Το 28ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης βρίσκεται στη δεύτερη βδομάδα του, και θα το παρακολουθήσουμε έως και τις 15 Μάρτη στους φυσικούς χώρους όσο και online, με εξαίρεση τις ταινίες που συμμετέχουν στο διευρυμένο τμήμα Πλατφόρμα+ και οι οποίες θα είναι διαθέσιμες έως τις 20 Μάρτη. Στο 28ο ΦΝΘ προβάλλονται 252 ντοκιμαντέρ μικρού και μεγάλου μήκους, στις αίθουσες «Ολύμπιον», «Παύλος Ζάννας», «Φρίντα Λιάππα», «Τώνια Μαρκετάκη», «Τζον Κασσαβέτης», «Σταύρος Τορνές», καθώς και στον κινηματογράφο «Μακεδονικόν» και διαδικτυακά, μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας του Φεστιβάλ, online.filmfestival.gr. Εστιάζουμε πάντα με λίγη περισσότερη αγάπη στις 57 ελληνικές ταινίες του προγράμματος και αναμένουμε τις συζητήσεις που διεξάγονται τις μέρες του Φεστιβάλ. Για ό,τι ενδιαφέρον συμβεί θα επανέλθουμε με ανταπόκριση. Ας περάσουμε στις ταινίες της βδομάδας. Από αυτή, όπως και την επόμενη βδομάδα, κάποιες προβολές δεν καταφέραμε να τις παρακολουθήσουμε, λόγω του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης.
Με την ολοκλήρωση του Γ' μέρους της τριλογίας ολοκληρώνεται και μια οφειλή. Οφειλή προς τις ανώνυμες γυναίκες που ύψωσαν το ανάστημά τους σε μαύρους καιρούς. Από το 1-1-4, τους Λαμπράκηδες και τον Σωτήρη Πέτρουλα μέχρι τη χούντα και το Πολυτεχνείο, και από το ΕΑΤ - ΕΣΑ μέχρι το κολαστήριο της Γενικής Ασφάλειας. Πορτρέτα γυναικών της διπλανής πόρτας, που σε χαλεπούς καιρούς βίωσαν στο πετσί τους την αξία του αγώνα. Ενός αγώνα που έχει συνέχεια.
Ο Λεωνίδας Βαρδαρός είναι το παράδειγμα του κομμουνιστή κινηματογραφιστή που δημιουργεί κάτω από κάθε συνθήκη, χωρίς καμία χρηματοδότηση και με πολύ κόπο, χρήσιμες ταινίες για την εργατική τάξη. Ταινίες - μαθήματα Ιστορίας, με ουσιαστικό περιεχόμενο, που ανασκαλεύουν το Χτες και κοιτάζουν στο Αύριο. Αοκνος, επίμονος, πάντα με μια κάμερα στο χέρι, βρίσκεται στους μεγάλους αγώνες του λαού μας και τους κινηματογραφεί. Μαζεύει ψηφίδα - ψηφίδα την ιστορική μνήμη με μια συνεχή δουλειά μυρμηγκιού πάνω από 30 χρόνια. Τούτες οι «μικρές» ψηφίδες είναι μεγάλα όπλα στη φαρέτρα μας. Οι μαρτυρίες των γυναικών του είναι συγκλονιστικές. Μέσα από αυτές περνά όλη η Ιστορία των αγώνων του λαού μας, και στο επίκεντρο μπαίνει ο ρόλος που διαδραμάτισαν στον αγώνα για να ανασάνει ο άνθρωπος. Η τριλογία του, που έφτασε στο τέλος της, ξεκίνησε από τη δεκαετία του '30, πέρασε από τη φασιστική τριπλή κατοχή, την ΕΠΟΝ, το ΕΑΜ και τον ΕΛΑΣ, συνέχισε στη μεγαλειώδη ταξική αναμέτρηση του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας και τελειώνει εδώ, με το μετεμφυλιακό κράτος, τη δικτατορία και το Πολυτεχνείο. Σε αυτό το τρίτο μέρος ο Βαρδαρός έχει κάνει εξαιρετική δουλειά στο μοντάζ. Με απλά λόγια, οι ιστορικοί του ντοκιμαντέρ δίνουν το πλαίσιο και οι γυναίκες συμπληρώνουν και φωτίζουν με τις μαρτυρίες τους. Το αποτέλεσμα είναι εξαιρετικό, μέσα σε 80 μόλις λεπτά, χωρίς να κουράζει καθόλου, περνά μπροστά στα μάτια σου μια ολόκληρη εποχή και πραγματικά μόλις πέφτουν οι τίτλοι ξέρεις πια τι πρέπει να κάνεις σαν άνθρωπος ταξικά συνειδητοποιημένος στους αγώνες που έρχονται!
Ο κόσμος είναι ένα αινιγματικό μυστήριο για την Αμελί, ένα μικρό κορίτσι από το Βέλγιο που γεννιέται και μεγαλώνει στην Ιαπωνία, μέχρι που μια θαυματουργή συνάντηση με μια λευκή σοκολάτα ξυπνά την ακατάβλητη περιέργειά της. Η καθημερινότητα γρήγορα μεταμορφώνεται σε ένα ονειρικό και βαθιά συγκινητικό ταξίδι αυτογνωσίας, όπου το ασήμαντο γίνεται μαγικό και κάθε μικρή στιγμή κρύβει μια αποκάλυψη.
Το εκπληκτικό αυτό animation είναι βασισμένο στο αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα της Αμελί Νοτόμπ. Αυτήν την εβδομάδα θα προβάλλεται με υπότιτλους, και από την επόμενη και μεταγλωττισμένο για τους μικρούς θεατές. Τούτο το animation είναι λίγο σκληρό και απαιτεί ένα επίπεδο ωριμότητας για πολύ μικρά παιδιά, είναι όμως ιδανικό για έφηβους και ενήλικες, γιατί έχει την καταπληκτική δύναμη να σε γυρίσει πίσω στον πολύ μικρό σου εαυτό και να σου δώσει παράλληλα τόσα πολλά να καταλάβεις σαν μεγάλος. Πώς εξελίσσεται ο άνθρωπος αν όχι μέσα από την αγάπη και την εμπιστοσύνη; Πώς πατά γερά στα πόδια του σαν παιδάκι; Πώς ξεκινά να ανακαλύπτει τον κόσμο, αν όχι μέσα από την μυθολογία, και πώς νιώθει σαν πατρίδα του το περιβάλλον και τη χώρα που μεγαλώνει;
Η Μαρία Ανχελες, μια 79χρονη Ισπανίδα που ζει ευτυχισμένη στην πόλη της, βλέπει τη ζωή της να απειλείται όταν η κόρη της έρχεται από τη Μαδρίτη για να πουλήσει το πολυαγαπημένο της σπίτι. Αρνούμενη να ξεριζωθεί, ξεκινά έναν αγώνα για να κρατήσει τη ζωή, τις αναμνήσεις και την αξιοπρέπειά της, ανακαλύπτοντας ξανά, απροσδόκητα, τον έρωτα και την επιθυμία.
«Η ταινία μου γεννήθηκε από μια βαθιά ανάγκη να ξανασυνδεθώ με τις αναμνήσεις μου, να τις εξερευνήσω και να τις φέρω ξανά στη ζωή. Πιστεύω πως ό,τι δημιουργούμε είναι η αντήχηση των ιχνών που αφήνει η ζωή μέσα μας». Η υπέροχη Μαριάμ Τουζανί εξερευνά τη γυναικεία υπόσταση στην τρίτη ηλικία μέσα από μια πολύ παιχνιδιάρικη αφήγηση, ένα πολύ κρίσιμο ζήτημα, την άρνηση στην παραίτηση. Το ερώτημα που θέτει είναι αν οι γονείς πρέπει να θυσιαστούν για τα παιδιά τους ως απόμαχοι της κοινωνίας, πόσο δε μάλλον αν αυτοί οι απόμαχοι είναι γυναίκες. Μια γυναίκα είναι μόνο μάνα; Εχουν οι γυναίκες δικαίωμα στη ζωή, στη χαρά, στην ανεξαρτησία και στον έρωτα όταν μεγαλώνουν; Η Τουζανί, πάντα προσανατολισμένη στη γυναίκα, εδώ δεν κάνει μία ακόμα συγκλονιστική ταινία όπως οι προηγούμενές της («Αδάμ», «Μπλε καφτάνι»), όμως μας θέτει κρίσιμα ερωτήματα με χιούμορ και σεβασμό.
Φθινόπωρο 1943. Η Ρόζα αφήνει το βομβαρδισμένο Βερολίνο για να καταφύγει σε ένα απομακρυσμένο χωριό, όπου ζουν οι γονείς του άντρα της, όσο εκείνος πολεμά στο μέτωπο. Ομως το φαινομενικά φιλήσυχο χωριό κρύβει ένα μυστικό: Το αρχηγείο του Αδόλφου Χίτλερ, το διαβόητο «Λημέρι του Λύκου», βρίσκεται στο γειτονικό δάσος. Ενα πρωί, η Ρόζα μαζί με άλλες γυναίκες αναγκάζονται για πρώτη φορά να δοκιμάσουν το φαγητό που προορίζεται για τον Χίτλερ, για να βεβαιωθούν ότι το φαγητό δεν είναι δηλητηριασμένο.
Η ταινία είναι βασισμένη στο μυθιστόρημα της Ροσέλα Ποστορίνο, «Στο τραπέζι του λύκου», που η συγγραφέας το εμπνεύστηκε από την Μάργκοτ Βολκ, η οποία λίγο πριν πεθάνει, 95 ετών πια, αποκάλυψε σε μια συνέντευξη σε γερμανική εφημερίδα ότι ήταν μία απ' αυτές τις γυναίκες. Το εντυπωσιακό είναι ότι κανείς δεν γνώριζε για την ύπαρξη αυτής της ομάδας. Ομως ο Σίλβιο Σοντίνι, πέραν του ότι δεν φαίνεται να μπορεί να διαχειριστεί τη σκληρότητα της εποχής, βάζει και υποπλοκές στο σενάριο οι οποίες αποδυναμώνουν την αφήγηση. Οι ναζί ήταν τέρατα, πρέπει να του θυμίσουμε, δεν γίνεται να περνάει ένα τόσο σοβαρό θέμα σαν κομεντί εποχής!
Το ΚΚΕ αποχαιρετά τον Γιώργο Μαρίνο
Ο Γ. Μαρίνος γεννήθηκε στον Βοτανικό. Μεγάλωσε με την μητέρα του. Τον πατέρα του τον πρωτοείδε στα 12 του χρόνια, καθώς ήταν εξόριστος. Οντας ανήλικος έδωσε εξετάσεις στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου. Σπουδαστής ακόμα βρέθηκε στη σκηνή της θρυλικής «Οδού Ονείρων» του Μάνου Χατζιδάκι, ερμηνεύοντας το τραγούδι «Κάθε Κήπος».
Από τότε ξεκινά ουσιαστικά και η πορεία του. Ο Γ. Μαρίνος εμφανίστηκε σε θέατρα, μπουάτ, κινηματογραφικές ταινίες και τηλεοπτικά σόου. Ξεχωριστή στιγμή της μακρόχρονης δημιουργικής διαδρομής του ήταν οι εμφανίσεις του στη «Μέδουσα» στου Μακρυγιάννη, όπου εμφανιζόταν για σχεδόν δύο δεκαετίες, από το 1973 έως το 1992.
Τα τελευταία χρόνια της ζωής του αντιμετώπιζε διάφορα προβλήματα υγείας. Είχε επιλέξει να ζει μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας.
Σε ανακοίνωσή του για την απώλεια του Γιώργου Μαρίνου το Γραφείο Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ αναφέρει:
«Αποχαιρετούμε τον αγαπημένο καλλιτέχνη Γιώργο Μαρίνο, που άφησε το δικό του διακριτό ίχνος στην ελληνική μουσική σκηνή. Με αφετηρία την "Οδό Ονείρων" του Μάνου Χατζιδάκι, ο Γιώργος Μαρίνος διαμόρφωσε σταδιακά τα επόμενα χρόνια στις μπουάτ τη δική του αυτοτελή πορεία, όπου συνδύαζε τη σάτιρα, την πρόζα, τον χορό και το τραγούδι, ενώ συνεργάστηκε με σημαντικούς δημιουργούς. Το ΚΚΕ εκφράζει τα συλλυπητήριά του στους οικείους του».