Από εκεί λοιπόν νομίζω ότι προέρχεται το σοκ διαρκείας. Η Ενέργεια θα είναι πιο ακριβή και δεν νομίζω ότι υπάρχει καμία δυτική στρατιωτική επιχείρηση συνοδείας που θα το ξεκαθαρίσει.

Τα έθνη θα ήταν πρόθυμα να πληρώσουν το Ιράν για αυτό, γιατί θα ήταν καλύτερη επιλογή από το κλείσιμο του Στενού. Και μπορώ να φανταστώ ευρωπαϊκές χώρες να διαπραγματεύονται με το Ιράν για πρόσβαση σε αυτή τη βάση».

Αυτά τόνισε προχθές ο Βρετανός διπλωμάτης, επί χρόνια στέλεχος του υπουργείου Εξωτερικών και εθνικός σύμβουλος ασφαλείας, Π. Ρίκετς, σκιαγραφώντας τη νέα πραγματικότητα που διαμορφώνεται από την ιμπεριαλιστική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, ακόμη κι αν ο πόλεμος στο Ιράν τελείωνε «αύριο».

Την Τρίτη το κοινοβούλιο του Ιράν ψήφισε νομοσχέδιο για την επισημοποίηση της είσπραξης διοδίων από τα πλοία που διέρχονται από το Στενό του Ορμούζ - ένα μέτρο που θα θεσμοθετήσει τον οικονομικό έλεγχο της Τεχεράνης στο σημείο. Το νομοσχέδιο, το οποίο απαιτεί τη συμφωνία άλλων χωρών που συνορεύουν με το Ορμούζ, θα επιβάλει τέλη στη ναυτιλία, στη διαμετακόμιση Ενέργειας και τις προμήθειες τροφίμων που διέρχονται από την πλωτή οδό.

Το βέβαιο είναι πως οι λαοί πληρώνουν το τίμημα αυτών των γεωπολιτικών ανταγωνισμών και συγκρούσεων με διαταραχές στο εμπόριο, πανάκριβη Ενέργεια, πολεμική οικονομία και τελικά με το ίδιο τους το αίμα όταν κληθούν να πολεμήσουν για τα συμφέροντα των μονοπωλιακών ομίλων.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα στον διεθνή Τύπο, το Ιράν έχει δημιουργήσει έναν de facto ασφαλή διάδρομο βόρεια του νησιού Λαράκ, επιδιώκοντας να εκμεταλλευτεί τον έλεγχο της ναυτιλίας στην πιο σημαντική αρτηρία μεταφοράς πετρελαίου στον κόσμο.

Η κυκλοφορία μέσω του Στενού του Ορμούζ έχει μειωθεί κατά 90% από την έναρξη της επίθεσης ΗΠΑ - Ισραήλ στο Ιράν στις 28 Φλεβάρη, με το Ιράν να στοχεύει πλοία που προσπαθούν να διασχίσουν την πλωτή οδό ασκώντας πίεση.

Επιλεγμένα πλοία δρομολογούνται μέσω των ιρανικών χωρικών υδάτων κοντά στο νησί Λαράκ - στα ανοιχτά των ακτών του λιμανιού Μπαντάρ Αμπάς - όπου το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) και οι λιμενικές Αρχές ελέγχουν κάθε πλοίο πριν επιτρέψουν τη διέλευση.

Οι Φρουροί της Επανάστασης «έχουν επιβάλει de facto καθεστώς "σταθμού διοδίων"», δήλωσε η εταιρεία ναυτιλιακών ερευνών «Lloyd's List Intelligence» στο CNBC.

Και οι 57 διελεύσεις που καταγράφηκαν από τις 13 Μάρτη έχουν κάνει παράκαμψη μέσω του στενού καναλιού βόρεια του νησιού Λαράκ, κοντά στην ιρανική ακτογραμμή, σηματοδοτώντας έναν «ελεγχόμενο, βασισμένο σε άδειες διάδρομο με επιλεκτική πρόσβαση», σύμφωνα με την εταιρεία ναυτιλιακών πληροφοριών «Windward».

Πλοία παρατηρήθηκαν επίσης να σχηματίζουν ουρές βόρεια του νησιού, περιμένοντας άδεια.

«Το Ιράν λαμβάνει επιμελή μέτρα για να διασφαλίσει ότι μόνο ορισμένα πλοία μπορούν να περάσουν, δίνοντας προτεραιότητα σε χώρες με πιο φιλικές σχέσεις ή πλοία με δεσμούς με το δικό τους εμπόριο», δήλωσε αναλύτρια της «Lloyd's List Intelligence».

Η πλειοψηφία των διελεύσεων που έχουν καταγραφεί αφορά πλοία ιρανικών, ελληνικών και κινεζικών συμφερόντων, αλλά και κάποια πλοία από το Πακιστάν και την Ινδία, σύμφωνα με την «Lloyd's List Intelligence».

Αρκετές κυβερνήσεις - συμπεριλαμβανομένης της Ινδίας, του Πακιστάν, του Ιράκ, της Μαλαισίας και της Κίνας - φέρονται να βρίσκονται σε άμεσες συνομιλίες με την Τεχεράνη, για να συντονίσουν τις διελεύσεις.

Δύο μεγάλα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων που συνδέονται με την COSCO της Κίνας ολοκλήρωσαν τη διαδρομή μέσω του Λαράκ, νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, στην πρώτη επιβεβαιωμένη διέλευση από έναν μεγάλο κινεζικό μεταφορέα εμπορευματοκιβωτίων από την έναρξη του πολέμου, σύμφωνα με την Kpler.

Η Ινδία έχει εξασφαλίσει ασφαλείς διελεύσεις για τα ινδικά δεξαμενόπλοια χωρίς πληρωμή ή προηγούμενη άδεια, σύμφωνα με τοπικά μέσα ενημέρωσης.

Οι χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας που έχουν υποστεί το κύριο βάρος του σοκ εφοδιασμού καυσίμων, όπως η Μαλαισία και η Ταϊλάνδη, φέρονται επίσης να έχουν εξασφαλίσει διαβεβαιώσεις από το Ιράν για την ασφαλή διέλευση των πλοίων τους.

Η διαπραγμάτευση με το Ιράν για τη διέλευση φορτίων μπορεί να λειτουργήσει ως προσωρινή λύση, αλλά «κανείς δεν αισθάνεται άνετα με το ενδεχόμενο μία χώρα - ειδικά το Ιράν - να ελέγχει επ' αόριστον τα Στενά του Ορμούζ», δήλωσε ο πρώην Αμερικανός διπλωμάτης Γ. Κλάιν, που είναι συνεργάτης συμβούλων στο Βερολίνο της FGS Global.

«Πολλές χώρες μπορεί να υποστηρίξουν μια εκεχειρία που θα επιτρέψει την επαναλειτουργία του περάσματος, ακόμη κι αν το Ιράν διατηρεί de facto τη δυνατότητα ελέγχου», ανέφερε. «Μακροπρόθεσμα, ωστόσο, μπορούμε να αναμένουμε συντονισμένες προσπάθειες για τη δημιουργία υψηλών αντικινήτρων ώστε να αποτραπεί το Ιράν από την εκμετάλλευση της επιρροής του στη ναυσιπλοΐα», όπως κυρώσεις, διπλωματικές πιέσεις, ακόμη και στρατιωτική παρουσία.

Τέτοια σχέδια επεξεργάζονται και οι Ευρωπαίοι με τη διεθνή συμμαχία για το Ορμούζ που προετοιμάζουν, με στόχο να παρέμβουν, όπως λένε, μετά το τέλος του πολέμου, την «επόμενη μέρα» για «διασφάλιση της ναυσιπλοΐας».

Η Ινδία, η οποία διαπραγματεύεται απευθείας με το Ιράν για την ασφαλή διέλευση των πλοίων της, δεν υποστηρίζει τον έλεγχο του Στενού του Ορμούζ από την Ισλαμική Δημοκρατία, αλλά επιδιώκει να χρησιμοποιήσει πολυμερή φόρουμ, όπως τα Ηνωμένα Εθνη, για να πιέσει την Τεχεράνη να ανοίξει το πέρασμα, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τη θέση της κυβέρνησης.

Πολλές κυβερνήσεις στην περιοχή της Ασίας έχουν επιδιώξει να διατηρήσουν ανοιχτούς διπλωματικούς διαύλους με το Ιράν. Η Νότια Κορέα έχει επίσης αποφύγει την αυστηρή καταδίκη οποιασδήποτε πλευράς, ενώ η Ιαπωνία έχει αφήσει ανοιχτό ένα κανάλι επικοινωνίας σε περίπτωση που παραμείνει το υπάρχον καθεστώς.

Ο πόλεμος ΗΠΑ - Ισραήλ στο Ιράν επιταχύνει τα «ματωμένα» σχέδια για δρόμους μεταφοράς Ενέργειας και εμπορευμάτων και επιπλέον προκύπτουν νέα ανταγωνιστικά σχέδια ανάλογα με τα ιδιαίτερα συμφέροντα.

Τα κράτη του Κόλπου επιδιώκουν να δημιουργήσουν ένα νέο δίκτυο αγωγών, δρόμων και σιδηροδρομικών γραμμών, ώστε να σταματήσουν να εξαρτώνται από τα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με τους «Financial Times».

Πιο συγκεκριμένα εξετάζουν την επέκταση των πετρελαιαγωγών τους πέρα από τα Στενά του Ορμούζ, σε μια προσπάθεια να μειώσουν την εξάρτησή τους από αυτό το ζωτικής σημασίας θαλάσσιο πέρασμα για τις εξαγωγές τους.

Το ρεπορτάζ αναφέρει ότι μία από τις βασικές επιλογές που εξετάζονται περιλαμβάνει μια εμπορική διαδρομή που θα συνδέει την Αραβική Χερσόνησο με τη Μεσόγειο μέσω του λιμανιού της Χάιφα.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Σαουδική Αραβία ήταν η μοναδική χώρα του Κόλπου που κατάφερε να διατηρήσει σταθερή ροή εξαγωγών πετρελαίου κατά τη διάρκεια του πολέμου, κυρίως χάρη στον αγωγό Ανατολής - Δύσης, ο οποίος συνδέει τα πετρελαϊκά της κοιτάσματα με το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, παρακάμπτοντας τα Στενά.

Ενα υψηλόβαθμο στέλεχος του ενεργειακού τομέα στον Κόλπο αποκάλυψε ότι «αν κοιτάξουμε πίσω, ο αγωγός Ανατολής - Δύσης μοιάζει με μια ιδιοφυή κίνηση».

Εξάλλου, τα νέα έργα που εξετάζονται δεν αφορούν μόνο έναν νέο αγωγό ή την επέκταση της υπάρχουσας υποδομής, αλλά μάλλον τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου δικτύου αγωγών, σιδηροδρόμων και δρόμων που θα επιτρέψουν την απεξάρτηση από τα Στενά του Ορμούζ.

Το βασικό έργο που ξεχωρίζει είναι ο οικονομικός διάδρομος IMEC, υπό την ηγεσία των Ηνωμένων Πολιτειών, ο οποίος θα συνδέει την Ινδία με τη Μεσόγειο μέσω ενός δικτύου δρόμων, σιδηροδρομικών γραμμών και αγωγών. Η μεγαλύτερη «πρόκληση» για την υλοποίηση του σχεδίου είναι η εξασφάλιση της έγκρισης της Σαουδικής Αραβίας για την ένταξη του λιμανιού της Χάιφα στη διαδρομή.

Είναι χαρακτηριστικά όσα δηλώνει ο Γιόσι Αμπου, διευθύνων σύμβουλος της ισραηλινής εταιρείας NewMed Energy: Οι αγωγοί που καταλήγουν στη Μεσόγειο είναι απαραίτητοι για να μπορούν τα κράτη «να ελέγχουν το μέλλον τους, μαζί με τους συμμάχους τους». «Χρειάζεσαι πετρελαιαγωγούς και σιδηροδρομικές συνδέσεις σε όλη την περιοχή, στην ξηρά, χωρίς να δίνεις σε άλλους σημεία στρατηγικής πίεσης για να μας στραγγαλίσουν»...

Επιπλέον, επιχειρείται παράκαμψη των Στενών του Ορμούζ και οδικώς. Οι ιρακινές αρχές ξεκίνησαν χτες και επίσημα την εξαγωγή αργού πετρελαίου στη Μεσόγειο, οδικώς μέσω Συρίας. Κομβόι εκατοντάδων (περίπου 300) μεγάλων βυτιοφόρων χτες από το ιρακινό μεθοριακό πέρασμα με τη Συρία, Αλ Τανφ αλ Ουαλίντ, με απώτερο στόχο το διυλιστήριο Μπανίγιας της Συρίας στις ακτές της Μεσογείου.

Σύμφωνα με το συριακό πρακτορείο ειδήσεων SANA, στο συριακό έδαφος αναμένονταν χτες 299 ιρακινά βυτιοφόρα γεμάτα αργό πετρέλαιο, τα οποία θα περνούσαν το πέρασμα αλ Τανφ για πρώτη φορά από το 2015.

Αξίζει να σημειωθεί ότι από τα μέσα Μαρτίου το ιρακινό πετρέλαιο εξάγεται μέσω αγωγού 970 χλμ. που ξεκινά από το Κιρκούκ και καταλήγει στο λιμάνι Τζεϊχάν της Τουρκίας, μετά από συμφωνία μεταξύ Βαγδάτης και ιρακινού Κουρδιστάν.