Η ιρανική κυβέρνηση θέτει ως όρο την άρση του ναυτικού αποκλεισμού από τις ΗΠΑ για να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις στο Πακιστάν
Σύμφωνα με πληροφορίες του «Axios» η παράταση έχει διάρκεια 3-5 μέρες, ενώ ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ, που έχει αναλάβει ρόλο διαμεσολαβητή, χτες το μεσημέρι συναντήθηκε με τον Ιρανό πρέσβη για να συζητήσουν τις εξελίξεις και το πώς θα γίνουν οι προετοιμαζόμενες συνομιλίες στο Ισλαμαμπάντ.
Οι δυσκολίες που συναντά η πακιστανική διπλωματία στις προσπάθειες για συνέχιση των διαπραγματεύσεων ΗΠΑ - Ιράν έδωσαν αφορμή στον Τούρκο ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν να βολιδοσκοπήσει στο Λονδίνο τις δυνατότητες για ρόλο στην υπόθεση. Σύμφωνα με το «Reuters», ο Φιντάν επισκέπτεται αυτές τις μέρες τη βρετανική πρωτεύουσα επιδιώκοντας ρόλο σε συνομιλίες για τους πολέμους σε Ιράν και Ουκρανία.
«Η παράταση της εκεχειρίας από τον Τραμπ δεν σημαίνει τίποτα», δήλωσε χτες χαρακτηριστικά ο Μαχντί Μοχαμάντι, σύμβουλος του προέδρου του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, που ηγείται της ιρανικής διαπραγματευτικής αντιπροσωπείας. «Η ηττημένη πλευρά δεν μπορεί να επιβάλλει όρους. Η συνέχιση της πολιορκίας δεν διαφέρει από βομβαρδισμό και πρέπει να αντιμετωπιστεί με στρατιωτική απάντηση», πρόσθεσε ο Μοχαμάντι.
Παράλληλα ο Ιρανός Πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν παρατήρησε ότι η παραβίαση των αμερικανικών δεσμεύσεων, ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμένων και οι συνεχείς απειλές έναντι της χώρας του είναι «τα κύρια εμπόδια στις ειλικρινείς διαπραγματεύσεις». Απευθυνόμενος στον Αμερικανό ομόλογό του, πρόσθεσε: «Ο κόσμος παρακολουθεί την ατέλειωτη υποκριτική ρητορική σας και την αντίφαση ανάμεσα στους ισχυρισμούς και στις πράξεις».
Αργά προχτές το βράδυ ο Ιρανός ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι «ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών είναι πράξη πολέμου, και ως εκ τούτου παραβίαση της εκεχειρίας», προσθέτοντας ότι η χώρα του ξέρει «πώς να αντιστέκεται» σε αυτούς που της κάνουν «μπούλινγκ» (εκφοβισμό).
Ο Τραμπ, παρ' όλα αυτά, σε ανάρτησή του στο «Truth Social» δεν δίστασε να ισχυριστεί ότι το Ιράν «καταρρέει οικονομικά» και ότι οι Ιρανοί αξιωματούχοι «θέλουν τα Στενά του Ορμούζ να ανοίξουν άμεσα», επειδή υποτίθεται ότι «έχουν ξεμείνει από ζεστό χρήμα» και «χάνουν 500 εκατ. δολάρια τη μέρα».
Ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ συνέχισε στην ίδια γραμμή, υποστηρίζοντας πως οι αποθήκες στο νησί Χαργκ (από όπου εξάγεται το 90% του ιρανικού πετρελαίου) θα είναι γεμάτες, «οι εύθραυστες ιρανικές πετρελαιοπηγές θα κλείσουν», τα ιρανικά κεφάλαια θα παραμείνουν «παγωμένα» και όποιο άτομο ή πλοίο διευκολύνει τη ροή κεφαλαίων προς την Τεχεράνη θα αντιμετωπίσει «τις αμερικανικές κυρώσεις». Σε ανάρτησή του στο «Χ» ανέφερε ότι οι ΗΠΑ θα συνεχίσουν την πίεση κατά του Ιράν στο πλαίσιο της επιχείρησης «Economic Fury» (ονομασία παρεμφερής με την ονομασία της στρατιωτικής επίθεσης στο Ιράν, «Epic Fury»).
Χωρίς ένα νέο απειλητικό τελεσίγραφο έναντι της Τεχεράνης, προειδοποιούν σύμβουλοι του Τραμπ, η χαλάρωση της πίεσης θα μπορούσε να επιτρέψει στο Ιράν να παρατείνει τις διαπραγματεύσεις, αυξάνοντας την πιθανότητα αναζωπύρωσης των συγκρούσεων.
Ο Αμερικανός ηγέτης προτίμησε έτσι να ερμηνεύσει την απροθυμία της ιρανικής ηγεσίας για διαπραγματεύσεις ως αποτέλεσμα «πόλωσης» και εσωτερικών διαμαχών στην ιρανική ηγεσία, κάτι που αναπαράγουν διεθνή και εγχώρια ΜΜΕ. Χαρακτήρισε τους Ιρανούς αξιωματούχους «βαθιά διχασμένους», ενώ στην ουσία τα ζόρια τα αντιμετωπίζει η αμερικανική πλευρά, αφού αυξάνεται η λαϊκή δυσαρέσκεια και αντίθεση στον πόλεμο από μεγάλη μερίδα του αμερικανικού λαού. Πληθαίνουν διαμαρτυρίες και βετεράνων, που προ ημερών διαμαρτυρήθηκαν για τον πόλεμο κατά του Ιράν μέσα στο κτίριο του Καπιτωλίου, ενώ είναι χαρακτηριστικό ότι το τελευταίο διάστημα η δημοτικότητα του Τραμπ είναι γύρω στο 35%.
Στο μεταξύ, χτες εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου διέψευσε ρεπορτάζ του περιοδικού «Newsweek» ότι το περασμένο Σάββατο σε κυβερνητική σύσκεψη ασφαλείας ο Τραμπ επιχείρησε να χρησιμοποιήσει τους κωδικούς για τα πυρηνικά όπλα, στη διάρκεια έντονης συζήτησης. Αφορμή για τις φήμες έδωσαν δηλώσεις του πρώην αξιωματούχου της CIA Λάρι Τζόνσον, ο οποίος εμφανίστηκε να υποστηρίζει - σε podcast στις 20 Απρίλη - ότι σε έκτακτη σύσκεψη στον Λευκό Οίκο στις 18 Απρίλη ο επιτελάρχης, στρατηγός Νταν Κέιν, «αντιστάθηκε σε προεδρική οδηγία» που περιλάμβανε τους λεγόμενους «πυρηνικούς κωδικούς».
Την ίδια ώρα που το διοικητήριο των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή (CENTCOM) αναπαράγει βίντεο με δηλώσεις του Πενταγώνου ότι οι αμερικανικές δυνάμεις «επανεξοπλίζονται, ανανεώνονται και προσαρμόζουν τις τακτικές, τις τεχνικές και τις διαδικασίες τους» κατά τη διάρκεια της εκεχειρίας, στην επιφάνεια βγαίνουν στοιχεία που αποτυπώνουν τις στρατιωτικές δυσκολίες για τις ΗΠΑ.
Σύμφωνα με ανάλυση του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών (CSIS), η αμερικανική επέμβαση κατά του Ιράν οδήγησε σε σημαντική εξάντληση αποθεμάτων πυρομαχικών.
Συγκεκριμένα, έχει χρησιμοποιηθεί σχεδόν το 50% των πυραύλων Patriot, πάνω από το ήμισυ των αναχαιτιστικών THAAD και πάνω από το 45% των Precision Strike Missiles (PrSM).
Η ανάλυση προειδοποιεί για «σημαντικά κενά», που θα χρειαστούν χρόνια για να καλυφθούν, δημιουργώντας κίνδυνο σε άλλα κρίσιμα μέτωπα της ιμπεριαλιστικής αντιπαράθεσης, όπως στον Δυτικό Ειρηνικό.
Το δε υπουργείο Αμυνας των ΗΠΑ δηλώνει ότι δεν γνωρίζει ακόμα πόσο θα κοστίσει η επισκευή των αμερικανικών βάσεων στη Μέση Ανατολή, οι οποίες χτυπήθηκαν έντονα από τα ιρανικά αντίποινα, ούτε αν και ποιες θα επισκευάσει.
Απέναντι στους ισχυρισμούς και τις πιέσεις των ΗΠΑ περί «οικονομικής κατάρρευσης», το Ιράν αντιτάσσει την αυτάρκεια σε πρώτες ύλες και τρόφιμα (λόγω και των πολυετών «δυτικών» κυρώσεων). Ο Ιράν υπουργός Γεωργίας, Γκολαμρεζά Νούρι, δήλωσε χτες ότι «παρά τον αμερικανικό ναυτικό αποκλεισμό, δεν έχουμε πρόβλημα στον ανεφοδιασμό βασικών αγαθών και τροφίμων, εξαιτίας της έκτασης της χώρας και της δυνατότητας εισαγωγών από διαφορετικές συνοριακές περιοχές». Τόνισε ακόμα ότι το 85% των αγροτικών προϊόντων και βασικών ειδών παράγεται στο Ιράν και υπάρχει επισιτιστική αυτάρκεια.
Το ίδιο 24ωρο οι Ιρανοί «Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης» δήλωσαν «έτοιμοι» να προκαλέσουν «απρόσμενα» γεγονότα στα πεδία μάχης, που ξεπερνούν τους υπολογισμούς «των εχθρών σε ΗΠΑ - Ισραήλ». Σε χτεσινή ανακοίνωση με αφορμή την επέτειο συγκρότησης των «Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης» επαναλαμβάνουν πως οι δυνάμεις τους και η πολιτοφυλακή εθελοντών Basij «είναι έτοιμοι» να δημιουργήσουν εξελίξεις και σοκαριστικά γεγονότα στα πεδία συγκρούσεων, κάνοντας ξανά λόγο μέσα σε ένα 24ωρο για «νέα χαρτιά στο πεδίο της μάχης».
Την ίδια ώρα συνεχίζονται καθημερινά μαζικές αντιπολεμικές διαδηλώσεις σε πολλές πόλεις του Ιράν.
Τουλάχιστον δύο εμπορικά πλοία δέχτηκαν επιθέσεις χτες στα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με πληροφορίες του βρετανικού οργανισμού ναυτιλίας UKMTO.
Το πρώτο συμβάν αφορά το εμπορικό πλοίο ελληνικών συμφερόντων «Epaminondas», με σημαία Λιβερίας. Σημειώθηκε στα Στενά του Ορμούζ, όπου το πλοίο υπέστη ζημιά στη γέφυρά του αφότου δέχτηκε πυρά από ρουκέτες και χειροβομβίδες ενώ έπλεε 15 ν.μ. βορειοδυτικά του Ομάν. Στη συνέχεια το σκάφος πλησίασε ταχύπλοο των «Φρουρών της Επανάστασης», που επιβεβαίωσε ότι όλα τα μέλη του πληρώματος ήταν ασφαλή και ότι δεν υπήρξε φωτιά στο σκάφος, ούτε βλάβη με συνέπειες για το θαλάσσιο περιβάλλον. Ο καπετάνιος του ελληνικών συμφερόντων πλοίου δήλωσε ότι δεν είχε δεχτεί προειδοποίηση μέσω τηλεπικοινωνιακών συστημάτων, και ότι είχε ενημερωθεί πως είχε άδεια να περάσει από τα Στενά του Ορμούζ.
Ενα δεύτερο εμπορικό σκάφος, το «MSC Francesca», με σημαία Παναμά, αναφέρθηκε ότι δέχτηκε επίθεση κοντά στα Στενά του Ορμούζ και ότι κατασχέθηκε, χωρίς να υποστεί ζημιές, ενώ το πλήρωμά του παρέμενε σώο και ασφαλές.
Ακολούθως, το ιρανικό «Κέντρο Πολεμικών Μηνυμάτων» ανακοίνωσε ότι τα πλοία «MSC Francesca» και «Epaminondas» κατασχέθηκαν με την κατηγορία ότι παραβίασαν κανονισμούς ναυσιπλοΐας και ότι κινήθηκαν χωρίς τις απαιτούμενες άδειες, θέτοντας σε κίνδυνο την ασφάλεια της περιοχής. Οι ιρανικές αρχές υποστηρίζουν ότι τα πλοία οδηγήθηκαν προς τις ακτές του Ιράν.
Παρ' όλα αυτά, το ελληνικό υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής διαψεύδει ότι κατασχέθηκε το πλοίο «Epaminondas», κατηγορώντας τις ιρανικές αρχές πως έκαναν ανακοινώσεις που δεν ισχύουν.
Στη συνέχεια ανακοινώθηκε ότι ένα τρίτο φορτηγό πλοίο μεταφοράς κοντέινερ, με σημαία Λιβερίας, δέχτηκε πυρά χτες καθώς έπλεε σε απόσταση 8 ναυτικών μιλίων δυτικά του Ιράν διασχίζοντας τα Στενά του Ορμούζ. Το πλοίο φέρεται να διέκοψε τον πλου και ότι το πλήρωμά του είναι ασφαλές, αλλά δεν έγιναν γνωστά βασικά στοιχεία.