Το νομοσχέδιο - προπομπός της γενικευμένης αντιλαϊκής επίθεσης, που θα υλοποιήσει η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ στο αμέσως προσεχές διάστημα, συζητιέται από σήμερα στη Βουλή. Σε αυτό περιλαμβάνεται η «πρώτη δέσμη» των αντιλαϊκών προαπαιτούμενων, πολλά από τα οποία θα «εξειδικευτούν» στη συνέχεια με υπουργικές αποφάσεις και εγκυκλίους, ενώ το αντεργατικό οπλοστάσιο θα εμπλουτιστεί και με νέα μέτρα μέσω επόμενου νομοσχεδίου, που αναμένεται να κατατεθεί στις αρχές Νοέμβρη. Πρόκειται για τη «φυσιολογική» συνέχεια της πολιτικής της κυβέρνησης για τη στήριξη της καπιταλιστικής ανάκαμψης μέσα από το παραπέρα τσάκισμα του λαού.

Σε ό,τι αφορά τα φορολογικά, απάτη ολκής αποδείχνεται η κυβερνητική «παραφιλολογία» για την πάταξη, τάχα, της μεγάλης επίσημης φοροδιαφυγής. Στις διατάξεις του νομοσχεδίου περιλαμβάνονται σειρά νέων προκλητικών προνομίων για ισχυρούς επιχειρηματίες - μεγαλοοφειλέτες της εφορίας, ακόμη και για υποθέσεις που αφορούν στην έκδοση πλαστών και εικονικών τιμολογίων. Από την άλλη πλευρά, το νομοσχέδιο χαρακτηρίζεται από την επιβολή νέων φόρων και τη διόγκωση άλλων που φορτώνονται στα λαϊκά στρώματα, ακόμη και στα φτωχότερα τμήματα του πληθυσμού της χώρας.

Ειδικότερα, οι βασικές διατάξεις του πολυνομοσχεδίου προβλέπουν:

-- Αποβολή από τη ρύθμιση για την πληρωμή των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς την εφορία (μέχρι 100 δόσεις) όσων λαϊκών νοικοκυριών δεν «τακτοποιούν» τις τρέχουσες οφειλές «εντός της προθεσμίας που ορίζεται στις διατάξεις», δηλαδή σε διάστημα 30 ημερών από τη λήψη του ειδοποιητηρίου που αποστέλλει ο φοροεισπρακτικός μηχανισμός. Ταυτόχρονα, μειώνεται ο μέγιστος αριθμός των δόσεων, εφόσον «ο οφειλέτης έχει τη δυνατότητα σύμφωνα με τα οικονομικά του δεδομένα να πληρώνει την οφειλή του σε λιγότερες δόσεις από τις αρχικά χορηγηθείσες, οποτεδήποτε καθ' όλη τη διάρκεια της ρύθμισης». Η εξειδίκευση των κριτηρίων θα γίνει στη συνέχεια με υπουργική απόφαση.

-- ΕΝΦΙΑ: Οχι μόνο διατηρείται στο ακέραιο το χαράτσι στη λαϊκή κατοικία και τη μικρή ακίνητη περιουσία, αλλά μειώνεται από τα 5 στο 1 ευρώ το όριο του ποσού που δεν αναζητείται για είσπραξη. Στην πράξη αυτό σηματοδοτεί την επιβολή φόρου ακόμη και για ιδιοκτήτες αμελητέας ακίνητης περιουσίας (απομακρυσμένα αγροτεμάχια, βοσκότοποι κ.ά.). Να σημειωθεί ότι το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού για το 2016 προβλέπει την «κατάργηση απαλλαγών πληρωμής ΕΝΦΙΑ», ύψους 20 εκατ. ευρώ.

-- Νοίκια: Αυξάνονται οι συντελεστές φόρου για τα εισοδήματα από ακίνητη περιουσία τα οποία αποκτήθηκαν ή πρόκειται να αποκτηθούν και μάλιστα με αναδρομική ισχύ για το 2015. Για ετήσιο ποσό μέχρι 12.000 ευρώ ο συντελεστής αυξάνεται από το 11% στο 15%. Σε αυτό το πλαίσιο, λαϊκά νοικοκυριά, που αποκτούν εισόδημα από νοίκια από 1.000 μέχρι 12.000 ευρώ, θα πληρώνουν επιπλέον φόρο από 40 μέχρι και 480 ευρώ το χρόνο.

Μάλιστα, οι νέοι αυξημένοι συντελεστές θα ισχύουν ακόμη και για τα νοίκια που δεν πληρώθηκαν στους μικροϊδιοκτήτες. Σύμφωνα με σχετική διάταξη, καταργείται η υπάρχουσα πρόβλεψη περί εκχώρησης στο Δημόσιο των ανείσπρακτων ενοικίων, στη βάση της οποίας τα ποσά αυτά δεν υπολογίζονταν στις καταβολές φόρου.

Για ενοίκια πάνω από 12.000 ευρώ, ο συντελεστής αυξάνεται από 33% στο 35%.

Στην αντίπερα όχθη κινούνται οι διατάξεις σχετικά με μεγαλοεπιχειρηματίες που έχουν εντοπιστεί ή πρόκειται να εντοπιστούν στο μέλλον για την έκδοση πλαστών τιμολογίων (ανύπαρκτες συναλλαγές και βέβαια χωρίς επιβολή φόρων) ή για την έκδοση εικονικών τιμολογίων (σε διαφορετικά ποσά από τα πραγματικά).

Ειδικότερα:

• Από την ημερομηνία δημοσίευσης του πολυνομοσχεδίου στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης, καταργούνται πλήρως όλα τα αυτοτελή πρόστιμα που προβλέπονται μέχρι σήμερα για τις παραβάσεις της έκδοσης πλαστών φορολογικών στοιχείων, της έκδοσης ή της λήψης εικονικών φορολογικών στοιχείων!
• Καταργείται η υπάρχουσα νομοθετική διάταξη που προβλέπει τη δέσμευση των περιουσιακών στοιχείων, του 50% του περιεχομένου των τραπεζικών λογαριασμών, του 50% του χρηματικού περιεχομένου των θυρίδων και του συνόλου του μη χρηματικού περιεχομένου των θυρίδων για τις περιπτώσεις επιχειρήσεων στις οποίες διαπιστώνονται παραβάσεις έκδοσης πλαστών φορολογικών στοιχείων και έκδοσης ή λήψης εικονικών φορολογικών στοιχείων συνολικής αξίας μεγαλύτερης από 300.000 ευρώ!
• Τα πρόστιμα που ήδη έχουν επιβληθεί σε όσους επιχειρηματίες έχουν εντοπιστεί να εκδίδουν πλαστά και εικονικά φορολογικά στοιχεία, να εκδίδουν ή να αποδέχονται εικονικά τιμολόγια, ακόμη και σε υποθέσεις που έχουν ελεγχθεί πριν από το 2014, μπορούν να καταβληθούν εφάπαξ από τους παραβάτες με εκπτώσεις από 20% μέχρι και 90%, ανάλογα με την «περίπτωση».

Την ίδια ώρα, στο πολυνομοσχέδιο, είτε για λόγους επικοινωνιακής διαχείρισης, είτε για άλλους, εμφανίζονται μια σειρά από αντιφάσεις και ασάφειες, που ενδεχομένως να επιλυθούν στην πορεία με την έκδοση υπουργικών αποφάσεων ή άλλης μορφής παρεμβάσεων. Για παράδειγμα και ενώ απαλλάσσονται από διοικητικά πρόστιμα και κατασχέσεις τα πλαστά τιμολόγια αξίας πάνω από 300.000 ευρώ, την ίδια ώρα προβλέπονται κατασχέσεις για παραβάσεις που αφορούν στην ανακριβή απόδοση φόρων ύψους πάνω από 150.000 ευρώ. Στην περίπτωση αυτή δεσμεύεται το 50% των καταθέσεων, και το περιεχόμενο των θυρίδων, σύμφωνα με άλλη διάταξη.

Παράλληλα, προβλέπεται η άσκηση ποινικών διώξεων για μεγάλες υποθέσεις φοροδιαφυγής, κάτι που ισχύει και με τις υπάρχουσες νομοθετικές διατάξεις. Σε αυτό το πλαίσιο, προβλέπεται η ποινή της κάθειρξης για απόκρυψη φόρου πάνω από 100.000 ευρώ για ΦΠΑ και 150.000 ευρώ σε κάθε άλλη περίπτωση. Ποινές φυλάκισης προβλέπονται για μικρότερα ποσά.

Για παραβάσεις σχετικές με τον ΦΠΑ, θα επιβάλλονται τα ακόλουθα πρόστιμα:

-- Σε περίπτωση μη έκδοσης φορολογικού στοιχείου ή έκδοσης ή λήψης ανακριβούς στοιχείου για πράξη που επιβαρύνεται με ΦΠΑ, επιβάλλεται πρόστιμο 50% επί του φόρου που θα προέκυπτε από το μη εκδοθέν στοιχείο, ή επί της διαφοράς, αντίστοιχα. Εξαιρείται της επιβολής κυρώσεων ο λήπτης που τελούσε σε καλή πίστη κατά τη λήψη των στοιχείων.

-- Σε κάθε περίπτωση υποβολής ανακριβών δηλώσεων ή μη υποβολής δηλώσεων, με συνέπεια τη μη απόδοση ή τη μειωμένη απόδοση ή την επιπλέον έκπτωση ή επιστροφή ΦΠΑ, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με 50% επί του ποσού του φόρου που θα προέκυπτε από τη μη υποβληθείσα δήλωση ή επί της διαφοράς, αντίστοιχα.

-- Σε περίπτωση που δεν έχει υποβληθεί δήλωση έναρξης εργασιών, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με ποσοστό 50% επί του ποσού του ΦΠΑ που θα έπρεπε να είχε αποδοθεί για όλη τη διάρκεια λειτουργίας της οικονομικής δραστηριότητας.

-- Σε κάθε πρόσωπο μη υπόχρεο σε υποβολή δηλώσεων ΦΠΑ που εκδίδει φορολογικά στοιχεία με ΦΠΑ, χωρίς να έχει τέτοια υποχρέωση, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με ποσοστό 50% επί του αναγραφόμενου φόρου που δεν αποδόθηκε.

Σε πορεία εφαρμογής μπαίνουν οι ανατροπές που προβλέπονται στην Κοινωνική Ασφάλιση με το 3ο μνημόνιο (ν. 4336/2015) και για το Δημόσιο, όπως προκύπτει από το νέο σχέδιο νόμου με τα προαπαιτούμενα.

Με τις νέες διατάξεις ρυθμίζονται λεπτομέρειες για τον τρόπο καταβολής των κατώτερων ορίων των συντάξεων στο Δημόσιο, σύμφωνα με τις οποίες τα κατώτατα όρια θα δίνονται μόνο μετά τη συμπλήρωση του 67ου έτους της ηλικίας του νέου συνταξιούχου. Αυτό ισχύει για όσους αποχωρούν μετά την 1/7/2015, με μοναδική εξαίρεση τους συνταξιούχους λόγω αναπηρίας (67% και άνω κ.ά.), όπως και τις συντάξεις χηρείας.

Ο τρόπος υπολογισμού της σύνταξης και για τους δημόσιους υπαλλήλους, με βάση τον ν. 3865/2010, αφορά τελικά όσους δημοσίους υπαλλήλους αποχωρούν από την εργασία τους μετά την 1/9/2015 και όχι από 1/1/2015.

Με τις προωθούμενες διατάξεις, διευκρινίζεται πως η αύξηση των ορίων ηλικίας και στο Δημόσιο ξεκινά από 19/8/2015, ώστε από 1/1/2022 κανείς δημόσιος υπάλληλος να μη συνταξιοδοτείται πριν το 67ο έτος ή στα 62 με 40 χρόνια (12.000 μέρες Ασφάλισης).

Διευκρινίζεται επίσης πως η πρόσθετη μείωση των συντάξεων κατά 10% στην περίπτωση πρόωρης/μειωμένης σύνταξης, θα υπολογίζεται επί του ποσού της ήδη μειωμένης σύνταξης που θα βγαίνει με τις παλιότερες διατάξεις. Πάντως, μέχρι τώρα δεν έχει διευκρινιστεί ο «βηματισμός» της νέας αύξησης των ορίων ηλικίας, πριν το 67ο και πριν το 62ο έτος που επιβλήθηκε με το 3ο μνημόνιο, κάτι που αναμένεται να γίνει με σχετική εγκύκλιο.

Με άλλες διατάξεις του σχεδίου νόμου επανέρχεται το συνταξιοδοτικό καθεστώς των ενστόλων (Σώματα Ασφαλείας, στρατιωτικοί και πυροσβέστες) σε αυτό που προβλεπόταν με τον ν. 3865/2010. Αυτό σημαίνει ότι δεν αλλάζει τίποτα σε όσους έχουν θεμελιώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης μέχρι το τέλος του 2014. Οι υπόλοιποι θα συνταξιοδοτούνται τουλάχιστον με τη συμπλήρωση του 60ού έτους, ή ύστερα από 40 έτη υπηρεσίας. Παραμένει, επίσης, η πρόβλεψη πως «τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων δεν θα υποχρεούνται σε αποχώρηση από την υπηρεσία πριν τη συμπλήρωση των 58».

Με το σχέδιο νόμου κλείνει αμετάκλητα κάθε δυνατότητα χρηματοδότησης ελλειμμάτων της επικουρικής ασφάλισης από τον κουμπαρά του ΑΚΑΓΕ, ο οποίος χρηματοδοτείται από κρατήσεις και στις επικουρικές συντάξεις (3% έως 10%). Με τον τρόπο αυτό ανοίγει ο δρόμος για νέες μειώσεις στις επικουρικές συντάξεις, καθώς όπως εκτιμάται το έλλειμμα του ΕΤΕΑ το τρέχον έτος θα ανέλθει στα 88 εκατ. ευρώ.

Επιπλέον, καταργούνται διατάξεις του ν. 4331/2015 που οδηγούν: Στην κατάργηση της χορήγησης και επαναχορήγησης των προνοιακών συντάξεων του ΟΓΑ στους ανασφάλιστους υπερήλικες και ειδικά τους ομογενείς που δίνονταν με ορισμένες προϋποθέσεις. Τη δυνατότητα σε ελεύθερους επαγγελματίες να συμψηφίζουν με τις αποδιδόμενες συντάξεις τους χρέη που είχαν προς τους ασφαλιστικούς τους οργανισμούς (ΟΑΕΕ, ΕΤΕΑ) και μέχρι του ποσού των 25.000 ευρώ. Την αποποινικοποίηση των οφειλών για ατομικές ασφαλιστικές εισφορές ελεύθερων επαγγελματιών στα ασφαλιστικά ταμεία τους. Τη μείωση των υπέρμετρα αυξημένων από το 2011 ασφαλιστικών εισφορών των ασφαλισμένων στο ΕΤΑΑ. Τη χορήγηση επικουρικής σύνταξης στους δικαιούχους κύριας σύνταξης του ΝΑΤ λόγω εργατικού ατυχήματος ή θανάτου εξαιτίας εργατικού ατυχήματος.

Πάντως, από το σχέδιο νόμου που δόθηκε προς διαβούλευση λείπει μέχρι στιγμής η προϋπόθεση που έχει τεθεί στα προαπαιτούμενα, για σταδιακή αύξηση της 35ετίας στα 40 χρόνια Ασφάλισης σταδιακά μέχρι το 2021, η οποία θα συνοδεύσει την αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης που ήδη έχει ψηφιστεί.

Ανοιχτό παραμένει και το ζήτημα της κατάργησης του ειδικού καθεστώτος συνταξιοδότησης με ΒΑΕ των εργαζομένων στην καθαριότητα των δήμων, που είχε μπει ως προαπαιτούμενο στη σχετική λίστα του Γιούρογκρουπ. Κάτι που δεν αποκλείεται να γίνει μέχρι το σχέδιο νόμου να μπει στην Ολομέλεια και να ψηφιστεί.