Την 21η Απριλίου 1967 ο ελληνικός λαός ξύπνησε από τους ήχους των ερπυστριών, των στρατιωτικών εμβατηρίων και των διαγγελμάτων της δικτατορίας. Τα ξημερώματα της ίδιας μέρας, δυνάμεις του αστικού στρατού είχαν καταλάβει στρατηγικά σημεία στην πρωτεύουσα. Για να αποτρέψουν κάθε λαϊκή αντίδραση, συνέλαβαν πολλούς κομμουνιστές και άλλους πρωτοπόρους των εργατικών - λαϊκών αγώνων.

Οι συνταγματάρχες που πρωταγωνίστησαν στην επιβολή της δικτατορίας ήταν άνθρωποι του αστικού κράτους και των μηχανισμών του, του στρατού και της ΚΥΠ, που είχαν αναπτύξει πολύμορφους δεσμούς με το Παλάτι, με εγχώριους καπιταλιστές, πολιτικούς, αλλά και με ξένες μυστικές υπηρεσίες, ιδιαίτερα των ΗΠΑ.

Οι πραγματικές αιτίες της επιβολής της δικτατορίας πρέπει να αναζητηθούν στις αντιθέσεις και τους ανταγωνισμούς που σοβούσαν στο εσωτερικό της ίδιας της αστικής τάξης, στις τριβές που προκαλούσε ο ρόλος του Παλατιού στη λειτουργία του αστικού πολιτικού συστήματος (τον ρόλο που έπαιζε στον στρατό και στη διαμόρφωση κυβερνήσεων), όπως αυτό είχε διαμορφωθεί μετά την ήττα του ΔΣΕ, στις διαφωνίες για την εξωτερική πολιτική με επίκεντρο το Κυπριακό, που διαπλέκονταν με τους γενικότερους ιμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς στην περιοχή.

Αντίστοιχα, η εξωτερική πολιτική της ήταν, σε γενικές γραμμές, συνέχεια της αντίστοιχης πολιτικής των «δημοκρατικών» αστικών κυβερνήσεων. Διατήρησε τις διεθνείς συμμαχίες του καπιταλιστικού κράτους (ΕΟΚ, ΝΑΤΟ), υπηρετώντας τους σχεδιασμούς τους σε βάρος των χωρών της σοσιαλιστικής οικοδόμησης, αλλά και στην πάντα «κρίσιμη γεωστρατηγικά» περιοχή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου.

Παρά την ανετοιμότητα του εργατικού - λαϊκού κινήματος και την κατάσταση στην οποία βρισκόταν το ΚΚΕ εξαιτίας της βαριάς παρανομίας, αλλά και λαθεμένων στρατηγικών επιλογών, που οδήγησαν στη διάλυση των παράνομων Κομματικών Οργανώσεων, είναι μύθος ότι κανείς δεν όρθωσε το ανάστημά του απέναντι στη δικτατορία τον πρώτο καιρό. Ενάντια στους σχεδιασμούς της στάθηκαν εξαρχής οι κομμουνιστές και άλλοι ριζοσπάστες αγωνιστές, πληρώνοντας βαρύ αντίτιμο για την πάλη τους υπέρ των εργατικών - λαϊκών συμφερόντων.

Η πτώση της δικτατορίας τον Ιούλιο του 1974 ήταν αποτέλεσμα των «εγκλημάτων» της, ιδίως της Κύπρου, της εξάντλησης του ρόλου της, που αντικατοπτριζόταν και στην αδυναμία ελέγχου των εργατικών - λαϊκών μαζών, του φόβου των αστικών δυνάμεων και των διεθνών συμμάχων τους ότι μια ανεξέλεγκτη κατάρρευσή της θα μπορούσε να οδηγήσει σε ριζοσπαστικοποίηση του εργατικού - λαϊκού κινήματος και σε αμφισβήτηση της καπιταλιστικής εξουσίας. Η διαδικασία περάσματος στη λεγόμενη «μεταπολίτευση» ήταν προϊόν συμβιβαστικής συνεννόησης μεταξύ εκπροσώπων της δικτατορίας, των αστικών πολιτικών δυνάμεων και των συμμάχων τους στο ΝΑΤΟ και την ΕΟΚ.

Η 21η Απριλίου αποδεικνύει και υπενθυμίζει μέχρι τις μέρες μας ότι η καπιταλιστική εξουσία δεν διστάζει να εναλλάσσει τις πολιτικές μορφές της, από την αστική κοινοβουλευτική δημοκρατία σε πολιτική ή στρατιωτική δικτατορία και το αντίστροφο, με γνώμονα πάντα να εξυπηρετούνται καλύτερα τα καπιταλιστικά συμφέροντα, να μένει ανέγγιχτη η δικτατορία του κεφαλαίου.

Μπορεί σήμερα το αστικό κράτος να φορά τον μανδύα της αστικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, παραμένει όμως πάντα προστάτης της δικτατορίας του κεφαλαίου. Μπορεί, μετά από αιματηρούς αγώνες, ο λαός μας να έχει κατακτήσει ελευθερίες και δικαιώματα, τα οποία βέβαια αμφισβητούνται σταθερά με πολλούς τρόπους, ιδιαίτερα σε συνθήκες πολεμικής προετοιμασίας και εμπλοκής, όπως οι σημερινές, όμως, το αστικό κράτος, οι θεσμοί του παραμένουν ταξικοί, αντιλαϊκοί, εχθρικοί για τον λαό και τις ανάγκες του, ακριβώς γιατί σκοπό και αποστολή τους έχουν να θωρακίζουν την εξουσία του κεφαλαίου, να υπηρετούν την κερδοφορία του.

Αυτή την αλήθεια προσπαθούν να συγκαλύψουν η κυβέρνηση της ΝΔ και η βολική αντιπολίτευση, που σκιαμαχούν για το περιβόητο «κράτος δικαίου». Πίσω από τους καυγάδες τους για τη διαφθορά, τα σκάνδαλα, τη λειτουργία των θεσμών κ.λπ. βρίσκεται η σύμπλευσή τους στους στόχους της καπιταλιστικής κερδοφορίας, στις διεθνείς συμμαχίες της αστικής τάξης, την ΕΕ, το ΝΑΤΟ κ.λπ., στους πολεμικούς σχεδιασμούς προς όφελος του κεφαλαίου, τελικά στην αντιλαϊκή πολιτική που όλα τα παραπάνω συνεπάγονται. Αυτό είναι, όμως, και το υπόβαθρο πάνω στο οποίο φυτρώνουν τα διάφορα σκάνδαλα, γι' αυτό και βλέπουμε να επαναλαμβάνονται κάθε τόσο, με όλων των «αποχρώσεων» τις κυβερνήσεις, σε όλα τα καπιταλιστικά κράτη. Γι' αυτό και κανένας δήθεν «πιο έντιμος» διαχειριστής της καπιταλιστικής βαρβαρότητας δεν πρόκειται να προσφέρει έστω μια ανακούφιση απέναντι στα λαϊκά προβλήματα, πόσο μάλλον να αλλάξει ριζικά την κατάσταση υπέρ των εργαζομένων.

Η ιστορία της ανθρώπινης κοινωνίας δεν τελειώνει στη σημερινή καπιταλιστική βαρβαρότητα και τους θεσμούς της. Απαιτούνται νέοι θεσμοί μιας γνήσιας εργατικής - λαϊκής εξουσίας, που θα αντιστοιχούν στις νέες σχέσεις παραγωγής, με την κοινωνική ιδιοκτησία στα μέσα παραγωγής, με τον επιστημονικό κεντρικό σχεδιασμό. Σε μια κοινωνία όπου θα έχει καταργηθεί το καπιταλιστικό κέρδος και όπου η ικανοποίηση των αναγκών του λαού και της κοινωνίας θα είναι το μοναδικό κίνητρο της ανάπτυξης. Η συμπόρευση με το ΚΚΕ στην πάλη για την επαναστατική κατάκτηση αυτής της κοινωνίας αποτελεί και την καλύτερη τιμή σε όσους αντιστάθηκαν στην καπιταλιστική βαρβαρότητα της δικτατορίας της 21ης Απριλίου.