Eurokinissi

Σύμφωνα με το πρόγραμμα που ανακοινώθηκε, στις 14.15, ώρα Ελλάδας, θα γίνει η συνάντηση των δύο ηγετών, ενώ στη συνέχεια θα συνεδριάσει το ΑΣΣ. Στις 16.00 Μητσοτάκης - Ερντογάν θα κάνουν δηλώσεις στον Τύπο. Θα ακολουθήσει δείπνο που παραθέτει ο Πρόεδρος της Τουρκίας προς τιμήν του πρωθυπουργού και της ελληνικής αντιπροσωπείας.

Τον πρωθυπουργό θα συνοδεύουν οι υπουργοί Εξωτερικών Γ. Γεραπετρίτης, Οικονομικών Κυρ. Πιερρακάκης, Ανάπτυξης Τ. Θεοδωρικάκος, Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, Μετανάστευσης Θ. Πλεύρης, Δημόσιας Τάξης Μιχ. Χρυσοχοΐδης, Κλιματικής Κρίσης Γ. Κεφαλογιάννης, Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, Υποδομών και Μεταφορών Χρ. Δήμας και ο υφυπουργός Εξωτερικών Χ. Θεοχάρης. Αναμένεται, δε, να υπογραφούν συμφωνίες εμπορικού, οικονομικού, τουριστικού και μεταφορικού χαρακτήρα.

Η υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου διεγνώσθη με γρίπη. Απών και ο υπουργός Αμυνας Ν. Δένδιας, ο οποίος βρίσκεται στις Βρυξέλλες για «δουλειές» του ΝΑΤΟ και της ΕΕ (βλ. ρεπορτάζ σε άλλη στήλη).

Η κυβέρνηση και «παπαγαλάκια» της επιχειρούν έναν εφησυχασμό του τύπου ότι «θα γίνει μια συνάντηση για να γίνει», χωρίς να ανοίξουν επικίνδυνα θέματα, και θα κλωτσήσουν το τενεκεδάκι λίγο ακόμα παρακάτω.

Την ίδια ώρα, βέβαια, η τουρκική αστική τάξη, αναβαθμισμένη εντός πλαισίου ΝΑΤΟ και ταυτόχρονα σε στενή σχέση τόσο με τα «κεντρικά» της ΕΕ, όσο και με ισχυρά κράτη - μέλη της, δεν χάνει ευκαιρία να αναπτύξει τις απαράδεκτες διεκδικήσεις της.

Τελευταίο τέτοιο δείγμα η ακόμη μία ανταλλαγή ΝΟΤΑΜ ανάμεσα σε ελληνικές και τουρκικές αρχές, με αφορμή αεροναυτική άσκηση των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων στο Ανατολικό Αιγαίο (ήταν δηλωμένη στο πλαίσιο των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης - ΜΟΕ). Συγκεκριμένα, η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) ενημέρωσε με ΝΟΤΑΜ (Α0244/26) για τη διεξαγωγή άσκησης χωρίς πυρά μεταξύ Χίου, Ικαρίας και Σάμου. Η τουρκική πλευρά αντέδρασε με την Α0388/26, με τους γνωστούς ισχυρισμούς περί παραβίασης της Συνθήκης της Λοζάνης (αποστρατιωτικοποίηση νησιών), ενώ η ΥΠΑ εξέπεμψε στη συνέχεια νέα ΝΟΤΑΜ (Α0262/26) με την οποία χαρακτήριζε την τουρκική άκυρη και ανυπόστατη, καθώς αρμόδια αρχή για την εκπομπή ΝΟΤΑΜ εντός FIR Αθηνών είναι η ΥΠΑ.

Θυμίζουμε, είχε προηγηθεί στα τέλη Γενάρη NAVTEX «αορίστου χρόνου», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία της Ελλάδας στο μισό Αιγαίο (το ανατολικό), ζητώντας «αποστρατιωτικοποιημένο καθεστώς» για 23 ελληνικά νησιά και απαιτώντας οι όποιες έρευνες στην περιοχή (π.χ. για πόντιση καλωδίου) να γίνονται σε «συντονισμό» μαζί της, επιβάλλοντας βασικά συνδιαχείριση - συνεκμετάλλευση.

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και οι δηλώσεις του εκπροσώπου του κυβερνώντος κόμματος, ΑΚΡ, Ομέρ Τσελίκ, ότι «εμείς πάντα λέγαμε ότι μπορούμε να λύσουμε όλα τα προβλήματά μας στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων», ωστόσο, υπάρχουν «περιστατικά», όπως «για τον εξοπλισμό νησιών που πρέπει να αποστρατιωτικοποιηθούν» ή «ακραίες δηλώσεις κατά της Τουρκίας», με «αρνητικές συνέπειες». Υποστηρίζοντας ότι οι εξελίξεις γύρω από τον πόλεμο Ρωσίας - Ουκρανίας έχουν αναδείξει τη σημασία της Τουρκίας για «την ασφάλεια της Ευρώπης ή το μέλλον της Ευρώπης», ο Τσελίκ είπε ότι η επίσκεψη Μητσοτάκη «θα αποτελέσει μια καλή ευκαιρία, μια καλή αφορμή και μια καλή πλατφόρμα για την ανάπτυξη διπλωματικής ικανότητας και την επίλυση προβλημάτων στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων» και «είναι προς το συμφέρον όλων και ότι η βελτίωση της λειτουργίας των μηχανισμών που δεν λειτουργούν επί του παρόντος και η ενίσχυση της απόδοσης όσων λειτουργούν είναι η σωστή προσέγγιση». Στο ίδιο μήκος κύματος ανέφερε μεταξύ άλλων ότι στην Ανατολική Μεσόγειο «πρέπει να αποφεύγονται πρωτοβουλίες που θα έβλαπταν τα συμφέροντα της Τουρκίας και της "Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου" (σ.σ. ψευδοκράτος)» αλλά και ότι «υπάρχουν τόσα πολλά πολεμικά πλοία στην Ανατολική Μεσόγειο» και «πολύ υψηλό επίπεδο έντασης» που «πρέπει να μειωθεί». Υπεραμύνθηκε πάντως της αξίας των στρατιωτικών συνεργασιών που η Αγκυρα προτάσσει, όπως έκανε με νέες, πρόσφατες συμφωνίες με το Κάιρο, στο όνομα και της «σταθερότητας της Λιβύης».

Την ίδια στιγμή, ο Τούρκος ΥΠΕΞ, Χακάν Φιντάν, μιλώντας στο CNN Turk, μίλησε για «δημιουργικές λύσεις» που έχει παρουσιάσει η Τουρκία στις συναντήσεις με την Ελλάδα, υποστηρίζοντας ότι αυτό «είναι και κάτι που αναδεικνύει μια δήλωση προθέσεων», αλλά και ασκώντας επίσης κριτική σε ορισμένα στελέχη της σημερινής ελληνικής κυβέρνησης (όπως τον Ν. Δένδια) που διαφέρουν από εκείνους που - όπως είπε - «έχουν την πρόθεση αλλά και την ικανότητα να λύσουν το πρόβλημα» (των ελληνοτουρκικών σχέσεων) και «βρίσκονται σε ένα διαρκές δίλημμα ανάμεσα στην επίλυση αυτού του ιστορικού προβλήματος και του πολιτικού κόστους».

Την ίδια στιγμή, ο επικεφαλής της τουρκικής διπλωματίας, «φωτίζοντας» τη μεγάλη εικόνα και απαντώντας σε ερώτημα ειδικά για τα πυρηνικά όπλα, είπε ότι «ίσως αναγκαστούμε να συμμετάσχουμε στον ίδιο αγώνα» εξαιτίας των κινήσεων του Ιράν. Η ανάπτυξη πυρηνικών όπλων «πρέπει να εξεταστεί στο ευρύτερο πλαίσιο» σημείωσε, χαρακτηρίζοντάς τη «στρατηγικό ζήτημα υψηλού επιπέδου»...

Σε ενημέρωση χτες των δημοσιογράφων, η εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ, Λάνα Ζωχιού, σχολιάζοντας τις κινήσεις και τις δηλώσεις αυτές, είπε ότι η «η Ελλάδα ασκεί μια ενεργητική εξωτερική πολιτική, υποστηρίζοντας τις αξίες του Διεθνούς Δικαίου» και ότι «από αυτές τις αξίες δεν θα αποστεί».

Σε αυτό το μοτίβο έβαλε ως σκοπό του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας «να αξιολογηθεί η πρόοδος της διμερούς συνεργασίας, δύο χρόνια μετά τη Διακήρυξη των Αθηνών», «να παραμείνουν ανοιχτοί οι δίαυλοι επικοινωνίας για την αποσυμπίεση δυνητικών κρίσεων, να διατυπωθεί η κοινή πεποίθηση για συζήτηση διμερών θεμάτων και, βεβαίως, να γίνει ένας απολογισμός του ελληνοτουρκικού δομημένου διαλόγου και της λειτουργικής σχέσης μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας».

Ως θέματα της σημερινής συνάντησης έβαλε τις «διμερείς σχέσεις» και «θέματα περιφερειακού και διεθνούς ενδιαφέροντος». Συγκεκριμένα, ότι θα συζητηθούν θέματα που αφορούν το Μεταναστευτικό, τον τομέα της πολιτικής προστασίας, η «συνεργασία» στον τομέα της οικονομίας και των εμπορικών συναλλαγών, η καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και η συνεργασία σε θέματα πολιτισμού. Οτι ως προς τις περιφερειακές και διεθνείς εξελίξεις, οι συζητήσεις θα επικεντρωθούν στα θέματα της Μέσης Ανατολής, στο Ιράν και τις εξελίξεις στην Ουκρανία.

Είπε ακόμα ότι το ζήτημα της οριοθέτησης ΑΟΖ δεν βρίσκεται στην ατζέντα, ωστόσο «εφόσον τεθεί θα συζητηθεί», επιβεβαιώνοντας εμμέσως ότι το παζάρι συνεχίζεται για όλα τα θέματα. Πρόσθεσε βέβαια ότι στην παρούσα φάση δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις ώστε να προχωρήσουν περαιτέρω οι συζητήσεις.

Τέλος, σχετικά με την πρόσφατη NOTAM της Τουρκίας, η εκπρόσωπος είπε πως είναι παράνομη και ως προς το περιεχόμενο και ως προς τους ισχυρισμούς της περί αποστρατιωτικοποίησης. Πρόσθεσε πως η Αθήνα δεν εκπλήσσεται από τέτοιες ενέργειες, τις οποίες απέδωσε σε «πολιτικές σκοπιμότητες», υποβαθμίζοντας τις πάγιες επιδιώξεις της τουρκικής αστικής τάξης σε ό,τι αφορά τη μοιρασιά της καπιταλιστικής λείας σε Αιγαίο και Ανατ. Μεσόγειο. Είπε ακόμα ότι πέραν του διαβήματος προς την τουρκική πλευρά για την NAVTEX «αορίστου χρόνου», θα γίνει διάβημα και στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO), επιμένοντας ωστόσο πως η εν λόγω ενέργεια δεν κρίνεται ως κάποια κλιμάκωση, αλλά ως μια «αναδιατύπωση» αξιώσεων της Τουρκίας.

Καθρέφτη των ανταγωνισμών των ιμπεριαλιστικών δυνάμεων στην Ανατολική Μεσόγειο, με επίκεντρο τις πλουτοπαραγωγικές πηγές της περιοχής, αποτελεί το νομοσχέδιο του υπουργείου Αμυνας για την κύρωση δύο πρωτοκόλλων στρατιωτικής εκπαίδευσης με την Αίγυπτο, που συζητήθηκε χτες στη Διαρκή Επιτροπή Εθνικής Αμυνας και Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής.

Την αντίθεση του ΚΚΕ εξέφρασε ο βουλευτής του Γιάννης Δελής, τονίζοντας ότι η ενίσχυση της στρατιωτικής συνεργασίας Ελλάδας - Αιγύπτου τα τελευταία χρόνια δεν είναι τυχαία, αλλά συνδέεται άμεσα με το ενδιαφέρον των μεγάλων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων για τον έλεγχο των ενεργειακών πόρων και των δρόμων μεταφοράς τους. Οπως σημείωσε, η συνεργασία αυτή προβάλλεται από την κυβέρνηση και τα κόμματα του ευρωατλαντισμού ως παράγοντας «σταθερότητας και ασφάλειας», ενώ στην πραγματικότητα εντάσσεται στους επικίνδυνους σχεδιασμούς του ΝΑΤΟ, της ΕΕ και των ΗΠΑ.

Ο Γ. Δελής υπογράμμισε ότι η στρατιωτική εκπαίδευση δεν αποτελεί τεχνική ή ουδέτερη διαδικασία, καθώς μέσω αυτής μεταφέρεται στρατιωτικό δόγμα, τρόπος δράσης και αντίληψη για τον «εχθρό», πλήρως εναρμονισμένα με τις ανάγκες των ιμπεριαλιστικών συμμαχιών. Πρόσθεσε ότι η Αίγυπτος λειτουργεί ως βασικό στήριγμα του ιμπεριαλιστικού συστήματος στη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή, ως ένα αυταρχικό καθεστώς με έντονη καταστολή σε βάρος του λαού της, αναλαμβάνοντας ρόλο χωροφύλακα σε μια ιδιαίτερα εύφλεκτη περιοχή.

Η συνεργασία αυτή, συνέχισε, προσφέρει πολιτική και στρατιωτική νομιμοποίηση στον ρόλο της Αιγύπτου και ενισχύει τη συμμετοχή της Ελλάδας σε σχεδιασμούς που στρέφονται ενάντια σε άλλους λαούς. Επισήμανε ακόμη ότι μέσω της εκπαίδευσης μεταφέρεται εμπειρία σε επιχειρήσεις ελέγχου πληθυσμών και καταστολής, προετοιμάζοντας τις ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις όχι για την άμυνα των συνόρων, αλλά για αποστολές εκτός αυτών.

Καταλήγοντας, ο βουλευτής του ΚΚΕ προειδοποίησε ότι η στρατιωτική αυτή συνεργασία λειτουργεί ως «πρόβα πολέμου» και κάλεσε τον λαό να παλέψει ενάντια στην εμπλοκή της χώρας στους ιμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς, για αποδέσμευση από ΝΑΤΟ και ΕΕ και για Ενοπλες Δυνάμεις που θα υπηρετούν αποκλειστικά την άμυνα και τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας, όχι τα κέρδη των μονοπωλίων.