Την ώρα που η ΕΕ και τα ευρωπαϊκά μέλη του ΝΑΤΟ επιδιώκουν τη λεγόμενη «στρατηγική αυτονομία» σε στρατιωτικούς εξοπλισμούς και νέες τεχνολογίες, αλλά και στην Ενέργεια, οι ιμπεριαλιστικές συγκρούσεις σε Ουκρανία και Μέση Ανατολή έχουν αυξήσει την εξάρτηση της Ευρώπης από το αμερικανικό φυσικό αέριο. Ο κίνδυνος η Ουάσιγκτον να χρησιμοποιήσει την Ενέργεια ως «όπλο» κατά των Ευρωπαίων «συμμάχων» επισημαίνεται όλο και πιο ανοιχτά, καθώς τα ρήγματα μέσα στον ευρωατλαντικό άξονα βαθαίνουν.

Η Ευρώπη έχει αυξήσει τις αγορές αμερικανικού φυσικού αερίου για να μειώσει την εξάρτησή της από τη ρωσική Ενέργεια από την εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία το 2022, και πέρυσι συμφώνησε να δαπανήσει 750 δισ. δολάρια για την Ενέργεια των ΗΠΑ, σε μια εμπορική συμφωνία μεταξύ της Κομισιόν και του Αμερικανού Προέδρου Ντ. Τραμπ.

Η εξάρτηση της Ευρώπης από το αμερικανικό φυσικό αέριο αναμένεται να εκτοξευτεί σε επίπεδα ρεκόρ φέτος, καθώς οι ΗΠΑ αναπληρώνουν ορισμένες προμήθειες που χάθηκαν από τη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με το Ινστιτούτο Ενεργειακής Οικονομίας και Χρηματοοικονομικής Ανάλυσης (IEEFA).

Τα στοιχεία του ΙEEFA που δόθηκαν στη δημοσιότητα την Τετάρτη είναι αποκαλυπτικά για την αμερικανική ενεργειακή κυριαρχία στην Ευρώπη, που μέχρι πριν λίγα χρόνια φάνταζε σχεδόν αδιανόητη. Οι ΗΠΑ βρίσκονται ήδη σε καλό δρόμο για να γίνουν ο μεγαλύτερος προμηθευτής φυσικού αερίου της Ευρώπης φέτος, με βάση τις συνολικές εισαγωγές LNG και αγωγών.

• Φέτος η Ευρώπη ενδέχεται να λάβει τα 2/3 του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) της από τις ΗΠΑ - μερίδιο υψηλότερο από ποτέ.
• Πέρυσι οι ΗΠΑ αντιπροσώπευαν περίπου το 58% όλων των εισαγωγών LNG στην ΕΕ, στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Τουρκία. Το μερίδιο αυτό αυξήθηκε στο 63% το πρώτο τρίμηνο του 2026.
• Οι εισαγωγές LNG από τις ΗΠΑ στην Ευρώπη υπερτριπλασιάστηκαν από το 2021 έως το 2025, δηλαδή μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
• Η Αμερική μπορεί ακόμα και να προσπεράσει τη Νορβηγία, που σήμερα είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής αερίου μέσω αγωγών στην Ευρώπη, μετά τη μείωση των ρωσικών ροών. Ομως η νορβηγική προσφορά έχει φτάσει σε μεγάλο βαθμό στο μέγιστο όριό της, ενώ η ανάπτυξη στις ΗΠΑ συνεχίζεται. Η Νορβηγία αντιπροσώπευε το 30% των συνολικών εισαγωγών αερίου της ΕΕ το πρώτο τρίμηνο του έτους, με τις ΗΠΑ να βρίσκονται σε απόσταση αναπνοής, με 29%.
• Οι συνολικές προμήθειες φυσικού αερίου από τις ΗΠΑ προς την ΕΕ ενδέχεται να υπερβούν εκείνες της Νορβηγίας αν οι παραγωγοί LNG του Κατάρ αντιμετωπίσουν μια παρατεταμένη διαταραχή λόγω του πολέμου στο Ιράν, καθώς έχουν χτυπηθεί κοιτάσματα, διυλιστήρια και άλλες υποδομές αερίου.
• Μέχρι το 2028, με τα μέχρι τώρα δεδομένα οι ευρωπαϊκές χώρες προβλέπεται να εισάγουν το 80% των προμηθειών τους σε LNG από τις ΗΠΑ, με την έκθεση να υπογραμμίζει τους κινδύνους «από τη μεγάλη εξάρτηση από έναν μόνο προμηθευτή καυσίμων».

Στα χρόνια που μεσολάβησαν από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022, και καθώς η γεωπολιτική σύγκρουση για τον συσχετισμό δυνάμεων και τις αγορές στην Ανατολή Ευρώπη κλιμακώνεται, η ΕΕ επιδίωξε να διαφοροποιήσει τις πηγές φυσικού αερίου για να αποφύγει τη «μεγάλη εξάρτηση από έναν μόνο προμηθευτή», να στερήσει από τη Ρωσία ένα όπλο πίεσης στις διαπραγματεύσεις και να την αποδυναμώσει γεωπολιτικά και οικονομικά.

«Οι παραδόσεις αμερικανικού LNG μέσω θαλάσσης αποδείχθηκαν κρίσιμο υποκατάστατο για τις ροές μέσω αγωγών από τη Ρωσία, όμως Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν προειδοποιήσει για τον κίνδυνο η Ευρώπη να αντικαταστήσει μια "υπερ-εξάρτηση" με μια άλλη», σχολιάζει το «Bloomberg».

Πόσο μάλλον που οι αντιθέσεις μεταξύ ΗΠΑ - ΕΕ εκδηλώνονται σε ολοένα και περισσότερα μέτωπα: Από τον «εμπορικό πόλεμο» και την Ουκρανία, μέχρι τη Γροιλανδία και τη Μέση Ανατολή.

Τον Γενάρη ο Ευρωπαίος επίτροπος Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, είχε επισημάνει ότι η κρίση σχετικά με τις απειλές του Τραμπ κατά της Γροιλανδίας αποτέλεσε «αφύπνιση» για την «ενεργειακή ασφάλεια» της ΕΕ.

Εκτοτε μεσολάβησαν η ιμπεριαλιστική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και τα αντικρουόμενα συμφέροντα ΗΠΑ - Ευρωπαίων του ΝΑΤΟ για τον πόλεμο στο Ιράν και για τα Στενά του Ορμούζ. Η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε ότι θα αποσύρει τουλάχιστον 5.000 Αμερικανούς στρατιώτες από τη Γερμανία, και εξετάζει να μετακινήσει στρατεύματα από Ιταλία και Ισπανία. Παράλληλα ο Τραμπ απείλησε με δασμούς 25% σε όλα τα ευρωπαϊκά οχήματα.

Στην «Εθνική Στρατηγική Ασφάλειας των ΗΠΑ» το 2025, άλλωστε, ορίζονται ρητά «οι εξαγωγές Ενέργειας ως ένας τρόπος προβολής ισχύος» - και αυτό ακριβώς είναι στον καπιταλιστικό κόσμο, μαζί με τα κέρδη που φέρνουν σε μεγάλα ενεργειακά μονοπώλια.

Επιπλέον, η αυξημένη έκθεση στην ευμετάβλητη παγκόσμια αγορά LNG αφήνει την ΕΕ «ευάλωτη σε κατακόρυφη αύξηση των τιμών σε περιόδους γεωπολιτικής αναταραχής, όπως κατά τη διάρκεια του τρέχοντος πολέμου στο Ιράν».

«Το LNG έχει γίνει η αχίλλειος πτέρνα της στρατηγικής ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης, αφήνοντας την ήπειρο εκτεθειμένη στις υψηλές τιμές αερίου και σε νέες μορφές διακοπής του εφοδιασμού», σημειώνει η Ana Maria Jaller - Makarewicz, επικεφαλής αναλύτρια για την Ευρώπη στο IEEFA.

Τις πρώτες 10 μέρες της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή η ΕΕ - από τις οικονομίες στον κόσμο που εξαρτώνται περισσότερο από τα ορυκτά καύσιμα - κατέβαλε επιπλέον 2,5 δισ. ευρώ για εισαγωγές ορυκτών καυσίμων.

Μεταξύ 2022 και 2025 οι χώρες της ΕΕ δαπάνησαν περίπου 281 δισ. ευρώ για εισαγωγές LNG, εκ των οποίων 131,5 δισ. ευρώ κατευθύνθηκαν σε αμερικανικό LNG, 37,8 δισ. ευρώ σε ρωσικό και 36,2 δισ. ευρώ σε καταριανό. Η έκθεση σημειώνει ότι κατά μέσο όρο το αμερικανικό LNG είναι το ακριβότερο για τους Ευρωπαίους αγοραστές, παράγοντας που αυξάνει το ενεργειακό κόστος για τις βιομηχανίες, μειώνοντας την ανταγωνιστικότητα σε σχέση με ΗΠΑ και Κίνα.

Την υψηλότερη τιμή μεταξύ των κρατών - μελών της ΕΕ για τις εισαγωγές αμερικανικού LNG πληρώνει η Ελλάδα, σύμφωνα το European LNG Tracker του IEEFA.

Σύμφωνα με την έκθεση, η Ελλάδα προμηθεύτηκε το 73% των εισαγωγών LNG από τις ΗΠΑ το πρώτο τρίμηνο του 2026, ποσοστό που τη φέρνει ανάμεσα στις 6 ευρωπαϊκές χώρες με εξάρτηση άνω του 70% από το αμερικανικό LNG. Την ίδια στιγμή, η χώρα πλήρωσε μέση τιμή 38,7 ευρώ ανά μεγαβατώρα για το αμερικανικό LNG το 2025, δηλαδή 12% υψηλότερα από τον μέσο όρο της ΕΕ.

Η Ρωσία συνεχίζει να στέλνει LNG στην Ευρώπη, παρέχοντας μάλιστα όγκους ρεκόρ το πρώτο τρίμηνο, αν και η πλήρης απαγόρευση της ΕΕ για το ρωσικό καύσιμο πρόκειται να τεθεί σε ισχύ στις αρχές του επόμενου έτους.

Η ΕΕ απαγόρευσε τις βραχυπρόθεσμες συμβάσεις ρωσικού LNG τον Απρίλη, με την πλήρη απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού LNG να έχει προγραμματιστεί για τον Γενάρη του 2027 και την απαγόρευση ρωσικού αερίου μέσω αγωγών για τον Σεπτέμβρη του 2027.

Ωστόσο οι εισαγωγές ρωσικού LNG στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά 16% το διάστημα Γενάρης - Μάρτης του 2026, σε σύγκριση με την ίδια περίοδο το 2025, και συνέχισαν να αυξάνονται και τον Απρίλη.

Μια άλλη έρευνα, αυτή της γερμανικής ΜΚΟ «Urgewald», βασίστηκε σε στοιχεία της «Kpler», εταιρείας ανάλυσης δεδομένων για τη ναυτιλία, για να καταγράψει 91 φορτία που έφτασαν στην Ευρώπη από τον ρωσικό τερματικό σταθμό Γιαμάλ μεταξύ Γενάρη και Απρίλη: Οι ευρωπαϊκές εισαγωγές ρωσικού LNG παρουσίασαν αύξηση κατά 17,2% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο το 2025, από 5,71 εκατ. τόνους σε 6,69 εκατ. τόνους.

Αυτή η ελαφρά αύξηση των εισαγωγών ρωσικού LNG από το Γιαμάλ στις αρχές του 2026 θεωρείται μάλλον συγκυριακή, και θα μπορούσε να εξηγηθεί από μια αύξηση της ζήτησης φυσικού αερίου στην Ευρώπη το 2025.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν επιβεβαίωσε την πιθανή σχέση με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή που ξεκίνησε στα τέλη Φλεβάρη και τον αποκλεισμό των στρατηγικών Στενών του Ορμούζ, μέσω των οποίων διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου LNG.

Η Επιτροπή υπογραμμίζει αντιθέτως την ισχυρή μείωση της εξάρτησής της από το ρωσικό φυσικό αέριο (αγωγό και LNG) με την πάροδο του χρόνου: Αντιπροσώπευε το 45% του συνόλου των εισαγωγών της ΕΕ το 2021 και μόνο το 12% το 2025.

Η Ρωσία παραμένει ο δεύτερος μεγαλύτερος προμηθευτής LNG της Ευρώπης, με μερίδιο 13%, ενώ πέντε χώρες συνέχισαν να εισάγουν ρωσικό LNG: Γαλλία, Ισπανία, Βέλγιο, Ολλανδία και Πορτογαλία. Στις αρχές του 2026 η Ρωσία αντιπροσώπευε το 17% των ευρωπαϊκών εισαγωγών, μπροστά από τη Νιγηρία (6%) και το Κατάρ (6%).