Η επιστολή της προέδρου της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν προς τους 27 ηγέτες περιγράφει ένα σετ μέτρων που αποτελούν ουσιαστικά ένα πακέτο στήριξης του κεφαλαίου, με περιτύλιγμα τη δήθεν προστασία νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Συγκεκριμένα, προτείνει χαλάρωση των κανόνων κρατικών ενισχύσεων, ώστε οι κυβερνήσεις να μπορούν να μπουκώσουν ξανά με χρήμα τα τμήματα του κεφαλαίου που θα επιλέξουν, ενδεχόμενη επαναφορά πλαφόν στις τιμές φυσικού αερίου, παρεμβάσεις στο σύστημα εμπορίας ρύπων (ETS) και απλοποίηση των διμερών συμβολαίων αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας (PPAs). Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι ο λογαριασμός εισαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου έχει ήδη αυξηθεί κατά 6 δισ. ευρώ από την έναρξη του ιμπεριαλιστικού πολέμου στο Ιράν, ωστόσο τόνισε ότι τα μέτρα πρέπει να είναι «στοχευμένα και προσωρινά», προκειμένου να μη θίξουν τη βάση της κερδοφορίας των ενεργειακών μονοπωλίων.

Ουσιαστικά, όπως σημείωσε και ο επικεφαλής του ενεργειακού κέντρου του Ινστιτούτου Jacques Delors, η ΕΕ έχει «περιορισμένα περιθώρια ελιγμών» απέναντι στους άμεσους παράγοντες που διαμορφώνουν τις τιμές Ενέργειας, καθώς οι πιο άμεσες παρεμβάσεις, όπως οι μειώσεις φόρων, εξαρτώνται από τη δημοσιονομική ισχύ κάθε κράτους, ενώ σε δεσμά (για τους λαούς) έχει μετατραπεί όλη η προηγούμενη πολιτική της «απελευθέρωσης», της «πράσινης μετάβασης», όπως και της συμμετοχής στον ενεργειακό πόλεμο με τη Ρωσία για τα κέρδη του κεφαλαίου.

Ιδιαίτερα αποκαλυπτικές είναι οι αντιθέσεις γύρω από το σύστημα εμπορίας ρύπων (ETS). Η Ιταλία ζήτησε αναστολή του συστήματος, ενώ 8 κράτη - μέλη (Ισπανία, Ολλανδία, Δανία, Φινλανδία, Λουξεμβούργο, Πορτογαλία, Σλοβενία, Σουηδία) προειδοποίησαν ότι κάτι τέτοιο θα έπληττε όσους έχουν ήδη επενδύσει στην απολιγνιτοποίηση. Η Κομισιόν πήρε το μέρος των τελευταίων, προτείνοντας αντί αναστολής μια ενίσχυση της «δύναμης πυρός» του Μηχανισμού Σταθερότητας της Αγοράς (MSR), που ρυθμίζει την προσφορά δικαιωμάτων εκπομπών. Παράλληλα, πρότεινε τα κράτη να μπορούν να αποζημιώνουν τη βιομηχανία για το 80% του έμμεσου κόστους ρύπων, κάτι που ήδη κάνουν 16 κράτη - μέλη.

Ουσιαστικά πρόκειται για έναν ανταγωνισμό ανάμεσα σε διαφορετικά τμήματα του κεφαλαίου στην Ευρώπη. Από τη μια πλευρά, όμιλοι που έχουν ήδη επενδύσει σε «πράσινες» τεχνολογίες και θέλουν να διατηρήσουν το πλεονέκτημά τους. Από την άλλη, ενεργοβόρες βιομηχανίες που βλέπουν το κόστος ρύπων να μειώνει την ανταγωνιστικότητά τους απέναντι σε ανταγωνιστές τους από Κίνα και ΗΠΑ.

Ενδεικτική είναι και η κοινή επιστολή 11 ευρωπαϊκών συνδέσμων εμπόρων Ενέργειας (μεταξύ τους Energy Traders Europe, Eurogas, ISDA κ.ά.) προς την Κομισιόν, που ενόψει της Συνόδου πιέζουν εναντίον οποιουδήποτε πλαφόν στο φυσικό αέριο, λέγοντας ότι θα υπονομεύσει την ενεργειακή ασφάλεια, θα διαταράξει τις αγορές και θα στρέψει τα φορτία LNG προς την Ασία. Οι έμποροι της Ενέργειας ζητούν να παραμείνουν ανενόχλητοι στην κερδοσκοπία τους, ενώ ο λογαριασμός πηγαίνει στα λαϊκά νοικοκυριά. Χαρακτηριστικά, και ο όμιλος Eurogas προειδοποίησε ότι οι αυστηρές ρυθμίσεις της ΕΕ για το LNG κάνουν την Ευρώπη λιγότερο ελκυστική για τους εξαγωγείς, επιδεινώνοντας το πρόβλημα εφοδιασμού.

Τα ευρωπαϊκά αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται κάτω από το 30%, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2022. Και ενώ ο κανονισμός της ΕΕ απαιτεί πλήρωση στο 90% έως τον Δεκέμβρη, η επίτευξη αυτού του στόχου μοιάζει όλο και πιο δύσκολη. Η κατάσταση επιδεινώνεται από τον ανταγωνισμό με την Ασία. Κίνα, Ιαπωνία, Νότια Κορέα και Ταϊβάν απορροφούν τα τρία τέταρτα του ασιατικού LNG και θα προσφέρουν υψηλότερες τιμές για να εξασφαλίσουν φορτία. Ηδη υπάρχουν αναφορές ότι αμερικανικά πλοία LNG που προορίζονταν για ευρωπαϊκά λιμάνια άλλαξαν πορεία προς την Κίνα.

Η γερμανική ένωση αποθηκευτικών φορέων, INES, προειδοποίησε ότι η αναπλήρωση των αποθηκών θα είναι «εξαιρετικά μεγάλη πρόκληση», καθώς η αγορά έχει αναστραφεί: Τα θερινά συμβόλαια είναι πιο ακριβά από τα χειμερινά (περίπου 51 ευρώ/MWh έναντι 50 ευρώ/MWh αντίστοιχα), κάτι που εξαλείφει κάθε οικονομικό κίνητρο για αποθήκευση αερίου ενόψει χειμώνα. Η «λογική της αγοράς», δηλαδή, οδηγεί στο να πουληθεί το αέριο τώρα ακριβά, αντί να αποθηκευτεί για τον χειμώνα - μία ακόμα απόδειξη ότι η «απελευθερωμένη» αγορά Ενέργειας λειτουργεί με κριτήριο το κέρδος και όχι τις ανάγκες των λαών. Ο επικεφαλής της INES πρότεινε τη δημιουργία στρατηγικού αποθέματος αερίου 78 TWh, ικανού να καλύψει 90 μέρες σε περίπτωση διακοπής εισαγωγών, μια πρόταση που δείχνει το βάθος της ανησυχίας.

Παράλληλα, κράτη - μέλη πιέζουν για χαλάρωση του στόχου πλήρωσης στο 90%, ζητώντας μείωση έως και 30%, φοβούμενα ότι ο στόχος θα προκαλέσει μαζικές αγορές που θα εκτοξεύσουν τις τιμές, όπως ακριβώς συνέβη το 2022, όταν οι τιμές ξεπέρασαν τα 300 ευρώ/MWh. Με άλλα λόγια, ακόμα και οι ίδιοι οι κανονισμοί της ΕΕ, που μπήκαν για να «προστατεύσουν» την ενεργειακή ασφάλεια, γίνονται μοχλός ανατιμήσεων. Τουλάχιστον τρεις χώρες ζήτησαν και νέο μηχανισμό συντονισμένων αγορών αερίου σε επίπεδο ΕΕ, αναγνωρίζοντας στην πράξη ότι η «απελευθερωμένη» αγορά δεν μπορεί να εξασφαλίσει ούτε τον βασικό εφοδιασμό.

Να σημειωθεί ότι από χθες ενεργοποιήθηκε ο κανονισμός REPowerEU, που απαγορεύει τις νέες συμβάσεις για ρωσικό LNG και φυσικό αέριο μέσω αγωγών, με τελικό στόχο την πλήρη απαγόρευση μέχρι τον Σεπτέμβρη του 2027, ενώ επίσης χθες η Κομισιόν ανακοίνωσε ενημερωμένες κατευθύνσεις για τη διευκόλυνση εισαγωγών μη ρωσικού αερίου.

Προς τα πάνω αναθεώρησε η Eurostat τον πληθωρισμό στην Ελλάδα για τον Φλεβάρη, καθώς σύμφωνα με τα τελικά στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα ο δείκτης τιμών καταναλωτή έτρεξε με ρυθμό 3,1% τον συγκεκριμένο μήνα, αντί για 3% όπως είχε εκτιμηθεί, ενώ τον Γενάρη ήταν στο 2,9%. Ηδη οι τιμές στα τρόφιμα, στα καύσιμα και σε άλλα βασικά προϊόντα έχουν πάρει «φωτιά» εξαιτίας της εγκληματικής επίθεσης ΗΠΑ - Ισραήλ στο Ιράν, και τα λαϊκά νοικοκυριά που ήδη έβγαζαν - δεν έβγαζαν τον μήνα με τους πενιχρούς μισθούς, ζορίζονται ακόμα περισσότερο, με την κυβέρνηση να εμπαίζει με τα μέτρα - κοροϊδία που πριμοδοτούν τους μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους για να περιοριστεί η χασούρα τους στις συγκεκριμένες συνθήκες. Είναι άλλωστε χαρακτηριστικό ότι πριν το πλαφόν που μπήκε στα καύσιμα η βενζίνη ήταν στα 1,7 ευρώ το λίτρο και μετά το πλαφόν η τιμή της ξεπέρασε τα 2 ευρώ...

Στην υπόλοιπη Ευρωζώνη, η Eurostat επιβεβαίωσε τον ρυθμό πληθωρισμού στο 1,9% ετησίως και στο 2,4% στον δομικό (εξαιρούνται η Ενέργεια και τα τρόφιμα). Σε επίπεδο ΕΕ ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή διαμορφώθηκε στο 2,1% τον Φλεβάρη, μετά το 2% τον Γενάρη σε ετήσια βάση. Οι χαμηλότεροι ρυθμοί ετήσιου πληθωρισμού παρατηρήθηκαν στη Δανία με 0,5%, στην Κύπρο με 0,9% και στην Τσεχία με 1%. Αντίθετα, τα υψηλότερα ποσοστά καταγράφηκαν στη Ρουμανία με 8,3%, στη Σλοβακία με 4% και στην Κροατία με 3,9%.