- Τρέχουσα
- Προηγούμενη
- Επόμενη
- Μόνο κείμενο
- Σύνθετη αναζήτηση
- Πολιτική
- Κόσμος
- Οικονομία
- Εργαζόμενοι
- Κοινωνία
- Νεολαία
- Πολιτισμός
- Αθλητισμός
- Η άποψή μας
- Από μέρα σε μέρα
- Σαν σήμερα
- Αρθρα
- Σχόλια
- Τετρασέλιδα
- Ολες οι στήλες
- Σκίτσα
- Ιστορική διαδρομή
- Ενθετα ιστορίας
- Ειδικές εκδόσεις
- International
- Νέα του site
- Επικοινωνία
Feeds- Οδηγίες
- Υπεραστικοί Αριθμ.
- Διαφορές ώρας
PA |
Φέτος το ΗΒ γιορτάζει το «αργυρό ιωβηλαίο» της καθιέρωσης του εθνικού κατώτατου μισθού. Μόλις το 1999 η τότε κυβέρνηση των Εργατικών εισήγαγε τον θεσμό αυτό. Προφανώς, η διαπάλη για τον καθορισμό κατώτατων αμοιβών ήταν πολύ παλιότερη. Από τη δεκαετία του 1890 καθιερώθηκαν Επιτροπές οι οποίες καθόριζαν κατώτατους μισθούς σε κλαδικό κυρίως επίπεδο (τη δεκαετία του '50 ήταν πάνω από 60). Ωσπου η Θάτσερ κυριολεκτικά «ξήλωσε» αυτές τις Επιτροπές.
Οι Νέοι Εργατικοί, οι οποίοι ήρθαν στην εξουσία το 1997 προσπαθώντας να τιθασεύσουν μια ανεξέλεγκτη αγορά εργασίας, την ίδια ώρα που ετοιμάζονταν να προωθήσουν νέες ελαστικές μορφές εργασίας, χρειάζονταν ένα δίχτυ προστασίας απαραίτητο για την ίδια την αναπαραγωγή της εργατικής δύναμης και τη διατήρηση των κοινωνικών σχέσεων. Παράλληλα αποσκοπούσαν σε μια αποκατάσταση των σχέσεων εργαζομένων - εργοδοτών σε αντίθεση με την προηγούμενη συγκρουσιακή περίοδο. Απόρροια των παραπάνω ήταν η δημιουργία ενός νέου τρόπου καθορισμού του κατώτατου μισθού, ποιοτικά διαφορετικού σε σχέση με το παρελθόν. Ας μην ξεχνούμε πως αντίπαλο δέος δεν υπήρχε πια και οι σοσιαλδημοκράτες είχαν απεκδυθεί του φιλεργατικού τους προσωπείου. Ο τρίτος δρόμος δεν άφηνε επ' ουδενί περιθώριο για παρεκκλίσεις από τη συμφωνία της Ουάσιγκτον.
Ετσι, ιδρύεται μια τριμερής «ανεξάρτητη» επιτροπή (Low Pay Commission), η οποία εισηγείται στην κυβέρνηση το ύψος του κατώτατου μισθού. Ποιοι απαρτίζουν αυτήν την επιτροπή; Θεωρητικά, εργοδότες, φορείς των εργαζομένων και ανεξάρτητοι. Αλλά, ας δούμε την τωρινή σύνθεση του οργάνου. Η πρόεδρος είναι μια συντηρητική βαρόνη, ιδρύτρια think tank, «η αισχρότερη δεξιά που έχετε ακούσει ποτέ» σύμφωνα με την εκδότρια των «Sunday Times», δύο καθηγητές πανεπιστημίου, δύο στελέχη επιχειρήσεων, ένας εκπρόσωπος των μικρομεσαίων και δύο γραφειοκράτες συνδικαλιστές (ο ένας συνταξιούχος) από τον ίδιο κιόλας χώρο (τηλεπικοινωνίες). Γιατί επελέγη αυτό το μοντέλο; Να τι αναφέρει ένα συμβουλευτικό όργανο της κυβέρνησης κάνοντας μια αναδρομή: «Το τριμερές μοντέλο (...) εκτόνωσε πιθανές αντιπαραθέσεις, βοήθησε στην επίλυση των διαφορών εσωτερικά ώστε να αποφευχθεί η επιστροφή του δικαιώματος της τελικής απόφασης στην κυβέρνηση και διευκόλυνε την εφαρμογή των προτάσεων που έγιναν».
Για να απαντήσουμε, ας δούμε ποια ήταν τα αιτήματα της κυβέρνησης, όπως συνοψίζονται στην έκθεση της επιτροπής για το 2025 (με κυβέρνηση πια Εργατικών): α) το ποσοστό του κατώτατου μισθού να μην είναι λιγότερο από τα δύο τρίτα των διάμεσων εισοδημάτων, β) ο αντίκτυπος στις επιχειρήσεις, την ανταγωνιστικότητα, την αγορά εργασίας και την ευρύτερη οικονομία, και γ) το κόστος ζωής, συμπεριλαμβανομένου του εκτιμώμενου πληθωρισμού έως τον Μάρτιο του 2026.
Καθόλου τυχαία, οι παραπάνω δείκτες χρησιμοποιούνται και στη δική μας περίπτωση. Χαρακτηριστικό είναι το πρώτο στοιχείο (δείκτης Kaitz στα οικονομικά). Εξαιρώντας μεθοδολογικά ζητήματα, ο δείκτης αυτός στην περίπτωση της Αγγλίας (όπως και σε αυτή της Ελλάδας) δεν καλύπτει τον αρχικό στόχο (δες ΙΝΕ ΓΣΕΕ και OECD 2024). Επίσης, οι όποιες αυξήσεις στον κατώτατο μισθό τα τελευταία χρόνια (σωρευτικά πάνω από 56% από το 2018- στην Ελλάδα 40%, αντίστοιχα) δεν ανταποκρίνονται στις αυξήσεις του κόστους ζωής (RPI πάνω από 40%, πληθωρισμός τροφίμων πάνω από 25%). Το 2025 το κατώτατο ωρομίσθιο θα κυμανθεί στις 12,21 λίρες, πολύ κάτω από την απαίτηση των συνδικάτων για 15 λίρες (RMT, GMB2023). Την ίδια στιγμή, όμως, οι μέσες αμοιβές αυξήθηκαν λιγότερο από το μισό (και στις δύο χώρες), δείχνοντας τον πραγματικό στόχο αυτών των πολιτικών. Και βέβαια παραμένουν ζητήματα όπως η άνιση αμοιβή μεταξύ των δύο φύλων, μειονοτήτων κ.ά. Στη δε Αγγλία, επίσημα διατηρείται η διαφορετική αμοιβή ανάλογα με την ηλικία (21 έτη - ο γνωστός υποκατώτατος). Οσον αφορά την παραγωγικότητα, παρά τα προβλήματα αυτών των οικονομιών, μόνο τα εταιρικά κέρδη δεν αφήνουν κανένα σημείο παρερμηνείας.
Από τα παραπάνω στοιχεία γίνεται κατανοητό πως όλες οι κυβερνήσεις προσπαθούν να αφαιρέσουν από τα συνδικάτα τη δυνατότητα να διαπραγματεύονται. Είτε χρησιμοποιώντας «ανεξάρτητες» επιτροπές είτε «αντικειμενικούς» αλγόριθμους, ο στόχος είναι ένας, η συμπίεση της τιμής της εργατικής δύναμης και τελικά η αύξηση της κερδοφορίας. Οι εργαζόμενοι δεν πρέπει να στοιχηθούν πίσω από τους κάθε λογής Εργατικούς, αναζητώντας την ενσωμάτωση μιας δήθεν προοδευτικής ευρωπαϊκής Οδηγίας η οποία δεν υπάρχει πουθενά στην Ευρώπη, ή να προσθέσουν και άλλους δείκτες για τον όποιο αλγόριθμο. Η ιστορία μάς έχει δείξει πως μόνο ο συλλογικός αγώνας των εργαζομένων σε κάθε χώρα θα αναγκάσει τους εργοδότες να καθίσουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Τέλος, η πάλη των τάξεων μας έχει μάθει πως αμοιβαία επωφελείς συνθήκες δεν υπάρχουν. Για να κερδίσει η μια πλευρά, πρέπει να χάσει η άλλη.
Λέκτορας Οικονομικών,Μητροπολιτικό Πανεπιστήμιο Μάντσεστερ, Αγγλία
Στις 11/12/24 η ρωσική Βουλή (Κρατική Δούμα) ενέκρινε σχεδόν ομόφωνα (με 1 ψήφο κατά) νόμο που απαγορεύει την εγγραφή στα ρωσικά σχολεία των παιδιών μεταναστών που δεν μιλούν καλά τα Ρωσικά.
Σύμφωνα με τον νόμο, στο εξής τα παιδιά των μεταναστών υποχρεώνονται να δίνουν κατατακτήριες εξετάσεις στη ρωσική γλώσσα, τις οποίες εφόσον περάσουν θα μπορούν να εγγραφούν στα ρωσικά σχολεία. Στον νόμο δεν υπάρχει κάποια πρόβλεψη για το πώς το ρωσικό κράτος θα διασφαλίσει την εκμάθηση της ρωσικής γλώσσας για τα παιδιά των μεταναστών. Αυτό στην πράξη σημαίνει ότι οι μετανάστες, που βρίσκονται για λόγους εργασίας στη Ρωσία, θα πρέπει μόνοι τους να φροντίσουν ώστε τα παιδιά τους να μάθουν τη ρωσική γλώσσα, εάν θέλουν να τα εγγράψουν στη συνέχεια στα ρωσικά σχολεία για να μορφωθούν.
Ο νόμος αυτός έρχεται ως συνέχεια άλλων 14 ομοσπονδιακών νόμων, που ενέκρινε αυτήν την περίοδο η ρωσική Βουλή, στην κατεύθυνση αυστηροποίησης της μεταναστευτικής πολιτικής στη χώρα.
Ανάμεσα στα 18 εκατομμύρια παιδιά, που το τελευταίο ακαδημαϊκό έτος φοιτούσαν στα ρωσικά σχολεία, βρίσκονταν και 200.000 παιδιά μεταναστών. Σύμφωνα με το αφήγημα του κεντροδεξιού κυβερνητικού κόμματος της «Ενιαίας Ρωσίας», που το αποδέχτηκαν και οι βουλευτές του ΚΚ Ρωσικής Ομοσπονδίας και του σοσιαλδημοκρατικού «Δίκαιη Ρωσία», αυτά τα παιδιά έχουν συχνά «μαθησιακές δυσκολίες και δυσκολίες στην επικοινωνία με συνομηλίκους και δασκάλους».
Από την προσοχή των Ρώσων βουλευτών όλων των κομμάτων διέφυγε το δικαίωμα στη μόρφωση, που έχουν κι αυτά τα παιδιά, που οι γονείς τους, κυρίως από την Κεντρική Ασία και τον Καύκασο, για βιοποριστικούς λόγους έχουν αναζητήσει εργασία στη Ρωσία. Το αντιδραστικό και ρατσιστικό αυτό νομοσχέδιο, το οποίο σίγουρα τροφοδοτεί και ανάλογες ακροδεξιές και εθνικιστικές τάσεις και στις χώρες της Δυτικής Ευρώπης, πετά αυτομάτως εκτός ρωσικών εκπαιδευτικών ιδρυμάτων 200.000 παιδάκια, που τα υποχρεώνει να περάσουν από μια διαδικασία «φιλτραρίσματος». Ταυτόχρονα, το ρωσικό κράτος αρνείται να αναλάβει οποιεσδήποτε ευθύνες, τουλάχιστον προς το παρόν, για να μάθουν τη ρωσική γλώσσα αυτά τα παιδιά και να μπορέσουν να σπουδάσουν και να κοινωνικοποιηθούν. Ολα παραπέμπονται στην «ατομική ευθύνη» του γονιού.
Κι αυτά συμβαίνουν σε μια χώρα, όπου πριν από μερικές δεκαετίες, σε συνθήκες σοσιαλισμού, δεκάδες χιλιάδες φοιτητές από πλήθος χωρών όλου του κόσμου μάθαιναν τη ρωσική γλώσσα δωρεάν σε κρατικά ιδρύματα και σπούδαζαν στα σοβιετικά ΑΕΙ. Βεβαίως στις συνθήκες του σοσιαλισμού δεν υπήρχαν μετανάστες, μιας και η οικονομία δούλευε πάνω σε άλλες «ράγες», παρά τις όποιες αδυναμίες και «λοξοδρομήσεις» της. Δεν υπήρχε, λοιπόν, το μεταναστευτικό «ρεύμα», που υπήρχε και παλαιότερα στις καπιταλιστικές οικονομίες, δηλαδή της κίνησης εργατικού δυναμικού και κεφαλαίων από το εξωτερικό. Ωστόσο, η ΕΣΣΔ δεχόταν πρόσφυγες, για πολιτικούς και ανθρωπιστικούς λόγους. Μάλιστα, το σοβιετικό εκπαιδευτικό σύστημα αγκάλιασε τους Ελληνες πολιτικούς πρόσφυγες, διαμορφώνοντας όλους τους αναγκαίους παιδαγωγικούς όρους και προϋποθέσεις για την ουσιαστική ένταξη των παιδιών τους.
Καπιταλισμός - σοσιαλισμός! Νύχτα και μέρα και στα ζητήματα της Εκπαίδευσης!
Παρέμβαση στη συζήτηση σχετικά με την «προώθηση του κοινωνικού διαλόγου και των συλλογικών διαπραγματεύσεων και το δικαίωμα απεργίας στην ΕΕ» στην Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου στο Στρασβούργο πραγματοποίησε η Ευρωκοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ. Παίρνοντας τον λόγο ο ευρωβουλευτής του Κόμματος, Λευτέρης Νικολάου-Αλαβάνος, ανέφερε τα εξής:
«Σε 21 από τα 27 κράτη - μέλη δεν ισχύουν Συλλογικές Συμβάσεις. Κυβερνήσεις αρνούνται να επικυρώσουν Συλλογικές Συμβάσεις, όπως στην Ελλάδα, που μόνο 9 από τις 43 έχουν κηρυχθεί υποχρεωτικές. Υπάρχουν χώρες όπου απαγορεύεται ο συνδικαλισμός, στην Ελλάδα κι αλλού οι διώξεις συνδικαλιστών και η κήρυξη απεργιών ως παράνομες και καταχρηστικές γίνεται κατά συρροή.
Η πρόσφατη Οδηγία για τον "κατώτατο μισθό" λειτουργεί ως "κόφτης" του μισθού, τον συνδέει με την κερδοφορία των επιχειρήσεων, καταργεί τη Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας και τις συλλογικές διαπραγματεύσεις. Η προσπάθεια λοιπόν της ΕΕ να παρουσιαστεί ως "συνήγορος των εργαζομένων" αποτελεί πρόκληση.
Η στροφή της ΕΕ στην "πολεμική οικονομία", για την αξιοποίηση συσσωρευμένων κεφαλαίων και την ενίσχυση της κερδοφορίας των μονοπωλίων, μπροστά στη νέα καπιταλιστική κρίση, στο πλαίσιο της προετοιμασίας για γενικευμένο ιμπεριαλιστικό πόλεμο σημαίνει κλιμάκωση της αντεργατικής επίθεσης σε βάρος των μισθών, των συντάξεων, των κοινωνικών δικαιωμάτων, δυναμώνει την καταστολή.
Μπροστά σ' αυτή την κατάσταση οι εργαζόμενοι κλιμακώνουν τον αγώνα για Συλλογικές Συμβάσεις, αυξήσεις στους μισθούς, κοινωνικά δικαιώματα με βάση τις σύγχρονες ανάγκες και δυνατότητες. Παλεύοντας ενάντια στην ΕΕ, τις κυβερνήσεις της, το σύστημα της εκμετάλλευσης, της ανέχειας, του πολέμου, της κερδοφορίας των μεγάλων συμφερόντων».
