ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σάββατο 19 Γενάρη 2002
Σελ. /32
1928: Οι Αμερικανοί επιβάλλουν ληστρική για την Ελλάδα συμφωνία

Οι εργαζόμενοι δεν έμειναν με σταυρωμένα τα χέρια απέναντι στην πολιτική των αστικών κυβερνήσεων, οι οποίες έριχναν τα βάρη του εξωτερικού δανεισμού στα λαϊκά στρώματα. Στη φωτογραφία στιγμιότυπο από την απεργία των ναυτεργατών τον Ιούνη του 1927 για καλύτερες αμοιβές και μείωση των φόρων
Οι εργαζόμενοι δεν έμειναν με σταυρωμένα τα χέρια απέναντι στην πολιτική των αστικών κυβερνήσεων, οι οποίες έριχναν τα βάρη του εξωτερικού δανεισμού στα λαϊκά στρώματα. Στη φωτογραφία στιγμιότυπο από την απεργία των ναυτεργατών τον Ιούνη του 1927 για καλύτερες αμοιβές και μείωση των φόρων
Στις 19 του Γενάρη 1928 η Ελλάδα υποχρεώνεται, ύστερα από συμφωνία, να αναγνωρίσει ότι όφειλε στις ΗΠΑ 18.127.000 δολάρια από τις πιστώσεις που είχαν παραχωρηθεί από αυτές και τους τόκους τους. Ηταν μια ακόμη ληστρική συμφωνία, μια λεόντειος συμφωνία, που έδενε χειροπόδαρα τη χώρα και την παρέδιδε στους πιστωτές της. Το μέγεθος της ληστείας αποκαλύπτεται από το γεγονός ότι το δάνειο που είχε πάρει από τις ΗΠΑ ήταν 5,5 εκατομμυρίων δολαρίων και το τελικό ποσό που θα πλήρωνε ήταν κατά 330% μεγαλύτερο. Πρόκειται για την πρώτη μεγάλης κλίμακας έφοδο του αμερικανικού κεφαλαίου στην Ελλάδα, αφού μέχρι τότε κυριαρχούσε το αγγλικό και το γαλλικό κεφάλαιο. Εξάλλου, όπως είναι γνωστό, από το 1898 είχε επιβληθεί στην Ελλάδα καθεστώς «Διεθνούς Οικονομικού Ελέγχου», με το οποίο δινόταν η δυνατότητα στους μεγάλους πιστωτές της (Αγγλία, Γαλλία, ΗΠΑ) να ελέγχουν τα έσοδα και τα έξοδα του κράτους, όπως και να καθορίζουν τον τρόπο πληρωμής των χρεών και των δανείων της.

Την ίδια περίοδο, το 1928, η ελληνική κυβέρνηση για να ισοσκελίσει τον προϋπολογισμό και να σταθεροποιήσει τη δραχμή, κατέφυγε σε νέα εξωτερικά δάνεια (όπως το τριμερές, ύψους 206 εκατομμυρίων φράγκων), που έδεσαν ακόμα πιο σφιχτά τη χώρα στο άρμα του ξένου κεφαλαίου. Οι κυβερνήσεις του αστικού συνασπισμού έριξαν στις πλάτες του εργαζόμενου λαού καινούριους φόρους. Την οικονομική σταθεροποίηση την εννοούσαν ως καθήλωση των ημερομισθίων και μισθών, ως απόρριψη κάθε αιτήματος των εργατών και αγροτών για τη βελτίωση των συνθηκών της ζωής τους.

Οπως ήταν φυσικό, όλα τα εκμεταλλευόμενα λαϊκά στρώματα (οι εργάτες, οι υπάλληλοι, οι αγρότες, οι επαγγελματίες, οι βιοτέχνες) δεν ήταν δυνατόν να δεχτούν αδιαμαρτύρητα μια τέτοιου είδους «κοινωνική σταθερότητα». Γι' αυτό και στη διετία 1927-1928 ξέσπασαν μια σειρά λαϊκοί αγώνες.

Κατά σύμπτωση, στις 19 του Γενάρη 1928, τη μέρα που υπογράφτηκε η ληστρική συμφωνία με τους Αμερικανούς, στο χωριό Μούρες του Ηρακλείου Κρήτης πάνω από 700 αγρότες κύκλωσαν τα γραφεία της Εφορίας και έκαψαν τα αρχεία της, ενώ στην πόλη οργανώθηκε παλλαϊκό συλλαλητήριο, στο οποίο 5 περίπου χιλιάδες αγρότες και εργαζόμενοι απαίτησαν μαχητικά την κατάργηση της βαριάς φορολογίας.


ΠΡΟΣΩΠΑ

1809 Γεννιέται ο Εντγκαρ Αλαν Πόε. Ενας από τους μεγαλύτερους Αμερικανούς συγγραφείς, που με το έργο του άνοιξε νέους δρόμους στην παγκόσμια λογοτεχνία.

Η μοναξιά αποτελεί σημαντικό μοτίβο των διηγημάτων του Πόε, που η ζωή του, όπως είπε ο Γκόρκι, ήταν τραγική, με τη βαθύτερη έννοια της λέξης.

Ο Πόε ήταν ο ιδρυτής της αστυνομικής λογοτεχνίας (π.χ., τα διηγήματα « Οι δολοφόνοι της Οδού Νεκροτομείου» και «Ο χρυσός σκαραβαίος»). Το 1848 έγραψε ένα φιλοσοφικό πεζοτράγουδο με τίτλο «Εύρηκα» και προανήγγειλε το είδος της φανταστικής επιστημονικής πεζογραφίας.

Αρχισε τη φιλολογική του σταδιοδρομία ως κριτικός βιβλίων. Ενα μεγάλο μέρος αυτών των κριτικών τις συγκέντρωσε σε δοκίμια τα οποία χαρακτηριζόταν για το σαρκαστικό πνεύμα τους αλλά και τη μαχητική υπεράσπιση μιας σύγχρονης λογοτεχνίας υψηλών απαιτήσεων. Οι αξιολογήσεις του έχουν αντισταθεί στη δοκιμή του χρόνου και έχουν κερδίσει μια υψηλή θέση μεταξύ των αμερικανικών λογοτεχνικών κριτικών. Οι θεωρίες του για τη φύση της μυθιστοριογραφίας και, ιδιαίτερα, οι απόψεις τους για το διήγημα έχουν μια μόνιμη επιρροή στους Αμερικανούς και Ευρωπαίους συγγραφείς.


ΑΛΛΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ

1965 Τη διάλυση της Νεολαίας Λαμπράκη διά της δικαστικής οδού «εφόσον αποδειχθεί η εξάρτησις της από το ΚΚΕ», εξαγγέλλει ο πρωθυπουργός Γ. Παπανδρέου, αποκλείοντας ταυτοχρόνως τη διοικητική απαγόρευσή της.

1965 Απεργιακό κύμα πλήττει την Ελλάδα, καθώς γιατροί κάθε βαθμίδας, ναυτικοί και σιδηροδρομικοί απεργούν, διεκδικώντας την αύξηση των αποδοχών τους.

1967 Ανακοινώνεται ότι 8.000 Ελληνες εργάτες της Δ. Γερμανίας έχουν ήδη απολυθεί, λόγω της οικονομικής κρίσης που πλήττει τη χώρα, ενώ η Βόννη παραδέχεται πως κινδυνεύουν με απόλυση άλλοι 70.000 από τους 194.000 που εργάζονται στα δυτικογερμανικά εργοστάσια.

1971 Προς 20 δολάρια ο ένας πωλούνται οι άνεργοι εργάτες γης, κυριολεκτικά σαν δούλοι, στη Βραζιλία. Οι εργάτες διαλέγονται από τις βόρειες επαρχίες, που υποφέρουν από ξηρασία, και πωλούνται σε πλειστηριασμούς.

1972 Ανακοινώνεται ότι το νέο αεροδρόμιο των Αθηνών στα Σπάτα, το οποίο βρίσκεται στο στάδιο της προμελέτης, θα αρχίσει να λειτουργεί στο τέλος του 1979. Το αεροδρόμιο του Ελληνικού θα μετατραπεί σε πάρκο.


Καιρός

Στη Δυτική Ελλάδα προβλέπονται νεφώσεις με βροχές και πιθανόν σποραδικές καταιγίδες, βαθμιαία όμως ο καιρός θα βελτιωθεί. Στην υπόλοιπη χώρα προβλέπονται νεφώσεις με βροχές, χιόνια στα ορεινά αλλά και σε περιοχές της Μακεδονίας και της Θράκης με χαμηλό υψόμετρο και καταιγίδες που κατά τόπους θα είναι έντονες κυρίως πάνω από τις θαλάσσιες περιοχές. Σταδιακή βελτίωση του καιρού αναμένεται και σε αυτές τις περιοχές το απόγευμα. Οι άνεμοι θα πνέουν στα δυτικά κεντρικά και βόρεια δυτικοί βορειοδυτικοί μέτριοι και τοπικά στο Ιόνιο ισχυροί και στην υπόλοιπη χώρα δυτικοί νοτιοδυτικοί μέτριοι και τοπικά ισχυροί, βαθμιαία όμως θα στραφούν σε βορειοδυτικούς με την ίδια ένταση. Η θερμοκρασία θα κυμανθεί στα βόρεια από -1 έως 6, στο Ιόνιο και στα υπόλοιπα ηπειρωτικά από 5-12, στο Αιγαίο από 9-15 και στη Θεσσαλονίκη από 1-6 βαθμούς.

Για την Αττική προβλέπονται νεφώσεις με βροχές, βαθμιαία όμως ο καιρός θα βελτιωθεί. Οι άνεμοι θα πνέουν δυτικοί μέτριοι που το απόγευμα θα στραφούν σε βορειοδυτικούς μέχρι ισχυρούς. Η θερμοκρασία θα κυμανθεί από 7-10 βαθμούς.




Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org