Παρασκευή 22 Ιούνη 2018
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 13
ΔΙΕΘΝΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ (ΤΕΤΡΑΣΕΛΙΔΟ)
ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΑΓΚΑΗΣ
Σε πορεία αναβάθμισης που φέρνει ανακατατάξεις στη διεθνή «σκακιέρα»

Οι ηγέτες των 8 κρατών - μελών στην πρόσφατη Σύνοδο

AP

Οι ηγέτες των 8 κρατών - μελών στην πρόσφατη Σύνοδο
Δεν ήταν λίγοι εκείνοι που το Σαββατοκύριακο 9 - 10 Ιούνη επέλεξαν να σχολιάσουν ότι ενώ στη Σύνοδο του G7 (των 7 ισχυρότερων αναπτυγμένων καπιταλιστικών οικονομιών) ξεχώρισαν οι εντάσεις και οι τριβές, στη 18η Σύνοδο Κορυφής της Οργάνωσης για τη Συνεργασία της Σαγκάης (SCO), που γινόταν σχεδόν ταυτόχρονα, υπήρξαν άφθονες εικόνες ενότητας και σημαντικές διαθέσεις σύσφιξης της συνεργασίας.

Η ασιατική διπλωματική ιστοσελίδα «The Diplomat» φιλοξένησε την Τρίτη μεγάλη ανάλυση με τίτλο «Μια Δύση σε κρίση, μία Ανατολή αναδυόμενη; Συγκρίνοντας τους G7 και τη SCO», αναφέροντας ότι «οι δύο Σύνοδοι, που έγιναν σχεδόν τις ίδιες μέρες, προκαλούν εύκολες συγκρίσεις ως προς τον τόνο και τις οπτικές». Ενδεικτική ήταν και η δήλωση του Βλαντιμίρ Πούτιν, όταν κλήθηκε να σχολιάσει την αναθέρμανση της συζήτησης για επανεμφάνιση του G8 (δηλαδή επιστροφή της Ρωσίας στο γκρουπ των ισχυρότερων καπιταλιστικών οικονομιών, από όπου έφυγε στον απόηχο της σύγκρουσης στην Ουκρανία). Εκφράζοντας το ενδιαφέρον της Μόσχας να ενισχύσει τον διάλογο με τους πρώην εταίρους της στο - άλλοτε - G8, ο Ρώσος Πρόεδρος επέλεξε να πει ότι «βεβαίως και είμαστε έτοιμοι για διάλογο», προσθέτοντας ευθύς αμέσως πως «η αγοραστική δύναμη των μελών της SCO είναι μεγαλύτερη από εκείνη των μελών του G7», αναδεικνύοντας δηλαδή ότι η SCO εξελίσσεται γοργά σε έναν ισχυρό μοχλό προώθησης ισχυρών γεωπολιτικών και μονοπωλιακών σχεδιασμών. Εχει ξεπεράσει κατά πολύ το ρόλο μιας «περιφερειακής ένωσης», όπως πρωτοκαθιερώθηκε το 2002 (με ιδρυτικά μέλη Ρωσία, Κίνα, Τατζικιστάν, Ουζμπεκιστάν, Κιργιστάν, Καζακστάν), που είχε βασικό μάλιστα αντικείμενο τη συνεργασία σε ζητήματα ασφάλειας. Ιδιαίτερα από το 2017 διευρύνθηκε και με την Ινδία και το Πακιστάν.

Φυσικά, η ίδια η ίδρυση της SCO, λίγα χρόνια μετά την ανατροπή της ΕΣΣΔ, δεν ήταν παρά συνέπεια της προσπάθειας των ανερχόμενων τότε αστικών τάξεων σε πρώην σοσιαλιστικές χώρες να «αναρριχηθούν» στη γειτονιά τους και να αποκτήσουν συμμαχίες για τη διείσδυσή τους σε αγορές όπου το προβάδισμα είχαν αντίπαλα μονοπώλια. Ιδιες αντιλαϊκές επιδιώξεις κρύβονται και σήμερα πίσω από την αποφασιστική προσπάθεια αναβάθμισης της SCO (αλλά και άλλων διακρατικών ιμπεριαλιστικών οργανώσεων όπως οι BRICS κ.τ.λ.): Η αναμέτρηση για τον έλεγχο πρώτων υλών, αγορών και σφαιρών γεωπολιτικής επιρροής.

Πάντως, πρέπει να είναι καθαρό ότι και εντός της SCO υπάρχουν σημαντικές διαφωνίες. «Στεγάζει» άλλωστε δυνάμεις του διαμετρήματος της Κίνας και της Ρωσίας, που αντικειμενικά δεν μπορούν παρά να έχουν και συγκρουόμενα συμφέροντα, καταρχήν για το προβάδισμα στην ίδια τη γοργά αναπτυσσόμενη «γειτονιά» της Κεντρικής, Νότιας και Ανατολικής Ασίας. Ακόμα, παραμένουν σοβαρές οι τριβές ανάμεσα στην Κίνα και την Ινδία, αλλά και στην Ινδία και το Πακιστάν (που διατηρούν εδαφικές και φυσικά πολλές ακόμα διαφορές).

Ωστόσο, ο «βαθμός συνοχής» που σήμερα χαρακτηρίζει τις δύο συγκεκριμένες ιμπεριαλιστικές ενώσεις, φωτίζει ευρύτερες ανακατατάξεις που προχωρούν στη διεθνή ιμπεριαλιστική «σκακιέρα», της ρευστότητας και της περιπλοκότητας που χαρακτηρίζει μια σειρά συνεργασίες, αλλά και των «νέων οριζόντων» που ανοίγονται για την κλιμάκωση της επιθετικότητας των ιμπεριαλιστών.

Οι «Ευρασιάτες G8»

Ειδικά μετά την ένταξη Ινδίας και Πακιστάν στη SCO, η Οργάνωση αποτελεί - από πλευράς πληθυσμού και έκτασης - τη μεγαλύτερη διακρατική ένωση στον πλανήτη. Η κινεζική «Λαϊκή Ημερησία» τόνιζε πρόσφατα ότι με τα οκτώ της, πλέον, μέλη, η SCO εκπροσωπεί πάνω από το 60% της ευρασιατικής επικράτειας και σχεδόν το 50% του παγκόσμιου πληθυσμού.

Ο γγ της SCO Ρασίντ Αλίμοφ χρησιμοποίησε στις 8 Ιούνη τον όρο «Ευρασιάτες G8», για να περιγράψει το σχήμα με το οποίο οι ηγέτες των 8 μελών της SCO θα συναντιούνταν στο Τσινγκντάο της Κίνας «για να καθορίσουν τη νέα τροχιά της περαιτέρω ανάπτυξης της Οργάνωσης λαμβάνοντας υπόψιν σημαντικές αλλαγές στο σύστημα των διεθνών σχέσεων και τις αυξημένες παγκόσμιες απειλές και προκλήσεις».

Το ίδιο το Τελικό Ανακοινωθέν της Συνόδου Κορυφής της SCO αντανακλά τις αυξημένες αξιώσεις με τις οποίες σχεδιάζεται να αξιοποιηθεί η Οργάνωση, για να αναμετρηθεί με εκπροσώπους αντίπαλων μονοπωλίων. «Ο δυναμικά αναπτυσσόμενος κόσμος διανύει μια περίοδο μεγάλων αλλαγών και μετατροπής. Το γεωπολιτικό πλαίσιο διαφοροποιείται και γίνεται πολυπολικό και οι δεσμοί ανάμεσα στις χώρες (του αναπτυσσόμενου κόσμου) γίνονται στενότεροι. Την ίδια στιγμή, αυξάνεται η αστάθεια και η αβεβαιότητα, η κατάσταση της παγκόσμιας οικονομίας παραμένει ασταθής παρά τις θετικές αλλαγές, η οικονομική παγκοσμιοποίηση βρίσκεται αντιμέτωπη με την επέκταση πολιτικών μονομερούς προστατευτισμού και άλλες αλλαγές στο διεθνές εμπόριο... Η αντίδραση σε αυτές τις παγκόσμιες προκλήσεις απαιτεί επείγουσα ανάπτυξη συλλογικών και αποτελεσματικών προσεγγίσεων της παγκόσμιας κοινότητας», σημειώνεται σε αυτό.

Το παραπάνω απόσπασμα είναι χαρακτηριστικό της σημασίας που κινεζικά, ρωσικά, ινδικά και άλλα μονοπώλια αποδίδουν σε ενώσεις όπως η SCO, προκειμένου όχι μόνο να διασφαλίσουν τη σημερινή τους θέση, αλλά και να τη διευρύνουν, δεδομένων των «ευκαιριών» που γεννούν οι αναταράξεις οι οποίες μεγαλώνουν από την ανισόμετρη καπιταλιστική ανάπτυξη και τη συνεχή όξυνση του μονοπωλιακού ανταγωνισμού. Οι «σπόντες» προς όσους «επεκτείνουν» «πολιτικές μονομερούς προστατευτισμού» δεν είναι καθόλου τυχαίες, εκφράζουν αυξημένη ετοιμότητα ισχυρών μονοπωλιακών συμφερόντων να καλύψουν τυχόν «κενά» που προκαλεί η διάρρηξη ή επανεξέταση πολύχρονων συνεργασιών. Είναι σίγουρο για παράδειγμα ότι οι δασμοί που αυξάνουν καταιγιστικά οι ΗΠΑ σε μια σειρά εισαγόμενα προϊόντα ή που «ανταλλάσσουν» με την ΕΕ, δημιουργούν αυξημένες προσδοκίες σε ασιατικά και άλλα μονοπώλια, που καιροφυλακτούν εδώ και χρόνια για να ενισχύσουν τη δική τους θέση στην ευρωπαϊκή αγορά κ.τ.λ.

Μεταξύ άλλων, το Τελικό Ανακοινωθέν δίνει έμφαση στην υλοποίηση της «Στρατηγικής Ανάπτυξης της SCO μέχρι το 2025», ξεχωρίζοντας τη σημασία που έχει η σύσφιξη της συνεργασίας των κρατών - μελών στους τομείς της Ασφάλειας, του Εμπορίου, των Μεταφορών, της Ενέργειας, αλλά και της Αγροτικής Ανάπτυξης. Ειδική αναφορά γίνεται σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα όπως η Ασιατική Τράπεζα Επενδύσεων Υποδομών, η Νέα Αναπτυξιακή Τράπεζα, το Ταμείο για το «Δρόμο του Μεταξιού», το Ταμείο Οικονομικής Ανάπτυξης Κίνας - Ευρασίας και άλλα, στη δημιουργία των οποίων πρωτοστάτησαν δυνάμεις όπως η Κίνα και η Ρωσία, για την προώθηση γιγάντιων επενδυτικών σχεδίων που ήδη επηρεάζουν τις ισορροπίες στη χάραξη νέων ενεργειακών διαδρομών, νέων εμπορικών διαύλων, τον εκσυγχρονισμό των δικτύων υποδομών σε όλη την Ασία, την «επανεξέταση» παλιών και νέων επιχειρηματικών συνεργασιών που ενώνουν Δύση και Ανατολή, όπως και τις κρίσιμες από πολλές πλευρές περιφέρειες της Αφρικής και της Μέσης Ανατολής.

Ακόμα, δεν περνά απαρατήρητη η ειδική αναφορά στην ανάγκη να μελετηθούν πολύ συγκεκριμένα τα περιθώρια χρήσης των εθνικών νομισμάτων στις εμπορικές και άλλες οικονομικές σχέσεις των μελών της Οργάνωσης, όπως και η έγκριση ειδικού Ανακοινωθέντος «για την απλοποίηση των εμπορικών διαδικασιών», το οποίο σημείωνε μεταξύ άλλων: «Τα μέλη της SCO είμαστε πεπεισμένα ότι είναι αναγκαία η συνέχιση της συζήτησης σχετικών (με το εμπόριο) προσεγγίσεων ώστε να απλοποιηθεί το εμπόριο στην περιοχή (μας), συνυπολογίζοντας τη σημασία των κοινών προσπαθειών που χρειάζονται για την υποστήριξη και την ενίσχυση του συστήματος πολυμερούς εμπορίου που βασίζεται στις αρχές του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου».

Στο περιθώριο της Συνόδου προωθήθηκαν και μια σειρά επενδυτικές συνεργασίες. Οι ηγέτες Ρωσίας, Κίνας και Μογγολίας είχαν ειδική συνάντηση για «πρωτοβουλίες» κατασκευής αγωγών μεταφοράς πετρελαίου και αερίου, όπως και οδικών αξόνων και σιδηροδρόμων.

Οι τομείς που μπαίνουν σε προτεραιότητα από όλα τα μέλη της SCO αφορούν σε «προώθηση πολυμερούς συνεργασίας στις μεταφορές, αύξηση των προοπτικών της περιοχής στη διαμετακόμιση και τις επικοινωνίες, ανάπτυξη οδικών και σιδηροδρομικών δικτύων, συμπεριλαμβανομένων αυτοκινητοδρόμων ταχείας κυκλοφορίας, δημιουργία κέντρων πολύμορφης εφοδιαστικής αλυσίδας» κ.τ.λ. Πρόκειται για πεδία επιχειρηματικής δράσης, που μπορεί να αποδειχθούν εξαιρετικά κερδοφόρα για πολλά μονοπώλια, δεδομένης της σημασίας που η Ασία αποκτά σε όλο και περισσότερα γεωπολιτικά και επενδυτικά σχέδια, των αυξημένων ρυθμών καπιταλιστικής ανάπτυξης σε αρκετές χώρες, άλλων πλεονεκτημάτων που εντοπίζουν πολυεθνικοί κολοσσοί, όπως για παράδειγμα το νεαρό εργατικό δυναμικό, γοργά αυξανόμενα μεσοαστικά στρώματα, οι μεγάλες αγορές.


Α. Μ


Κορυφή σελίδας

Τετρασέλιδα του «Ρ»
Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org