Το «κοσμικό θαυμαστικό» των γαλαξιών VV 340A (πάνω) και VV 340B (κάτω), ενός ζεύγους γαλαξιών που συνενώνονται περίπου 450 έτη φωτός μακριά από τη Γη. |
Υπάρχουν δύο τρόποι εμφάνισης πιδάκων από υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες. Σύμφωνα με τον πρώτο, ο λευκοπυρωμένος δίσκος συσσώρευσης υλικού, που πρόκειται να πέσει στη μαύρη τρύπα, θερμαίνει το κοντινό σε αυτόν αέριο. Τότε αυτό διαστέλλεται και σπρώχνει το πιο κρύο αέριο προς τα έξω, το οποίο βγαίνει από τη μαύρη τρύπα από δύο αντικριστούς κώνους στους πόλους περιστροφής της. Σύμφωνα με τον δεύτερο τρόπο, δημιουργούνται πίδακες σωματιδίων και ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας από τους πόλους της τρύπας, που σπρώχνουν αέριο μακριά, έξω από τον γαλαξία. Παρ' όλα αυτά, αυτοί οι πίδακες βοηθούν τον σχηματισμό νέων άστρων, καθώς συμπιέζουν νέφη αερίων, τα οποία στη συνέχεια καταρρέουν σχηματίζοντας άστρα. Ομως στον VV 340A οι αστρονόμοι παρατήρησαν κάτι τελείως διαφορετικό.
Καλλιτεχνική απόδοση του ρεύματος που ξεπηδά από την υπερμεγέθη μαύρη τρύπα στο κέντρο του γαλαξία VV 340A, βασισμένη στις παρατηρήσεις στο οπτικό, υπέρυθρο και ραδιοφωνικό τμήμα του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος. |
Χρησιμοποιώντας τα υπέρυθρα «μάτια» του διαστημικού τηλεσκοπίου Τζέιμς Γουέμπ, μπόρεσαν να δουν μέσα από την πυκνή σκόνη ένα τεράστιο νέφος ιονισμένου πλάσματος, που εκτεινόταν 20.000 έτη φωτός, περισσότερο από κάθε άλλο νέφος πλάσματος που έχει παρατηρηθεί ποτέ. Αυτό το πλάσμα εκτινάσσεται με τεράστια ταχύτητα και έχει ακριβώς το σχήμα S που έχει και ο πίδακας που βγαίνει από τη μαύρη τρύπα, σχήμα χαρακτηριστικό της προπόρευσης, δηλαδή της ταλάντευσης που κάνει μια σβούρα καθώς επιβραδύνεται. Οι ερευνητές δεν έχουν καταλήξει στην αιτία αυτής της ταλάντευσης, πιθανολογούν όμως ότι ίσως οφείλεται σε αστάθεια του δίσκου συσσώρευσης γύρω από τη μαύρη τρύπα, που παρουσιάζεται όταν μια μεγάλη μάζα αερίου πέφτει προς μέσα της, κάνοντας τον δίσκο να γύρει. Μια άλλη ερμηνεία μπορεί να είναι η ύπαρξη όχι μιας, αλλά δύο υπερμεγέθων μαύρων τρυπών στο κέντρο του VV 340A, που περιφέρονται η μια γύρω από την άλλη και η βαρύτητά τους μετακινεί τον πίδακα, όπως το περιστροφικό ποτιστήρι κήπου μετακινεί τον πίδακα νερού.