2022 The Associated Press. All

Στο παζάρι ΗΠΑ - Ρωσίας μπαίνει και η άρση ορισμένων από τις αμερικανικές κυρώσεις στο ρωσικό πετρέλαιο

Στο επίκεντρο βρέθηκαν η Ενέργεια και οι συγκρούσεις σε Μέση Ανατολή και Ουκρανία, με τον Ρώσο Πρόεδρο να «έχει προσφέρει διάφορες εναλλακτικές επιλογές για μεσολάβηση και τρόπους για μείωση των εντάσεων στη σύγκρουση με το Ιράν, και οι προτάσεις αυτές συνεχίζουν να είναι στο τραπέζι», σύμφωνα με όσα είπε ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.

Παράλληλα, το Κρεμλίνο δήλωσε ότι η συνέχιση των συνομιλιών ΗΠΑ - Ρωσίας -Ουκρανίας «είναι προς το συμφέρον όλων των πλευρών», αλλά ακόμα δεν έχουν συμφωνηθεί ημερομηνία και τόπος για τον επόμενο γύρο.

Η Τουρκία είναι έτοιμη να φιλοξενήσει τον επόμενο γύρο τριμερών συνομιλιών, όπως προέκυψε από τη χθεσινή τηλεφωνική επικοινωνία του Ουκρανού Προέδρου Β. Ζελένσκι με τον Τούρκο ομόλογό του, Ρ. Τ. Ερντογάν.

Πούτιν και Τραμπ αρχικά επικεντρώθηκαν στην «ατελείωτη σύγκρουση» στην Ουκρανία, όπως είπε ο Αμερικανός Πρόεδρος. Στη συνέχεια η συζήτηση επεκτάθηκε και στον πόλεμο στο Ιράν. «Θέλει να βοηθήσει», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Τραμπ για τον Πούτιν, προσθέτοντας ότι η συνομιλία τους ήταν «πολύ καλή» και ότι ο Ρώσος ηγέτης επιθυμεί να έχει «εποικοδομητικό ρόλο».

Με φόντο τις ανησυχίες για ελλείψεις και αύξηση τιμών στο πετρέλαιο, αλλά και στο πλαίσιο ευρύτερων γεωπολιτικών παζαριών μεταξύ ΗΠΑ - Κίνας, ΗΠΑ - Ρωσίας και ΗΠΑ - Ινδίας, η Ουάσιγκτον έχει εκδώσει απαλλαγή 30 ημερών από τις αμερικανικές κυρώσεις, που επιτρέπει την πώληση ρωσικού πετρελαίου το οποίο βρίσκεται εγκλωβισμένο εν πλω προς την Ινδία.

Τη Δευτέρα ο Πρόεδρος των ΗΠΑ ανακοίνωσε ότι θα άρει ορισμένες από τις κυρώσεις που έχουν επιβάλει στο ρωσικό πετρέλαιο, «για να μειωθούν οι τιμές».

Οι εκατοντάδες κυρώσεις από τις ΗΠΑ και «συμμάχους» τους έχουν επιβληθεί από την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία τον Φλεβάρη του 2022.

Τον Οκτώβρη 2025 η Ουάσιγκτον πρόσθεσε τις γιγάντιες ρωσικές πετρελαϊκές εταιρείες «Rosneft» και «Lukoil» στον κατάλογο των κυρώσεων, ενώ την περασμένη βδομάδα, μία μέρα μετά την επίσκεψη του Γερμανού καγκελάριου στον Λευκό Οίκο, η αμερικανική κυβέρνηση ήρε τις κυρώσεις που είχαν στόχο τις γερμανικές θυγατρικές της «Rosneft».

«Θα άρουμε επίσης ορισμένες κυρώσεις που συνδέονται με το πετρέλαιο για να μειώσουμε τις τιμές (...) μέχρι αυτό να τακτοποιηθεί», δήλωσε ο Τραμπ μετά την τηλεφωνική επικοινωνία με τον Πούτιν, χωρίς να διευκρινίσει σε ποιες κυρώσεις αναφέρεται, ούτε ποιες χώρες αφορούν.

«Μετά, ποιος ξέρει; Ισως να μη χρειαστεί να τις επαναφέρουμε. Θα υπάρχει τόση ειρήνη», ισχυρίστηκε.

Ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ έχει ήδη αφήσει να εννοηθεί πως «μελετά» τη δυνατότητα να διευρυνθεί η άρση των κυρώσεων στο ρωσικό πετρέλαιο, «ώστε να ανακουφιστεί η αγορά» όσο καιρό διαρκεί η σύγκρουση.

Η Μόσχα επιβεβαίωσε ότι συζητά αυτό το θέμα με τις ΗΠΑ.

Τα έσοδα της Ρωσίας από το πετρέλαιο και το αέριο βρίσκονταν τον Γενάρη στο κατώτερο επίπεδο των τελευταίων πέντε ετών, και η ρωσική οικονομία εμφανίζει τα πρώτα σημάδια ότι πλήττεται από τις «δυτικές» κυρώσεις.

Σε αυτήν τη συγκυρία, «τώρα που οι προμήθειες αυτές (σ.σ. από Βενεζουέλα και Ιράν) αμφισβητούνται, αυτός που κυρίως ωφελείται είναι η Ρωσία, η οποία είναι έτοιμη να αυξήσει τις εξαγωγές πετρελαίου της προς την Κίνα», έγραψαν οι αναλυτές του «Carnegie Russia Eurasia Center» σε ανάλυση την περασμένη βδομάδα.

Σε ένα τέτοιο φόντο, εξάλλου, ο Βλ. Πούτιν δήλωσε προχθές έτοιμος να προμηθεύσει τις ευρωπαϊκές χώρες με πετρέλαιο και αέριο, αν ταχθούν υπέρ μιας «διαρκούς και σταθερής συνεργασίας» μέσω μακροπρόθεσμων συμβολαίων με τη Μόσχα.

Η διάσταση συμφερόντων και οι αντιθέσεις μεταξύ ΕΕ - ΗΠΑ έρχονται στην επιφάνεια και σε ό,τι αφορά την ιμπεριαλιστική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.

Ο Γερμανός καγκελάριος Φρ. Μερτς σχολίασε χθες ότι δεν υπάρχει λόγος να εξεταστεί χαλάρωση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, δηλώνοντας πως «η αλληλεγγύη προς την Ουκρανία» προηγείται σε σημασία, παρά τις πιέσεις από τις διεθνείς ενεργειακές αγορές.

Αν ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν τερματιστεί γρήγορα «θα δούμε επίσης μια σχετικά γρήγορη επιστροφή στην ομαλοποίηση των αγορών πετρελαίου και Ενέργειας», ανέφερε, «και έτσι δεν υπάρχει λόγος να εξεταστεί η χαλάρωση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας».

«Απέναντι στο δίλημμα μεταξύ κυρώσεων και αλληλεγγύης η θέση μας είναι σαφής: Στεκόμαστε στο πλευρό της Ουκρανίας και είμαστε έτοιμοι να αντέξουμε μια τέτοια περίοδο, αν χρειαστεί», πρόσθεσε ο Μερτς, αναδεικνύοντας τη γεωπολιτική σημασία που έχει για την ΕΕ και τη Γερμανία η ιμπεριαλιστική σύγκρουση με τη Ρωσία.

«Οφείλουμε να διατηρήσουμε μέγιστη πίεση επί της Ρωσίας», υποστήριξε και ο Ευρωπαίος επίτροπος για την Οικονομία Β. Ντομπρόβσκις.

«Μέχρι στιγμής υπάρχει μόνο ένας νικητής σε αυτόν τον πόλεμο - η Ρωσία», τόνισε χθες ο πρόεδρος του Συμβουλίου της ΕΕ, Αντ. Κόστα, μιλώντας στους πρέσβεις της ΕΕ για την ιμπεριαλιστική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.

«Κερδίζει νέους πόρους για να χρηματοδοτήσει τον πόλεμό της κατά της Ουκρανίας, καθώς οι τιμές της Ενέργειας αυξάνονται. Επωφελείται από την εκτροπή στρατιωτικών δυνατοτήτων που διαφορετικά θα μπορούσαν να σταλούν για να υποστηρίξουν την Ουκρανία. Και επωφελείται από τη μειωμένη προσοχή στο ουκρανικό μέτωπο, καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής», είπε ο Κόστα, καλώντας «όλα τα μέρη στη Μέση Ανατολή να επιστρέψουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων».

«Πρέπει να αποφύγουμε περαιτέρω κλιμάκωση. Μια τέτοια πορεία απειλεί τη Μέση Ανατολή, την Ευρώπη και όχι μόνο», πρόσθεσε.

Την αποστολή πολεμικών πλοίων για να συνοδεύουν εμπορικά και δεξαμενόπλοια στα Στενά του Ορμούζ εξετάζει η Βρετανία και συνεργάζεται με Ευρωπαίους «συμμάχους», σε μια κίνηση που απειλεί να κλιμακώσει ανεξέλεγκτα τη σύγκρουση.

Στην ίδια κατεύθυνση, η Γαλλία αναπτύσσει περίπου 12 πολεμικά πλοία, συμπεριλαμβανομένης της ομάδας κρούσης αεροπλανοφόρων της, σε Μεσόγειο, Ερυθρά Θάλασσα και εξετάζει αντίστοιχη αποστολή στα Στενά του Ορμούζ.

Αλλωστε και ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντ. Τραμπ απείλησε με κλιμάκωση των επιθέσεων εάν το Ιράν επιδιώξει να εμποδίσει την κυκλοφορία των δεξαμενόπλοιων μέσω των Στενών, ενώ έχει αφήσει ανοιχτό και το ενδεχόμενο συνοδείας εμπορικών πλοίων από το αμερικάνικο Πολεμικό Ναυτικό.

Χθες εξάλλου ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ έγραψε στο διαδίκτυο ότι «το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ συνόδευσε με επιτυχία ένα πετρελαιοφόρο μέσω των Στενών του Ορμούζ», ωστόσο στη συνέχεια κατέβασε την ανάρτησή του.

Η Βρετανία συνεργάζεται με «συμμάχους» στο ΝΑΤΟ σε μια σειρά επιλογών για την «υποστήριξη της εμπορικής ναυτιλίας μέσω των Στενών του Ορμούζ απέναντι στις ιρανικές απειλές», δήλωσε χθες ο εκπρόσωπος του πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ, όπως μεταδίδει το Reuters.

Ο Στάρμερ μίλησε προχθές με τους ηγέτες της Γερμανίας και της Ιταλίας και συμφώνησαν για τη «ζωτική σημασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας» μέσω των Στενών και «να συνεργαστούν στενά τις επόμενες ημέρες ενόψει των ιρανικών απειλών».

Οι Ιρανοί «Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης» είπαν χθες ότι δεν θα επιτρέψουν εξαγωγές πετρελαίου από την περιοχή μέχρι να σταματήσουν οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

Ο Βρετανός υπουργός Ενέργειας Εντ Μίλιμπαντ έχει συνομιλίες με τις πετρελαϊκές εταιρείες BP και «Shell» και η ασφάλεια των πλοίων ήταν η «κύρια ανησυχία τους», όπως είπε ο εκπρόσωπος της κυβέρνησης.

Επίσης η υπουργός Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς είχε έρθει σε επαφή με την Lloyd's of London για να διασφαλίσει ότι υπάρχει «κατάλληλη ασφαλιστική κάλυψη», που θα περιλαμβάνει τον πόλεμο και την «τρομοκρατία».

Ο πρόεδρος της Lloyd's επισήμανε ότι η ασφαλιστική αγορά θα συνεργαστεί με τη Βρετανία, τις ΗΠΑ και τους διεθνείς εταίρους για μια «ολοκληρωμένη απάντηση στην κατάσταση».

Αλλά και το πετρελαϊκό μονοπώλιο «Aramco» της Σαουδικής Αραβίας έκανε λόγο για «καταστροφικές συνέπειες» για τις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου εάν εξακολουθήσει να εμποδίζεται η ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ. Παρ' όλα αυτά αναμένει ότι θα είναι σε θέση να εξάγει περίπου το 70% της συνήθους παραγωγής αργού πετρελαίου.

Ο δε Γάλλος Πρόεδρος, Εμ. Μακρόν, ανέφερε προχθές ότι «βρισκόμαστε στη διαδικασία σύστασης μιας καθαρά αμυντικής, καθαρά συνοδευτικής αποστολής, η οποία πρέπει να προετοιμαστεί από κοινού με ευρωπαϊκά και μη ευρωπαϊκά κράτη», ώστε «μετά το τέλος της πιο έντονης φάσης της σύγκρουσης» να συνοδεύει πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και δεξαμενόπλοιων «για σταδιακή επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ».

Δεύτερο πολεμικό πλοίο θα αποστείλει η Βρετανία στην Ανατολική Μεσόγειο, στο πλαίσιο της ενίσχυσης της στρατιωτικής της παρουσίας στην περιοχή.

Πρόκειται για το «RFA Lyme Bay», πλοίο υποστήριξης, που μπορεί να λειτουργήσει ως πλωτή βάση επιχειρήσεων, αλλά και να υποστηρίξει ιατρικές επιχειρήσεις.

Ο υπουργός Αμυνας Τζον Χίλι παρουσίασε προχθές στο κοινοβούλιο τις ενέργειες που έχει κάνει η Βρετανία για να ενισχύσει τις στρατιωτικές της δυνάμεις στη Μέση Ανατολή και ιδιαίτερα στην Κύπρο.

Ετσι, μεταξύ άλλων, είπε πως ήδη έχουν σταλεί 4 επιπλέον μαχητικά Typhoon, 3 ελικόπτερα Wildcat, ένα ελικόπτερο Merlin, ενώ απέπλευσε το αντιτορπιλικό «HMS Dragon».

Ανέφερε επίσης ότι η βρετανική αεροπορία έχει ήδη πραγματοποιήσει περισσότερες από 230 ώρες πτήσεων, την ώρα που 8 μαχητικά αεροσκάφη επιχειρούν από το Κατάρ, στο πλαίσιο κοινής βρετανο-καταριανής μοίρας.

Σύμφωνα με τον ίδιο, από τον Γενάρη οι βάσεις στην Κύπρο έχουν ενισχυθεί με 400 άτομα. Πρόκειται κυρίως για ομάδα αεράμυνας.

Για το drone που έπληξε τη βρετανική βάση στο Ακρωτήρι, ανέφερε ότι προερχόταν πιθανόν από τον Λίβανο ή το Ιράκ. Τα συντρίμμια του drone, όπως είπε, αναλύονται για να διαπιστωθεί η προέλευσή του.

Ο Χίλι, ο οποίος επισκέφθηκε πρόσφατα την Κύπρο, δήλωσε ότι οι βρετανικές δυνάμεις στο νησί βρίσκονται σε καθημερινή ετοιμότητα λόγω των αεροπορικών συναγερμών, ενώ επεσήμανε ότι οι στρατιωτικοί αντιμετωπίζουν άμεσα τις επιπτώσεις της κλιμακούμενης κρίσης στην περιοχή.

Τέλος, ανέφερε ότι περισσότεροι από 170.000 άνθρωποι έχουν δηλώσει παρουσία στις βρετανικές αρχές στην περιοχή, ενώ πάνω από 37.000 Βρετανοί υπήκοοι έχουν απομακρυνθεί από την αρχή της κρίσης από τη Μέση Ανατολή.