Μια συναυλία για όλους εμάς που μάθαμε να διαβάζουμε την Ιστορία σε μικρά ονόματα...

Μια συναυλία μνήμης και προσκλητήριο αγώνα...

Μια στιγμή ανάτασης και ενθουσιασμού, εφόδιο για τις μεγάλες μάχες που έρχονται...

Αυτά ήταν η συναυλία που πραγματοποιήθηκε στη μεγάλη πολιτική - πολιτιστική εκδήλωση του ΚΚΕ για τους 200 κομμουνιστές που εκτελέστηκαν την Πρωτομαγιά του '44 στον τοίχο της Καισαριανής.

Οπως ανέφερε ο Γιώργος Νταλάρας, ο οποίος είχε την καλλιτεχνική επιμέλεια της συναυλίας, εκπροσωπώντας όσους βρέθηκαν το Σάββατο το βράδυ πάνω στη σκηνή: «Οσοι είμαστε εδώ πάνω στη σκηνή δεν μπορούσαμε και δεν θέλαμε να είμαστε πουθενά αλλού εκτός από εδώ απόψε, σε αυτόν εδώ τον ιερό τόπο του μαρτυρίου. Σε αυτήν τη μάντρα πέσανε περίπου 750 άτομα... Δεν θα μάθουμε λεπτομέρειες για τις ζωές τους. Θα μάθουμε όμως και δεν θα ξεχάσουμε ποτέ ποιοι και γιατί τους σκοτώσανε. Προσωπικά ένα πολύ μεγάλο ευχαριστώ στον ΓΓ που κάλεσε εμάς και εσάς απόψε να γίνουμε κοινωνοί αυτής της απίστευτης ιστορίας..». Ευχαρίστησε ακόμα τον Δ. Κουτσούμπα λέγοντας ότι είναι ένας από τους λίγους ανθρώπους που σέβονται τον χώρο της μουσικής, τονίζοντας ότι «θα είμαστε κοντά σας».

Με ένα τραγούδι που δείχνει το πώς το μεγαλείο της θυσίας των 200 κομμουνιστών συνεχίζει να εμπνέει μέχρι και σήμερα άνοιξε η μεγάλη συναυλία. Οι «Κοινοί Θνητοί» με το δικό τους «Τους Είδα» ανέβηκαν πρώτοι στη σκηνή και τραγούδησαν για τους ήρωες στον ίδιο χώρο όπου με τη στάση τους έζησαν «χίλιες δυο ζωές»: «Ποιοι χαμογελάν στον θάνατο / Οταν τους κοιτάει κατάματα / Ποια είναι τα σπουδαία πράγματα που σε κάνουν αθάνατο / Ποιοι είναι τελικά οι ήρωες / Και γιατί θυσία γίνονται / Ποιοι στο άδικο αμύνονται / Και νεκροί ζουν χίλιες δυο ζωές».

Ακολουθούν κι άλλα τραγούδια εμπνευσμένα από τη στάση των 200 εκείνη την Πρωτομαγιά του '44, όπως η «Καισαριανή» του Σταύρου Ξαρχάκου, με τον Γιάννη Διονυσίου να το ερμηνεύει υποδειγματικά και να ενώνει τη σκηνή μέχρι την άκρη του Σκοπευτηρίου, όπου είχαν απλωθεί οι χιλιάδες που έδωσαν το «παρών». Και βέβαια το «Δεν θέλω να μου δέσετε τα μάτια», από την «Καταχνιά» του Χρήστου Λεοντή, σε στίχους Κώστα Βίρβου. Ο Γιώργος Νταλάρας μοιράζεται τη σκηνή με τον Γιάννη Διονυσίου και τραγουδούν στέλνοντας «σινιάλο» στους 200...

Με μια φορτισμένη ερμηνεία ο Μίλτος Πασχαλίδης τραγούδησε για τη μέρα εκείνη, την Πρωτομαγιά που σημάδεψε την Ιστορία, το «Πρώτη Μαΐου», ενώ ακολούθησε το «F. G. Lorca» του μεγάλου Θάνου Μικρούτσικου σε στίχους του Νίκου Καββαδία, όπου ο Ισπανικός Εμφύλιος μπλέκεται με την Καισαριανή, όπως και το Δίστομο με την Γκουέρνικα, δύο εγκλήματα του φασισμού...

«Ποιόνε να κλάψω πρώτονε, ποιον να τραγουδήσω πρώτονε...», «Το Μπλόκο της Καισαριανής» του Μίκη Θεοδωράκη σε στίχους Νότη Περγιάλη ερμήνευσε με τη δωρική και βαθιά λαϊκή της φωνή η Γιώτα Νέγκα, κερδίζοντας το πιο θερμό χειροκρότημα, και αμέσως μετά το «Σχεδόν 50 χρόνια» του Μάνου Λοΐζου, γιατί πράγματι «τίποτα δεν πάει χαμένο...».

Τη σκυτάλη πήρε ο Κώστας Τριανταφυλλίδης με το «Μάνα μου και Παναγιά», σε στίχους Τάσου Λειβαδίτη και μουσική Μίκη Θεοδωράκη. Με το «Πάνε να πεις» η συναυλία συνέχισε να μεταφέρει συμβολικά με μουσική λόγια και σκέψεις των 200 ηρώων, με στίχους όπως «Πάνε να πεις στους φίλους μου να μη με περιμένουν / γιατί και τα ψηλά βουνά ραγίζουν και πεθαίνουν».

Από το «Περαστικός και αμίλητος» που μας χάρισε ένα ξεχωριστό ντουέτο η Φωτεινή Βελεσιώτου στη «Μάνα» του Χριστόδουλου Χάλαρη, που ερμήνευσε σπαρακτικά.

Ακολουθούν τα «Παραπονεμένα Λόγια» και τραγούδια από τη «Ρωμιοσύνη». Οι στιγμές είναι μοναδικές. Χιλιάδες λαού πάνω σε αυτά τα ιερά χώματα, που είναι δικά τους και δικά μας, τραγουδούν τα τραγούδια που είναι δικά τους και δικά μας, προσμένοντας πάντα την ώρα να σημάνει η «Ανάσταση».

Για όλους αυτούς που αντίκρισαν το απόσπασμα με το τελευταίο τους χαμόγελο τραγούδησε το «Γελαστό Παιδί» η Ασπασία Στρατηγού, και ακολούθησε ένας άλλος Μάης, εκείνος του '36 στη Θεσσαλονίκη, τη δεκαετία που ανδρώθηκε και η πλειοψηφία των 200, μέσα σε σκληρούς ταξικούς αγώνες... «Βασίλεψες αστέρι μου» από τον «Επιτάφιο» του Γιάννη Ρίτσου τραγούδησε η Βιολέτα Ικαρη... «Παιδί μου εσύ κοιμήσου και εγώ τραβώ στα αδέρφια σου και σμίγω τη φωνή σου...».

Από το τόσο αγαπημένο σε όλες τις ηλικίες «Ν' αγαπάς» του Παντελή Θαλασσινού, στο «Λεβέντης εροβόλαγε» και τα χειροκροτήματα να γίνονται ακόμα πιο δυνατά... Με τη δική του γνήσια λαϊκή φωνή ο Βαγγέλης Κορακάκης, γέννημα - θρέμμα της Καισαριανής, τραγούδησε τον «Γερακίνας γιο». Ο Γιώργος Νταλάρας ερμήνευσε στη συνέχεια το τραγούδι που έχει γράψει ο Β. Κορακάκης για τους εκτελεσμένους της Καισαριανής, το «Τα παιδιά της ερημιάς». Ο Βασίλης Κορακάκης τραγούδησε μαζί με το κοινό με μια φωνή το «Νύχτωσε» του Απόστολου Καλδάρα.

Η Νατάσσα Μποφίλιου ερμηνεύει το «Σφαγείο» και ολόκληρη η Καισαριανή σείεται. Η κραυγή ενός παλικαριού, «Αθάνατοι!», σκίζει την ατμόσφαιρα.

Από τα τραγούδια αυτής της συναυλίας δεν θα μπορούσαν να λείπουν τα εμβληματικά «Μαλαματένια λόγια» του Γιάννη Μαρκόπουλου, με όλους τους καλλιτέχνες να ανεβαίνουν στη σκηνή. Στον στίχο «Και στα ανοιχτά του κόσμου τα καμιόνια να ξεφορτώνουν στην Καισαριανή», κόσμος σηκώνεται όρθιος, σε μια αυθόρμητη κίνηση σεβασμού και μνήμης.

Η συναυλία συνεχίστηκε έτσι, με το σύνολο να παραμένει στη σκηνή και να κρατάει όρθιο όλο το κοινό, τραγουδώντας συμβολικά κομμάτια του μεγάλου Μίκη Θεοδωράκη. Για όσους πάνε κόντρα στον καιρό, για αυτούς που «Οταν σκοτώνονται, η ζωή τραβάει την ανηφόρα με σημαίες και με ταμπούρλα».

Ο Γιώργος Νταλάρας κάλεσε μάλιστα τον ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, Δημήτρη Κουτσούμπα, να σμίξει με τους καλλιτέχνες για την ολοκλήρωση του προγράμματος της συναυλίας, δίνοντάς του μικρόφωνο για το «Ενα το χελιδόνι» και τη «Ρωμιοσύνη». «Στη μνήμη αυτών των ηρώων...», όπως είπε ο Γιώργος Νταλάρας κλείνοντας τη συναυλία.