Με χειρότερη κόλαση φωτιάς απείλησε εμμέσως ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ τα Στενά του Ορμούζ, φανερά οργισμένος από την άρνηση των στενών συμμάχων του σε Ευρώπη και Ασία να στείλουν πολεμικά πλοία για να δημιουργήσουν συνθήκες υποτιθέμενης ασφαλούς διέλευσης των εμπορικών πλοίων. Σε νέα ανάρτηση που έκανε χτες στο «Truth Social» ο Τραμπ υπαινίχθηκε κλιμάκωση των επιθέσεων στα Στενά του Ορμούζ, ώστε να αφήσει να πληρώσουν τον λογαριασμό «οι χώρες που το χρησιμοποιούν». Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, συμπλήρωσε ότι «οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ αναμένεται να επωφεληθούν περισσότερο από το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ» απ' ό,τι οι ΗΠΑ.

Η εξέλιξη στα Στενά του Ορμούζ φέρνει στο προσκήνιο τις σφοδρές αντιθέσεις που εκδηλώνονται στο εσωτερικό του ευρωατλαντικού μπλοκ, όπου υπάρχουν αντιτιθέμενα συμφέροντα ανάμεσα στις αστικές τάξεις και σε τμήματά τους.

Ο γγ του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, στο πλαίσιο μιας άσκησης της λυκοσυμμαχίας στη Νορβηγία, δήλωσε ότι «οι σύμμαχοι συζητούν από κοινού πώς μπορούν να ανοίξουν ξανά τα Στενά του Ορμούζ», όμως παρά τις όποιες «προσπάθειες» δεν βλέπει να υπάρχει κάποιο «σχέδιο για τον πόλεμο».

Ο Γερμανός καγκελάριος Φρ. Μερτς, επαναλαμβάνοντας ότι το Βερολίνο έχει «ερωτηματικά γι' αυτόν τον πόλεμο» και ότι «προς το παρόν δεν υπάρχει μια πειστική ιδέα σχετικά με το πώς μπορεί να τερματιστεί», έθεσε πιο ανοιχτά τα διαφορετικά συμφέροντα των ΗΠΑ και της ΕΕ από την εξέλιξη της ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης, παρότι συμμερίζονται «τον στόχο ότι το Ιράν δεν επιτρέπεται να αποτελεί απειλή για το μέλλον», δηλαδή για τα ευρωατλαντικά συμφέροντα στον διεθνή ιμπεριαλιστικό ανταγωνισμό.

«Η Ουάσιγκτον δεν μας συμβουλεύτηκε και δεν δήλωσε ότι θα ήταν απαραίτητη η ευρωπαϊκή βοήθεια. Αν είχε συμβεί αυτό, θα συμβουλεύαμε να μην ακολουθήσουμε την πορεία που ακολουθούμε τώρα», δήλωσε ο καγκελάριος από το βήμα της Bundestag. «Μοιραζόμαστε σημαντικούς στόχους με τις ΗΠΑ, αλλά δεν μπορούμε και δεν θα διστάσουμε να το πούμε όταν έχουμε διαφορετικά συμφέροντα», είπε χαρακτηριστικά.

Η Ευρώπη έχει συμφέρον από τον γρήγορο τερματισμό του πολέμου, σημείωσε, και προειδοποίησε για τον κίνδυνο από μια ενδεχόμενη διάλυση της κρατικής υπόστασης του Ιράν (σενάριο που επεξεργάζονται οι ΗΠΑ και το Ισραήλ), καθώς κάτι τέτοιο θα είχε συνέπειες για την ενεργειακή ασφάλεια της Γερμανίας, ενώ θα μπορούσε να οδηγήσει σε μεταναστευτική κρίση.

Στο φόντο της αναταραχής που επικρατεί στον Περσικό Κόλπο και του σημαντικού περιορισμού της κίνησης εμπορικών πλοίων, χτες το αραβικό «New Arab», επικαλούμενο ναυτιλιακές πηγές, ανέφερε ότι από 1 μέχρι 15 Μάρτη έχουν περάσει από τα Στενά του Ορμούζ μόλις 90 εμπορικά πλοία (ανάμεσά τους και 16 τάνκερ με πετρέλαιο). Ο αριθμός αυτός είναι πολύ μικρός αν συγκριθεί με τα περίπου 100 με 130 που περνούσαν καθημερινά από τα Στενά πριν τον πόλεμο.

Δημοσιογράφοι της εφημερίδας «Financial Times» που επικοινώνησαν με το υπουργείο Εξωτερικών της Ινδίας ανέφεραν ότι τουλάχιστον δύο ινδικά τάνκερ κατάφεραν να περάσουν από τα Στενά έπειτα από συνομιλίες με Ιρανούς αρμόδιους αξιωματούχους. Επίσης, το Ιράκ πραγματοποιεί ανάλογες επαφές με αρμόδιες υπηρεσίες στην Τεχεράνη, ώστε να εξασφαλίσει να περάσουν ιρακινά τάνκερ τα Στενά του Ορμούζ.

Πολλά από αυτά τα σκάφη ανήκουν στον λεγόμενο «σκοτεινό στόλο» ή σχετίζονται με οικονομικά συμφέροντα της Κίνας, της Ινδίας ή και του Πακιστάν. Τα σκάφη αυτά καταφέρνουν να παρακάμψουν τις «δυτικές» κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο και συνεχίζουν τη μεταφορά του, παρά τους αυξημένους κινδύνους, με τις εφοπλιστικές εταιρείες να αποκομίζουν σημαντικά κέρδη.

Χτες, πάντως, δύο πηγές που επικαλέστηκε το πρακτορείο ειδήσεων «Reuters» ανέφεραν ότι ελληνικές εφοπλιστικές εταιρείες ελέγχουν τα υπολογιστικά τους συστήματα για ενδείξεις κυβερνοεπιθέσεων, μετά από συμβουλές από την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας. Το πρακτορείο μετέδωσε ότι έχουν ήδη καταγραφεί ανάλογα περιστατικά που συνδέονται με τον πόλεμο στο Ιράν.

Χτες ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί εξέφρασε την πεποίθηση ότι μόλις τελειώσει ο πόλεμος θα πρέπει οι χώρες του Κόλπου να συντάξουν ένα νέο πρωτόκολλο για τα Στενά του Ορμούζ, για ένα ασφαλές πέρασμα υπό συγκεκριμένες συνθήκες στο πλαίσιο ιρανικών και περιφερειακών συμφερόντων.

Μία μέρα πριν, ο πρόεδρος της ιρανικής Βουλής, Μοχάμεντ Καλιμπάφ, είχε δηλώσει ότι η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ μετά από αυτόν τον πόλεμο δεν θα επανέλθει ποτέ στην κατάσταση προ του πολέμου.

Η κατάσταση αυτή πάντως έχει ανεβάσει τις τιμές του πετρελαίου πάνω από 40% από την 1η Μάρτη, με αποτέλεσμα ένα βαρέλι να ξεπερνά τα 100 δολάρια, παρά την πρόσφατη απόφαση της Διεθνούς Υπηρεσίας Ενέργειας (ΙΕΑ) να αποδεσμεύσει από τα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου 32 χωρών 400 εκατ. βαρέλια (τα περισσότερα εδώ και δεκαετίες).

Σύμφωνα με το «Business Insider», το πετρέλαιο Μπρεντ της Βόρειας Θάλασσας κινήθηκε χτες στα 107,95 δολάρια το βαρέλι και το πετρέλαιο Δυτικού Τέξας γύρω στα 97,55 δολάρια το βαρέλι. Ωστόσο, μετά το πλήγμα στις ιρανικές στρατηγικές ενεργειακές εγκαταστάσεις το πετρέλαιο Μπρεντ της Βόρειας Θάλασσας κατέγραψε νέα άνοδο, φτάνοντας τα 109,5 δολάρια το βαρέλι. Το αμερικανικό αργό WTI κυμαινόταν στα 99,37 δολάρια το βαρέλι (+3%) γύρω στις 17.00 ώρα Ελλάδας, ενώ η τιμή του φυσικού αερίου στην Ευρώπη κινήθηκε επίσης ανοδικά, στα 55,53 ευρώ ανά μεγαβατώρα (+7,70%).

Σε αυτό το πλαίσιο, και λόγω της αλυσίδας ανόδου των τιμών που προκαλεί η αύξηση στην τιμή του πετρελαίου, οι ΗΠΑ αναγκάζονται να κάνουν τα στραβά μάτια στις διελεύσεις ιρανικών πετρελαιοφόρων πλοίων, με τον Αμερικανό υπουργό Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ να δηλώνει τη Δευτέρα στο CNBC ότι «αφήνουμε τα ιρανικά πλοία να εφοδιάσουν τον υπόλοιπο κόσμο».

Αργά το βράδυ της Τρίτης η κεντρική κυβέρνηση του Ιράκ και η κυβέρνηση του αυτόνομου Κουρδιστάν στο βόρειο Ιράκ συμφώνησαν να ξαναρχίσουν τις εξαγωγές πετρελαίου προς τον ενεργειακό κόμβο του Τζεϊχάν, στις ακτές της Μεσογείου.

Ο Κούρδος πρωθυπουργός, Μασρούρ Μπαρζανί, σε ανάρτηση που έκανε στην πλατφόρμα «Χ» ανέφερε ότι η εξέλιξη θα επιτρέψει τις εξαγωγές αργού πετρελαίου μέσω του αγωγού Κιρκούκ - Τζεϊχάν το συντομότερο δυνατόν, λόγω των εξαιρετικών συνθηκών που αντιμετωπίζει η χώρα. Διευκρίνισε δε πως θα συνεχιστούν οι συνομιλίες με αξιωματούχους της ιρακινής κυβέρνησης ώστε να αρθούν οι περιορισμοί στις εισαγωγές και στο εμπόριο στην περιοχή, και να δοθούν οι απαραίτητες εγγυήσεις στις εταιρείες Ενέργειας ώστε να κατοχυρωθεί «ότι μπορούν να επαναλάβουν την παραγωγή σε ασφαλές περιβάλλον».

Χτες το Ιράκ ανακοίνωσε ότι ξανάρχισε περιορισμένες εξαγωγές 250.000 βαρελιών πετρελαίου μέσω του λιμανιού Τζεϊχάν της Τουρκίας, ποσότητα σημαντικά χαμηλότερη από τα περίπου 3,5 εκατ. βαρέλια τη μέρα που εξήγαγε από τη Βασόρα στα Στενά του Ορμούζ.

Αξίζει να σημειωθεί ότι και το περασμένο 24ωρο συνεχίστηκαν οι αεροπορικές επιδρομές στο Ερμπίλ του αυτόνομου Κουρδιστάν, αλλά και στην αμερικανική πρεσβεία στη Βαγδάτη, που βρέθηκε ξανά στο στόχαστρο επιθέσεων με drones.

Στη Σαουδική Αραβία μετέβη χτες για διαβουλεύσεις που θα επιδιώξουν τον τερματισμό του πολέμου ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν. Δεν είναι πάντως ο μόνος που αναπτύσσει μια τέτοια πρωτοβουλία αυτό το διάστημα.

Χτες η Σαουδική Αραβία φιλοξένησε στο Ριάντ έκτακτη συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών αραβικών και άλλων μουσουλμανικών χωρών, προκειμένου «να αναζητήσουν τρόπους υποστήριξης της περιφερειακής ασφάλειας και σταθερότητας».

Σύμφωνα με τουρκική διπλωματική πηγή την οποία επικαλέστηκε το «Al Arabiya», στη σύνοδο αυτή συμμετείχαν, εκτός από τους ΥΠΕΞ της Σαουδικής Αραβίας και της Τουρκίας, υπουργοί και ανώτεροι αξιωματούχοι από το Αζερμπαϊτζάν, το Μπαχρέιν, την Αίγυπτο, την Ιορδανία, το Κουβέιτ, το Κατάρ, το Πακιστάν, τη Συρία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Μετά το Ριάντ ο Φιντάν σκόπευε να επισκεφτεί τις πρωτεύουσες και άλλων χωρών της περιοχής, στο πλαίσιο διπλωματικής κινητικότητας και παζαριών που βρίσκονται σε εξέλιξη.