ASSOCIATED PRESS

Με φόντο την κατάσταση αυτή στον «αφρό» έρχονται και οι μεγάλες αντιθέσεις στο εσωτερικό της ΕΕ, για το πώς θα μοιραστεί η «χασούρα» αλλά και τα νέα κέρδη που προσδοκά το κεφάλαιο από τον πόλεμο και την «επαναχάραξη του ενεργειακού χάρτη», ενόψει της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ αύριο και μεθαύριο, όπου στο επίκεντρο θα μπουν τα ζητήματα της τιμών της Ενέργειας, του συστήματος εμπορίας ρύπων ETS, οι διασυνδέσεις και η λειτουργία της διασυνδεδεμένης αγοράς, θέματα που προφανώς αποκτούν νέα διάσταση με φόντο την επέμβαση στη Μέση Ανατολή.

Θυμίζουμε πως σύμφωνα με το «Reuters» ήδη 8 κράτη - μέλη (Ισπανία, Ολλανδία, Δανία, Φινλανδία, Λουξεμβούργο, Πορτογαλία, Σλοβενία και Σουηδία) προειδοποιούν την ΕΕ να μην προχωρήσει σε αναστολή του συστήματος εμπορίας ρύπων (ETS), λέγοντας πως κάτι τέτοιο «θα τιμωρούσε δραματικά τους πρωτοπόρους που έχουν ήδη επενδύσει και καινοτομήσει στον τομέα της απανθρακοποίησης», ενώ χαρακτηριστικές είναι και οι αντιθέσεις που εκδηλώνονται σε σχέση με έργα όπως ο περιβόητος Κάθετος Διάδρομος, το αμερικανικό σχέδιο στο οποίο πρωτοστατεί η Ελλάδα.

Χαρακτηριστικό εξάλλου ήταν και το «σήμα κινδύνου» που εξέπεμψε για το μέλλον του πολυδιαφημισμένου Κάθετου Διαδρόμου ο επικεφαλής του ομίλου «Aktor» και της Atlantic SEE LNG Trade, Αλ. Εξάρχου, που σε συνέντευξή του έκανε λόγο για παράγοντες εντός και εκτός ΕΕ που επιχειρούν να υπονομεύσουν το έργο. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, κράτη της Βόρειας Ευρώπης ασκούν πιέσεις σε χώρες του Διαδρόμου ώστε να μην προχωρήσουν σε μακροπρόθεσμες συμφωνίες για αμερικανικό LNG, ενώ η αμερικανική πλευρά, από την άλλη, φέρεται να εξετάζει εναλλακτικές διαδρομές που παρακάμπτουν τον Κάθετο Διάδρομο στη σημερινή του μορφή.

Χαρακτηριστικό των αντιθέσεων και το «θερμό επεισόδιο» ανάμεσα στον Ελληνα υπουργό Ενέργειας και την Σουηδή ομόλογο του, στη μάζωξη των υπουργών Ενέργειας της ΕΕ τη Δευτέρα, με την κυβέρνηση της Σουηδίας να αντιτίθεται στην ιδέα ενός πιο κεντρικού ευρωπαϊκού σχεδιασμού για τα ενεργειακά δίκτυα, λέγοντας ότι έτσι δημιουργούνται πιέσεις σε κράτη - μέλη που ήδη διαθέτουν ανεπτυγμένα ηλεκτρικά δίκτυα, και τον Παπασταύρου να χαρακτηρίζει «ελέφαντα στο δωμάτιο» τις διαφορές στη χονδρική τιμή, με τη μόνιμη έγνοια της κυβέρνησης φυσικά για το «έλλειμμα ανταγωνιστικότητας» των εγχώριων ομίλων.

Εξάλλου, η κυβέρνηση, η οποία κάνει την ανήξερη για το ότι ο πόλεμος στον οποίο είναι μπλεγμένη γεννά την ίδια την κρίση που πλήττει τον λαό, προανήγγειλε μέτρα στήριξης της ενεργοβόρου βιομηχανίας - δηλαδή των επιχειρηματικών ομίλων - και εξέφρασε την ελπίδα για «συντονισμένη ευρωπαϊκή δράση» όπως κατά τον πόλεμο στην Ουκρανία, τότε που η «συντονισμένη δράση» οδήγησε σε νέα βάρη στους λαούς και στην αντικατάσταση του ρωσικού αερίου με πανάκριβο αμερικανικό LNG.

Μιλώντας χτες σε ενεργειακό συνέδριο, ο Κυρ. Μητσοτάκης έλεγε ότι στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ αύριο και την Παρασκευή θα πρέπει να υπάρχει διαχείριση για τις επιπτώσεις στην οικονομία και την Ενέργεια, να εστιάσουν «στη διαχείριση των συνεπειών αυτού που μπορεί να εξελιχθεί σε ένα πολύ σημαντικό ενεργειακό σοκ».

Σε κάθε περίπτωση υπερασπίστηκε την ενεργειακή πολιτική της κυβέρνησης, ισχυριζόμενος ότι «μπορούμε να κρατάμε χαμηλές τιμές και η Ελλάδα γίνεται σημαντικός καθαρός εξαγωγέας ηλεκτρικής ενέργειας», μέγα ψέμα κατά το ήμισυ εφόσον τα λαϊκά νοικοκυριά βυθίζονται στην ενεργειακή φτώχεια, αλλά όντως τα μονοπώλια του κλάδου τα κονομάνε πουλώντας πανάκριβο ρεύμα σε εσωτερικό και εξωτερικό.

Ολα αυτά ενώ σήμερα ενεργοποιείται ο Κανονισμός της ΕΕ για την απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου - απαγόρευση που μένει να φανεί αν και κατά πόσο μπορεί να εφαρμοστεί, καθώς η ιχνηλάτηση της προέλευσης των φορτίων είναι εξαιρετικά δύσκολη, κι ενώ η Ρωσία αναδεικνύεται σε έναν από τους βασικούς κερδισμένους του πολέμου στη Μ. Ανατολή.

Στο μεταξύ, παρότι η Κομισιόν έσπευσε να καθησυχάσει, ανακοινώνοντας ότι τα κράτη - μέλη «δεν παρατηρούν κινδύνους ασφάλειας εφοδιασμού αυτή τη στιγμή», σύμφωνα με αξιωματούχο της ευρωπαϊκής ρυθμιστικής αρχής ACER, εάν συνεχιστεί η διακοπή από το Κατάρ, η ΕΕ αντιμετωπίζει έλλειμμα 16 δισ. κ.μ. LNG φέτος - περίπου το 9% των ετήσιων εισαγωγών. Οι τιμές φυσικού αερίου στο TTF αγγίζουν τα 51 ευρώ/MWh, ενώ την περασμένη εβδομάδα είχαν αγγίξει τα 69,50 ευρώ/MWh, το υψηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2023.

Σ' αυτό το φόντο, υπενθυμίζεται η παρέμβαση του εφοπλιστή Β. Μαρινάκη, προέδρου της «Capital Maritime & Trading Corp», ο οποίος ζήτησε τη σύσταση μιας «επίσημης συμμαχίας» με σκοπό την αποκατάσταση της ροής Ενέργειας από τον Κόλπο προς τις παγκόσμιες αγορές.

Απευθυνόμενος στις μεγάλες ναυτιλιακές εταιρείες, στους υπουργούς Ενέργειας των κρατών του Κόλπου και στους «υπεύθυνους χάραξης πολιτικής στην Ουάσιγκτον», ο εφοπλιστής ζητά μια συμμαχία που θα βασιστεί σε «τρεις άμεσες δεσμεύσεις»:

Αρχικά, την επαναδρομολόγηση της μεταφορικής ικανότητας των μεγάλων ιδιοκτητών δεξαμενόπλοιων και πλοίων μεταφοράς LNG και τη συγκέντρωση από κοινού πληροφοριών για τον στόλο, μεταφέροντας τον μέγιστο δυνατό όγκο μέσω εναλλακτικών διαδρομών.

Επίσης, την άμεση διάθεση των εξαγωγικών υποδομών των κρατών του Κόλπου αλλά και τη στρατηγική δέσμευση από πλευράς ΗΠΑ «για τη σταθερότητα της ενεργειακής αγοράς και την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα διεθνή ύδατα», τονίζοντας παράλληλα πως οι ΗΠΑ «θα μπορούσαν να ενισχύσουν ουσιαστικά αυτή την προσπάθεια μέσω της ναυτικής τους παρουσίας και της διπλωματικής τους εμπλοκής, λειτουργώντας ως η επιχειρησιακή ραχοκοκαλιά οποιουδήποτε κοινού πλαισίου και διασφαλίζοντας πρωτίστως την ασφάλεια των ναυτικών μας».

Ο ίδιος σημειώνει πως η ανάγκη από την πλευρά των εφοπλιστών για την αποκατάσταση των ενεργειακών ροών «θα απαιτήσει γενναίες αποφάσεις - σχετικά με την ασφάλιση, τη διέλευση, την προστασία των πλοίων που δραστηριοποιούνται σε αμφισβητούμενα ύδατα». Και προσθέτει: «Δεν πρόκειται για αποφάσεις που θα λάβει η αγορά από μόνη της, ούτε για αποφάσεις που μπορούν να περιμένουν τη σύγκληση επιτροπών».