Οι μορφές των συντρόφων ζωντανεύουν πάνω στις οπές της πέτρας...
Τρίτη 28 Απρίλη 2026

Καθώς το σκοτάδι πέφτει πάνω από την Καισαριανή και οι μελωδίες της συναυλίας φτάνουν μέχρι το εσωτερικό του Θυσιαστηρίου, μια συγκλονιστική εικόνα καθηλώνει όποιον πλησιάζει στον ιερό χώρο.

Ενας προβολέας ζωντανεύει πάνω στην πέτρα τη φωτογραφία με τα πρόσωπα των συντρόφων μας που περήφανα βάδιζαν προς το απόσπασμα. Μέσα στη νύχτα οι φιγούρες μοιάζουν να βγαίνουν από τον τοίχο, για να περπατήσουν ξανά τη γη που πότισαν με το αίμα τους.

Ο κόσμος που περνά από το σημείο σταματά απότομα. Η σιωπή μεστή, γεμάτη σεβασμό. Ανθρωποι κάθε ηλικίας στέκονται για ώρα, με τα μάτια καρφωμένα στις μορφές που τρεμοπαίζουν πάνω στις οπές της πέτρας.

«Δες τους...», λέει χαμηλόφωνα ένας άντρας στη γυναίκα του. «Κοίτα πώς περπατάνε. Σαν να πηγαίνουν για δουλειά και όχι για θάνατο. Τι ψυχή είχαν αυτοί οι άνθρωποι;».

Μια γυναίκα πλησιάζει ευλαβικά τον τοίχο όπου προβάλλεται η φωτογραφία. Απλώνει το χέρι της και ακουμπά τους συντρόφους. Κλείνει τα μάτια για μια στιγμή... Σαν να θέλει να νιώσει τον παλμό εκείνης της αγέρωχης πορείας...

Λίγο πιο πέρα, ένας πατέρας δείχνει με το δάχτυλο στην κόρη του: «Τους βλέπεις; Αυτοί εδώ είναι που σου έλεγα. Ούτε ένας δεν χαμήλωσε το κεφάλι».

Μια παρέα φοιτητών κάθεται κατάχαμα μπροστά στην προβολή. «Είναι ανατριχιαστικό», ψιθυρίζει μια κοπέλα. «Σαν να μας βλέπουν. Σαν να ξέρουν ότι τόσος λαός είναι σήμερα εδώ», συνεχίζει. «Και σαν να μας λένε: Εμείς κάναμε το καθήκον μας, σειρά σας τώρα...», αποκρίνεται όλο νόημα ένα αγόρι που είναι δίπλα της.

Κι έτσι, στο φως του προβολέα, τα πρόσωπα των συντρόφων έγιναν ξανά ένα με όλο τον λαό που βρέθηκε στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, υπενθυμίζοντας πως ο δρόμος που διάλεξαν εκείνο το πρωινό του Μάη παραμένει ο μόνος δρόμος που αξίζει να βαδίζει κανείς.

Φεύγοντας από το σημείο δεν νιώθεις βάρος από τη θυσία. Νιώθεις δύναμη.

Γιατί οι 200 δεν είναι πίσω μας, στις σελίδες της Ιστορίας. Είναι μπροστά μας, στις απεργίες, στους δρόμους, στις καθημερινές μάχες για το δίκιο της εργατιάς. Και όπως έδειξε τούτη η νυχτιά, ένα είναι σίγουρο: Πως αυτό το δίκιο θα νικήσει!