Κυριακή 2 Νοέμβρη 2003
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 16
ΕΝΘΕΤΗ ΕΚΔΟΣΗ: "7 ΜΕΡΕΣ ΜΑΖΙ"
ΤΑ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ
Καθ ' οδόν: Στη Νορβηγία

Εντυπώσεις από την καλοκαιρινή Νορβηγία

Τοπία

Τα μάτια δε χορταίνουν να βλέπουν, τα μάτια πανηγυρίζουν. Εύχομαι μυστικά να τελειώσει εδώ το ταξίδι μου στη Σκανδιναβία, να μη δω τίποτε άλλο πια, να κρατήσω το δέος, να κρατήσω ανέγγιχτες τις εξαίσιες εικόνες της Νορβηγίας: Τα φιόρδ της δυτικής ακτής - απότομες καταπράσινες πλαγιές, κορυφές χαμένες στα σύννεφα, ψηλοκρεμαστοί καταρράχτες, ξύλινα σπιτάκια - ν' ανοίγουν υδάτινους λαβυρίνθους, τους μαγικούς αντικατοπτρισμούς τους στο σκουρόχρωμο νερό, τα ουράνια τόξα, τις λίμνες και τα ποτάμια, τους άπειρους συνδυασμούς του υγρού στοιχείου και του πλούσιου πράσινου, τα βαθιά δάση της σημύδας, της οξιάς, της αγριοκαρυδιάς, του πεύκου, του έλατου, τις απλόχωρες πολιτείες να συνυπάρχουν με αρχαία δάση και νερό, κι ακόμη τα γυμνά υψίπεδα με τους επιβλητικούς βράχους, με τα ποτάμια από πέτρες και τα λευκά ντελικάτα λουλούδια γύρω από μελαγχολικές λιμνούλες.

Αύγουστος, το θερμόμετρο γύρω στους 20 βαθμούς, αλλά η φαντασία ντύνει εύκολα τα τοπία με τη λευκότητα του χιονιού, την παγερή λάμψη του πάγου, τη σιωπή και το σκοτάδι της ατέλειωτης νύχτας. Εδώ τα χρώματα, ακόμη και μες στο άπλετο φως, είναι νοτισμένα με σκοτεινιά.

Η Νορβηγία του σήμερα

Η ορεινή και αραιοκατοικημένη αυτή χώρα - περίπου 14 κάτοικοι ανά τ. χλμ.- με την παρθενικότατη φύση, είναι συγχρόνως μοντέρνα, πρωτοπόρα στην τεχνολογία, με υψηλότατη βιομηχανική ανάπτυξη και καλύτερο βιοτικό επίπεδο σε σχέση πάντα με τη δική μας χώρα. Η γυναίκα, και μάλιστα η μητέρα, παντρεμένη ή ανύπαντρη, απολαμβάνει εκτίμηση και προνομιακή κρατική μεταχείριση.

Η ανακάλυψη κοιτασμάτων πετρελαίου στη Βόρεια Θάλασσα το 1968, τη μεταμόρφωσε σε μια χώρα, όπου το κατά κεφαλήν εισόδημα, η μακροβιότητα και το βιοτικό επίπεδο είναι από τα υψηλότερα στον κόσμο. Επίσης, διαθέτει σιδηρομετάλλευμα, ξυλεία, ασήμι, ναυπηγικές μονάδες, εμπορικό στόλο, κυρίως πετρελαιοφόρα, φυσικό αέριο και υδροηλεκτρική ενέργεια. Εντούτοις δεν περιφρονεί τα σκουπίδια της, τα οποία - όπως και στην υπόλοιπη Σκανδιναβία - δεν τα συναντάς πουθενά. Τα επεξεργάζεται επιμελώς για να λιπάνει αγρούς και να ζεστάνει κατοικίες...


Με τέτοιες συνθήκες, η νορβηγική δυσπιστία για την Ευρωπαϊκή Ενωση δεν είναι καθόλου παράδοξη, και το 1994 για δεύτερη φορά το δημοψήφισμα για ένταξη ήταν απορριπτικό.

Κατά τις πληροφορίες της ξεναγού, μόνιμης κατοίκου Νορβηγίας, ο χαμηλόμισθος αμείβεται με περίπου 2.000 ευρώ το μήνα. Ωστόσο, η ζωή είναι πανάκριβη, η φορολογία υψηλή, και για τους υψηλόμισθους γύρω στο 48%. Οι εργαζόμενοι, άντρες και γυναίκες, συνταξιοδοτούνται στα εξήντα επτά (!) και άπαντες λαβαίνουν σύνταξη, την αποκαλούμενη γενική. Οι μισθωτοί λαβαίνουν και δεύτερη εκτός από τη γενική. Η εγκληματικότητα είναι μηδαμινή, η ποινή των ισοβίων καταργημένη.

Ατέλειωτες νύχτες

«Παράδεισος», λοιπόν, η Νορβηγία; Και μακάριοι οι ψηλοί, ξανθοί, ήρεμοι απόγονοι των Βίκινγκς, που η επικράτηση του χριστιανισμού εξαφάνισε από το προσκήνιο της ιστορίας;

Παράδεισος υπό αμφισβήτηση. Οι αυτοκτονίες, ιδιαίτερα των γερόντων και των πολύ νέων, αυξάνονται συνεχώς. Ο αλκοολισμός, παρά τα περιοριστικά μέτρα της κυβέρνησης, είναι παλιό πρόβλημα. Τα ναρκωτικά σχετικά νέο. Φταίνε το κλίμα, οι ατέλειωτες νύχτες του χειμώνα, η εσωστρέφεια, η απομόνωση, τα κοινωνικά προβλήματα που δημιουργεί ο καπιταλισμός; Η απάντηση άραγε βρίσκεται στο παραμορφωμένο από πανικό πρόσωπο με το στόμα - τρύπα που κραυγάζει βουβά, στην «Κραυγή», το γνωστό πίνακα του Μουνχ, στην πινακοθήκη του Οσλο;

Στο Οσλο, με τις πλατιές λεωφόρους, το εκθαμβωτικό πράσινο, το λιμάνι, τις υπαίθριες αγορές φρούτων και χειροποίητων κεραμικών, βρίσκεται και το περίφημο πάρκο Βίγκελαντ με τα 212 γυμνά γλυπτά από γρανίτη, σίδερο κι ορείχαλκο, του ομώνυμου γλύπτη, που απεικονίζουν με δραματική ένταση τον κύκλο της ζωής. Προλαβαίνουμε να επισκεφθούμε και το μουσείο καραβιών των Βίκινγκς, με τα ανασηκωμένα ακρόπρωρα δρακοκεφαλών. Δεν ανασύρθηκαν από τη θάλασσα. Ξεθάφτηκαν από τη γη, καθώς οι αρχηγοί θάβονταν μες στα καράβια τους μαζί με τους θησαυρούς τους.

Καλοκαιρινές εικόνες


Σκηνές από τη ζωή στο Οσλο: Παρασκευή απόγευμα και δρόμοι πλημμυρισμένοι από κόσμο. Στρογγυλοκαθισμένοι στο πεζοδρόμιο φοιτητές και φοιτήτριες πουλάνε τα περυσινά τους βιβλία. Κοριτσοπαρέες σε μπιραρίες φλυαρούν, ρουφώντας μπίρα. Κόσμος λιάζεται ανέμελα στα πάρκα. Μια κατάξανθη νεαρή θηλάζει το μωρό της διαβάζοντας ένα βιβλίο. Ποδήλατα - ταξί ψαρεύουν πελατεία...

Νυχτώνει αργά το καλοκαίρι στο Οσλο. Πολύ αργά. Ο χειμώνας όμως δεν αργεί, δυστυχώς για τους Νορβηγούς...




Λιλή ΜΑΥΡΟΚΕΦΑΛΟΥ


Κορυφή σελίδας

Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org