και των αυξανόμενων πληθωριστικών πιέσεων, έχουν ήδη ενεργοποιήσει το «δυσμενές σενάριο» του ΔΝΤ.

Σύμφωνα με αυτό, η παγκόσμια ανάπτυξη θα επιβραδυνθεί στο 2,5% το 2026, ενώ ο πληθωρισμός θα εκτοξευθεί στο 5,4%. Στο ακραίο σενάριο, η παγκόσμια ανάπτυξη θα διαμορφωθεί μόλις στο 2%, με τον πληθωρισμό να φτάνει το 5,8%.

Ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της «Chevron», Μάικ Γουέρθ, μιλώντας στο ίδιο πάνελ, δήλωσε ότι θα αρχίσουν να εμφανίζονται φυσικές ελλείψεις στην προμήθεια πετρελαίου σε όλο τον κόσμο, εξαιτίας του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, απ' όπου περνούσε το 20% της παγκόσμιας προμήθειας αργού πριν από τον πόλεμο.

Οι οικονομίες θα αρχίσουν να συρρικνώνονται, πρώτα στην Ασία, καθώς η ζήτηση θα προσαρμόζεται για να αντιστοιχηθεί με την προσφορά, όσο τα Στενά παραμένουν κλειστά λόγω του πολέμου ΗΠΑ - Ισραήλ με το Ιράν, είπε ο Γουέρθ.

Η Γκεοργκίεβα δήλωσε ότι το ΔΝΤ παρακολουθεί στενά τον αργό αντίκτυπο της σύγκρουσης στις εφοδιαστικές αλυσίδες, με τα λιπάσματα να είναι ήδη 30% με 40% ακριβότερα, γεγονός που θα οδηγήσει σε αύξηση των τιμών των τροφίμων από 3% έως 6%, ενώ θα μπορούσαν να επηρεαστούν και άλλοι κλάδοι.

«Αυτό που θέλω να τονίσω είναι ότι αυτό είναι πραγματικά σοβαρό», είπε, εκφράζοντας την ανησυχία ότι πολλές κυβερνήσεις εξακολουθούν να ενεργούν σαν η κρίση να τελειώνει σε μερικούς μήνες και να εφαρμόζουν μέτρα για να μειώσουν τις επιπτώσεις σε καταναλωτές και επιχειρήσεις, κάτι που διατηρεί τη ζήτηση για πετρέλαιο υψηλή. «Μη ρίχνετε βενζίνη στη φωτιά», είπε. «Ολοι σε αυτή την αίθουσα γνωρίζουν ότι αν η προσφορά σου συρρικνώνεται, η ζήτησή σου πρέπει να ακολουθήσει», σημείωσε, δίνοντας «σήμα» για νέες θυσίες που θα πληρώσουν οι λαοί.

Θυμίζουμε ότι τη Δευτέρα από το Eurogroup, o πρόεδρός του Πιερρακάκης διαπίστωνε πως η οικονομία της Ευρωζώνης διαμορφώνει τάσεις στασιμοπληθωρισμού, με τον ίδιο να λέει πως «αναθεωρούμε τις προβλέψεις μας για την ανάπτυξη καθοδικά και τις προβλέψεις μας για τον πληθωρισμό ανοδικά».

Αντίστοιχη εικόνα περιέγραφε και ο Επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις, επισημαίνοντας ταυτόχρονα ότι τα περιθώρια παρεμβάσεων είναι πλέον περιορισμένα λόγω υψηλού χρέους, ελλειμμάτων και αυξημένων αμυντικών δαπανών.

Ο ίδιος υπογράμμισε ότι αρκετές κυβερνήσεις της Ευρωπαϊκής Ενωσης θα μπορούσαν να στοχεύσουν καλύτερα τα μέτρα στήριξης, ιδιαίτερα στην Ενέργεια, καθώς οριζόντιες παρεμβάσεις όπως μειώσεις φόρων ωφελούν συνολικά τους καταναλωτές και όχι κυρίως τους πιο ευάλωτους, δείχνοντας εμμέσως πλην σαφώς και προς τη στήριξη των επιχειρήσεων, κι ενώ την ίδια ώρα επαναλάμβανε πως τα μέτρα πρέπει να είναι στοχευμένα, προσωρινά και να μη δημιουργούν πρόσθετες ενεργειακές ανάγκες.

Στην ίδια κατεύθυνση, ο Πιερρακάκης επισήμανε ότι οι παρεμβάσεις οφείλουν να συνάδουν με τους δημοσιονομικούς κανόνες και τους στόχους της ενεργειακής μετάβασης.

«Καμπανάκια» χτυπούσε και ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας, Πιερ Γκραμένια, προειδοποιώντας ότι οι αγορές εμφανίζονται υπερβολικά αισιόδοξες απέναντι στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, όπως και ότι ακόμη και μια σύντομη αποκλιμάκωση της σύγκρουσης δεν θα εξαλείψει τις οικονομικές επιπτώσεις, οι οποίες αναμένεται να έχουν μεγαλύτερη διάρκεια. Προειδοποίησε δε ότι μια απότομη μεταβολή στην αποτίμηση του ρίσκου από τις αγορές θα μπορούσε να επιβαρύνει περαιτέρω την ανάπτυξη και να περιορίσει ακόμη περισσότερο τα δημοσιονομικά περιθώρια των κυβερνήσεων, δίνοντας κι αυτός σήμα για νέα επίθεση σε βάρος των λαών και «πειθαρχημένες και στοχευμένες» παρεμβάσεις υπέρ του κεφαλαίου.

Μέσα σε ένα τέτοιο πλαίσιο, την περαιτέρω θωράκιση του χρηματοπιστωτικού συστήματος θέτει ως προτεραιότητα η Τράπεζα της Ελλάδας (ΤτΕ) στην Εκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας που έδωσε στη δημοσιότητα. Για την προστασία της κερδοφορίας των τραπεζιτών, η οποία το 2025 κινήθηκε πάλι σε επίπεδα ρεκόρ, η ΤτΕ καλεί σε «εγρήγορση» όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, επικαλούμενη την αύξηση των γεωπολιτικών κινδύνων και την ενίσχυση του πληθωρισμού.

Στην έκθεση σημειώνεται ότι «οι προοπτικές του τραπεζικού τομέα παραμένουν θετικές, καθώς τα ισχυρά θεμελιώδη μεγέθη λειτουργούν ως αντίβαρο στην αυξημένη αβεβαιότητα και τους εξωγενείς κινδύνους». Ωστόσο, τονίζεται πως «η παράταση της σύρραξης στη Μέση Ανατολή για μεγάλο χρονικό διάστημα θα μπορούσε να επηρεάσει δυσμενώς τη χρηματοοικονομική κατάσταση των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών στην Ελλάδα, καθώς και την ποιότητα χαρτοφυλακίου των τραπεζών και την επίτευξη των στόχων τους για πιστωτική επέκταση». Σύμφωνα με την ΤτΕ, «οι κίνδυνοι για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα στην Ελλάδα συνδέονται με την άνοδο των διεθνών τιμών των προϊόντων Ενέργειας, την αυξημένη αβεβαιότητα εξαιτίας των συρράξεων και το ενδεχόμενο απότομης ανατιμολόγησης των περιουσιακών στοιχείων στις διεθνείς αγορές κεφαλαίων».

Το σήμα και εδώ είναι σαφές, με τις τράπεζες να ετοιμάζουν «μπουγιουρντί» για δανειολήπτες και χρεωμένα νοικοκυριά, την ώρα που οι τραπεζικοί όμιλοι των «αναβαλλόμενων φόρων» και λοιπών προνομίων έσπαγαν και πάλι ρεκόρ κερδοφορίας: Με βάση τα στοιχεία που παρουσιάζονται, το 2025 κατέγραψαν κέρδη μετά από φόρους ύψους 4,7 δισ. ευρώ, έναντι 4,2 δισ. ευρώ το 2024.

Σύμφωνα με την ΤτΕ, οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας παραμένουν ευνοϊκές, ωστόσο η πρόσφατη έξαρση της γεωπολιτικής αβεβαιότητας εκτιμάται ότι θα μετριάσει τη δυναμική της ανάπτυξης το 2026. Η οικονομική δραστηριότητα αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,9% και ο πληθωρισμός εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί σε 3,1%, με τη διάρκεια και ένταση της σύρραξης στη Μ. Ανατολή να καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τις προοπτικές σε εγχώριο επίπεδο. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ενδεχόμενο εμφάνισης στασιμοπληθωριστικών πιέσεων.

Για την κερδοφορία των επιχειρηματικών ομίλων, αναφέρει πως σε εγχώριο επίπεδο η αύξηση του κόστους πρώτων υλών, Ενέργειας και μεταφορών συμπιέζει τα περιθώρια κέρδους τους, ενώ η αυξημένη αβεβαιότητα επηρεάζει αρνητικά το επενδυτικό κλίμα, με το κεφάλαιο φυσικά να ψάχνει «διεξόδους» στη μεγαλύτερη ένταση της εκμετάλλευσης.