Την Κυριακή 17 Μάη, από τον Μαραθώνα μέχρι το Σύνταγμα
Η εκκίνηση θα γίνει στις 8 π.μ. από τον Τύμβο Μαραθώνα και ο τερματισμός στις 8 μ.μ. στην πλατεία Συντάγματος, όπου θα πραγματοποιηθεί μεγάλη συγκέντρωση και συναυλία.
Στη Θεσσαλονίκη προγραμματίζεται πορεία από το ΝΑΤΟικό Στρατηγείο έως το λιμάνι. Οι Επιτροπές Ειρήνης της Κρήτης (Χανίων, Ρεθύμνου, Ηρακλείου και Λασιθίου) - μέλη της ΕΕΔΥΕ προγραμματίζουν παγκρήτια κινητοποίηση και πορεία στη βάση της Σούδας την Κυριακή 17 Μάη, στις 12 το μεσημέρι, με αίτημα το κλείσιμο όλων των βάσεων.
Στην Αλεξανδρούπολη οργανώνεται συλλαλητήριο από τις Επιτροπές Ειρήνης Ανατολικής Μακεδονίας - Θράκης. Κινητοποιήσεις θα γίνουν επίσης στη Θεσσαλία, στο Ακτιο, με συγκέντρωση έξω από τη βάση και πορεία στην Πρέβεζα, στην Πάτρα, με διήμερες εκδηλώσεις και μεγάλη κινητοποίηση και αλλού.
Η 1η Μαραθώνια Πορεία Ειρήνης πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 21 Απρίλη 1963, κάτω από συνθήκες τρομοκρατίας. Πηγή έμπνευσης ήταν η πορεία από το Ολντερμάστον στο Λονδίνο (80 χιλιόμετρα) του βρετανικού κινήματος «Εκστρατεία για τον Πυρηνικό Αφοπλισμό» (CND). Αντίστοιχες πορείες πραγματοποιούνταν εκείνη την περίοδο σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Την αναγκαιότητα της πορείας υπογράμμισε και το εξής γεγονός: Τις μέρες εκείνες εισέπλευσε στη Μεσόγειο το πρώτο αμερικανικό πυρηνικό υποβρύχιο, το «Σαμ Χιούστον», ενώ στην Αθήνα έφταναν διαδοχικά ανώτεροι αξιωματικοί των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ.
Ο Γρ. Λαμπράκης ανάμεσα σε χωροφύλακες, στην 1η Μαραθώνια Πορεία Ειρήνης |
Ολος ο κρατικός - κατασταλτικός μηχανισμός είχε κινητοποιηθεί για να εμποδίσει τους χιλιάδες διαδηλωτές που συνέρρεαν από όλη τη χώρα. Από τα μεσάνυχτα της 20ής προς 21 Απρίλη η περιοχή από το Γηροκομείο μέχρι τον Τύμβο του Μαραθώνα είχε αποκλειστεί. Στην επιχείρηση είχαν κληθεί να «συνεισφέρουν» και διάφορες παρακρατικές οργανώσεις, όπως η «Αντικομμουνιστική Σταυροφορία», το «Σώμα Ελπιδοφόρων Νέων», τα μέλη της Νεολαίας της ΕΡΕ, η περιβόητη ΕΚΟΦ κ.ο.κ.
Ισχυρά μπλόκα από τις δυνάμεις καταστολής είχαν στηθεί στη Λ. Κηφισίας, στον Χολαργό κοντά στο Πεντάγωνο, στην Εκάλη, στην Αγία Παρασκευή, στο Πικέρμι, στη διασταύρωση Ραφήνας, στη Νέα Μάκρη και αλλού. Τα περιπολικά διέτρεχαν ολόκληρη την αποκλεισμένη περιοχή και οι αστυνομικές δυνάμεις έκαναν εξονυχιστικούς ελέγχους σε όποιον πλησίαζε τα μπλόκα. Εκαναν «προληπτικές» συλλήψεις, απαγόρευαν την κίνηση των ΙΧ, δεν επέτρεπαν σε κανένα να πλησιάσει.
Ο λαός αψήφησε τις απαγορεύσεις. Το αποτέλεσμα ήταν 2.000 συλλήψεις και 300 τραυματισμοί σε διάφορα σημεία της Αττικής.
Τελικά η πορεία πραγματοποιήθηκε από τον βαλκανιονίκη, γιατρό και αντιπρόεδρο της ΕΕΔΥΕ Γρηγόρη Λαμπράκη, με συνοδοιπόρους του τους Ανδρέα Μαμμωνά, Παντελή Γούτη και Μπάμπη Παπαδόπουλο. Μαζί του βρέθηκαν επίσης η Γιούλια Λιναρδάτου και ο Κύπριος ποιητής Τεύκρος Ανθίας. Τους συνόδευαν με κάθε τρόπο - περνώντας ακόμη και μέσα από χωράφια - εκατοντάδες εργαζόμενοι και νεολαίοι.
Μία ακόμα ομάδα συγκεντρώθηκε στους Αμπελόκηπους για να σπάσουν την απαγόρευση, πορευόμενοι αντίστροφα, από την Αθήνα στον Μαραθώνα. Εκεί βρέθηκαν οι Μίκης Θεοδωράκης, Μιχάλης Περιστεράκης, Μίνως Αργυράκης, Αλέκος Αλεξανδράκης και Αλίκη Γεωργούλη, οι οποίοι συνελήφθησαν.
Ο Λαμπράκης ξεκίνησε την πορεία στις 8 το πρωί, κρατώντας ανοιχτό στο στήθος του το πανό με το σήμα του φιλειρηνικού κινήματος και φωνάζοντας «Ζήτω η ειρήνη, ζήτω η δημοκρατία». Ενας χωροφύλακας, από τους εκατοντάδες, φώναξε «Κάτω η ειρήνη!».
Με συχνές στάσεις και συμπλοκές, η πορεία κατάφερε να φτάσει έως τη διασταύρωση της Ραφήνας. Εκεί οι αρχές ασφαλείας και οι τραμπούκοι θα επιχειρήσουν να σταματήσουν τον Λαμπράκη και να τον σύρουν για τα ...περαιτέρω στο παρακείμενο δάσος. Η προσπάθειά τους θα αποτύχει χάρη στην επέμβαση όσων τον συνοδεύουν, των δημοσιογράφων και κατοίκων της περιοχής.
Κοντά στο Πικέρμι ο Λαμπράκης μάζεψε λίγα αγριολούλουδα και τα κατέθεσε στο μνημείο των απαγχονισθέντων από τους Γερμανούς. Οι χωροφύλακες θα τα τσαλαπατήσουν! Μισό χιλιόμετρο παρακάτω θα συλληφθούν όλοι όσοι τον ακολουθούν, εκτός από τον ίδιο και την Γ. Λιναρδάτου. Κοντά στο Χαρβάτι (τότε οικισμός της Παλλήνης) θα συλληφθεί και ο Λαμπράκης. Τον επιβίβασαν βίαια σε καμιόνι και αφού τον περιέφεραν σε Νέα Μάκρη, Μαραθώνα, Σούλι, Γραμματικό και Καπανδρίτι μέσω της οδού Τατοΐου, ύστερα από μια διαδρομή τρεισήμισι ωρών τον εγκατέλειψαν στη Νέα Ιωνία.
Ο Γρηγόρης Λαμπράκης, μετά την απελευθέρωσή του εκείνο το βράδυ, απέστειλε από τα γραφεία της ΕΕΔΥΕ τηλεγράφημα στον ελληνικό και ξένο Τύπο, δηλώνοντας την ολοκλήρωση της 1ης Μαραθώνιας Πορείας Ειρήνης, καταγγέλλοντας ταυτόχρονα τις απαγορεύσεις και τη στάση της κυβέρνησης.
Ειδικότερα το λιμάνι του Βόλου είναι ένα από τα 5 (μαζί με αυτά του Πειραιά, της Θεσσαλονίκης, της Αλεξανδρούπολης και της Καβάλας) που οι Αμερικανοί έχουν επιλέξει για διεκπεραιώσεις στρατιωτικών φορτίων προς την Κεντρική και την Ανατολική Ευρώπη, ενόσω συνεχίζεται και κλιμακώνεται η σύγκρουση ΝΑΤΟ - Ρωσίας στην Ουκρανία. Επιπλέον, η αποφασισμένη εγκατάσταση πλωτού τερματικού σταθμού αποθήκευσης και επαναεριοποίησης υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στον Παγασητικό Κόλπο εντάσσεται στα σχέδια των ΗΠΑ - ΕΕ για απεξάρτηση της τελευταίας από το ρωσικό φυσικό αέριο, και συνακόλουθα την εξάρτησή της από το ακριβότερο αμερικανικό LNG.
Οπως, όμως, διαπιστώνουμε και από τον πόλεμο τόσο στη Μέση Ανατολή όσο και στην Ουκρανία, τα πολεμικά χτυπήματα δεν αφορούν μόνο τα σημεία όπου έρχονται αντιμέτωποι οι στρατοί των εμπόλεμων χωρών, αλλά και εγκαταστάσεις Ενέργειας, βιομηχανίες και άλλες κρίσιμες υποδομές. Να γιατί όταν ο Βόλος γίνεται ορμητήριο για τους ενεργειακούς, οικονομικούς και στρατιωτικούς σχεδιασμούς του ευρωΝΑΤΟικού στρατοπέδου και της αστικής τάξης, καθίσταται άμεσα στόχος αντιποίνων. Ξεκάθαρα η πολιτική αυτή όχι μόνο δεν εγγυάται την ειρήνη και την ασφάλεια του λαού, αλλά μετατρέπει τη χώρα σε στόχο αντιποίνων. Οι εξελίξεις αυτές κάνουν ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη να δυναμώσει αποφασιστικά η λαϊκή πάλη ενάντια στην εμπλοκή της Ελλάδας στους ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς και πολέμους.