Η βάση του Ακτίου ορμητήριο πολέμου
Πέμπτη 14 Μάη 2026

Σε μια περίοδο που οι διεθνείς ανταγωνισμοί οξύνονται επικίνδυνα, η αντιπαράθεση ανάμεσα στις ΗΠΑ και στην Κίνα για την παγκόσμια πρωτοκαθεδρία ρίχνει βαριά σκιά πάνω από ολόκληρο τον πλανήτη. Από τη Μέση Ανατολή μέχρι την Ουκρανία και την Ανατολική Μεσόγειο, οι εστίες σύγκρουσης πολλαπλασιάζονται, αποκαλύπτοντας τον κοινό παρονομαστή: Τον έλεγχο των ενεργειακών πηγών, των δρόμων μεταφοράς και των γεωστρατηγικών κόμβων.

Την ίδια ώρα η Ελλάδα μετατρέπεται σε βασικό ορμητήριο των σχεδιασμών των ΗΠΑ, ΝΑΤΟ και ΕΕ, με βάσεις, λιμάνια και υποδομές να τίθενται στην υπηρεσία των πολεμικών τους επιχειρήσεων, εμπλέκοντας όλο και πιο βαθιά τη χώρα σε επικίνδυνες εξελίξεις.

Ιδιαίτερα η Δυτική Ελλάδα και η Ηπειρος αναβαθμίζονται ταχύτατα σ' αυτόν τον σχεδιασμό. Στο επίκεντρο βρίσκεται η βάση του Ακτίου, που λειτουργεί ως προωθημένο ΝΑΤΟικό ορμητήριο, εντάσσοντας ολόκληρη την περιοχή στον χάρτη των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών και καθιστώντας τον λαό της πιθανό στόχο.

Η γεωγραφική θέση της περιοχής τη μετατρέπει σε κρίσιμο «δυτικό διάδρομο». Τα λιμάνια της Ηγουμενίτσας και της Πάτρας εξυπηρετούν μεγάλο μέρος των θαλάσσιων συνδέσεων με την Ιταλία και την Κεντρική Ευρώπη, ενώ η Εγνατία Οδός και η Ιόνια Οδός διασυνδέουν τη Δυτική Ελλάδα με τα Βαλκάνια, καθιστώντας την περιοχή στρατηγικό κόμβο μεταφορών. Οι υποδομές αυτές δεν εξυπηρετούν μόνο εμπορικές ανάγκες. Σε περίπτωση στρατιωτικών μετακινήσεων και ανεφοδιασμού αποκτούν κρίσιμο ρόλο, ως υποδομές «διπλής χρήσης», για τις ανάγκες των πολυεθνικών και των ιμπεριαλιστικών σχεδιασμών.

Καθοριστικό ρόλο παίζουν και οι ενεργειακές εξελίξεις. Ο αγωγός TAP, που διασχίζει τη Βόρεια και Δυτική Ελλάδα, εντάσσει την περιοχή στον ευρωπαϊκό ενεργειακό χάρτη. Παράλληλα η εμπλοκή της «Chevron», σε κοινοπραξία με τη «Helleniq Energy», στις θαλάσσιες έρευνες υδρογονανθράκων νότια της Πελοποννήσου και της Κρήτης, αυξάνει τη γεωπολιτική σημασία του Ιονίου και της δυτικής θαλάσσιας ζώνης. Ενέργεια, λιμάνια, ναυτική ασφάλεια και έλεγχος θαλάσσιων δρόμων δένουν σε έναν ενιαίο σχεδιασμό, στον οποίο βάσεις όπως το Ακτιο αποτελούν κρίσιμους κρίκους φύλαξης ενεργειακών και στρατιωτικών συμφερόντων.

Την ίδια ώρα ο πρωτογενής τομέας συρρικνώνεται, οι μικροί παραγωγοί πιέζονται, οι νέοι εγκαταλείπουν την περιοχή. Τα κέρδη κατευθύνονται σε μεγάλους ομίλους, ενώ οι κίνδυνοι φορτώνονται στους εργαζόμενους και στον λαό.

Η βάση του Ακτίου ως πυλώνας των ΝΑΤΟικών σχεδιασμών

Το Ακτιο αποτελεί εδώ και δεκαετίες μία από τις κρίσιμες υποδομές του ΝΑΤΟ στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, ως προωθημένο επιχειρησιακό σημείο υποστήριξης των αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης και ελέγχου, των AWACS. Η Ιστορία της βάσης ξεκινά το 1958, με σταδιακή εξέλιξη. Το 1974 φιλοξενούσε ελληνικά μαχητικά, ενώ από τη δεκαετία του 1980, μετά την κατασκευή ειδικών υποδομών, απέκτησε δυνατότητα υποστήριξης αεροσκαφών AWACS.

Η βάση έχει διαδραματίσει ενεργό ρόλο στους πολεμικούς σχεδιασμούς. Το 1999, AWACS που αρχικά απογειώνονταν από το Αβιάνο της Ιταλίας για να εντοπίσουν στόχους στο γιουγκοσλαβικό έδαφος, οι οποίοι στη συνέχεια πλήττονταν από ΝΑΤΟικά μαχητικά, ξεκίνησαν να απογειώνονται και από τη βάση του Ακτίου, με το αιτιολογικό ότι το Αβιάνο είχε κορεστεί. Αντίστοιχο ρόλο είχε και στις επεμβάσεις σε Ιράκ, Αφγανιστάν και Λιβύη.

Η ευρύτερη περιοχή του Ιονίου αποτελεί επιχειρησιακό θαλάσσιο χώρο του ΝΑΤΟ, όπως αποδεικνύεται και από ασκήσεις όπως η «Αριάδνη» και ο «Ηνίοχος», όπου σταθερά αξιοποιείται και η βάση του Ακτίου. Παράλληλα, η Ελλάδα έχει αναλάβει για λογαριασμό των ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ αποστολές επιτήρησης του εναέριου χώρου της Βόρειας Μακεδονίας, της Αλβανίας και του Μαυροβουνίου, γεγονός που ενισχύει τον ρόλο της χώρας ως κρίκου των ευρωατλαντικών σχεδιασμών στα Βαλκάνια.

Η συμμετοχή της στη ΝΑΤΟική επιχείρηση «Operation Sea Guardian», συνέχεια της «Operation Active Endeavour», αποκαλύπτει τον πραγματικό χαρακτήρα της λεγόμενης «ναυτικής ασφάλειας»: Περιπολίες πλοίων και αεροσκαφών, νηοψίες, έλεγχος της ναυτικής κίνησης και επιτήρηση θαλάσσιων δρόμων, για την προστασία στρατηγικών συμφερόντων.

Τα AWACS που επιχειρούν από το Ακτιο αποτελούν κρίσιμο εργαλείο των ιμπεριαλιστικών πολέμων. Προσφέρουν έγκαιρη ανίχνευση εναέριων απειλών, έλεγχο εναέριων ζωνών, υποστήριξη ναυτικών επιχειρήσεων, συντονισμό αεροπορικών και ναυτικών μέσων, συνεισφορά στην αντιαεροπορική άμυνα και δυνατότητα επιτήρησης σε μεγάλη ακτίνα. Η δράση τους δεν περιορίζεται στον ελληνικό εναέριο χώρο ή στα ελληνικά θαλάσσια ύδατα, αλλά απλώνεται στη Μεσόγειο, στο Ιόνιο, στα Βαλκάνια και στην ανατολική πτέρυγα της λυκοσυμμαχίας, ιδιαίτερα μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία. Η δυνατότητα να δίνουν συνολική εικόνα για εναέριες και θαλάσσιες κινήσεις επιτρέπει στο ΝΑΤΟ να σχεδιάζει επιχειρήσεις, να αντιδρά γρήγορα σε κρίσεις και να διατηρεί «μάτια και αυτιά» σε κρίσιμες ζώνες.

Η μορφή της βάσης ως «προωθημένης» υποδομής δίνει στο ΝΑΤΟ ευελιξία σε περίπτωση κρίσης: Μεταστάθμευση μέσων και προσωπικού, υποστήριξη logistics, ανεφοδιασμό, συντήρηση και επιχειρησιακή ετοιμότητα, χωρίς να απαιτείται μετακίνηση από τη βάση - μητρόπολη των AWACS. Γι' αυτό και το Ακτιο δεν είναι μια ουδέτερη εγκατάσταση. Είναι λειτουργικά ενεργό ΝΑΤΟικό εργαλείο επιτήρησης, διασύνδεσης και ταχείας ανάπτυξης δυνάμεων. Ακριβώς γι' αυτό, σε περίπτωση γενικευμένης ή και πυρηνικής σύγκρουσης, τέτοιες βάσεις μπαίνουν αντικειμενικά στο στόχαστρο αντιποίνων.

Με όπλο την πείρα των αγώνων και τη δύναμη της συλλογικής δράσης, δυναμώνουμε την πάλη για να κλείσουν οι βάσεις του θανάτου και να απεμπλακεί η χώρα από ΝΑΤΟ και ΕΕ.

Ο λαός της περιοχής να δώσει μαχητικό «παρών» το Σάββατο 16 Μάη στην κινητοποίηση στο Ακτιο την οποία οργανώνουν οι Επιτροπές Ειρήνης, σωματεία και φορείς στο πλαίσιο του Διημέρου Πανελλαδικής Αντιιμπεριαλιστικής Δράσης της ΕΕΔΥΕ. Να ακουστεί δυνατά: Οι λαοί δεν έχουν τίποτα να χωρίσουν - δεν θα πληρώσουμε τους πολέμους τους!


Βιβή ΣΤΑΜΑΤΕΛΟΥ
Πρόεδρος της Επιτροπής Ειρήνης Λευκάδας, μέλος του Εθνικού Συμβουλίου της ΕΕΔΥΕ