2026 The Associated Press. All

«Δε πρέπει να θεωρείται ταμπού μια αναστολή του Συμφώνου Σταθερότητας» υποστηρίζει η Ιταλία (φωτ. από την υποδοχή Μελόνι, χτες, στη Λευκωσία)

Θυμίζουμε τις δηλώσεις που έκανε πρόσφατα η Ιταλίδα πρωθυπουργός, Τζόρτζια Μελόνι, αναφέροντας ότι «δεν πρέπει να είναι ταμπού η συζήτηση για μια ενδεχόμενη προσωρινή αναστολή του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης», μάλιστα όχι ως «εξαίρεση για μεμονωμένα κράτη - μέλη, αλλά ένα γενικό μέτρο» για όλες τις χώρες της ΕΕ.

Οι χτεσινές συζητήσεις ξεκίνησαν αργά το απόγευμα, με τον Πρόεδρο της Κύπρου - που ασκεί χρέη προεδρίας της ΕΕ μέχρι τέλη Ιούνη - Νίκο Χριστοδουλίδη να έχει επισημάνει εδώ και μέρες ως βασικό θέμα των συνομιλιών την επεξεργασία του άρθρου 42.7 των ευρωπαϊκών συνθηκών, ώστε να καταρτιστεί συγκεκριμένο σχέδιο «αντίδρασης των συμμάχων» σε περίπτωση που χρειαστεί η βοήθεια άλλου κράτους - μέλους. Πρόσθετε δε πως αυτό ναι μεν προβλέπεται στα χαρτιά, δεν έχει όμως ποτέ ενεργοποιηθεί...

Την ίδια στιγμή ο Κύπριος Πρόεδρος υποστήριξε ότι χρειάζεται στενότερη σύνδεση της ΕΕ με τη Μέση Ανατολή, παρουσιάζοντας την κυπριακή προεδρία ως ευκαιρία για αναβάθμιση αυτής της συνεργασίας σε στρατηγικό επίπεδο. Ξεχώρισε δε τη σημασία που έχει η «ενεργειακή διαφοροποίηση της ΕΕ», με αξιοποίηση και των κυπριακών κοιτασμάτων, αλλά και επανέλαβε τη στήριξή του στον διάδρομο IMEC, που συνδέει Ινδία, Μέση Ανατολή και Ευρώπη.

Σήμερα θα παρακαθίσουν σε άτυπο γεύμα εργασίας με βασικούς περιφερειακούς εταίρους από τη Μέση Ανατολή, «προκειμένου να συζητήσουν σχετικά με την κατάσταση, τις κοινές προκλήσεις και τις αναδυόμενες ευκαιρίες συνεργασίας». Αλλωστε, και στην ίδια τη Σύνοδο όσο και στο περιθώριό της φουντώνουν οι διεργασίες για τη στρατιωτική αποστολή «προθύμων» - για αποστολή στα Στενά του Ορμούζ με επικεφαλής Βρετανία και Γαλλία. Το ζήτημα θα βρεθεί και στο μενού της σημερινής επίσκεψης Μακρόν στην Αθήνα, όπου αναμένεται να «επικαιροποιηθεί» η «στρατηγική συμφωνία» της εμπλοκής και του πολέμου με τη Γαλλία, μεταξύ άλλων και με προβλέψεις για ένταξη της χώρας στα πυρηνικά σχέδια της Γαλλίας.

Στο μεταξύ, η Σύνοδος θα εστιάσει και στο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ) για την περίοδο 2028-2034, με δεδομένη και την ανησυχία που προκαλούν (υπό το βάρος και των αντιθέσεων εντός ΕΕ) τα μέτρα που συζητιούνται σε μια σειρά κράτη, π.χ. για την αντιμετώπιση του «ενεργειακού κόστους» που η κατάσταση με τα Στενά του Ορμούζ έχει εκτοξεύσει.

Μιλώντας στην «Καθημερινή» ο Επίτροπος Οικονομίας, Βάλντις Ντομπρόβσκις, δήλωσε πως συστήνουμε «προσωρινά και στοχευμένα» μέτρα, κρίνοντας σκόπιμο να θυμίσει ότι «από την εμπειρία της κρίσης του 2022 διαπιστώσαμε ότι πολλά μέτρα δεν πληρούσαν αυτές τις προϋποθέσεις και είχαν τελικά υψηλό δημοσιονομικό κόστος». Επέμεινε δε ότι «ο δημοσιονομικός χώρος είναι περιορισμένος, λόγω και των αυξημένων ελλειμμάτων και χρέους, αλλά και των υψηλότερων επιτοκίων σε σχέση με την περίοδο της πανδημίας». Ακόμα, δεν παρέλειψε να λανσάρει ως λύσεις ευρύτερες στρατηγικές επιδιώξεις της λυκοσυμμαχίας, όπως «ο εξηλεκτρισμός (electrification) της οικονομίας, η ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και η επανεξέταση του ρόλου της πυρηνικής ενέργειας ως πηγής χαμηλών εκπομπών»...

Στο μεταξύ, η κυπριακή προεδρία της ΕΕ επιβεβαίωσε ότι στη χτεσινή σύνοδο εγκρίθηκε η εκταμίευση του δανείου των 90 δισ. ευρώ για την Ουκρανία, αλλά και το 20ό πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας. Η Ουγγαρία ήρε το βέτο, αφότου ο πετρελαιαγωγός Ντρούζμπα επισκευάστηκε από την Ουκρανία και άρχισε να ρέει ρωσικό πετρέλαιο σε Ουγγαρία και Σλοβακία. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο απερχόμενος Ούγγρος πρωθυπουργός, Β. Ορμπαν, δεν παραβρέθηκε στη χθεσινή σύνοδο κορυφής, που θα ήταν η τελευταία του.

Ο Κύπριος υπουργός Οικονομικών Μάκης Κεραυνός δήλωσε ότι η εκταμίευση των απαραίτητων χρημάτων για την Ουκρανία «θα αρχίσει να ρέει το συντομότερο δυνατό».

«Η Ευρώπη παραμένει σταθερή, ενωμένη και ακλόνητη στην υποστήριξή της προς την Ουκρανία», έστειλε το μήνυμα ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντ. Κόστα.

Σημειωτέον ότι σήμερα οι ηγέτες των κρατών - μελών θα παρακαθίσουν σε γεύμα με ηγέτες της περιοχής που έχει προσκαλέσει η κυπριακή προεδρία, περιλαμβανομένου και του τζιχαντιστή «προέδρου» της Συρίας. Αν και η Λευκωσία είχε εκφράσει ετοιμότητα να προσκληθεί και η κυβέρνηση της Τουρκίας, η Αγκυρα είχε εμφανιστεί απρόθυμη, ωστόσο η «κινητικότητα» σε Κυπριακό και ευρωτουρκικές σχέσεις είναι ολοφάνερη, με δεδομένο και τον αναβαθμισμένο ρόλο που σύσσωμος ο ευρωατλαντικός άξονας αναγνωρίζει στο τουρκικό κεφάλαιο για τα γεωστρατηγικά του σχέδια, κόντρα στα αντίπαλα ιμπεριαλιστικά κέντρα και καταρχήν Κίνα και Ρωσία. Μόλις χτες άλλωστε η επίτροπος Διεύρυνσης της ΕΕ μιλούσε για «νέο μάτι» με το οποίο πρέπει η ιμπεριαλιστική ένωση να δει τις σχέσεις της με τη γείτονα.