Στους προπτυχιακούς φοιτητές των Τμημάτων Ψυχολογίας, που προσδοκούν οι κόποι τους «να βρουν δικαίωση στην προσφορά στον συνάνθρωπο, στην ψυχική του υγεία, στην εξέλιξη της επιστήμης μας», απευθύνεται η ΚΝΕ με μια ακόμα κλαδική ανακοίνωση.

Σε αυτή, αφού σημειώνει ότι οι σπουδές μας δεν ανταποκρίνονται στο κατακτημένο επίπεδο της επιστημονικής σκέψης, περιγράφει ότι η πρακτική άσκηση γίνεται με... «ατομική ευθύνη», απλήρωτη, χωρίς ασφάλιση, ενώ σύγχρονα «δεδομένα και μέθοδοι, νέα γνώση δεν ενσωματώνονται στα προγράμματα σπουδών»...

Μιλώντας για τα προγράμματα σπουδών, η ΚΝΕ σημειώνει ότι «ανάγουν την ψυχική υγεία σε ατομική υπόθεση, αποκόπτοντας το άτομο από την κοινωνία στην οποία ζει, αναπτύσσεται και σχετίζεται. Προάγουν και ανορθολογικές θεωρίες, όπως αυτές που ιατρικοποιούν τα ψυχικά φαινόμενα, δηλαδή δίνουν βάση κατά προτεραιότητα στην κληρονομικότητα και τη χημεία του εγκεφάλου για να "εξηγήσουν" την ανθρώπινη δραστηριότητα μέσα στο κοινωνικό περιβάλλον». Και προσθέτει μεταξύ άλλων: «Η ψυχική υγεία του ατόμου προσεγγίζεται με αφετηρία την ψυχοπαθολογία και τα κριτήρια διάγνωσης αυτής και όχι με βάση το πώς οι κυρίαρχες κοινωνικές σχέσεις επιδρούν στην ατομική συνείδηση, στους όρους ανάπτυξης του κοινωνικού ανθρώπου, στις ανθρώπινες σχέσεις και τον ρόλο τους στην ανάπτυξη ψυχικών δυσκολιών και δυσφορίας».

Ακολούθως αναφέρει ότι οι πτυχιούχοι «για να εργαστούν με βάση κάποια προσέγγιση - μέθοδο Ψυχοθεραπείας ή στη Συμβουλευτική, απαιτείται να παρακολουθήσουν προγράμματα για να πιστοποιηθούν από μεγάλες εταιρείες! (...) Δηλαδή, επαγγελματικά δικαιώματα που κανονικά θα έπρεπε να είναι ενσωματωμένα στο πτυχίο μας, "διανέμονται" από αμφιβόλου επιστημονικής επάρκειας και ποιότητας, επιμέρους, πανάκριβες, πιστοποιήσεις! Αυτή η κατάσταση μας οδηγεί ήδη από το Α' έτος να τρέχουμε στην κούρσα συλλογής τίτλων βεβαιώσεων», σημειώνει η ΚΝΕ, τονίζοντας ότι στόχος είναι η διαμόρφωση μιας δεξαμενής πτυχιούχων με διαφοροποιημένα προσόντα, απ' όπου η εργοδοσία θα διαλέγει ευέλικτη και φτηνή εργασία με διαφοροποιημένες παροχές ανάλογα με το πόσο μπορεί να πληρώσει ο θεραπευόμενος!

Αφού επισημαίνει ότι οι απόφοιτοι συχνά δουλεύουν εθελοντικά στο όνομα της απόκτησης γνώσης και εμπειρίας αμέσως μετά τη λήψη του πτυχίου, η ΚΝΕ τονίζει: «Εργαζόμενος στην Ψυχική Υγεία, στην Ειδική Αγωγή, το Προσφυγικό; Αυτοαπασχολούμενος; Ολες οι εναλλακτικές πάνε μαζί με την ανασφάλεια, την περιπλάνηση, το burn out»... Και αναφέρεται αναλυτικά στο καθεστώς της δουλειάς με μπλοκάκι, χωρίς Δώρα Χριστουγέννων και Πάσχα, στην περιπλάνηση των αναπληρωτών ψυχολόγων στα σχολεία, στους εργαζόμενους σε ΜΚΟ και ΑΜΚΕ που φτάνουν να αναγκάζονται να αναζητούν χορηγούς και χρηματοδοτήσεις κ.ο.κ. Μιλώντας για την επαγγελματική εξουθένωση, επισημαίνει ότι δεν αρκεί για να την ανατρέψει η προσωπική ψυχοθεραπεία και η επαγγελματική εποπτεία και δίνει στοιχεία από την ΕΕ για την κατάσταση των εργαζομένων, τις ελλείψεις δομών κ.ο.κ.

Η ΚΝΕ τονίζει: «Η ψυχική υγεία δεν είναι απλώς η απουσία διαταραχής, αλλά κατάσταση ευεξίας και δυνατότητας δημιουργικής ζωής. Ωστόσο, στον καπιταλισμό αυτός ο ορισμός αλλοιώνεται: Η υγεία αντιμετωπίζεται κυρίως ως ικανότητα για εργασία και παραγωγικότητα προς όφελος του κεφαλαίου. Το ενδιαφέρον για τη σωματική και ψυχική κατάσταση του εργαζομένου φτάνει μέχρι το σημείο που εξυπηρετεί την κερδοφορία». Και προσθέτει ότι «αντίδοτο στην ψυχική και πνευματική καχεξία είναι η συλλογικότητα, η αλληλεγγύη, η αγωνιστική στάση ζωής και η πάλη για κοινωνική αλλαγή».

Με αυτό το πνεύμα τονίζει ότι «έχουμε ανάγκη για επιστήμονες ψυχολόγους που δεν θα βλέπουν μόνο το σύμπτωμα αλλά και τον κόσμο που το γεννά» και περιγράφει έτσι το πρόγραμμα σπουδών που έχουμε ανάγκη σήμερα, ώστε ο ψυχολόγος «να μπορεί να ακούει όχι μόνο το άτομο, αλλά και την εποχή που "μιλά" μέσα του». Τονίζει ότι χρειάζεται ουσιαστική διεπιστημονικότητα, αλλά και πρακτική άσκηση στην κοινότητα (σχολεία, χώρους δουλειάς, κοινωνικές υπηρεσίες κ.λπ.) όπου ο μελλοντικός ψυχολόγος μαθαίνει να εργάζεται με ανθρώπους μέσα στις ζωντανές συνθήκες της ζωής τους.

Και περιγράφοντας την πρόταση του ΚΚΕ για την ψυχική υγεία στον σοσιαλισμό, τονίζει ότι «είναι κοινωνικό αγαθό με υψηλού επιπέδου παροχή υπηρεσιών για όλους και όχι εμπόρευμα», βασική προτεραιότητα είναι η πρόληψη σε όλα τα επίπεδα, κεντρικό ρόλο διαδραματίζει το Κέντρο Ψυχικής Υγείας ως τμήμα του ενιαίου λειτουργικά Κέντρου Υγείας, ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην παιδική και εφηβική ηλικία.

«Τα μέλη του ΚΚΕ και της ΚΝΕ στα Τμήματα Ψυχολογίας παλεύουμε για την επιστήμη μας, για μια Ψυχολογία που δεν θα υπηρετεί την προσαρμογή του ανθρώπου στην αδικία, αλλά την κατανόηση και την απελευθέρωσή του», τονίζει η ΚΝΕ.