ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Τετάρτη 12 Ιούνη 2019
Σελ. /24
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ
Νέες τουρκικές προκλήσεις αλλά και εκκλήσεις για συμβιβασμό

ΑΓΚΥΡΑ - ΛΕΥΚΩΣΙΑ.--

Η Τουρκία υψώνει ξανά τους τόνους, διεκδικώντας το παζάρι στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο να αποδώσει τα μέγιστα οφέλη στα μονοπώλια που εκπροσωπεί και προειδοποιώντας ότι θα λάβει νέα «απαραίτητα μέτρα» αν προχωρήσουν συνεργασίες που την αποκλείουν.

Μετά το έντονο ύφος με το οποίο η Αγκυρα αντέδρασε σε συμφωνίες για την «αξιοποίηση» του κυπριακού κοιτάσματος «Αφροδίτη», δηλώνοντας ότι «οι Τουρκοκύπριοι είναι συνιδιοκτήτες του νησιού και έχουν ίσα δικαιώματα στο πετρέλαιο και το αέριό του», προχτές το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών εξέδωσε νέα ανακοίνωση στην οποία επιμένει ότι θα συνεχίσει «την αποφασιστική διεξαγωγή ερευνών και γεωτρήσεων για πετρέλαιο και αέριο όπως έχουμε σχεδιάσει, με ζητούμενο την προστασία των δικαιωμάτων στην υφαλοκρηπίδα μας, όπως και των δικαιωμάτων των Τουρκοκυπρίων, ως συνιδιοκτητών του νησιού».

Αφορμή για τη νέα προκλητική παρέμβαση ήταν η διαδικασία έκδοσης ενταλμάτων σύλληψης που φαίνεται ότι έχει δρομολογήσει η Κυπριακή Δημοκρατία ενάντια στο προσωπικό των γεωτρυπάνων «Φατίχ» και «Γιαβούζ». Αυτό προκύπτει και από παρουσίαση που έκανε ο γενικός διευθυντής του κυπριακού ΥΠΕΞ, πρέσβης Τάσος Τζιωνής, σε εκπροσώπους των εταιρειών υδρογονανθράκων με τις οποίες η Λευκωσία έχει υπογράψει συμφωνίες συνεργασίας.

Στην ανακοίνωσή του, πάντως, το τουρκικό ΥΠΕΞ αναφέρει ότι «αν η ελληνοκυπριακή διοίκηση, που αγνοεί την ίδια την ύπαρξη των Τουρκοκυπρίων και παραβιάζει τα δικαιώματά τους, έχει αληθινά πάρει τέτοια απόφαση, διασχίζοντας την κόκκινη γραμμή, αυτό θα εκληφθεί ως εντελώς άκυρο». Υποστηρίζει ότι η Λευκωσία δεν μπορεί να λάβει τέτοια μέτρα «για μια περιοχή που διεκδικεί μονομερώς και δεν έχει οριοθετηθεί σύμφωνα με το διεθνές Δίκαιο», αλλά και τονίζει ότι «θα ξεκινήσουμε τα απαραίτητα νομικά αντίμετρα».

Τη σκυτάλη των προκλήσεων έλαβε χτες ο Τούρκος υπουργός Ενέργειας Φατίχ Ντονμέζ, διαμηνύοντας ότι «η Τουρκία δεν έχει λυγίσει σε καμία απειλή και δεν θα λυγίσει ούτε τώρα». Την ίδια στιγμή όμως έκανε λόγο για συνέχιση των προσπαθειών από Αγκυρα και ψευδοκράτος «για τη διασφάλιση ειρήνης στην περιοχή, διαμερίζοντας δίκαια της πηγές της Κύπρου και της Μεσογείου», κλείνοντας ουσιαστικά το μάτι για περαιτέρω κλιμάκωση των παζαριών.

Στα κατεχόμενα, ο νέος «πρωθυπουργός» Ερσίν Τατάρ κατηγόρησε την «ελληνοκυπριακή διοίκηση της νότιας Κύπρου» και όσους συνεργάζονται με αυτήν «για δικό τους όφελος» ότι «το όλο παιχνίδι τους είναι, χρησιμοποιώντας κάθε μέσο, να εμποδίσουν την ενδυνάμωση της Τουρκίας και να ευνουχίσουν τον τουρκοκυπριακό λαό». Την ίδια στιγμή, βέβαια, κάλεσε την «ελληνοκυπριακή διοίκηση» να μείνει μακριά από «τέτοια βήματα» (εντάλματα κ.λπ.) και «να συμφωνήσουν μαζί μας», προειδοποιώντας ότι «είτε θα συμφωνήσουμε σε ένα πλαίσιο στο μέτρο του δικαίου, είτε ό,τι κάνουν αυτοί θα κάνουμε κι εμείς τα αντίστοιχα». Πρόσθεσε δε ότι το ψευδοκράτος στηρίζει την έναρξη των συζητήσεων για τους υδρογονάνθρακες εκτός των συνομιλιών για το Κυπριακό, υποστηρίζοντας πως κάτι τέτοιο θα συμβάλει σημαντικά στην επίλυση του Κυπριακού, ενώ, ξεκαθαρίζοντας ότι Αγκυρα και ψευδοκράτος θα παζαρέψουν σκληρά, κατέληξε: «Προειδοποιούμε τα Ηνωμένα Εθνη και τις τρίτες χώρες: Για τα αποτελέσματα που θα φέρει η συνεχής απόρριψη προτάσεών μας από την ελληνοκυπριακή πλευρά και τις αποφάσεις που αυξάνουν την ένταση, υπεύθυνοι δεν είμαστε εμείς».

Αλλά και ο «αντιπρόεδρος» και ΥΠΕΞ του ψευδοκράτους, Κουντρέτ Οζερσάι, σημείωσε: «Σε υπό αμφισβήτηση περιοχές, οι πλευρές προβάλλουν ισχυρισμούς, αυτά πρέπει να λύνονται με ειρηνικό τρόπο. Εάν αυτό το θέμα προχωρήσει, τότε θα ληφθούν μέτρα».

Στην τουρκική «Γενί Σαφάκ» εμφανίστηκαν ακόμα και προτάσεις για τα αντίμετρα που θα μπορούσε η Αγκυρα να προτάξει, όπως: Αναστολή συνεργασιών της Τουρκίας με χώρες της ΕΕ που συμβάλλουν στην έκδοση τέτοιων ενταλμάτων, επανεξέταση ακόμα και της συμφωνίας για το Μεταναστευτικό. Κλείσιμο των «συνόρων» στα κατεχόμενα, επιτάχυνση των ερευνών στα «οικόπεδα» της κυπριακής ΑΟΖ, συνέπειες για κυπριακά πλοία που περνούν τα Δαρδανέλια κ.ο.κ.

Νέα «ανησυχία για τη συμμαχία ΗΠΑ - Τουρκίας»

Στο μεταξύ, περαιτέρω κλιμάκωση των αντιλαϊκών παζαριών σε όλη την περιφέρεια προμηνύει και η όξυνση της αντιπαράθεσης μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας.

Μετά την πρόσφατη επιστολή του Αμερικανού υπουργού Αμυνας στον Τούρκο ομόλογό του, που άνοιξε το ενδεχόμενο ακόμα και εξόδου της Αγκυρας από το πρόγραμμα παραγωγής των «F-35», η αμερικανική Βουλή των Αντιπροσώπων ενέκρινε νέο ψήφισμα με τίτλο «Εκφράζοντας ανησυχία για τη συμμαχία ΗΠΑ - Τουρκίας», που κι αυτό επαναφέρει μια σειρά κυρώσεις κατά της Αγκυρας αν δεν ακυρωθεί η συμφωνία αγοράς των ρωσικών «S-400». Βέβαια, το ψήφισμα δεν παραλείπει να τονίσει ότι «η Τουρκία βρίσκεται σε μια μοναδική γεωγραφική θέση στο νοτιοανατολικό άκρο του ΝΑΤΟ, στη συμβολή Ευρώπης, Ρωσίας, Μέσης Ανατολής και Καυκάσου (...) Είναι ένας κρίσιμος σύμμαχος στο ΝΑΤΟ και ένας σημαντικός στρατιωτικός εταίρος για τις ΗΠΑ (...) Εχει θέση - κλειδί για τη στρατηγικά μακροπρόθεσμη αναμέτρηση των Δυτικών συμμάχων με αναθεωρητικές δυνάμεις, όπως η Ρωσία και η Κίνα».

Επίσης, όπως έγινε γνωστό από το υπουργείο Αμυνας των ΗΠΑ, οι Τούρκοι χειριστές των αεροσκαφών «F-35» δεν πραγματοποιούν πλέον εκπαιδευτικές πτήσεις στην αμερικανική αεροπορική βάση στην Αριζόνα, όπου φιλοξενούνται. Ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου δήλωσε ότι «αν δεν υπάρξει αλλαγή της πολιτικής της συνεργασίας, θα συνεχίσουμε να συνεργαζόμαστε με τη σύμμαχό μας Τουρκία για τη μείωση της συμμετοχής της στο πρόγραμμα των "F-35"».

Επικρίνοντας το αμερικανικό ψήφισμα, το τουρκικό ΥΠΕΞ «διαμαρτυρήθηκε» ότι «δεν συνάδει επ' ουδενί με τη βαθιά ριζωμένη φιλία και συμμαχία Τουρκίας και ΗΠΑ». Και καταλήγει ότι «ο πιο αποτελεσματικός τρόπος εξουδετέρωσης των διαφωνιών μεταξύ φίλων και συμμάχων είναι ο διάλογος και ο σεβασμός για κυρίαρχες αποφάσεις κάθε πλευράς».


ΔΥΤΙΚΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ
Αλυσιδωτές εξελίξεις για υλοποίηση του ευρωατλαντικού σχεδίου

Επιστροφή στον τόπο του εγκλήματος από τον πρώην Πρόεδρο των ΗΠΑ Μπ. Κλίντον, που τον υποδέχτηκε ο πρώην Ουτσεκάς, νυν Πρόεδρος Χ. Θάτσι
Επιστροφή στον τόπο του εγκλήματος από τον πρώην Πρόεδρο των ΗΠΑ Μπ. Κλίντον, που τον υποδέχτηκε ο πρώην Ουτσεκάς, νυν Πρόεδρος Χ. Θάτσι
ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ - ΒΕΛΙΓΡΑΔΙ - ΤΙΡΑΝΑ - ΣΚΟΠΙΑ.--

Οι ΗΠΑ αυξάνουν τις πιέσεις για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων ανάμεσα σε Σερβία και Κοσσυφοπέδιο, με στόχο η «αμοιβαία αναγνώριση» να συμβάλει στο σχεδιασμό της «ευρωατλαντικής ολοκλήρωσης» της περιοχής, που αποσκοπεί στον περιορισμό της γεωπολιτικής επιρροής της Ρωσίας και άλλων ανταγωνιστικών δυνάμεων.

Οι νέες πιέσεις ασκήθηκαν από τον εκπρόσωπο του Λευκού Οίκου Τζουντ Ντιρ, που άδραξε ως αφορμή την 20ή επέτειο από τον τερματισμό των ΝΑΤΟικών βομβαρδισμών στην πρώην ΟΔ Γιουγκοσλαβίας. «Εχει επιτευχθεί πολλή πρόοδος, αλλά η δουλειά δεν έχει τελειώσει ακόμη... Η Πρίστινα και το Βελιγράδι πρέπει να διπλασιάσουν τις προσπάθειές τους για να καταλήξουν σε ολοκληρωμένη συμφωνία με επίκεντρο την αμοιβαία αναγνώριση και να άρουν αμέσως τα εμπόδια για την πρόοδο», ανέφερε. Επανέλαβε ότι ο «διάλογος» ανάμεσα στις δύο πλευρές είναι «ο μόνος τρόπος για να υπάρξει αληθινή ανεξαρτησία», προσφέροντας την «υποστήριξη» των ΗΠΑ «καθ' όλη τη διάρκεια της διαδικασίας».

Παράλληλα με τις αμερικανικές πιέσεις, αργά το βράδυ της Δευτέρας συζητήθηκε στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ η τελευταία έκθεση του γενικού γραμματέα του διεθνούς Οργανισμού, Αντόνιο Γκουτέρες, για το Κοσσυφοπέδιο. Οι τόνοι ανάμεσα στους εκπροσώπους της Σερβίας και του Κοσσυφοπεδίου ανέβηκαν.

Η πρέσβειρα του Κοσσυφοπεδίου στις ΗΠΑ, Βλόρα Σιτάκου, μετέβη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για να εξηγήσει τις θέσεις της κυβέρνησής της. Ζήτησε τερματισμό της αποστολής του ΟΗΕ στο Κοσσυφοπέδιο (UNMIK), με τον ισχυρισμό ότι σήμερα η κυβέρνηση «μπορεί να διαχειριστεί τις υποθέσεις της» και ότι η κατάσταση «είναι διαφορετική» από αυτή που επικρατούσε πριν από 20 χρόνια. Ισχυρίστηκε ότι η ανεξαρτησία του ΝΑΤΟικού προτεκτοράτου δεν είναι αποτέλεσμα της δράσης Αλβανών αυτονομιστών (που εξοπλίστηκαν, εκπαιδεύτηκαν και υποστηρίχτηκαν από δυτικές ιμπεριαλιστικές δυνάμεις), αλλά «προϊόν απο-αποικιοποίησης»!

Ο Σέρβος υπουργός Εξωτερικών Ιβιτσα Ντάσιτς απέρριψε τους ισχυρισμούς της, τονίζοντας ότι η σερβική κυβέρνηση είναι πρόθυμη να συμμετάσχει σε διαπραγματεύσεις «με στόχο μία συμβιβαστική συμφωνία» με το Κοσσυφοπέδιο. Ωστόσο, επέρριψε τις ευθύνες για το σημερινό αδιέξοδο στην κυβέρνηση των Κοσοβάρων Αλβανών, τονίζοντας πως αφενός δεν εφαρμόζει συμφωνίες που έχει υπογράψει στις Βρυξέλλες από το 2013, όπως αυτή για τη συγκρότηση της Ενωσης Σερβικών Δήμων Κοσσυφοπεδίου, αφετέρου επιβάλλει τεράστιους δασμούς στη Σερβία για να μπλοκάρει τις διαπραγματεύσεις. Προειδοποίησε ακόμη το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ότι οι αστυνομικές δυνάμεις των Κοσοβάρων Αλβανών ετοιμάζονται να επιτεθούν στους Σέρβους που ζουν στο βόρειο τμήμα του προτεκτοράτου.

Ας σημειωθεί πάντως ότι στο Κοσσυφοπέδιο βρίσκεται από χτες ο Αμερικανός πρώην Πρόεδρος Μπιλ Κλίντον, που του επιφύλαξαν υποδοχή «απελευθερωτή» για να συμμετάσχει στις εκδηλώσεις της 20ής επετείου της ιμπεριαλιστικής επέμβασης ΗΠΑ, ΝΑΤΟ και ΕΕ, που οδήγησε στο σημερινό προτεκτοράτο, όπου θα παραβρίσκεται και η πρώην υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μαντλίν Ολμπράιτ.

ΕΕ: Παρακολουθεί τις εξελίξεις στην Αλβανία

Η πρόσφατη απόφαση του Αλβανού Προέδρου Ιλίρ Μέτα να ακυρώσει τις δημοτικές εκλογές της 30ής Ιούνη λόγω αποχής των κομμάτων της αντιπολίτευσης προκάλεσε, ως γνωστόν, την έντονη αντίδραση του Σοσιαλιστή πρωθυπουργού Εντι Ράμα, καθώς αποφάσισε να ξεκινήσει αύριο κοινοβουλευτική διαδικασία με στόχο την καθαίρεσή του. Οι εξελίξεις χτες σχολιάστηκαν από την εκπρόσωπο Τύπου της ΕΕ, Μάγια Κοτσίγιανιτς, που τόνισε ότι παρακολουθούνται «στενά». Πρόσθεσε ότι το ζήτημα πρέπει να αντιμετωπιστεί «από τους αρμόδιους θεσμούς στην Αλβανία» με τη χρήση υπάρχουσας νομοθεσίας, «με πλήρη σεβασμό στις συνταγματικές και δημοκρατικές αρχές». Επέκρινε για μία ακόμη φορά την απόφαση κομμάτων της αντιπολίτευσης να μποϊκοτάρουν τις συνεδριάσεις της Βουλής και τις τοπικές εκλογές, καλώντας παρ' όλα αυτά τις δύο πλευρές «να ξεκινήσουν διάλογο».

Την Πέμπτη η συνάντηση Ζάεφ - Μέρκελ

Στα Σκόπια, το ίδιο διάστημα όλα φαίνεται πως θα κριθούν από την προγραμματισμένη για αύριο Πέμπτη συνάντηση του πρωθυπουργού της Βόρειας Μακεδονίας, Ζόραν Ζάεφ, με την Γερμανίδα καγκελάριο Αγκελα Μέρκελ στο Βερολίνο. Ο Ζάεφ μιλώντας σε δημοσιογράφους προειδοποίησε ότι θα ενημερωθεί για την απόφαση της γερμανικής κυβέρνησης σε σχέση με το εάν υποστηρίζει ή απορρίπτει να δοθεί στο τέλος του μήνα, τον Ιούλη ή τον Οκτώβρη ημερομηνία για έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων ανάμεσα στην ΕΕ και τη Βόρεια Μακεδονία (και την Αλβανία). Επανέλαβε ότι εάν δεν πάρει θετική απόφαση αυτό το καλοκαίρι «όλα είναι ανοικτά», συμπεριλαμβανομένου και του ενδεχόμενου διεξαγωγής πρόωρων γενικών εκλογών.

Νωρίτερα, χτες, οι υπουργοί Εξωτερικών 13 χωρών - μελών της ΕΕ (μεταξύ των οποίων Ιταλία, Πολωνία, Κροατία, Αυστρία, Μάλτα, Βουλγαρία, Τσεχία κ.ά.) τάχθηκαν υπέρ της χορήγησης ημερομηνίας έναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με τη Βόρεια Μακεδονία.




Τετρασέλιδα του «Ρ»
Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org