Κυριακή 11 Απρίλη 2010
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 24
ΔΙΕΘΝΗ
Βαθιές αλλαγές σε όλους τους τομείς

Η κεντρική και τοπική κυβέρνηση δίνουν μεγάλο βάρος στην ανάπτυξη υποδομών που θα προσελκύσουν επενδυτικά κεφάλαια, προωθώντας παράλληλα το ραγδαίο εκσυγχρονισμό της περιοχής. Ακόμα και οι φωτογραφίες προηγούμενων εποχών στις προθήκες των ξενοδοχείων επιβεβαιώνουν τις τεράστιες αλλαγές που δέχτηκε η οικονομική βάση του Θιβέτ, με άμεση αντανάκλαση στις υποδομές και στον τρόπο ζωής των κατοίκων.

Το ΑΕΠ της περιοχής αυξήθηκε κατά 65 φορές από το 1959. Το 1951, μόλις το 2% των κατοίκων, τα παιδιά των αριστοκρατών, λάμβαναν κάποιας μορφής εκπαίδευση. Σήμερα, σε όλη την επικράτεια, λειτουργούν 1.237 σχολεία όλων των βαθμίδων.

Ο σχολικός πληθυσμός ξεπερνάει τους 320.500 μαθητές. Στις 73 διοικητικές περιοχές του Θιβέτ το σύνολο των παιδιών παρακολουθεί την 6χρονη βασική εκπαίδευση. Σαν αποτέλεσμα της βαθιάς μεταρρύθμισης στο χώρο της εκπαίδευσης, ο αναλφαβητισμός σήμερα μειώθηκε στο 2,4% του συνολικού πληθυσμού.

Στη βαθμίδα της Ανώτατης Εκπαίδευσης λειτουργούν έξι σχολές. Χιλιάδες φοιτητές από πανεπιστήμια άλλων περιοχών της Κίνας επισκέπτονται κάθε χρόνο το Θιβέτ, ενώ και οι Θιβετιανοί υποψήφιοι φοιτητές έχουν επιπλέον μοριοδότηση για την εισαγωγή τους στα πανεπιστήμια εκτός Θιβέτ. Οπως και στην υπόλοιπη Κίνα μόνο τα προπτυχιακά προγράμματα σπουδών είναι δωρεάν, ενώ επί πληρωμή (περίπου 600 ευρώ το χρόνο) είναι οι μεταπτυχιακές σπουδές.

Ανάλογα βήματα έγιναν και στον τομέα της Υγείας. Το Θιβέτ είναι η μοναδική επαρχία της Κίνας όπου οι παροχές Πρωτοβάθμιας Φροντίδας για τους κατοίκους είναι δωρεάν, αφού στην υπόλοιπη Κίνα αυτή η κοινωνική κατάκτηση έχει αναιρεθεί στα πλαίσια της επιλογής της καπιταλιστικής ανάπτυξης. Τα τρία νοσοκομεία που υπήρχαν πριν το 1951, έγιναν σήμερα περίπου 1.300, συμπεριλαμβανομένων των μικρών τοπικών μονάδων Υγείας και των κλινικών. Σαν συνέπεια, μειώθηκαν αισθητά οι δείκτες θνησιμότητας και παιδικής θνησιμότητας, ενώ το προσδόκιμο της ζωής άγγιξε τα 67 χρόνια, από τα 35,5 που ήταν πριν το 1951.

Παραδείγματα και στοιχεία

Ενδιαφέροντα τα όσα προέκυψαν από τις συναντήσεις με κυβερνητικούς αξιωματούχους, κομματικά στελέχη και επιχειρηματίες στην περιοχή του Θιβέτ.

Το 1978 ήταν μια χρονιά σταθμός για την Κίνα, καθώς ξεκίνησε το άνοιγμα «στον έξω κόσμο», σύμφωνα πάντα με την ορολογία που καθιέρωσε το ΚΚ Κίνας. Η νέα στρατηγική δε θα μπορούσε να αφήσει ανεπηρέαστο το Θιβέτ. Το αντίθετο μάλιστα. Η οικονομική ανάπτυξη της παρθένας αυτής επαρχίας της Κίνας πολλαπλασίασε τους ρυθμούς της, στηριζόμενη κατά κύριο λόγο σε κεφάλαια ντόπιων επενδυτών και στην τεράστια οικονομική βοήθεια του κινέζικου κράτους.

Σήμερα, το μέσο κατά κεφαλήν ετήσιο εισόδημα για τους κατοίκους των αστικών κέντρων είναι περίπου 1.250 ευρώ. Για τον αγροτικό πληθυσμό, που είναι και συντριπτική πλειοψηφία, δεν ξεπερνάει τα 320 ευρώ το χρόνο. Η στατιστική έχει βέβαια το δικό της τρόπο να αμβλύνει τις γωνίες και να εξισώνει ως προς το εισόδημα αυτούς που δραστηριοποιούνται επιχειρηματικά στην περιοχή και αυτούς που βγάζουν το μεροκάματο στο «Ελ Ντοραντο» της Κίνας.

Για να γίνει καλύτερα κατανοητή η κατάσταση στο Θιβέτ, αξίζει να καταγραφούν ορισμένα από τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιογραφική αποστολή ένας από τους πλέον επιτυχημένους επιχειρηματίες της επαρχίας. Πρόκειται για τον πρόεδρο μιας μεγάλης εταιρείας παραγωγής λαδιού. Το 1983 εγκατέλειψε τη δουλειά του σαν δάσκαλος, αγόρασε ένα φορτηγό και πήρε ένα δάνειο, βάζοντας τις βάσεις για το κινέζικο καπιταλιστικό «όνειρο». Οπως ο ίδιος είπε, «ήταν η εποχή που η κυβέρνηση έσπρωχνε τους ανθρώπους να γίνουν πλούσιοι».

Με απίστευτα προνόμια και διευκολύνσεις από το κράτος, κατάφερε σήμερα να είναι ο επικεφαλής της μεγαλύτερης μετοχικής εταιρείας που δραστηριοποιείται στο Θιβέτ και η οποία αποτελεί θυγατρική ομίλου επιχειρήσεων. Αυτός ήταν άλλωστε και ο λόγος που η συγκεκριμένη επιχείρηση συμπεριλήφθηκε στο πρόγραμμα των επισκέψεων στο Θιβέτ.

Στις εγκαταστάσεις της εταιρείας απασχολούνται πάνω από 150 εργάτες και υπάλληλοι, ενώ 11.000 αγροτονοικοκυριά παράγουν πρώτη ύλη αποκλειστικά για την επιχείρηση. Πάνω από μισό εκατομμύριο αγρότες στο Θιβέτ εμπλέκονται με τον έναν ή τον άλλο τρόπο στις δραστηριότητες της επιχείρησης, η οποία συνεργάζεται με επιλεγμένα εμπορικά καταστήματα της ενδοχώρας για να προωθήσει τα προϊόντα της.

Δάνεια, προνόμια και διευκολύνσεις

Η λειτουργία της επιχείρησης ξεκίνησε το 2004. Για να στηθεί το εργοστάσιο και να αναπτυχθεί το δίκτυο των πρώτων υλών, ο επιχειρηματίας επιδοτήθηκε από το κινέζικο κράτος και πήρε μεγάλα δάνεια από τις κρατικές τράπεζες της Κίνας με προνομιακό επιτόκιο 1,08%, πέντε φορές κάτω από το κανονικό.

Και δεν είναι μόνο αυτό. Η νομοθεσία της Κίνας προβλέπει για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις ότι πρέπει να καταβάλλουν στους αντίστοιχους δημόσιους οργανισμούς τις ασφαλιστικές εισφορές για τη σύνταξη, την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και την προστασία από την ανεργία, για κάθε έναν από τους εργαζόμενους που απασχολούν. Προκειμένου, όμως, να «σταθεί στα πόδια της», η συγκεκριμένη εταιρεία ζήτησε και πήρε από το κράτος πίστωση χρόνου για να συμμορφωθεί με τις στοιχειώδεις τυπικές της υποχρεώσεις απέναντι στην εργατική νομοθεσία.

Ετσι, πέντε σχεδόν χρόνια μετά την έναρξη της λειτουργίας της, η επιχείρηση έχει μόλις ολοκληρώσει την καθολική καταβολή των ασφαλιστικών εισφορών των εργαζομένων μόνο για το κομμάτι της σύνταξης, ενώ εκκρεμούν ακόμα οι εισφορές για την περίθαλψη και την ανεργία!

Κι ενώ η κερδοφορία των μονοπωλίων είναι εμφανής, κι από αυτήν πλουτίζει μια χούφτα καπιταλιστών, την ίδια ώρα ο μισθός για έναν εργάτη της εταιρείας δεν ξεπερνάει τα 120 ευρώ, ενώ το εισόδημα των αγροτών είναι υποπολλαπλάσιο!

Για να γίνει κατανοητή η αγοραστική αξία ενός τέτοιου μισθού, παραθέτουμε ορισμένες ενδεικτικές τιμές πώλησης βασικών προϊόντων καθημερινής κατανάλωσης. Τα στοιχεία αφορούν σε μέσους όρους τιμών πώλησης σε 50 πόλεις και προέρχονται από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Κίνας.

Σύμφωνα με την τελευταία διαθέσιμη καταγραφή, ένα κιλό ρύζι κόστιζε 0,39 ευρώ, ένα κιλό αλεύρι 0,38 ευρώ, πέντε λίτρα φυστικέλαιο 9,86 ευρώ, ένα κιλό χοιρινό κρέας 1,78 ευρώ, ένα κιλό μοσχαρίσιο κρέας 3,40 ευρώ, ένα κιλό κατεψυγμένο κοτόπουλο 1,42 ευρώ και νωπό 1,73 ευρώ, η πάπια το κιλό 1,40 ευρώ, τα μήλα 0,98 ευρώ το κιλό, οι μπανάνες 0,56 το κιλό και το συσκευασμένο γάλα 0,35 ευρώ τα 500 ml.

Ολοι οι εργάτες της συγκεκριμένης εταιρείας απολαμβάνουν το νόμο για το 35ωρο, ενώ σύμφωνα με τα όσα προβλέπει η κοινωνικοασφαλιστική νομοθεσία της ΛΔ Κίνας, άνδρες και γυναίκες εργατοϋπάλληλοι δικαιούνται σύνταξη στα 60 χρόνια ή μετά από 30 χρόνια δουλειάς.

Η συγκεκριμένη εταιρεία, βάσει των κρατικών κινήτρων για την οικονομική ανάπτυξη στην περιοχή, δεν καταβάλλει φόρο επί των κερδών της, αλλά μόνο το 6% του φόρου προστιθέμενης αξίας που αφορά στις εμπορικές συναλλαγές της. Κάπως έτσι, η εν λόγω επιχείρηση, μια από τις 4.700 ιδιωτικές που δραστηριοποιούνται στην περιοχή, καταγράφει ετήσια ρυθμούς μεγέθυνσης που κυμαίνονται από 35% μέχρι 50%.

«Η αγορά έχει σοβαρό ρόλο να παίξει»

Για την κεντρική και την τοπική κυβέρνηση, το παράδειγμα της συγκεκριμένης εταιρείας είναι ενθαρρυντικό, αλλά όχι αρκετό. Κι αυτό επειδή πάνω από το 80% των πόρων που κατευθύνονται σε επενδύσεις στην περιοχή του Θιβέτ προέρχονται από τον προϋπολογισμό της κεντρικής κυβέρνησης.

Από το ίδιο ταμείο πληρώνεται και το 90% των εξόδων που έχει η Αυτόνομη Περιοχή του Θιβέτ, η οποία θεωρείται μια από τις λιγότερο αναπτυγμένες επαρχίες της Κίνας. Κατά συνέπεια, ο στόχος που βάζουν η κεντρική και η τοπική κυβέρνηση είναι να προσελκύσουν νέα ιδιωτικά κεφάλαια στην περιοχή.

Το επιστέγασμα για όλα τα παραπάνω είναι τα όσα είπε ο επικεφαλής του Κέντρου Θιβετολογίας, που υποδέχτηκε την αποστολή κατά τη δεύτερη μέρα της παραμονής της στο Πεκίνο. Πρόκειται για ένα κρατικό επιστημονικό ερευνητικό Ινστιτούτο που ιδρύθηκε το 1986. Μελετά τη θρησκεία, τη γλώσσα, τα ήθη των Θιβετιανών, καταρτίζει και υποβάλλει στην κεντρική και τοπική κυβέρνηση σχέδια και προτάσεις για την ανάπτυξη της περιοχής.

Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τη μελλοντική πορεία του Θιβέτ στον τομέα της οικονομίας, είπε: «Τώρα γίνεται επανάσταση στο μυαλό των Θιβετιανών. Ολοι επικεντρώνουν στην οικονομική ανάπτυξη και η αγορά έρχεται να παίξει σοβαρό ρόλο, να λύσει προβλήματα. Ολοένα και περισσότερος κόσμος μετακομίζει στην πόλη. Στην οικονομία της αγοράς είναι αδύνατο να μην αγοράσεις, αλλά για να αγοράσεις, πρέπει να πουλήσεις για να έχεις εισόδημα».

Είναι αυτονόητο βέβαια ότι για όποιον δεν γίνει επιχειρηματίας ή αυτοαπασχολούμενος στην πόλη, το μόνο εμπόρευμα που έχει να πουλήσει, για να έχει εισόδημα, είναι η εργατική του δύναμη. Για τους όρους πώλησης αυτού του μοναδικού εμπορεύματος στο Θιβέτ, μας μίλησε λίγες μέρες αργότερα ο πρόεδρος της μεγαλύτερης ιδιωτικής εταιρείας στην περιοχή, όπως καταγράφηκε πιο πάνω.

Ορισμένα ακόμα στοιχεία που έχουν ενδιαφέρον είναι και τα εξής: Η ιδιωτική εταιρεία που δέχτηκε την αποστολή στη Λάσα μας εξήγησε ότι έχει υπογράψει μια εμπορική συμφωνία με την Ιαπωνία για να εξάγει κάποια από τα εμπορεύματά της. Το εξαγωγικό εμπόριο δε βρίσκεται δηλαδή κάτω από τον κεντρικό κοινωνικό κρατικό έλεγχο, αλλά είναι υπόθεση της κάθε εταιρείας να συνάψει εμπορικές συμφωνίες και συμμαχίες εκτός της χώρας.

Δεύτερο στοιχείο: Η καταγεγραμμένη ανεργία στο Θιβέτ υπολογίζεται στο 4% περίπου. Τι γίνεται όμως με αυτούς που δεν έχουν δουλειά; Σύμφωνα με όσα μας είπαν αξιωματούχοι από την Επιτροπή για την Ανάπτυξη και Μεταρρύθμιση της Αυτόνομης Περιοχής του Θιβέτ, οι πολιτικές που ακολουθούνται για τους ανέργους είναι ίδιες όπως και στην υπόλοιπη χώρα και ταυτίζονται απόλυτα με το μοντέλο των «ενεργητικών πολιτικών για την απασχόληση» που έχει υιοθετήσει η πλειοψηφία των κυβερνήσεων παγκόσμια.

Δηλαδή, επιδοτούμενη κατάρτιση των εργαζομένων, επιδότηση για την έναρξη νέων επιχειρήσεων, προσωρινή εργασία και, βέβαια, προώθηση των ανέργων στον τομέα της «κοινωνικής οικονομίας», που δείχνει να αναπτύσσεται με γρήγορους ρυθμούς στην Κίνα.

Στα μεγάλα αστικά κέντρα, ωστόσο, όπως η Σαγκάη, οι ενεργητικές πολιτικές για την απασχόληση συνδυάζονται και με την παροχή ενός ελάχιστα εγγυημένου επιδόματος, το οποίο ισούται με 96 περίπου ευρώ το μήνα, όσο και ο κατώτερος μισθός. Για να έχει πάντως κάποιος το μέτρο σύγκρισης, το ενοίκιο για ένα απλό δωμάτιο στη μεγαλούπολη αυτή της Κίνας είναι ίσο με 150 περίπου ευρώ το μήνα. Δηλαδή ακριβότερα κι από ό,τι ο μισθός που παίρνει ο εργάτης, στην επιχείρηση που επισκεφτήκαμε!

Συμπερασματικά, λοιπόν, εκείνο που είναι ανησυχητικό για τους εργαζόμενους στην Κίνα δεν είναι η λεγόμενη «εθνική καταπίεση», που προβάλλουν οι ιμπεριαλιστές και οι οργανισμοί τους, με στόχο το διαμελισμό της τεράστιας αυτής χώρας σε μικρότερα τμήματα, αλλά η ενίσχυση του καπιταλισμού, που παρουσιάζεται με το «πρόσωπο» των εθνικών κι ιστορικών «ιδιαιτεροτήτων» και του λεγόμενου «σοσιαλισμού με κινεζικά χαρακτηριστικά», που αποκτά για τον άνθρωπο της δουλειάς τα αποκρουστικά χαρακτηριστικά που έχει και ο καπιταλισμός στον υπόλοιπο κόσμο.

ΠΑΡΟΜΟΙΑ ΘΕΜΑΤΑ
Φιέστες υποδοχής του Δαλάι Λάμα(5/12/2008)
Η Κίνα κατηγορεί τον Λάμα για τα επεισόδια(19/3/2008)
Η Κίνα κατηγορεί τον Λάμα για τα επεισόδια(19/3/2008)
Αιματηρά επεισόδια στις διαδηλώσεις(18/3/2008)
Αγεφύρωτο χάσμα(24/5/2001)

Κορυφή σελίδας

Διαβάστε στο «Ρ»

Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org