Η ηγεσία της ΓΣΕΕ εμπλέκεται εδώ και πάρα πολλά χρόνια στη διαχείριση δεκάδων, ίσως και εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ για την αποκαλούμενη κατάρτιση εργαζομένων και ανέργων. Πρόκειται για μια διαρκή, θεσμοθετημένη από το κράτος και την ΕΕ συναλλαγή εργατικής αριστοκρατίας, εργοδοτών και αστικού κράτους.

Βασικό όχημα διαχείρισης τέτοιων προγραμμάτων είναι το Ινστιτούτο Εργασίας της ΓΣΕΕ (ΙΝΕ ΓΣΕΕ), αλλά και το Κέντρο Ανάπτυξης Εκπαιδευτικής Πολιτικής της ΓΣΕΕ (ΚΑΝΕΠ ΓΣΕΕ). Δεν αποκλείεται, ωστόσο, να λειτουργούν παράλληλα άλλοι φορείς, τους οποίους ελέγχει ή συμμετέχει σε αυτούς η ΓΣΕΕ.

Σε αρκετές περιπτώσεις το ΙΝΕ της ΓΣΕΕ συμπράττει με τους αντίστοιχους φορείς των εργοδοτικών ενώσεων. Τρανταχτό παράδειγμα αποτελεί η πράξη «Εξειδικευμένη παρέμβαση για τη διασύνδεση με την αγορά εργασίας των αποφοίτων ΙΕΚ, ΕΠΑΣ και ΕΠΑΛ» του προγράμματος «Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση», το οποίο ξεκίνησε το 2014, επί κυβέρνησης ΝΔ, ολοκληρώθηκε το 2016, επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, και συγχρηματοδοτήθηκε από ευρωενωσιακά και κρατικά κονδύλια, σε κάθε περίπτωση από τον κλεμμένο κόπο των εργαζομένων και των λαών. Η δημόσια δαπάνη για την πράξη αυτή ξεπέρασε τα 35 εκατ. ευρώ στα χρόνια της καπιταλιστικής κρίσης στην Ελλάδα.

Οπως αναφέρεται σε ανακοίνωση του ΙΝΕ ΓΣΕΕ (28/11/2014) είχε αναλάβει τον ρόλο του «συντονιστή φορέα της κοινοπραξίας των οργανώσεων - δομών των κοινωνικών εταίρων»! Εκτός από το ΙΝΕ οι άλλες οργανώσεις - δομές ανήκαν στους εργοδοτικούς φορείς ΓΣΕΒΕΕ, ΕΣΕΕ, ΣΕΒ, ΣΕΤΕ και ΕΕΔΕ!

Αλήθεια, πόσο διαφορετικά μπορούμε να διαβάσουμε σήμερα τις συμπράξεις αυτές και να κατανοήσουμε ως φυσική συνέπειά τους την άθλια «κοινωνική συμφωνία» της ΓΣΕΕ με τη σημερινή κυβέρνηση και τις εργοδοτικές ενώσεις; Να κατανοήσουμε ακόμα καλύτερα τον ρόλο της πέμπτης φάλαγγας που παίζει εδώ και χρόνια η ηγεσία της ΓΣΕΕ στο εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα;

Τα παραπάνω επιβεβαιώνει και ο σχετικός πίνακας που συνοδεύει το κείμενο αυτό και προέκυψε από την καταγραφή και συστηματοποίηση μεγάλου όγκου δεδομένων από πηγές όπως η «Διαύγεια». Ο πίνακας απεικονίζει, ενδεικτικά, πράξεις προγραμμάτων που την υλοποίησή τους είχε αναλάβει μόνη της ή σε συνεργασία με φορείς των εργοδοτών η ηγεσία της ΓΣΕΕ. Επιπλέον, δείχνει ορισμένα από τα ποσά που θα διαχειριστεί τα επόμενα χρόνια, την περίοδο 2026 - 2029, στο πλαίσιο των προγραμμάτων αυτών.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ένα μεγάλο μέρος των προγραμμάτων δεν απευθύνεται απευθείας σε εργαζόμενους ή ανέργους, αλλά στην ενίσχυση και δημιουργία των ίδιων των δομών των κοινωνικών εταίρων, στη δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού, σε μελέτες, έρευνες κ.λπ.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση και οι κυβερνήσεις των κρατών - μελών δίνουν δισεκατομμύρια ευρώ κάθε χρόνο για να «τρέχουν» ποικιλώνυμα προγράμματα κατάρτισης εργαζομένων, ανέργων, ευάλωτων ομάδων.

Τους μετατρέπουν σε ένα ρέον εργατικό δυναμικό, χωρίς μόνιμη και σταθερή δουλειά, χωρίς δικαιώματα. Σε ένα εμπόρευμα που η αξία χρήσης του έγκειται στην παραγωγή αξίας και έχει μία ακόμα πολύτιμη ιδιότητα, να εκδηλώνει αυτήν την ικανότητα σε διάφορες μορφές, να εναλλάσσεται μεταξύ εργασίας και ανεργίας, μεταξύ εργοδοτών και αντικειμένων εργασίας, τόσο γρήγορα όσο απαιτούν οι ανάγκες της καπιταλιστικής οικονομίας.

Για την υλοποίηση αυτών των προγραμμάτων, αποτελεί συνειδητή επιλογή εργοδοτών και κυβερνήσεων να βάλουν στο «κόλπο» τις «πρόθυμες και βολικές» συνδικαλιστικές οργανώσεις, που αναλαμβάνουν τον ρόλο του μεσάζοντα για τη χρηματοδότηση και το «στήσιμο», με πρόσχημα ότι «διευκολύνουν τους εργαζόμενους να βρουν δουλειά».

Ετσι, τα συνδικάτα ενσωματώνονται ακόμα περισσότερο στην πολιτική των καπιταλιστών. Αντί να οργανώνουν την πάλη για τα ταξικά συμφέροντα των εργαζομένων, τους καλούν να αποδεχτούν τη λογική των προγραμμάτων και μοχθούν για τη διατήρηση της ταξικής ειρήνης στους χώρους εργασίας, για την απρόσκοπτη κερδοφόρα δράση των επιχειρήσεων.

Ταυτόχρονα, όλες αυτές οι «θεσμικές» συναλλαγές δημιουργούν τις συνθήκες και για σκάνδαλα όπως αυτά για τα οποία ελέγχεται τώρα ο επί 20 χρόνια πρόεδρος της ΓΣΕΕ...

Αποκαλυπτικές για τους στόχους των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων είναι και οι ονομασίες των πράξεων. Πέρα από αυτές που αφορούν την ...κατάρτιση των εργαζομένων, υπάρχουν και εκείνες που αποσκοπούν στην ενίσχυση της δράσης των «κοινωνικών εταίρων» και του καθαυτού ρόλου τους. Για παράδειγμα:

- «Ψηφιακή σύγκλιση της ΓΣΕΕ με ηλεκτρονικές υπηρεσίες (...) και ενεργοποίησης των εργαζόμενων καταναλωτών».

- «Ενίσχυση της επιχειρηματικής ικανότητας του ΙΝΕ της ΓΣΕΕ».

- «Συνδικαλιστική κατάρτιση και ενίσχυση κοινωνικών δεξιοτήτων εργαζομένων».

- «Σχέδιο κοινών δράσεων εθνικών κοινωνικών εταίρων για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης και την ενδυνάμωση της αποτελεσματικής συμμετοχής τους στον κοινωνικό διάλογο».

- «Διεύρυνση της λειτουργίας και των δράσεων του Παρατηρητηρίου Οικονομικών και Κοινωνικών Εξελίξεων του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ».

- «Ενίσχυση των προσόντων και της συλλογικής δράσης των εργαζομένων» κ.ά.

Είναι προφανές ότι πράξεις όπως η ενίσχυση της συλλογικής δράσης και η συνδικαλιστική κατάρτιση αποσκοπούν στην καλλιέργεια του «κοινωνικού εταιρισμού», στην εμπέδωση της ταξικής συνεργασίας. Χαρακτηριστικά του ρόλου της ΓΣΕΕ ως «εταίρου» του αστικού κράτους και των καπιταλιστών είναι όσα αναφέρονται σε οδηγό του ΙΝΕ:

«Με βάση την αποστολή και τους στρατηγικούς στόχους της ΓΣΕΕ, η θεσμική της ενδυνάμωση περιλαμβάνει δύο αλληλένδετες διαστάσεις:

Πρώτον, την ενίσχυση της ικανότητας της για ουσιαστική συμμετοχή στους θεσμούς, ιδίως στους θεσμούς τριμερούς συμμετοχής, η οποία συντελείται τόσο μέσω διατύπωσης προτάσεων πολιτικής όσο και μέσω της άσκησης επιρροής στη λήψη αποφάσεων. Βασική προϋπόθεση αποτελεί η δυνατότητα τεκμηρίωσης των προτάσεων αυτών.

Δεύτερον, την ενίσχυση της επιχειρησιακής ικανότητας, η οποία επιτυγχάνεται κυρίως μέσω της αναβάθμισης ή και της ενίσχυσης του στελεχικού της δυναμικού, αλλά και μέσω της ενίσχυσης ή και αναδιοργάνωσης των λειτουργιών της, σε κεντρικό και περιφερειακό επίπεδο, ώστε να καταστεί περισσότερο αποτελεσματική στη διάγνωση, στον σχεδιασμό, στην υλοποίηση και την αξιολόγηση των παρεμβάσεών της».

Αντί επιλόγου, αναδημοσιεύουμε ένα απόσπασμα από κείμενο του Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ για την Εργατική - Συνδικαλιστική Δουλειά, με τίτλο «Ιδιότυπη επικερδής μπίζνα», που έχει δημοσιευτεί το 2019, στο τεύχος 5 της ΚΟΜΕΠ, και είναι απόλυτα επίκαιρο:

«Οι δυνάμεις του εργοδοτικού - κυβερνητικού συνδικαλισμού έκαναν συστηματική προσπάθεια να εξελιχτούν τα Εργατικά Κέντρα σε ιδιότυπες "επιχειρήσεις" που μέσα από χρηματοδοτήσεις του ΙΝΕ ΓΣΕΕ επιδοτούν εργαζόμενους για την παρακολούθηση προγραμμάτων κατάρτισης και επανειδίκευσης, και να τους προωθούν στην αγορά εργασίας ως φθηνό, ευέλικτο εργατικό δυναμικό, εξελισσόμενα ταυτόχρονα και μέσω αυτής της δράσης σε μηχανισμούς ενσωμάτωσης εργαζομένων στην αστική πολιτική, διαμορφώνοντας εργατικές συνειδήσεις με τη γραμμή της ταξικής συνεργασίας, τη στήριξη της πολιτικής ενίσχυσης της καπιταλιστικής ανάπτυξης, τη στήριξη της πολιτικής της εργοδοσίας, του κράτους, των κυβερνήσεων· με σημαντικό χρηματικό όφελος βεβαίως των ίδιων των δυνάμεων του κυβερνητικού - εργοδοτικού συνδικαλισμού. Εδώ έχουμε ήδη μηχανισμό εξαγοράς, διαφθοράς, φθοράς συνειδήσεων.

(...) Οι εργατοπατέρες στις διοικήσεις των ΕΚ σε αρκετές περιπτώσεις "αγκιστρώνονται" σε αυτές έχοντας ως βασικό ενδιαφέρον την "επαγγελματική αποκατάσταση", τη διαχείριση κοινοτικών κονδυλίων που συμβάλλει στην απεμπόληση της διεκδικητικής πάλης, στη χειραγώγηση στο σύστημα (εργοδοσία, κράτος, κυβερνήσεις, ΕΕ), την πρόσληψη συγγενικών προσώπων που αναζητούν δουλειά σε επιχειρήσεις με τις οποίες διαπλέκονται.

(...) Η υπεράσπιση των παραπάνω προνομίων, που αποτελούν χαρακτηριστικά διαμόρφωσης μιας κάστας εξαγορασμένων συνειδητών διεκπεραιωτών της πολιτικής του κεφαλαίου στο εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα, μιας συνδικαλιστικής εργατικής αριστοκρατίας, γίνεται με τη θωράκιση της πλειοψηφίας της ΓΣΕΕ και της σταθερής στρατηγικής της ταξικής συνεργασίας που υπηρετεί αυτή η πλειοψηφία της ΓΣΕΕ, η οποία για να εφαρμόζεται συνεχώς και αποτελεσματικά πρέπει να διατηρεί τον συσχετισμό δυνάμεων στην ηγεσία της, με πλειοψηφία τέτοιων στελεχών που αναλαμβάνουν αυτόν τον αντεργατικό ρόλο για λογαριασμό του συστήματος της εκμετάλλευσης».