Παρά τα «μπρος - πίσω» της αμερικανικής κυβέρνησης, η ιμπεριαλιστική σύγκρουση των ΗΠΑ - Ισραήλ και συμμάχων τους κατά του Ιράν «γράφει» νέα επεισόδια, με επίκεντρο τον έλεγχο των στρατηγικής σημασίας Στενών του Ορμούζ. Οι αντιφάσεις στην πολιτική των ΗΠΑ δείχνουν τις δυσκολίες που συναντούν οι σχεδιασμοί τους, ωστόσο δεν αναιρούν το ανεπίστρεπτο της πορείας όξυνσης των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών.

Η χθεσινή ανακοίνωση του Αμερικανού Προέδρου Ντ. Τραμπ για αναστολή της λεγόμενης «Επιχείρησης Ελευθερία» των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ, που θα συνόδευαν εμπορικά πλοία για τη διέλευση των Στενών του Ορμούζ, μόλις δύο μέρες μετά την έναρξή της, δεν ήταν κάτι μη αναμενόμενο, αφού πολλές φορές στη διάρκεια των πολεμικών επιχειρήσεων έχουν γίνει διάφορες τακτικές υπαναχωρήσεις. Αλλωστε, και τις 2 μέρες εφαρμογής της επιχείρησης αναζωπυρώθηκαν και χτυπήματα εκατέρωθεν με στοχοποίηση πλοίων, χτυπήματα σε ενεργειακές υποδομές, όπως των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων από το Ιράν.

Και χθες το απόγευμα χτυπήθηκε από αμερικανικό F-18 ιρανικό τάνκερ στα ανοιχτά του Ομάν.

Ο Τραμπ σε νέα ανάρτησή του χθες υποστήριξε ότι αν το Ιράν «παραχωρήσει όσα έχουν συμφωνηθεί, κάτι που ίσως είναι μια μεγάλη πιθανότητα, η ήδη θρυλική "Επική Οργή" θα έχει τελειώσει και ο εξαιρετικά αποτελεσματικός αποκλεισμός θα επιτρέψει στο Στενό του Ορμούζ να είναι ΑΝΟΙΧΤΟ ΣΕ ΟΛΟΥΣ, συμπεριλαμβανομένου του Ιράν. Εάν δεν συμφωνήσουν, θα ξεκινήσουν οι βομβαρδισμοί και, δυστυχώς, θα είναι σε πολύ υψηλότερο επίπεδο και ένταση από ό,τι πριν». Ο ίδιος αναφέρθηκε σε «τεράστια στρατιωτική επιτυχία που είχαμε κατά τη διάρκεια της εκστρατείας κατά του Ιράν», αλλά και «μεγάλη πρόοδο» που έχει σημειωθεί «προς μια πλήρη και οριστική συμφωνία με τους εκπροσώπους του Ιράν», λέγοντας ότι ...«ο αποκλεισμός θα παραμείνει σε πλήρη ισχύ» αλλά ταυτόχρονα (!) ότι «το Σχέδιο "Ελευθερία" (για την "αρωγή" αμερικανικών πολεμικών πλοίων για τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ) θα διακοπεί για σύντομο χρονικό διάστημα, ώστε να διαπιστωθεί αν η Συμφωνία μπορεί να οριστικοποιηθεί και να υπογραφεί»...

Τα σενάρια για πιθανή νέα συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν συνεχίζονταν στο μεταξύ, με το πρακτορείο «Axios» να διαρρέει σχέδιο που μεταξύ άλλων περιλάμβανε: Αμεσο τερματισμό των εχθροπραξιών και έναρξη 30ήμερης διαπραγμάτευσης για μια πλήρη συμφωνία. Μακροχρόνιο «μορατόριουμ» στον εμπλουτισμό ουρανίου, με πιθανή διάρκεια 12 μέχρι 15 χρόνια. Δέσμευση του Ιράν να μην επιδιώξει ποτέ πυρηνικό όπλο. Ενισχυμένο καθεστώς επιθεωρήσεων, συμπεριλαμβανομένων αιφνιδιαστικών ελέγχων από τον ΟΗΕ. Σταδιακή άρση των αμερικανικών κυρώσεων και αποδέσμευση δισεκατομμυρίων σε παγωμένα ιρανικά κεφάλαια. Αμοιβαία χαλάρωση των περιορισμών στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, με σταδιακή άρση του ιρανικού περιορισμού στη ναυσιπλοΐα, αλλά και της αμερικανικής ναυτικής ζώνης αποκλεισμού.

Και ενώ εδώ και μέρες «σιγοβράζουν» τα σχέδια των Ευρωπαίων του ΝΑΤΟ για τη δική τους αυτοτελή συμβολή στην «ασφάλεια» της ναυσιπλοΐας στην περιοχή, το Παρίσι έκανε χτες νέα παρέμβαση: Ανακοίνωση της γαλλικής προεδρίας θύμισε ότι η Γαλλία και οι εταίροι της μπορούν να κάνουν τα Στενά του Ορμούζ ασφαλή, όπως και ότι το Παρίσι θα ήθελε το ζήτημα των Στενών (οι όροι διέλευσης από αυτό) να συζητιέται ξεχωριστά από τις τρέχουσες συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.

Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ, που παίζει τον ρόλο του διαμεσολαβητή, χαιρέτισε την απόφαση των ΗΠΑ να αναστείλουν την «Επιχείρηση Ελευθερία» στα Στενά.

Σε αυτό το πλαίσιο καθορίζονται και όροι που το επόμενο διάστημα αναμφισβήτητα θα αποτελέσουν αντικείμενο πολύπλευρων παζαριών για τη διέλευση του Ορμούζ, αλλά και μια σειρά άλλες συμμαχίες, εν μέσω όξυνσης διαφόρων αντιθέσεων, ακόμα και μεταξύ εταίρων. Οσον αφορά τη νέα «Αρχή των Στενών του Περσικού Κόλπου» που το Ιράν ανακοίνωσε ότι συγκροτεί, μέχρι χτες η Τεχεράνη εμφανιζόταν να διαμορφώνει οδηγίες όπως:

Πληρωμή διοδίων στο εθνικό νόμισμα του Ιράν, το ριάλ. Εκδοση εγγυήσεων εντός του ιρανικού τραπεζικού συστήματος. Μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι «αν ένα πλοίο ανήκει σε χώρα που προκάλεσε ζημιές στο Ιράν στον πρόσφατο πόλεμο ή συνέβαλε στην πρόκληση ζημιών, πρέπει να καταβάλει αποζημιώσεις πριν λάβει άδεια διέλευσης», αλλά και ρητά ότι «δεν επιτρέπεται η διέλευση στις χώρες που έχουν επιβάλει κυρώσεις στο Ιράν ή έχουν μπλοκάρει περιουσιακά στοιχεία του Ιράν στο εξωτερικό».

Επίσης, η Αρχή εμφανίζεται να προειδοποιεί ότι «η σωστή ονομασία "Περσικός Κόλπος" πρέπει να αναγράφεται σε όλα τα έγγραφα», ενώ «μη συμμόρφωση με τα παραπάνω θα έχει ως αποτέλεσμα την κατάσχεση του πλοίου και πρόστιμο ίσο με το 20% της αξίας του φορτίου». Ακόμα σημειώνεται ότι «όλα τα πλοία πρέπει να διέρχονται από τους καθορισμένους θαλάσσιους διαδρόμους, όπως ορίζονται από το Ιράν, και πρέπει να συμμορφώνονται με τις οδηγίες των ιρανικών Ενόπλων Δυνάμεων».

Ειδικά για το Ισραήλ αναφέρεται ότι «απαγορεύεται η διέλευση από τα Στενά πλοίων που ανήκουν στο σιωνιστικό καθεστώς» και τα οποία προέρχονται από οποιοδήποτε από τα λιμάνια της κατεχόμενης Παλαιστίνης (Χάιφα, Ασντόντ, Εϊλάτ) ή κατευθύνονται προς οποιοδήποτε από τα λιμάνια της.

Σε παρόμοιο κλίμα, το Κέντρο Επιχειρήσεων του Ναυτικού των «Φρουρών της Επανάστασης» ευχαρίστησε τους καπετάνιους και τις ναυτιλιακές εταιρείες «για την τήρηση των κανονισμών του Στενού του Ορμούζ και τη συνεισφορά τους στην περιφερειακή ναυτική ασφάλεια», και δήλωσε ότι πρόκειται «να εξασφαλιστεί η ασφαλής διέλευση» εφόσον «οι απειλές του επιτιθέμενου είναι εξουδετερωμένες και υπάρχουν νέα πρωτόκολλα σε ισχύ».

Παράλληλα το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν καταδίκασε τη στάση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, μιλώντας για «καταστροφικές ενέργειες που ανέλαβαν οι ηγέτες του Αμπου Ντάμπι μέσω της συμπαιγνίας τους με εχθρικά προς την Ισλαμική Δημοκρατία μέρη», συμπεριλαμβανομένων των στρατιωτικών βάσεων και εγκαταστάσεών τους, και προειδοποίησε το γειτονικό κράτος του Κόλπου σχετικά με τις «επικίνδυνες συνέπειες αυτής της κατάστασης για την ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή». Επίσης το υπουργείο απέρριψε τους ισχυρισμούς του Αμπου Ντάμπι σχετικά με την εκτόξευση πυραύλων και drones από το Ιράν προς τα ΗΑΕ, χαρακτηρίζοντάς τους «ψευδείς», και δήλωσε ότι οι επιχειρήσεις των Ενόπλων Δυνάμεων του Ιράν «έχουν περιοριστεί αυστηρά στην απάντηση στην αμερικανική επιθετικότητα».

Το Ναυτικό των Ιρανών «Φρουρών της Επανάστασης» προειδοποίησε τα πλοία ότι η διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ μέσω οποιασδήποτε διαδρομής που δεν έχει εγκρίνει θα οδηγήσει σε «αποφασιστική απάντηση». Είχαν ήδη τονίσει ότι πυρήνας του νέου «σχεδίου ασφαλείας» τους για τα Στενά είναι η αποτροπή της διέλευσης όπλων και προμηθειών προς τις αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις στην περιοχή.

Ο Μοχσέν Ρεζάι, πρώην διοικητής των «Φρουρών της Επανάστασης», δήλωσε ότι «οι ισχυρές Ενοπλες Δυνάμεις του Ιράν είναι έτοιμες. Αυτό που περιμένει τις αμερικανικές δυνάμεις δεν θα είναι η Νορμανδία ή η Σικελία. Θα μοιάζει περισσότερο με την Τάμπας. Μην ενδίδετε σε ψευδαισθήσεις» (παρέπεμψε στην αμερικανική αποστολή του Απρίλη 1980 για τη διάσωση Αμερικανών ομήρων στην Τεχεράνη, η οποία κατέληξε σε καταστροφή, με 8 Αμερικανούς στρατιωτικούς νεκρούς).

Στην κινεζική πρωτεύουσα βρέθηκε χτες ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί, καθώς ανεξάρτητα από το μέλλον της παρούσας «κατάπαυσης του πυρός» μεταξύ ΗΠΑ - Ιράν συνεχίζεται αμείωτα η συσσώρευση «καύσιμης ύλης» για ευρύτερη στρατιωτική αναμέτρηση, και η σταθερή επαφή ανάμεσα σε Πεκίνο και Τεχεράνη επιδρά σημαντικά στις εξελίξεις.

Ο Αραγτσί χαιρέτισε τις «εποικοδομητικές» - όπως είπε - συνομιλίες με τον Κινέζο ομόλογό του, Γουάνγκ Γι, κατά τις οποίες - όπως ανέφερε ο ίδιος σε ανάρτησή του - «οι δύο πλευρές επιβεβαίωσαν το δικαίωμα του Ιράν να υποστηρίζει την εθνική κυριαρχία και την εθνική αξιοπρέπεια». Επανέλαβε δε την εκτίμηση της ιρανικής πλευράς απέναντι στην κινεζική πρόταση «για τη διατήρηση και την προώθηση της περιφερειακής ειρήνης και σταθερότητας», σπεύδοντας να προσθέσει ότι η χώρα του «εμπιστεύεται την Κίνα και προσβλέπει στον συνεχιζόμενο ενεργό ρόλο της στην προώθηση της ειρήνης και στον τερματισμό της σύγκρουσης στην περιοχή, καθώς και στην υποστήριξη της δημιουργίας ενός νέου μεταπολεμικού περιφερειακού πλαισίου, που μπορεί να εξισορροπήσει την ανάπτυξη και την ασφάλεια».

Από τη μεριά του ο Γουάνγκ καταδίκασε τις στρατιωτικές ενέργειες των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν ως «παράνομες», κρίνοντας μάλιστα σκόπιμο να χαρακτηρίσει τη δολοφονία του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, επικίνδυνη κλιμάκωση, που κινδύνευσε να μεταφέρει τη διεθνή πολιτική «στον νόμο της ζούγκλας». Υπογράμμισε δε ότι «μια συνολική κατάπαυση του πυρός δεν επιδέχεται καθυστέρηση, η επανάληψη των εχθροπραξιών δεν συνιστάται και η επιμονή στις διαπραγματεύσεις είναι ιδιαίτερα σημαντική». Αναφερόμενος στη σημερινή κατάσταση, ισχυρίστηκε ότι αυτή έχει φτάσει σε μια κρίσιμη καμπή ως προς το αν ο τερματισμός της σύγκρουσης είναι εφικτός, στηρίζοντας τη διασφάλιση της εθνικής κυριαρχίας και ασφάλειας του Ιράν, όπως και την προθυμία του να αναζητήσει πολιτική λύση μέσω διπλωματικών διαύλων.

Σύμφωνα με το εκτενές ρεπορτάζ του κινεζικού πρακτορείου «Σινχουά», ο Γουάνγκ μετέφερε την εκτίμηση της Κίνας για τη δέσμευση του Ιράν να μην αναπτύξει πυρηνικά όπλα, αναγνωρίζοντας πάντως το νόμιμο δικαίωμά του, όπως είπε, στην ειρηνική χρήση της πυρηνικής ενέργειας. Συνεχίζοντας, ο επικεφαλής της κινεζικής διπλωματίας προέτρεψε την Τεχεράνη και τα έθνη του Περσικού Κόλπου σε διάλογο και προώθηση σχέσεων καλής γειτονίας, καθώς και στην οικοδόμηση μιας περιφερειακής αρχιτεκτονικής ειρήνης και ασφάλειας που θα βασίζεται στην ευρεία συμμετοχή, στη διασφάλιση κοινών συμφερόντων και στην επίτευξη κοινής ανάπτυξης.

Επίσης τόνισε την προσήλωση της χώρας του στην αποκλιμάκωση των εντάσεων και στον τερματισμό των εχθροπραξιών στη Μέση Ανατολή, στην υποστήριξη ειρηνευτικών συνομιλιών και στην ανάπτυξη μεγαλύτερου ρόλου στην αποκατάσταση της ειρήνης και της ηρεμίας στη Μέση Ανατολή.

Οσον αφορά τις διμερείς σχέσεις, ο Γουάνγκ χαρακτήρισε τη χώρα του αξιόπιστο στρατηγικό εταίρο του Ιράν, επαναλαμβάνοντας την προθυμία της Κίνας για εδραίωση περαιτέρω αμοιβαίας πολιτικής εμπιστοσύνης και για εμβάθυνση της αμοιβαία επωφελούς συνεργασίας σε διάφορους τομείς.