Τρίτη 29 Σεπτέμβρη 1998
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 8
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Η παγκοσμιοποίηση είναι συνώνυμο του ιμπεριαλισμού

Τελευταία έχει γίνει της μόδας οποιαδήποτε καταπιεστικά μέτρα παίρνονται σε βάρος των εργαζομένων να δικαιολογούνται με την "παγκοσμιοποίηση". Τι είναι λοιπόν αυτή η "παγκοσμιοποίηση";

Ο πολιτικός επιστήμων R. Axtmann θεωρεί ότι ο όρος "παγκοσμιοποίηση" χρησιμοποιείται αντί του όρου ιμπεριαλισμός (Globalizasion and Europe σελ. 1 έκδ. Pinter Λονδίνο). Αυτό είναι φανερό αν σκεφθούμε ότι η Πολυμερής Συμφωνία Ανάπτυξης που ετοιμάστηκε στα πλαίσια της "παγκοσμιοποίησης" απ' τον ΟΟΣΑ στα κρυφά προβλέπει ανάμεσα στ' άλλα:

  • Απαγόρευση στις εθνικές κυβερνήσεις να προτιμάνε τις εγχώριες επιχειρήσεις σε βάρος των ξένων πολυεθνικών.
  • Απαγόρευση στις κυβερνήσεις να επιβάλλουν περιορισμούς σχετικά με την εξαγωγή των κερδών των πολυεθνικών.
  • Απαγόρευση στις κυβερνήσεις να επιβάλλουν όρους για την απασχόληση στις πολυεθνικές ντόπιων εργατών.
  • Δικαίωμα προσφυγής των πολυεθνικών σε διεθνή διαιτησία για οποιαδήποτε διαφορά με τα εθνικά κράτη και απαγόρευση αντίστοιχα προσφυγής των εθνικών κρατών σε διεθνή διαιτησία (Le monde Diplomatique "Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία" 22.3.1998).

Είναι προφανές, λοιπόν, ότι η "παγκοσμιοποίηση" είναι συνώνυμο του ιμπεριαλισμού.

Αλλά δε φτάνει αυτό. Χρησιμοποιούν την "παγκοσμιοποίηση", για να αναιρέσουν βασικά πορίσματα της μαρξιστικο - λενινιστικής θεωρίας. Ετσι ο καθηγητής Σ. Χτούρης υποστηρίζει ότι η "μαρξιστική κοινωνιολογία στηρίζεται περισσότερο σ' ένα εθνικό, ταξικό μοντέλο ανάλυσης, για να περιγράψει την κοινωνική δομή και την κοινωνική ανισότητα". "Το προλεταριάτο μετατρέπεται μέσα απ' αυτές τις αλλαγές από μια εθνική κοινωνική τάξη σε μια ευέλικτη διαταξική οντότητα χωρίς εσωτερική θεσμική και πολιτική συνοχή" (Σ. Χτούρης, "Μεταβιομηχανική κοινωνία, και κοινωνία της πληροφορίας", σελ. 40, 49 έκδ. "Ελληνικά Γράμματα").

Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και ο οικονομολόγος Σαμίρ Αμίν: "Ο νόμος της αξίας έχει μια εθνική διάσταση" S. Amin, "Capitalism in the age of Globalization" σελ. 65, έκδ. Zed Books).

Ολα αυτά γράφονται χωρίς καμιά ανάλυση και είναι εντελώς αβάσιμα. Ενδεικτικό γι' αυτό είναι το γεγονός ότι ο Αργύρης Εμμανουήλ έχει αποδείξει ότι οι νόμοι της αξίας, της υπεραξίας και του μέσου ποσοστού κέρδους δρουν σε παγκόσμιο επίπεδο. (Α. Εμμανουήλ, "Η άνιση ανταλλαγή", σελ. 128 - 137, έκδ. "Παπαζήση").

Είναι, λοιπόν, αστεία η προσπάθεια αναίρεσης πορισμάτων της μαρξιστικο - λενινιστικής θεωρίας.

Αλλά άλλοι αστοί ιδεολόγοι προσπαθούν να υποστηρίξουν ότι ο Κ. Μαρξ περιέγραψε στο "Κομμουνιστικό Μανιφέστο την "παγκοσμιοποίηση" του καπιταλισμού, ενώ δεν κινήθηκε στην ίδια κατεύθυνση - υποστηρίζουν - ο Β. Ι. Λένιν. Αυτό δεν είναι σωστό. Ο Β. Ι. Λένιν αναλύοντας τα νεότερα χαρακτηριστικά του μονοπωλιακού καπιταλισμού διατύπωσε τη θεωρία για τον ιμπεριαλισμό, στο βιβλίο του "Ιμπεριαλισμός ανώτατο στάδιο του καπιταλισμού".

Αλλοι αστοί ιδεολόγοι υποστηρίζουν ότι με την παγκοσμιοποίηση θα περιθωριοποιηθεί ο ρόλος του κράτους - έθνους. (Π. Ρουμελιώτης, "Η πορεία προς την παγκοσμιοποίηση" σελ. 54 έκδ. "Νέα Σύνορα"). Πρέπει να παρατηρήσουμε ότι υπάρχει μία τάση σμίκρυνσης του ρόλου του εθνικού κράτους, αλλά αυτό δεν μπορεί να φτάσει στην περιθωριοποίηση - κατάργηση. Και αυτό γιατί το εθνικό κράτος είναι δημιούργημα της ανάπτυξης του ίδιου του καπιταλισμού. Πέρα απ' αυτό, εφόσον υπάρχει διαίρεση της κοινωνίας σε τάξεις δεν μπορεί να περιθωριοποιηθεί - καταργηθεί το κράτος που είναι όργανο διατήρησης του υπάρχοντος κοινωνικού συστήματος.

Ο Β. Ι. Λένιν ασχολήθηκε μόνο με την οικονομική ανάλυση του ιμπεριαλισμού. Αναφέρεται, όμως, στον Χίλφερντιγκ για το ρόλο του κράτους στο στάδιο του ιμπεριαλισμού. Ο Χίλφερντιγκ γράφει: "Στον ιμπεριαλισμό έχουμε "ένωση" (σύνδεση συγχώνευση) του τραπεζιτικού χρηματιστικού κεφαλαίου, με τον κρατικό μηχανισμό". Και σε άλλο σημείο: "Το χαρακτηριστικό γνώρισμα της ιμπεριαλιστικής πολιτικής συνίσταται στο ότι τα ζητήματα του οικονομικού ανταγωνισμού επιδιώκει να τα λύσει με κρατικά μέσα βίας σύμφωνα με τα συμφέροντα των καπιταλιστών που κυριαρχούν στο κράτος" (Β. Ι. Λένιν, Απαντα, τόμ. 28, σελ. 91, 593).

Πρέπει να είναι καθαρό ότι στον ιμπεριαλισμό το κράτος ενισχύει τα μονοπώλια στην προσπάθεια να επεκταθούν και να δημιουργήσουν σφαίρες επιρροής, να καταπνίξουν το εθνικό απελευθερωτικό κίνημα και να εξαπολύσουν επιθετικούς πολέμους.

Οι ιδεολόγοι, βέβαια, της "παγκοσμιοποίησης" υποστηρίζουν ότι μετά την αντεπανάσταση στη Σοβιετική Ενωση, θα αναπτύσσεται ειρηνικά ο καπιταλισμός δηλαδή υιοθετούν την αντίληψη του Κ. Κάουτσκι για τον υπερ-ιμπεριαλισμό. Κατ' αρχήν ο ίδιος ο Β. Ι. Λένιν απάντησε ότι "η γνώμη αυτή είναι θεωρητικά τελείως ανόητη και πρακτικά σοφιστεία" (Β. Ι. Λένιν, Απαντα, τόμ. 27, σελ. 378).

Πέρα απ' αυτό η αντίληψη αυτή που διατυπώθηκε το 1914 απορρίφθηκε απ' τη ζωή με το ξέσπασμα από τότε δύο παγκόσμιων πολέμων και τη διεξαγωγή δεκάδων τοπικών. Και έχουμε κατόπιν τον πόλεμο στον Κόλπο, τον πόλεμο στη Βοσνία και έπεται συνέχεια.

Πρέπει να είναι καθαρό, ότι μονοπώλιο σημαίνει προνόμιο. Και οικονομικό προνόμιο σημαίνει περιορισμό και αποκλεισμό. Αναγκαστικά σημαίνει προτίμηση σε κάποια μονοπώλια, και αποκλεισμό κάποιων άλλων. Το μοίρασμα των αγορών γίνεται με βάση τη δύναμη του κεφαλαίου. Αυτή και μόνο είναι η ουσία.

Κώστας ΚΑΠΠΟΣ


Κορυφή σελίδας

Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org