Μπουλούκι της εποχής σε περιοδεία |
«Ψαράδικα οδού Ιάσονος, Βόλος» |
Στα εξήντα χρόνια της ενασχόλησής του με τη φωτογραφία, ο Δ. Λέτσιος κατέγραψε το ελληνικό τοπίο, το λαϊκό πολιτισμό, τον απλό άνθρωπο της υπαίθρου και τον καθημερινό μόχθο του. Το αρχείο του, 40.000 περίπου φωτογραφίες, αποτελεί μια πολύτιμη καλλιτεχνική, ιστορική, κοινωνική και λαογραφική παρακαταθήκη. Ξεκινά από τα τέλη του μεσοπολέμου και επεκτείνεται σε όλη τη μεταπολεμική περίοδο. Παρότι οι φωτογραφίες του διατρέχουν την ελληνική επικράτεια, μεγάλο μέρος του έργου του εστιάζεται στην ιδιαίτερη πατρίδα του, τη Θεσσαλία.
Γεννημένος το 1910 στην Ανακασιά, ένα χωριό λίγο έξω από το Βόλο, ο Δ. Λέτσιος παράτησε μικρός το σχολείο και άρχισε να ασχολείται με το αρτοποιείο του πατέρα του. Ξεκίνησε να φωτογραφίζει το 1934 με μια φτηνή μηχανή και σταδιακά διέθεσε όλο τον ελεύθερο χρόνο του, σ' αυτή του την αγάπη. Στην Κατοχή οργανώθηκε στην ΕΠΟΝ Βόλου και βγήκε στο βουνό στην περιοχή του Πηλίου. Μετά τα Δεκεμβριανά οδηγήθηκε στη φυλακή και την εξορία. Οπως ανέφερε ο επιμελητής της έκθεσης, Ηρακλής Παπαϊωάννου «Το έργο του άρχισε να αναγνωρίζεται κυρίως μεταπολιτευτικά, όπως και αυτό των Μπαλάφα, Τλούπα, Μελετζή, που αποτελούσαν άτυπη ομάδα με αρκετές κοινές καλλιτεχνικές αρχές. Στην τετρανδρία αυτή χρεώνεται σε ικανό βαθμό το μεγαλύτερο ίσως έργο της μεταπολεμικής τουλάχιστον ελληνικής φωτογραφίας: η βαθιά προσέγγιση του λαϊκού, δημώδους πολιτισμού της υπαίθρου, μέσα από μια αυθεντική βιωματικότητα». Η έκθεση θα διαρκέσει έως τις 30/10.
Με «ψαλμούς ιερούς» και με δύναμη ψυχής. Με φρεσκάδα και χωρίς στόμφο. Και πάντα με «οδηγό» το σπουδαίο, παντοτινά επίκαιρο, ποιητικό λόγο του Αισχύλου, του Σοφοκλή, του Ευριπίδη, του Αριστοφάνη. Ο λόγος για την υπέροχη παράσταση «Χορικά '05 - Αιωνία θητεία στο κάλλος», που παρουσίαζαν τα μέλη της Ομάδας Ελληνικού Μουσικού Θεάτρου «Σπείρα - Σπείρα», σε διδασκαλία του Σταμάτη Κραουνάκη, επί μία εβδομάδα στην «Αθηναΐδα» (ήταν ο δεύτερος κύκλος παραστάσεων μετά από αυτές του περασμένου Ιούνη). Είκοσι χορικά αρχαίων τραγωδιών και κωμωδιών («Τρωάδες», «Νεφέλες», «Αγαμέμνων», «Χοηφόρες», «Τραχίνιες», «Ικέτιδες», «Ελένη», «Εκάβη», «Ορνιθες», «Κύκλωψ», «Ιφιγένεια», «Οιδίπους επί Κολωνώ», «Θεσμοφοριάζουσες»), που επέλεξε ο K. X. Μύρης, «ντύθηκαν» με νότες από εννέα Ελληνες σύγχρονους συνθέτες, τους Στ. Κραουνάκη, Ευανθία Ρεμπούτσικα, Παναγιώτη Καλαντζόπουλο, Νίκο Ασλάνη, Κώστα Λειβαδά, Χρίστο Θεοδώρου, Στέφανο Κόκκαλη, Νίκο Κολλάρο, Γιάννη Χριστοδουλόπουλο. Το αποτέλεσμα - εξαιρετικό και ιδιαίτερα ενδιαφέρον - πρόσφερε στους θεατές (ανάμεσά τους και πολλοί μαθητές) μιαν αγκαλιά όμορφα τραγούδια - γιατί τα χορικά ήταν και είναι τραγούδια - και μια πολύ γοητευτική μουσική παράσταση. Καταπληκτική η «Σπείρα - Σπείρα», αυτό το καλοδουλεμένο σύνολο με τις υπέροχες φωνές. Ερμήνευσαν οι Αντωνοπούλου Ρίτα, Στιβανάκης Γιώργος, Καραντινού Ελεάννα, Ταγκούλη Βικτωρία, Καρπαθάκης Στέλιος, Χαρλαύτη Ηρώ, Μουρούζη Πελαγία, Χοροζίδου Παρθένα, Μουστάκας Χρήστος, κ.ά. Συμμετείχαν οι τραγουδιστές: Αργυρώ Καπαρού, Βασίλης Μοσχονάς και οι μουσικοί: Χρίστος Θεοδώρου (πλήκτρα και μουσική προετοιμασία), Γιάννης Χριστοδουλόπουλος (πλήκτρα, κρουστά και μουσική προετοιμασία), Νίκος Ασλάνης (μπουζούκι, κιθάρα), Δάφνη Λέμπερου (κλαρίνο), Στέφανος Λογοθέτης (κρουστά - ρυθμική διεύθυνση).
Ολοκληρώνεται σήμερα το 8ο Φεστιβάλ Μεσογειακού Ντοκιμαντέρ που διοργανώνουν το Σωματείο Ελλήνων Σκηνοθετών - Παραγωγών Κινηματογράφου και το Πνευματικό Ιδρυμα «Νικόλαος Δημητρίου».
Οι ελληνικές ταινίες της τελευταίας μέρας είναι οι εξής: «Αγάπη, η Κρήτη τον Αύγουστο» του Μαθιού Γιαμαλάκη, «Μαζί με τα συνδικάτα» (1ο επεισόδιο από τη σειρά «Τα όνειρα που γίνανε ζωή») του Διονύση Γρηγοράτου, «Day-Dream-City-Boy» του Χρήστου Κανάκη, «Θα βγάλω φτερά» της Αννέτας Παπαθανασίου, το «τρέιλερ» του Νίκου Αλευρά για την ταινία του «Ερωτικά μαθήματα για επαναστατική δράση».
Χτες προβλήθηκαν, μεταξύ άλλων, οι ταινίες: «Νεώριον, ο φρουρός των πλοίων» του Χρήστου Βούπουρα, «Εποχές των ορυκτών στο Αιγαίο» του Νίκου Ελληνικάκη, «Ανθρακωρυχεία Αλιβερίου» του Σταύρου Ιωάννου, «Ιόνιο. Από την Απούλια ως την Κέρκυρα» της Νικολέττας Γουλή, «Ου τόπος - Ιστορίες από την Αφρική» του Γιώργου Κολόζη, «Ο Θεός είναι αόρατος γιατί είναι μικροσκοπικός» του Θόδωρου Μαραγκού, «Το σαμποτάζ του Εβρου (Από τη ζάχαρη του '65 στη δικτατορία του '67)» του Βαγγέλη Δημητρίου, «Ψαράδες και ψαρέματα» του Λέων. Λοΐσιου, «Εγερτήριο» της Εύας Στεφανή, «Το χρήμα, μια μυθολογία του σκότους» του Βασίλη Μαζωμένου.
Την Κυριακή προβλήθηκαν, μεταξύ άλλων, και δύο ντοκιμαντέρ αφιερωμένα σε δύο σημαντικούς Ελληνες σκηνοθέτες: στον Ντίνο Κατσουρίδη από τη σειρά «Σκιές στο Φως» του Ηλία Γιαννακάκη και στον Βασίλη Μάρο από την εκπομπή «Παρασκήνιο» του Λάκη Παπαστάθη. Προβλήθηκε, επίσης, η ταινία «Το κορίτσι» των Μάνου Αρβανιτάκη, Φοίβου Βογιατζή και Σόνιας Μυλιώνη από τη νέα γενιά των Σαμιωτών σκηνοθετών, που βασίστηκε σε τοπικό θρύλο.
Την ίδια μέρα, πραγματοποιήθηκε και συζήτηση με θέμα το «κιτς», με αφορμή της ομότιτλη ταινία που προβλήθηκε στο φεστιβάλ. Το «κιτς» συνδέθηκε με την έλλειψη παιδείας και το γεγονός ότι σαν λαός χάνουμε τις ρίζες μας, σημεία που θεωρήθηκαν σαν αποτέλεσμα της κρατικής αδιαφορίας. Η καλλιέργεια του «κιτς» συνδέθηκε με διάφορους φορείς όπως η τηλεόραση, μουσικά και άλλα υποπροϊόντα, τη «λαϊκή τέχνη» που προβάλλεται στους τουρίστες και τη διαφήμιση, ως «βασικό εργαλείο μετάδοσης της κακογουστιάς, που στόχο έχει να κερδίσει και να διαμορφώσει την παιδική ψυχή». Συνδέθηκε, επίσης, με την προσπάθεια πολιτιστικής ομογενοποίησης για τη δημιουργία ενός παγκόσμιου καταναλωτικού κοινού, όπως συμβαίνει με τον αμερικανικό κινηματογράφο.
Με την απονομή των βραβείων έπεσε η αυλαία του 7ου Διεθνούς Πανοράματος Ανεξάρτητων Δημιουργών φιλμ και βίντεο το περασμένο Σάββατο στο Ρέντη.
Τα βραβεία έχουν ως εξής: Διεθνές Διαγωνιστικό: Καλύτερη ταινία μεγάλου μήκους: «FAQ» του Carlos Atanes (Ισπανία). Καλύτερη ταινία μικρού μήκους: «Voodoo child» του Toni Bestard (Ισπανία). Καλύτερο ντοκιμαντέρ: «Time after Time» των Maireid Sullivan & Ben Kettlewell (Αυστραλία). Καλύτερο animation: «Subway score» του Alexander Isert (Γερμανία). Καλύτερη πειραματική: «Chronos» του Ιωακείμ Μυλωνά (Κύπρος).
Ειδικές διακρίσεις: Καλύτερη βαλκανική ταινία: «The kiss» του Toma Waszarow (Βουλγαρία). Καλύτερη ευρωπαϊκή ταινία: «Nijnok» Leo Wentink (Ολλανδία, ντοκιμαντέρ). Καλύτερη μεσογειακή ταινία: «Αιγαίου κύματα» του Αντώνη Ρέλλα (Ελλάδα, ντοκιμαντέρ).
Ελληνικό Διαγωνιστικό: Καλύτερη ταινία μεγάλου μήκους: «Τρία πουλάκια κάθονται» του Νικόλα Σπανού. Καλύτερη ταινία μικρού μήκους: «Πιλάλα» του Θοδωρή Παπαδουλάκη. Καλύτερο ντοκιμαντέρ: «Μέθεξης» του Γιώργου Μπότσου. Καλύτερη πειραματική: «Meriet» της Βάσιας Μαγαράκη.
Ειδικές διακρίσεις Φωτογραφίας: «Ο χορός των σφουγγαράδων» του Βασίλη Βασιλειάδη (ντοκιμαντέρ). Σεναρίου: «Η Μετανάστις» του Φώτη Πολυχρονόπουλου (μεγάλου μήκους). Μοντάζ: «Κανείς δεν είναι τέλειος» του Νικήτα Χάσκα (μικρού μήκους). Μουσικής: Στο Κωνσταντίνο Βήτα για την ταινία «Αιγαίου κύματα» του Αντώνη Ρέλλα.
Α΄ ανδρικού ρόλου: Στο μικρό Αντύπα Ταμοτσίδη στην «Πιλάλα» του Θοδωρή Παπαδουλάκη. Α΄ γυναικείου ρόλου: Στην Αθηνά Φίλου στην ταινία «Η Μετανάστις» του Φώτη Πολυχρονόπουλου.
Τέλος, το διαδικτυακό περιοδικό «Cineek magazine» απένειμε το ειδικό βραβείο που έχει θεσπίσει για το «συναίσθημα της ταινίας», που φέτος δόθηκε στις ταινίες: «ΩΡΑ ΑΠΙΕΝΑΙ» του Κώστα Μπέη (μικρού μήκους) και «No place nowhere» του Jose Luis Torres Leiva (Χιλή, ντοκιμαντέρ) που παρέλαβε ο Α΄ Γραμματέας της Πρεσβείας της Χιλής Martin Donoso.
Ενας νέος εικαστικός χώρος εγκαινιάζεται αύριο (8 μ.μ.) στην «καρδιά» της Αθήνας, στου Ψυρρή (Σαχτούρη 1-3, τηλ. 210 3314238). Η γκαλερί «Metallium Art» ανοίγει τις «πύλες» της με πρωτότυπες καλλιτεχνικές προτάσεις. Στα μόνιμα εκθέματά της, έργα του Μ. Δεληστάθη.