Σάββατο 31 Γενάρη 2026 - Κυριακή 1 Φλεβάρη 2026
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 12
ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑ ΠΟΥ ΜΥΡΙΖΟΥΝ ΜΠΑΡΟΥΤΙ
ΕΕ - ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ
Αυξανόμενη ανησυχία για «νέα εξάρτηση» και «ασφυκτικό έλεγχο» από τις ΗΠΑ

Ενώ στη Βόρεια Θάλασσα αναδύεται ο «μεγαλύτερος κόμβος» αιολικής ενέργειας και ένα νέο πεδίο ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης

«Η Ευρώπη αντικαθιστά με ραγδαίο ρυθμό την εξάρτησή της από το ρωσικό φυσικό αέριο μέσω αγωγών, με μια εξάρτηση από το αμερικανικό Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο (LNG)».

Αυτήν την «προειδοποίηση» διατυπώνει πρόσφατη ανάλυση ευρωπαϊκών «δεξαμενών σκέψης», καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι η Ενέργεια αποτελεί «όπλο» στα χέρια τόσο εχθρών όσο και ...«συμμάχων».

Η έκθεση, με τίτλο «Η επιλεκτική τύφλωση της Ευρώπης στο φυσικό αέριο: Το LNG των ΗΠΑ και τα όρια της διαφοροποίησης του εφοδιασμού», δημοσιεύτηκε στις 20/1/2026 και αποτελεί μια συλλογική εργασία «εμπειρογνωμόνων ενεργειακής πολιτικής» από το Ινστιτούτο Clingendael (Χάγη), το Οικολογικό Ινστιτούτο (Βερολίνο) και το Νορβηγικό Ινστιτούτο Διεθνών Υποθέσεων - NUPI (Οσλο).

Η έκθεση βασίστηκε στα δεδομένα για τις ροές φυσικού αερίου στην ΕΕ έως τις 31 Δεκέμβρη.

Με φόντο και τις εντεινόμενες αντιθέσεις μέσα στον ευρωατλαντικό άξονα - που έφτασαν σε σημείο η Ουάσιγκτον να διατυπώσει ακόμα και στρατιωτικές απειλές κατά της Δανίας, που είναι μέλος του ΝΑΤΟ - η έκθεση διαπιστώνει ότι οι ΗΠΑ «ελέγχουν ασφυκτικά» τον ενεργειακό εφοδιασμό της ΕΕ.

«Εν μέρει λόγω του πολέμου στην Ουκρανία και της επιβολής κυρώσεων στο ρωσικό φυσικό αέριο μέσω αγωγών, οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν εξαρτηθεί από τις αποστολές LNG των ΗΠΑ», σημειώνει η έκθεση.

Το 59% των εισαγωγών LNG είναι από τις ΗΠΑ

Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι εισαγωγές αμερικανικού LNG στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (περιλαμβάνει τα 27 κράτη - μέλη της ΕΕ συν την Ισλανδία, το Λιχτενστάιν και τη Νορβηγία) αυξήθηκαν απότομα το 2025, κατά 61% σε σχέση με το 2024.

Αντιπροσωπεύουν πλέον σχεδόν το 40% των συνολικών εισαγωγών φυσικού αερίου (αγωγοί και LNG) και το 59% των εισαγωγών LNG στον ΕΟΧ.

«Αυτή η τάση εκθέτει την Ευρώπη σε αυξημένη γεωπολιτική πίεση, αστάθεια τιμών και κίνδυνο να μείνουν αναξιοποίητα δικά της περιουσιακά στοιχεία», τονίζεται - ζητήματα που είναι κρίσιμα για τα ευρωπαϊκά μονοπώλια στον διεθνή ανταγωνισμό, ενώ σε κάθε περίπτωση οι επιπτώσεις μετακυλίονται στους λαούς των χωρών της ΕΕ.

Μάλιστα, σε σύγκριση με το 2019 οι εισαγωγές LNG των ΗΠΑ στον ΕΟΧ αυξήθηκαν κατά 485%!

Οι εισαγωγές φυσικού αερίου μέσω αγωγών από τη Ρωσία αντιπροσώπευαν το 2019 το 60% των εισαγωγών φυσικού αερίου στον ΕΟΧ, αλλά έως το 2025 το μερίδιο αυτό είχε μειωθεί στο 8%.

Πάντως ο κορυφαίος προμηθευτής φυσικού αερίου (μέσω αγωγών και LNG) στην ΕΕ το 2025 παρέμενε η Νορβηγία, ακολουθούμενη από τις ΗΠΑ και τη Ρωσία, σύμφωνα με στοιχεία από το Ινστιτούτο Ενεργειακής Οικονομίας και Χρηματοοικονομικής Ανάλυσης (IEEFA).

Η Νορβηγία προμήθευσε την ΕΕ με 89 δισ. κυβικά μέτρα το 2025, έναντι 81 δισ. κυβικών μέτρων από τις ΗΠΑ και 37 δισ. κυβικών μέτρων από τη Ρωσία, η οποία - συγκριτικά - το 2021 είχε προμηθεύσει την ΕΕ με 151 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου (αγωγοί και LNG).

Η ενεργειακή κυριαρχία στην «Εθνική Στρατηγική Ασφαλείας» των ΗΠΑ

«Πρέπει να αναγνωρίσουμε τη νέα πραγματικότητα της αμερικανικής ενεργειακής κυριαρχίας και να εξετάσουμε τις εισαγωγές της Ευρώπης με προσοχή», σημειώνει ο ερευνητής του Νορβηγικού Ινστιτούτου Διεθνών Υποθέσεων, προσθέτοντας ότι η άσκηση πίεσης στην Ευρώπη από τις ΗΠΑ αξιοποιώντας την Ενέργεια ως «όπλο» θεωρούνταν μέχρι πρόσφατα «αδιανόητη». Ωστόσο, στο σημερινό γεωπολιτικό πλαίσιο οι ιμπεριαλιστικές «συμμαχίες» «ξεγυμνώνονται».

Στην πραγματικότητα οι πιέσεις των ΗΠΑ προς τους Ευρωπαίους «συμμάχους» να σταματήσουν την προμήθεια ρωσικού φυσικού αερίου «κρατούν» από τη δεκαετία του '80, αλλά εντάθηκαν και έγιναν απαίτηση όταν η εξέλιξη της τεχνολογίας επέτρεψε την υγροποίηση φυσικού αερίου.

Στην «Εθνική Στρατηγική Ασφάλειας των ΗΠΑ» το 2025 ορίζονται άλλωστε ρητά «οι εξαγωγές Ενέργειας ως ένας τρόπος προβολής ισχύος», και αυτό ακριβώς είναι στον καπιταλιστικό κόσμο, μαζί με τα κέρδη που φέρνουν σε μεγάλα ενεργειακά μονοπώλια.

Η εμπορική συμφωνία ΗΠΑ - ΕΕ που κλείστηκε πέρυσι, υπό την απειλή υψηλότερων αμερικανικών δασμών από αυτούς που τελικά επιβλήθηκαν στα ευρωπαϊκά εμπορεύματα, περιλαμβάνει δέσμευση της ΕΕ για αγορά Ενέργειας αξίας 750 δισ. δολαρίων από τις ΗΠΑ έως το 2028.

Μετά τις εξελίξεις γύρω από τη Γροιλανδία έχει μεγαλώσει η «συνειδητοποίηση» στους Ευρωπαίους ότι οι ΗΠΑ πιθανώς θα αξιοποιήσουν αυτές τις προμήθειες Ενέργειας προκειμένου να εκβιάσουν για άλλα ανταλλάγματα, σε άλλες γεωπολιτικές προτεραιότητες.

Την ίδια ώρα, τον περασμένη Δεκέμβρη το Ευρωκοινοβούλιο ενέκρινε τη σταδιακή κατάργηση των εισαγωγών φυσικού αερίου στην ΕΕ από τη Ρωσία μέχρι τα τέλη του 2027, με την έκθεση να τονίζει πως «η διαφοροποίηση δεν μπορεί να σημαίνει αντικατάσταση ενός κυρίαρχου προμηθευτή με έναν άλλο» και πως «η Ευρώπη χρειάζεται (...) μια στρατηγική που να αντικατοπτρίζει τις σημερινές γεωπολιτικές πραγματικότητες».

ΕΕ: Αυξανόμενη «ανησυχία» για τη νέα εξάρτηση από τις ΗΠΑ

Λίγες μέρες μετά τη δημοσιοποίηση της εν λόγω έκθεσης, ο επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιόργκενσεν, απαντώντας σε δημοσιογράφους επιβεβαίωσε ότι «υπάρχει αυξανόμενη ανησυχία - την οποία συμμερίζομαι - που συνδέεται με τον κίνδυνο μιας νέας εξάρτησης».

«Οι γεωπολιτικές αναταράξεις ως συνέπεια της κρίσης στη Γροιλανδία χρησίμευσαν ως σήμα συναγερμού», πρόσθεσε, «κοιτώντας» προς τις ΗΠΑ. Αυτό ωθεί την ΕΕ «να βρει άλλες χώρες στον κόσμο που είναι σε θέση να της παράσχουν LNG ώστε να μπορεί να διαφοροποιήσει τις προμήθειές της» και συζητά συγκεκριμένα με τον Καναδά, το Κατάρ και τη Βόρεια Αφρική.

Προειδοποίηση απηύθυνε προ ημερών και η επικεφαλής ανταγωνισμού της ΕΕ, Τερέσα Ριμπέρα: «Γνωρίζουμε ότι δεν μπορούμε να βασιστούμε στο ρωσικό αέριο και ότι πρέπει να προσέξουμε να μην εξαρτηθούμε υπερβολικά από το αμερικανικό αέριο».

Μεταξύ άλλων συζητιέται η ΕΕ να χαρακτηρίσει τη Νορβηγία εγχώριο προμηθευτή, παρότι δεν είναι μέλος της ΕΕ, αντανακλώντας τις «οικονομικές και γεωπολιτικές πραγματικότητες», σημειώνει η έκθεση των τριών ενεργειακών δεξαμενών σκέψης.

Μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα η ΕΕ θα πρέπει «να επιταχύνει την ενεργειακή μετάβαση σε ένα αποτελεσματικό και σύγχρονο ενεργειακό σύστημα, που θα βασίζεται σε εγχώριες Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας» και στο υδρογόνο, αναφέρει η έκθεση, προωθώντας συμφέροντα επιχειρηματικών ομίλων της «πράσινης» οικονομίας.

Κόμβος αιολικών πάρκων στη Βόρεια Θάλασσα...

Αυτές οι «πράσινες» επενδύσεις - μέσα στην αναρχία της καπιταλιστικής οικονομίας και με σκοπό το κέρδος - ούτε το περιβάλλον προστατεύουν, ούτε «σταθερότητα» και «ειρήνη» διασφαλίζουν.

Μάλιστα το κυνήγι των πρώτων υλών, όπως είναι οι σπάνιες γαίες και τα κρίσιμα ορυκτά, των αγορών και των δρόμων μεταφοράς της Ενέργειας, έχει εντείνει τα τελευταία χρόνια τον γεωπολιτικό ανταγωνισμό και έχει προκαλέσει ιμπεριαλιστικές συγκρούσεις.

Σε αυτήν τη φάση, που η Ενέργεια αποτελεί περισσότερο από ποτέ κρίσιμο παράγοντα και ισχυρό «όπλο», δέκα ευρωπαϊκά κράτη του ευρωατλαντικού άξονα συμφώνησαν στην κατασκευή ενός θαλάσσιου δικτύου αιολικής ενέργειας στη Βόρεια Θάλασσα.

Την περασμένη βδομάδα στο Αμβούργο η Σύνοδος Κορυφής της Βόρειας Θάλασσας αποφάσισε την «εξέλιξη της περιοχής σε κόμβο ηλεκτρικής ενέργειας από αιολικά πάρκα, προκειμένου να περιοριστεί η εξάρτηση της Ευρώπης από τρίτες χώρες».

Η Βόρεια Θάλασσα είναι «σκληρό περιβάλλον, αλλά προσφέρει μεγάλες ευκαιρίες», τόνισε ο Γερμανός καγκελάριος Φρ. Μερτς, και φρόντισε να στείλει μήνυμα στις ΗΠΑ επαναλαμβάνοντας τη «δέσμευση» του Βερολίνου προς τη Δανία, τη Γροιλανδία και την ασφάλεια της Αρκτικής.

Ως σαφές πολιτικό μήνυμα προς τις χώρες από τις οποίες εξαρτάται σήμερα ενεργειακά η Ευρώπη, οι χώρες της ευρύτερης περιοχής της Βόρειας Θάλασσας (Βρετανία, Βέλγιο, Δανία, Γαλλία, Γερμανία, Ισλανδία, Ιρλανδία, Λουξεμβούργο, Ολλανδία, Νορβηγία) αποφάσισαν την επέκταση των υπεράκτιων αιολικών πάρκων, με στόχο - όπως είπε η Γερμανίδα υπουργός Οικονομίας Κ. Ράιχε - την «ανάπτυξη του μεγαλύτερου ενεργειακού κόμβου στον κόσμο».

Μεταξύ άλλων η συμφωνία προβλέπει διασυνοριακές συνδέσεις δικτύου παραγωγικής δυνατότητας έως και 100 GW, ή αρκετή ηλεκτρική ενέργεια για 143 εκατομμύρια κατοικίες.

Σήμερα μπορούν να τροφοδοτούνται με ηλεκτρική ενέργεια από υπεράκτια αιολικά πάρκα περίπου 32 εκατ. νοικοκυριά, και ενδέχεται να δεκαπλασιαστούν στα 330 εκατ. μέχρι το 2050.

Ενδεικτικά, στα ανοιχτά των γερμανικών ακτών βρίσκονται σήμερα εγκατεστημένες 1.600 ανεμογεννήτριες, ενώ χιλιάδες ακόμα αναμένεται να προστεθούν έως το 2050.

Οι κυβερνήσεις έχουν δεσμευτεί να κατασκευάζουν συλλογικά 5 GW υπεράκτιας αιολικής ενέργειας κάθε χρόνο μεταξύ 2031 και 2040, υποστηρίζοντας επενδύσεις των επιχειρηματικών ομίλων. Οι βιομηχανίες αιολικής ενέργειας θα αποκτήσουν «ασφάλεια σχεδιασμού και επενδύσεων» για την περίοδο μετά το 2030, δηλαδή εγγυήσεις, κίνητρα, απαλλαγές με κρατικό χρήμα από τον «ιδρώτα» των λαών. Θα επενδυθούν περίπου 10 δισ. ευρώ, ενώ σε «αντάλλαγμα» η βιομηχανία δεσμεύεται να ...μειώσει το συνολικό κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας κατά 30% έως το 2040!

...και νέο πεδίο ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης

Οι επενδύσεις στην παραγωγή αιολικής ενέργειας φέρνουν και μεγαλύτερη στρατιωτικοποίηση της Βόρειας και της Βαλτικής Θάλασσας, για την «ασφάλεια» από «υβριδικές επιθέσεις» σε δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, αγωγούς, καλώδια δεδομένων κ.λπ.

Σχεδόν ταυτόχρονα με την ανακοίνωση της επένδυσης, 14 ευρωπαϊκά κράτη του ΝΑΤΟ εξέδωσαν ανοιχτή προειδοποίηση για τα δεξαμενόπλοια του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» που αξιοποιεί η Ρωσία σε Βαλτική και Βόρεια Θάλασσα, λέγοντας ότι θέτουν σε κίνδυνο κρίσιμες υποδομές και την «ασφάλεια της ναυσιπλοΐας».

Τα πλοία μπορούν να πλέουν εκεί μόνο υπό τη σημαία ενός κράτους και πρέπει να διατηρούν έγκυρα έγγραφα, μεταξύ άλλων απαιτήσεων, αναφέρει η κοινή δήλωση. Τα δεξαμενόπλοια που δεν συμμορφώνονται θα θεωρούνται «χωρίς εθνικότητα» και επομένως οι χώρες θα μπορούν να παρεμβαίνουν σε αυτά.

Η δήλωση εδραιώνει εν μέρει τις επιθετικές ενέργειες που έχουν ήδη αναλάβει ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες τις τελευταίες βδομάδες, όπως με τα ρεσάλτα της Γαλλίας εναντίον πλοίων του «σκιώδους στόλου» και τη συμβολή της Βρετανίας στο ρεσάλτο που πραγματοποίησαν αμερικανικές δυνάμεις εναντίον ρωσικού πλοίου στον βόρειο Ατλαντικό.

Ο «σκιώδης στόλος» περιλαμβάνει περίπου 1.500 δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν ρωσικό, ιρανικό και - μέχρι πρότινος - βενεζολάνικο πετρέλαιο σε όλο τον κόσμο, παρακάμπτοντας τις «δυτικές» κυρώσεις. Τα πλοία αυτά είναι συνήθως παλαιότερα από τα κανονικά και συχνά χρησιμοποιούν ψευδείς σημαίες.


Ε. Μ.


Κορυφή σελίδας
Μνημεία & Μουσεία Αγώνων του Λαού
Ο καθημερινός ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 1 ευρώ