Copyright 2023 The Associated

Στην Τουρκία βρέθηκε μετά τις πρόσφατες επαφές του στην Κύπρο ο απεσταλμένος του ΟΗΕ

Χαρακτηριστικά, τη Δευτέρα ο Κυρ. Μητσοτάκης μεταβαίνει στη Λευκωσία για τριμερή Σύνοδο Κορυφής Κύπρου - Ελλάδας - Ισραήλ, ενώ θα πραγματοποιήσει και διμερείς συναντήσεις με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Ν. Χριστοδουλίδη, και τον πρωθυπουργό του Ισραήλ, Μπ. Νετανιάχου. Είχαν προηγηθεί οι επαφές των υπουργών Εξωτερικών Ισραήλ και Λιβύης, με αμερικανική «ενθάρρυνση» και σε ιταλικό έδαφος (επαφές που οδήγησαν στην παραίτηση της Λίβυας υπουργού Εξωτερικών, η οποία κατέφυγε στην Τουρκία), ενώ ταυτόχρονα η ελληνική κυβέρνηση ετοιμάζεται να αναβαθμίσει τη διπλωματική της εκπροσώπηση στην Τρίπολη.

Μία μέρα μετά, την Τρίτη, ο υπουργός Εξωτερικών Γ. Γεραπετρίτης μεταβαίνει στην Αγκυρα για «επίσκεψη εργασίας» και συνομιλίες με τον Τούρκο ομόλογό του, Χ. Φιντάν.

Οπως αναφέρεται από το ελληνικό ΥΠΕΞ, «οι δύο υπουργοί θα συζητήσουν θέματα που άπτονται των διμερών σχέσεων, καθώς και για περιφερειακές εξελίξεις». Ταυτόχρονα, στη συνάντηση στην Αγκυρα θα προετοιμαστεί και η επικείμενη νέα συνάντηση Μητσοτάκη - Ερντογάν στο πλαίσιο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, στο διάστημα 18-20/9, με τις διεργασίες για την πιθανότητα υπογραφής συνυποσχετικού για τη Χάγη να βρίσκονται σε εξέλιξη.

Με φόντο δε το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδας - Τουρκίας, που θα πραγματοποιηθεί τους επόμενους μήνες στη Θεσσαλονίκη, σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται τα «Νέα» κλείδωσε και η συνάντηση των δύο υφυπουργών Εξωτερικών αρμόδιων για θέματα οικονομικής συνεργασίας, για τις 5 Οκτώβρη.

Την ίδια ώρα, επί του πεδίου, οι ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις στο διάστημα 31/8 - 14/9 συμμετέχουν με πληθώρα μέσων και στην Πολυεθνική Διακλαδική Ασκηση «Bright Star23», που γίνεται στην ευρύτερη περιοχή της Αλεξάνδρειας της Αιγύπτου. Επισήμως «θα πραγματοποιηθούν σύνθετα επιχειρησιακά σενάρια αεροπορικών, ναυτικών και ειδικών επιχειρήσεων με έμφαση στην αντιμετώπιση απειλών τρομοκρατικών ενεργειών, μη επανδρωμένων συστημάτων και γενικότερα μη συμβατικού πολέμου, που θα συμβάλουν στην ενίσχυση της διαλειτουργικότητας και της στρατιωτικής συνεργασίας των συμμετεχουσών χωρών, και στην καταπολέμηση κοινών απειλών και κινδύνων στην ευρύτερη περιοχής της Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής».

Θυμίζουμε ότι η πρώτη διμερής άσκηση «Bright Star» πραγματοποιήθηκε το 1980, ως αποτέλεσμα της Συμφωνίας του Camp David που υπεγράφη τον Σεπτέμβριο του 1978 μεταξύ Αιγύπτου και ΗΠΑ και είχε σκοπό την «ανάπτυξη στρατηγικής σχέσης ασφαλείας μεταξύ των δύο χωρών». Η φετινή ελληνική συμμετοχή αποτελεί συνέχεια της συμμετοχής στην «Bright Star 21» και «αποδεικνύει το υψηλό επίπεδο της στρατιωτικής συνεργασίας που έχει αναπτύξει η Ελλάδα με την Αίγυπτο και τις ΗΠΑ», όπως λέγεται χαρακτηριστικά από το ΓΕΕΘΑ.

Στο μεταξύ στην Αθήνα αναμένεται σήμερα η πρωθυπουργός της Ιταλίας, Τζ. Μελόνι, που θα συναντηθεί με τον Κυρ. Μητσοτάκη.

Επίσημες επαφές και στην Αγκυρα έγινε χτες γνωστό ότι θα έχει ο Μίροσλαβ Γιέτζια, βοηθός του γγ του ΟΗΕ για την Ευρώπη, την Κεντρική Ασία και την Αφρική. Τη Δευτέρα βρέθηκε στη Λευκωσία, διερευνώντας τα περιθώρια επανέναρξης των επίσημων συνομιλιών για το Κυπριακό.

Στην Κύπρο ο Γιέτζια συναντήθηκε χωριστά με τον Κύπριο Πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη και τον ηγέτη του ψευδοκράτους Ερσίν Τατάρ. Αναλυτική ενημέρωση για το περιεχόμενο των συζητήσεων δεν υπήρξε, αλλά χαρακτηρίστηκαν «ειλικρινείς» και «γόνιμες». Ο Κύπριος ηγέτης επανέφερε πρότασή του για συνάντηση με τον Τατάρ, η οποία ωστόσο δεν έγινε δεκτή από την τουρκοκυπριακή πλευρά. Με αφορμή όμως και την άφιξη του διπλωμάτη του ΟΗΕ επανήλθαν προτεινόμενα «Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης», που αποτελούν επίκεντρο παζαριού σταθερά τα τελευταία χρόνια. Σε νέες του δηλώσεις ο Ν. Χριστοδουλίδης είπε ότι θα υπάρξουν συναντήσεις τις αμέσως επόμενες μέρες και εκτός Κύπρου, οι οποίες θα είναι καθοριστικές για το πώς θα εξελιχθεί η όλη προσπάθεια επανέναρξης των συνομιλιών.

Αγνωστο ήταν μέχρι χτες αν ο Γιέτζια είχε προγραμματίσει επαφές και αλλού, π.χ. στην Αθήνα.

Οι διεργασίες γύρω από το Κυπριακό συνεχίζονται ενόψει και των συναντήσεων που θα έχουν Ελλάδα - Τουρκία, με την ατζέντα γεμάτη σχέδια συνεκμετάλλευσης με «σφραγίδα» ΗΠΑ - ΝΑΤΟ.

Σημειωτέον, εκτός από αντιπροσωπεία Αμερικανών βουλευτών, στην Αγκυρα βρέθηκε προ ημερών και ο Εϊμος Χοχστάιν, ειδικός συντονιστής του Αμερικανού Προέδρου για θέματα παγκόσμιας υποδομής και ενεργειακής ασφάλειας (πόστο στο αμερικανικό ΥΠΕΞ), και μαζί με τον Αμερικανό πρέσβη Τζέφρι Φλέικ συναντήθηκε με τον Ακίφ Τσαγατάι Κιλίτς, σύμβουλο του Τούρκου Προέδρου σε θέματα εξωτερικής πολιτικής.

«Κατά τη συνάντηση συζητήσαμε διμερείς σχέσεις, περιφερειακά θέματα και θέματα Ενέργειας και υποδομών», ανέφερε ανακοίνωση της τουρκικής πλευράς, χωρίς άλλες διευκρινίσεις.

Μέσα σε αυτές τις συνθήκες ο Μεσούτ Χακί Τζασίν, επίσης σύμβουλος του Ερντογάν σε θέματα ασφάλειας και εξωτερικής πολιτικής, μιλώντας στο δίκτυο «CNN Turk» υποστήριξε κι αυτός ότι η ΟΥΝΦΙΚΥΠ έχει χάσει πλέον τον ουδέτερο ρόλο της και πρόσθεσε: «Το τουρκικό έθνος στέκεται σταθερά στο πλευρό των Τουρκοκυπρίων. Η Μεσόγειος Θάλασσα μας ανήκει και κανείς δεν πρέπει καν να σκεφτεί να σηκώσει σπαθί εναντίον μας εκεί». Επιμένοντας δε ότι οι κατοχικές δυνάμεις που επιτέθηκαν πρόσφατα σε άνδρες της ΟΥΝΦΙΚΥΠ (όταν εκείνοι εμπόδισαν την έναρξη παράνομων έργων) βρίσκονταν σε θέση άμυνας, είπε ότι «η Τουρκία δεν θα ξεχάσει τις εχθροπραξίες εναντίον της», ενώ παρέπεμψε και στις δολοφονίες του Τάσου Ισαάκ και του Σολωμού Σολομού το 1996 μέσα στη Νεκρή Ζώνη: «Ενας άνδρας προσπάθησε να κατεβάσει την (σ.σ. τουρκική) σημαία και θυμάστε τι του συνέβη...». Κατά τ' άλλα, εξέφρασε δυσαρέσκεια για το ότι «η ισορροπία στρατιωτικών δυνάμεων διαταράσσεται στο Αιγαίο και στη Μεσόγειο», όπως και για το ότι «οι ΗΠΑ αίρουν το εμπάργκο στην ελληνοκυπριακή πλευρά και δίνουν νέα όπλα στην Ελλάδα».

Στο μεταξύ, η ΝΑΤΟική Διοίκηση Χερσαίων Δυνάμεων (LANDCOM), που εδρεύει στη Σμύρνη, σε χτεσινή της ανάρτηση συνεχάρη την Τουρκία για τη 30ή Αυγούστου, τη λεγόμενη «Ημέρα Νίκης», που καθιερώθηκε ως τέτοια μετά την επικράτηση του κεμαλικού στρατού στο μικρασιατικό μέτωπο, τον Αύγουστο του 1922, και τη Μικρασιατική Καταστροφή.

Στο μήνυμά της η LANDCOM βρίσκει αφορμή να εκφράσει ευγνωμοσύνη «στην Τουρκία για τη φιλοξενία μας», επισημαίνοντας ότι «από την ένταξή της στο ΝΑΤΟ το 1952, η Τουρκία έχει λάβει μέρος σε πολλές επιχειρήσεις και ασκήσεις και οι στρατιώτες της έχουν πάντα επιδείξει μεγάλο επαγγελματισμό και αποφασιστικότητα. Η Τουρκία και το ΝΑΤΟ είναι ισχυρότεροι και ασφαλέστεροι μαζί».

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, κατόπιν οδηγιών του ΥΠΕΞ στη Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ, για το θέμα έγινε γραπτό διάβημα στη Γενική Γραμματεία του ΝΑΤΟ το οποίο χαρακτηρίζει «απαράδεκτο» «να συνδέεται η εθνική ημέρα ενόπλων δυνάμεων της Τουρκίας με ημέρα νίκης κατά μίας συμμάχου χώρας»... Θυμίζουμε ότι τα ίδια είχαν συμβεί και πέρυσι, οπότε και είχε αποσυρθεί η ανάρτηση, χωρίς φυσικά να ιδρώνει το ΝΑΤΟικό αυτί...