ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Τρίτη 13 Γενάρη 2026
Σελ. /28
ΔΙΕΘΝΗ
ΓΡΟΙΛΑΝΔΙΑ
Οι ΗΠΑ δηλώνουν ότι θα την «αποκτήσουν» «με τον έναν ή τον άλλο τρόπο»

Οι Ευρωπαίοι του ΝΑΤΟ σχεδιάζουν να αναπτύξουν αποστολή της λυκοσυμμαχίας

Από την επίσκεψη του αντιπροέδρου των ΗΠΑ στη βάση Pituffik στη Γροιλανδία τον περασμένο Μάρτη

AFP or licensors

Από την επίσκεψη του αντιπροέδρου των ΗΠΑ στη βάση Pituffik στη Γροιλανδία τον περασμένο Μάρτη
Νέες απειλές για «απόκτηση» της Γροιλανδίας, η οποία αποτελεί έδαφος της ΝΑΤΟικής Δανίας, διατυπώνουν οι ΗΠΑ, ενώ οι Ευρωπαίοι του ΝΑΤΟ εξετάζουν την ανάπτυξη στρατευμάτων της λυκοσυμμαχίας στο νησί της Αρκτικής, καθώς αναδύεται ένα ακόμα μέτωπο ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης, με τις αντιθέσεις μέσα στον ευρωατλαντικό άξονα να φουντώνουν σε πρωτοφανές επίπεδο.

Η Κίνα αντιδρά καλώντας τις ΗΠΑ να μη χρησιμοποιούν την «κινεζική απειλή» για τους σκοπούς τους, ενώ η Ρωσία παραμένει σιωπηλή, σε μια στάση που ερμηνεύεται ως ενδεχόμενη στήριξη προς την Ουάσιγκτον, πιθανώς και στο πλαίσιο όσων παζαρεύονται γύρω από την ιμπεριαλιστική σύγκρουση στην Ουκρανία.

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντ. Τραμπ, επανέλαβε την πρόθεσή του οι ΗΠΑ να «αποκτήσουν» τη Γροιλανδία «με τον έναν ή τον άλλον τρόπο», τονίζοντας πως αν δεν γίνει «με τον εύκολο τρόπο, θα γίνει με τον δύσκολο».

Ερωτηθείς για τις πιθανές επιπτώσεις μιας τέτοιας εξέλιξης στο ΝΑΤΟ, ο Τραμπ εμφανίστηκε αδιάφορος. «Αν επηρεάσει το ΝΑΤΟ, ας επηρεάσει το ΝΑΤΟ. Αλλά, ξέρετε, αυτοί μας χρειάζονται πολύ περισσότερο απ' ό,τι τους χρειαζόμαστε εμείς», δήλωσε. Επανέλαβε δε τον ισχυρισμό ότι ο ίδιος «έσωσε» την ιμπεριαλιστική «συμμαχία», πιέζοντας τα κράτη - μέλη να αυξήσουν τις στρατιωτικές τους δαπάνες.

«Αν δεν πάρουμε εμείς τη Γροιλανδία, θα το κάνει η Ρωσία ή η Κίνα. Και δεν πρόκειται να το επιτρέψω. Δεν πρόκειται να έχουμε γείτονα τη Ρωσία ή την Κίνα», υποστήριξε ο Αμερικανός Πρόεδρος.

Η Κίνα παραμένει ένας πιθανός μελλοντικός «επενδυτής» στη Γροιλανδία, με έντονο ενδιαφέρον για ορυχεία κυρίως, παρότι οι πραγματικές της επενδύσεις παραμένουν περιορισμένες.

Πέρα από τη στρατηγική θέση της Γροιλανδίας για μια ενδεχόμενη γενικευμένη ιμπεριαλιστική σύγκρουση, καθώς οι πάγοι λιώνουν ανοίγονται επίσης νέες ναυτιλιακές οδοί μέσω της Αρκτικής, εναλλακτικές στη Διώρυγα του Σουέζ, οι οποίες μειώνουν το ταξίδι από τη Δυτική Ευρώπη στην Ανατολική Ασία σχεδόν κατά το ήμισυ.

Η Ρωσία θέλει να κυριαρχήσει στον Βόρειο Διάδρομο, αν και φέρεται να παζαρεύει με τις ΗΠΑ για πρόσβαση σε επενδύσεις στην Αρκτική.

Η Κίνα βλέπει την αρκτική διαδρομή ως ένα σημαντικό πεδίο επενδύσεων στο πλαίσιο του «Πολικού Δρόμου του Μεταξιού», ενώ τον Νοέμβρη Πεκίνο και Μόσχα συμφώνησαν να συνεργαστούν για την ανάπτυξη νέων θαλάσσιων διαδρομών στην Αρκτική.

«Δεν νομίζω ότι υπάρχει άμεση απειλή για το έδαφος του ΝΑΤΟ αυτήν τη στιγμή», δήλωσε ο ανώτατος συμμαχικός διοικητής Ευρώπης του ΝΑΤΟ, στρατηγός Αλ. Γκρινκέβιτς. Ωστόσο - πρόσθεσε - ρωσικά και κινεζικά πολεμικά πλοία έχουν θεαθεί να περιπολούν μαζί κατά μήκος των βόρειων ακτών της Ρωσίας και κοντά στην Αλάσκα και στον Καναδά, επιδιώκοντας μεγαλύτερη πρόσβαση στην Αρκτική.

Ο Τραμπ χλεύασε τις αμυντικές δυνατότητες της Γροιλανδίας, λέγοντας ότι περιορίζονται σε «δύο έλκηθρα με σκυλιά», την ώρα που - όπως ισχυρίστηκε - ρωσικά και κινεζικά αντιτορπιλικά και υποβρύχια κινούνται «παντού» στην περιοχή.

Στο μεταξύ ο Τζεφ Λάντρι, κυβερνήτης της Λουιζιάνα, ο οποίος πρόσφατα διορίστηκε ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία, δήλωσε ότι η Δανία «επανακατέλαβε» το νησί μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, σε μια κίνηση που καταστρατηγεί τους κανόνες των Ηνωμένων Εθνών.

«Η Ιστορία έχει σημασία. Οι ΗΠΑ υπερασπίστηκαν την κυριαρχία της Γροιλανδίας κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, ενώ η Δανία δεν μπορούσε. Μετά τον πόλεμο η Δανία την ανακατέλαβε, παρακάμπτοντας και αγνοώντας το πρωτόκολλο του ΟΗΕ», υποστήριξε.

Σχέδιο εισβολής φέρονται να καταρτίζουν οι ΗΠΑ

Σύμφωνα με πληροφορίες που αποκάλυψε η «Mail on Sunday», ο Τραμπ έχει διατάξει τους διοικητές των ειδικών δυνάμεων των ΗΠΑ να καταρτίσουν σχέδιο για εισβολή στη Γροιλανδία, ωστόσο συναντά διαφωνίες από ανώτατα στρατιωτικά στελέχη.

Πηγές αναφέρουν ότι σύμβουλοι που πλαισιώνουν τον Αμερικανό Πρόεδρο, με προεξάρχοντα τον Στίβεν Μίλερ, πιέζουν για άμεση κίνηση με στόχο την κατάληψη του νησιού, πριν προλάβουν να κινηθούν η Ρωσία και η Κίνα.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο Τραμπ έχει ζητήσει από τη Διοίκηση Κοινών Ειδικών Επιχειρήσεων (JSOC) να προετοιμάσει σχέδιο εισβολής, όμως αυτό συναντά έντονη αντίσταση από το Γενικό Επιτελείο, με το επιχείρημα ότι «θα ήταν «παράνομο» και ότι «δεν θα είχε τη στήριξη του Κογκρέσου».

Διπλωμάτες έχουν πραγματοποιήσει ασκήσεις προσομοίωσης ενός «σεναρίου κλιμάκωσης», όπως το χαρακτηρίζουν, σύμφωνα με το οποίο η Ουάσιγκτον θα χρησιμοποιούσε στρατιωτική ισχύ ή «πολιτικό εξαναγκασμό» προκειμένου να διακόψει τους δεσμούς της Γροιλανδίας με τη Δανία.

Δανία: «Βρισκόμαστε σε κομβική στιγμή»

Μια τέτοια κίνηση όμως θα έφερνε τον Τραμπ σε σύγκρουση με τη Βρετανία αλλά και με τη Δανία, που αποτελεί παραδοσιακό «σύμμαχο» των ΗΠΑ στην περιοχή, και ουσιαστικά θα οδηγούσε στην «κατάρρευση του ΝΑΤΟ».

Ενδεικτικές είναι οι δηλώσεις της Δανής πρωθυπουργού Μέτε Φρεντέρικσεν, η οποία έκανε λόγο για μια «κομβική στιγμή» για τη χώρα της, κατηγορώντας τις ΗΠΑ ότι ενδέχεται να «γυρίσουν την πλάτη» στο ΝΑΤΟ.

«Βρισκόμαστε σε ένα σταυροδρόμι και αυτή είναι μια κομβική στιγμή», δήλωσε η Φρεντέρικσεν. «Αυτό που διακυβεύεται είναι πολύ μεγαλύτερο από αυτό που φαίνεται με την πρώτη ματιά, διότι αν αυτό που βιώνουμε από τους Αμερικανούς είναι ότι πράγματι γυρίζουν την πλάτη στη δυτική συμμαχία, ότι γυρίζουν την πλάτη στη συνεργασία μας στο ΝΑΤΟ απειλώντας έναν σύμμαχο, κάτι που δεν έχουμε ξαναζήσει, τότε όλα σταματούν».

Γερμανία και Βρετανία εξετάζουν ΝΑΤΟική αποστολή στη Γροιλανδία

Οι Ευρωπαίοι του ΝΑΤΟ εμφανίζονται διατεθειμένοι να μη χάσουν ένα τόσο στρατηγικό σημείο όπως η Γροιλανδία και εξετάζουν διάφορους τρόπους αντιμετώπισης των ΗΠΑ.

Οπως μετέδωσαν το «Bloomberg» και άλλα ΜΜΕ, ομάδα ευρωπαϊκών χωρών με επικεφαλής τη Βρετανία και τη Γερμανία συζητά σχέδια για την ενίσχυση της στρατιωτικής τους παρουσίας στη Γροιλανδία, προκειμένου να δείξει στον Πρόεδρο των ΗΠΑ ότι «παίρνει στα σοβαρά» την ασφάλεια στην Αρκτική.

Εξάλλου, όπως δήλωσε στο «Reuters» ο Βέλγος υπουργός Αμυνας, το ΝΑΤΟ θα πρέπει να ξεκινήσει μια επιχείρηση στην Αρκτική για να αντιμετωπίσει τις «ανησυχίες» των ΗΠΑ, προτρέποντας για «διατλαντική ενότητα» και αναγνωρίζοντας τη στρατηγική σημασία της Γροιλανδίας.

«Πρέπει να συνεργαστούμε, να εργαστούμε μαζί και να δείξουμε δύναμη και ενότητα», δήλωσε ο Τέο Φράνκεν, προσθέτοντας ότι υπάρχει ανάγκη για «μια επιχείρηση του ΝΑΤΟ στον απώτατο βορρά». Πρότεινε μια «Arctic Sentry» («Αρκτική Φρουρά»), κατά τα πρότυπα των επιχειρήσεων «Baltic Sentry» («Βαλτική Φρουρά») και «Eastern Sentry» («Ανατολική Φρουρά») του ΝΑΤΟ, οι οποίες συνδυάζουν δυνάμεις από διαφορετικές χώρες με drones, αισθητήρες και άλλη τεχνολογία για την παρακολούθηση της ξηράς και της θάλασσας.

Η βρετανική «Telegraph» μετέδωσε ότι Βρετανοί αξιωματούχοι έχουν ήδη συναντηθεί με «εταίρους», συμπεριλαμβανομένων της Γερμανίας και της Γαλλίας, με σκοπό να αρχίσουν να σκιαγραφούν τα πλάνα για παρουσία στρατιωτών, πλοίων και αεροπλάνων. Οι συζητήσεις μάλιστα έγιναν την Πέμπτη στο Ανώτατο Στρατηγείο Συμμαχικών Δυνάμεων Ευρώπης (SHAPE).

Η δήλωση τόνιζε ότι η Γροιλανδία ήταν «μέρος του βασιλείου της Δανίας» και «ως μέρος της Δανέζικης Κοινοπολιτείας, η Γροιλανδία είναι μέλος του ΝΑΤΟ και επομένως η άμυνα της Γροιλανδίας πρέπει να πραγματοποιείται μέσω του ΝΑΤΟ».

Εξάλλου ο γγ του ΝΑΤΟ Μ. Ρούτε μίλησε με τον ΥΠΕΞ των ΗΠΑ Μ. Ρούμπιο σχετικά με τη «σημασία της Αρκτικής για την κοινή ασφάλεια και τον τρόπο με τον οποίο το ΝΑΤΟ εργάζεται για την ενίσχυση των δυνατοτήτων του στον απώτατο βορρά».

Παράλληλα, σύμφωνα με δημοσίευμα των «Financial Times» διπλωμάτες των βόρειων χωρών απέρριψαν τους ισχυρισμούς ότι ρωσικά και κινεζικά πλοία πλέουν κοντά στη Γροιλανδία.

Στο μεταξύ η Γαλλία σκοπεύει να ανοίξει προξενείο στη Γροιλανδία «εντός των προσεχών ημερών», προκειμένου «να καταδειχθεί ο σεβασμός στην αυτονομία της».

Η Κίνα αντιδρά, η Ρωσία παρακολουθεί

Η Κίνα κάλεσε τις ΗΠΑ να μη χρησιμοποιούν άλλες χώρες ως δικαιολογία για να επιδιώξουν τα δικά τους συμφέροντα.

«Η Αρκτική αφορά τα συνολικά συμφέροντα της διεθνούς κοινότητας» και «οι ενέργειες της Κίνας στην Αρκτική στοχεύουν στο να προωθήσουν την ειρήνη, τη σταθερότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη στην περιοχή», ισχυρίστηκε η εκπρόσωπος του κινεζικού ΥΠΕΞ.

Μέχρι τώρα η στάση της Ρωσίας ήταν ήπια έως σιωπηρή, ενώ χθες ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμ. Πεσκόφ είπε ότι η Αρκτική εμπίπτει στη «σφαίρα εθνικών και στρατηγικών συμφερόντων» της Ρωσίας, η οποία παρακολουθεί στενά τη «μάλλον δραματική» κατάσταση. Σχολίασε δε ότι οι μακρόχρονες απόπειρες των ΗΠΑ να «αποκτήσουν» τη Γροιλανδία είναι υπόθεση των ΗΠΑ και της Δανίας.


ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ

ΣΟΦΙΑ.- Την προκήρυξη νέων βουλευτικών εκλογών το συντομότερο δυνατόν ζήτησε εκ μέρους του κεντροδεξιού GERB ο Ρ. Ζελιάζκοφ, που χτες «επέστρεψε» αμέσως την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης που του παρέδωσε ο Βούλγαρος Πρόεδρος Ρ. Ράντεφ, μετά την παραίτηση της κυβέρνησης στις 11/12. Ο εκπρόσωπος του GERB πρότεινε μάλιστα συγκεκριμένα την 29η Μάρτη, λέγοντας ότι «οι εκστρατείες για όλους τους τύπους εκλογών έχουν ήδη ξεκινήσει», αφού μέσα στους επόμενους μήνες θα γίνουν και προεδρικές εκλογές. Οι διαφαινόμενες νέες βουλευτικές εκλογές θα είναι οι όγδοες μέσα σε μόλις μία τετραετία.

ΑΜΣΤΕΡΝΤΑΜ.- Ο Ρομπ Γέτεν δέχτηκε να σχηματίσει κυβέρνηση μειοψηφίας με δύο «κεντροδεξιά» κόμματα, σχεδόν τρεις μήνες μετά τις βουλευτικές εκλογές στην Ολλανδία. «Θέλουμε μια κυβέρνηση γρήγορα με ένα φιλόδοξο και σταθερό πρόγραμμα» δήλωσε ο Γέτεν, επικεφαλής του «φιλελεύθερου» κόμματος D66, το οποίο έκανε την έκπληξη κερδίζοντας τις εκλογές της 29ης Οκτώβρη, επικρατώντας με μικρή διαφορά του ακροδεξιού κόμματος PVV του Γκέερτ Βίλντερς.

ΧΑΡΤΟΥΜ.- Στο Χαρτούμ από το Πορτ Σουδάν επαναφέρει την έδρα της η σουδανική κυβέρνηση του πρωθυπουργού Καμίλ Ιντρίς με εντολή του Προέδρου Αμπντέλ Φατάχ αλ Μπουρχάν, περίπου τρία χρόνια από την έναρξη του πολέμου με τις παραστρατιωτικές «Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης» που υποστηρίζονται μεταξύ άλλων από τα ΗΑΕ.

ΡΙΑΝΤ.- Η κτηματομεσιτική εταιρεία «Dar Global» και ο όμιλος του Προέδρου των ΗΠΑ Ντ. Τραμπ, «Trump Organization», ξεκίνησαν χτες στην Τζέντα της Σαουδικής Αραβίας και επίσημα το σχέδιο κατασκευαστικής αναμόρφωσης «Trump Plaza Jeddah» σε συγκροτήματα κατοικιών, γραφείων και εμπορικών καταστημάτων.



Μνημεία & Μουσεία Αγώνων του Λαού
Ο καθημερινός ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 1 ευρώ