Κυριακή 2 Ιούνη 2013
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 3
ΕΝΘΕΤΗ ΕΚΔΟΣΗ: "7 ΜΕΡΕΣ ΜΑΖΙ"
ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΜΟΥΣΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ
Ενας αιώνας πάλης

Ο ΠΜΣ στη φετινή Πρωτομαγιά
Ο ΠΜΣ στη φετινή Πρωτομαγιά
Τα εκατό χρόνια ύπαρξης και δράσης του γιορτάζει φέτος ο Πανελλήνιος Μουσικός Σύλλογος, καθιστώντας τον έτσι το αρχαιότερο καλλιτεχνικό σωματείο της χώρας. Με αφορμή αυτήν την επέτειο, ο «Ρ» συζήτησε με τον πρόεδρο του ΠΜΣ, Βασίλη Παρασκευόπουλο.

-- Πώς ξεκίνησε ο ΠΜΣ;

-- «Δημιουργήθηκε το 1913 από τους μουσικούς που εργάζονταν στην ορχήστρα του Ωδείου Αθηνών, του προπομπού της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών. Αυτό δείχνει ότι δε συνδικαλίστηκαν μουσικοί του ελεύθερου επαγγέλματος που έπαιζαν πρώτα με μία ορχήστρα σε ένα κέντρο και μετά σε ένα πανηγύρι, αλλά ήταν μέλη μιας ορχήστρας που είχαν συγκροτημένα εργασιακά δικαιώματα και προφανώς συλλογικά προσπαθούσαν να έχουν κάποιες κατακτήσεις. Ταξικό προσανατολισμό απέκτησε αργότερα, όταν έπαιξε το ρόλο του ομοιοεπαγγελματικού σωματείου, δηλαδή των μουσικών που δούλευαν σε όλους τους χώρους. Και αυτό λειτουργούσε για δεκαετίες. Σήμερα, αυτή η πορεία εκφράζεται και με τη σύνδεση του ΠΜΣ με τις δυνάμεις του ταξικού συνδικαλιστικού κινήματος, του ΠΑΜΕ.

Σε μια ιστορία 100 χρόνων περιλαμβάνονται και πολύ δύσκολες περίοδοι. Παγκόσμιοι πόλεμοι, κατοχή, χούντες, εμφύλιος. Μέσα από το σύλλογο πέρασε η συντριπτική πλειοψηφία των περισσότερων γνωστών καλλιτεχνών της χώρας μας. Μέσα από αυτή την ιστορία αναδείχθηκαν σημαντικές στιγμές. Μέσα στην κατοχή ο ΠΜΣ, με απόφαση του ΔΣ εντάχθηκε στο ΕΑΜ και λειτουργούσε παράνομος πολύγραφος. Τέλη δεκαετίας του '50 αρχές '60 πρόεδρος ήταν ο Αλέκος Ξένος. Ενας άνθρωπος που βοήθησε ώστε να υπάρχουν σημαντικές κατακτήσεις για τους μουσικούς. Ηταν ένας στρατευμένος καλλιτέχνης, κομμουνιστής, που δρούσε μέσα στο συνδικαλιστικό κίνημα. Γι' αυτό το περιεχόμενο της δράσης του τον διέγραψαν από την Ενωση Ελλήνων Μουσουργών και απολύθηκε από την Κρατική Ορχήστρα».

-- Ποιο είναι το κύριο ζήτημα που θέλετε να αναδείξετε μέσα από την επέτειο;

-- «Το πώς διαχρονικά και μέσα από την ιστορία του συλλόγου, φαίνεται αυτό που λέμε "ο καλλιτέχνης μαζί με τους αγώνες του λαού" αλλά και η σύγκρουση των δύο γραμμών μέσα στο συνδικαλιστικό κίνημα που δεν είναι τωρινό ζήτημα. Το σωματείο μας πέρασε από τις ίδιες φάσεις που πέρασε συνολικά το εργατικό κίνημα. Αυτό δείχνει την ιστορική πορεία της διαπάλης που σήμερα υπάρχει και στο δικό μας σωματείο και συνολικά στο εργατικό κίνημα. Μπορεί να δώσει η αναμόχλευση της ιστορίας διδάγματα στους σημερινούς μουσικούς. Ο μουσικός δεν μπορεί να είναι ξεκομμένος από το κλίμα της κοινωνίας. Να αντιλαμβάνεται ότι είναι κοινωνικό ζήτημα η υπόθεση της τέχνης. Στην κατοχή, οι μουσικοί της κρατικής ορχήστρας έκαναν μια μεγάλη κινητοποίηση που είχε αντίκτυπο. Αποφάσισαν να μην εμφανιστούν σε μια χριστουγεννιάτικη συναυλία μπροστά σε αξιωματικούς των κατακτητών και την κατοχική κυβέρνηση και άφησαν μια επιστολή στα αναλόγια».

-- Πώς σκέφτεστε να αξιοποιήσετε το πλούσιο αρχείο σας;

-- «Είναι μια καλή ευκαιρία, μέσα στο φόρτο της καθημερινής πάλης για τα δικαιώματα των μουσικών, να αφιερώσουμε λίγο χρόνο για να σταχυολογήσουμε όλα αυτά. Υπάρχουν αρκετά πρακτικά από τις δεκαετίες του '30 και του '40, βρήκαμε ένα ιδιόχειρο βιογραφικό του Μάριου Βάρβογλη που ήταν στο ΔΣ, υπάρχει πολλή αλληλογραφία που είναι δύσκολη στη μελέτη της αφού είναι στην καθαρεύουσα, χειρόγραφη και πολλές φορές κακογραμμένη. Με αφορμή τα 100 χρόνια ξεκινήσαμε να μελετάμε το αρχείο, αλλά θέλει δουλειά».

Συμμαχία με το λαό

-- Πώς θα αναδείξετε το περιεχόμενο που θέλετε να δώσετε στην επέτειο;

-- «Εχουμε Γενική Συνέλευση στις 6/6 στην οποία καλούμε όλους τους συναδέλφους να συμμετάσχουν μαζικά. Θεωρούμε ότι πρέπει ο εορτασμός των 100 χρόνων να γίνει υπόθεση όλων μας. Το βλέπουμε σαν μια αφορμή να αναδείξουμε τα σημερινά προβλήματα των μουσικών. Ενα παράδειγμα που μπορούμε να συνδέσουμε την ιστορία μας με το σήμερα είναι η δημόσια και δωρεάν μουσική εκπαίδευση. Γι' αυτό προσανατολιζόμαστε για μία συναυλία που θα συνδιοργανώσουμε με τους συλλόγους γονέων και τα 15μελή των μουσικών σχολείων. Θέλουμε να αναδείξουμε τα σημερινά προβλήματα της μουσικής εκπαίδευσης, ότι δεν έφτασαν 100 χρόνια για να έχουμε μια δημόσια και δωρεάν μουσική εκπαίδευση.

Θεωρούμε πολύ κρίσιμο ζήτημα την αναβάθμιση της αισθητικής αγωγής στα σχολεία. Οχι μόνο έχει υποβαθμιστεί αλλά είναι σε ανύπαρκτα επίπεδα. Σε λαϊκές συνοικίες υπάρχουν άνθρωποι που δεν έχουν δει θέατρο. Δεν έχουν δει συναυλία συμφωνικής ορχήστρας. Είναι πιθανό πολλοί να μην ξέρουν ότι υπάρχει συμφωνική ορχήστρα.

Πρέπει να πάρει δημοσιότητα ο εορτασμός που θα καλύψει και το τι παλεύουν σήμερα οι μουσικοί, μαζί με όλη την κοινωνία. Δεν το βλέπουμε ξεκομμένα, στενά τα οικονομικά αιτήματα των μουσικών, γιατί ο πολιτισμός πρέπει να είναι κοινωνικό αγαθό και όχι εμπόρευμα. Από εκεί πηγάζουν και τα δικά μας εργασιακά και οικονομικά προβλήματα. Γιατί σήμερα, μετά από 100 χρόνια, είναι μια κομβική στιγμή που το σημερινό κράτος λέει ότι δεν έχει καμία υποχρέωση να έχει κρατικές υποδομές στο χώρο της μουσικής. Τα εναποθέτει όλα αυτά τα ζητήματα στην αγορά. Μια αγορά μάλιστα που χαρακτηρίζεται από μεγάλες επενδύσεις τα τελευταία χρόνια στον πολιτισμό, όπως τα Ιδρύματα Νιάρχου και Ωνάση, το Μέγαρο Μουσικής που τόσα χρόνια λειτουργούσε ως "πιλότος" για τέτοιες επιχειρηματικές βλέψεις. Θεωρούμε ότι είναι κρίσιμο ζήτημα, οι ίδιοι οι μουσικοί να παλέψουν για να μην προχωρήσουμε σε αυτήν την εξέλιξη. Να μην την αποδεχθούν. Να δημιουργήσουν μια συμμαχία με το λαό που έχει δικαίωμα στην ελεύθερη πρόσβαση στο πολιτιστικό αγαθό. Να αντιστρέψουμε αυτήν την κατάσταση που είναι καθαρή κατεύθυνση της κυβέρνησης και των προηγούμενων κυβερνήσεων».

-- Ποια είναι η κατάσταση του μουσικού σήμερα;

-- «Ο μουσικός που δρα σε αυτό που λέμε "ελεύθερο" επάγγελμα βιώνει την ανεργία και την ανασφάλιστη εργασία, μεροκάματα τα οποία είναι πτωτικά. Εχουμε συλλογική σύμβαση για τα νυχτερινά μαγαζιά που εφαρμόζεται στα μεγάλα μαγαζιά, στα μικρά δεν εφαρμόζεται πουθενά. Τώρα η κρίση χτυπά και τον κλάδο. Πολύ λιγότερα μαγαζιά ανοίγουν κάθε σεζόν, πολύ λιγότεροι μουσικοί δουλεύουν για λιγότερες μέρες. Μας έρχεται και εικόνα "τρεις μέρες εργασία, δύο μέρες πληρωμή".

Η ιατροφαρμακευτική περίθαλψη είναι άπιαστος στόχος. Ενας μουσικός που δουλεύει δυο φορές τη βδομάδα δεν μπορεί να πιάσει τα 100 απαιτούμενα ένσημα που ζητάει το ΙΚΑ οπότε κυριολεκτικά παρακαλάει να μην πάθει τίποτα. Είναι ανθυγιεινό επάγγελμα και σαν ωράριο. Οι εργασιακές συνθήκες είναι πολύ δύσκολες. Ακόμη και η αντιστροφή του βιολογικού ρολογιού - δουλειά τη νύχτα ύπνος τη μέρα - έχει επιπτώσεις. Επιπλέον, έχει τα πολλά ντεσιμπέλ, την κάπνα κ.λπ. Πρέπει να είσαι αναγκαστικά αποξενωμένος από το αντικείμενο της δουλειάς σου αν δε θέλεις να αλλοτριωθείς. Εχουμε και το "σταρ σίστεμ". Πλέον, αν ένας μουσικός φτάσει σε μια ηλικία δεν είναι αποδεκτός πάνω στην πίστα ακόμη κι αν η αξία του είναι μεγάλη.

Ομως μας "καθησύχασε" ο προηγούμενος υπουργός, απαντώντας στις διαμαρτυρίες μας για την απόφαση να βγουν από τα βαρέα - ανθυγιεινά ακόμη και οι νυχτερινοί μουσικοί λέγοντάς μας ότι δεν υπάρχει και τόση μεγάλη φθορά όταν κάποιος δουλεύει δυο φορές την βδομάδα... Μέχρι εκεί φτάνει η "επιστημονικότητα" των μελετών τους...

Ενας μουσικός που δουλεύει σε μουσικά σύνολα βλέπει το μισθό του να μειώνεται, τις εργασιακές σχέσεις να αλλάζουν περιεχόμενο, τους φορείς στους οποίους δουλεύει να ιδιωτικοποιούνται, να συρρικνώνονται.

Η ανεργία είναι πάνω από 90%. Ενα πολύ μικρό κομμάτι του κλάδου δουλεύει. Μια ροή συναδέλφων στο σωματείο ήταν κυρίως τον Οκτώβριο που έπαιρναν το εποχιακό επίδομα, το οποίο καταργήθηκε από την κυβέρνηση. Τώρα αυτή η ροή υπάρχει για να βγάλουν βιβλιάριο απορίας. Δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά ούτε περιθωριοποιημένες περιπτώσεις.

Πρέπει να δούμε την εμπειρία μας. Τις κατακτήσεις που είχαμε τις προηγούμενες δεκαετίες, συλλογική σύμβαση στα νυχτερινά κέντρα, μονιμοποιήσεις μουσικών. Ο μουσικός βλέπει μπροστά του τη βαρβαρότητα και θέλουμε να του πούμε ότι δεν είναι αυτό το μέλλον του. Πρέπει να καταλάβει και να συνειδητοποιήσει ότι οι συσχετισμοί αλλάζουν. Οτι μπορούμε να επιβάλλουμε και να έχουμε κατακτήσεις. Μπορεί να αλλάξει ο σημερινός αρνητικός συσχετισμός. Είναι μια αφορμή να συσπειρωθούμε στο σωματείο μας σε μια ταξική κατεύθυνση, σε μια κατεύθυνση σύγκρουσης με τις νομοτέλειες αυτού του συστήματος, γιατί είναι αντικειμενική η κρίση του. Υπάρχει άλλος δρόμος. Πρέπει να τον παλέψουμε, να μην υπάρχει απογοήτευση, να μη μείνει κανένας μόνος του. Η συμμετοχή στη συνέλευση είναι αναγκαία όπως και στο σωματείο».


Γρηγόρης ΤΡΑΓΓΑΝΙΔΑΣ


Κορυφή σελίδας

Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org