Σάββατο 16 Οχτώβρη 2021 - Κυριακή 17 Οχτώβρη 2021
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 35
ΠΟΙΚΙΛΗΣ ΥΛΗΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΗ
«LUCY»
Πρώτη αποστολή παρατήρησης από κοντά των Τρωικών αστεροειδών

Οι δύο συστάδες Τρωικών αστεροειδών, που συνοδεύουν τον Δία κατά την περιφορά του γύρω από τον Ηλιο, με τη μία να προηγείται και την άλλη να έπεται, σε καλλιτεχνική απόδοση (αναπαράσταση εκτός κλίμακας)
Οι δύο συστάδες Τρωικών αστεροειδών, που συνοδεύουν τον Δία κατά την περιφορά του γύρω από τον Ηλιο, με τη μία να προηγείται και την άλλη να έπεται, σε καλλιτεχνική απόδοση (αναπαράσταση εκτός κλίμακας)
Στην τροχιά του μεγαλύτερου πλανήτη του ηλιακού συστήματος, του Δία, και σε ίση απόσταση απ' αυτόν και τον Ηλιο, τόσο «μπροστά του», όσο και «πίσω του», βρίσκονται δύο πολυπληθείς ομάδες αστεροειδών. Ο γιγάντιος αεριώδης πλανήτης έχει τόσο ισχυρό βαρυτικό πεδίο, που είτε απορροφά είτε διασπείρει μακριά οποιοδήποτε μικρό ουράνιο σώμα βρεθεί στον δρόμο του. Αλλά ο συνδυασμός της βαρυτικής έλξης του με εκείνη του Ηλιου δημιουργεί δύο παγίδες σταθερών τροχιών για τα σώματα που βρέθηκαν κοντά σε αυτά τα δύο επονομαζόμενα σημεία Λαγκράντζ. Εκεί έχουν εγκλωβιστεί επί δισεκατομμύρια χρόνια πολλοί αστεροειδείς, απομεινάρια από την εποχή του σχηματισμού του ηλιακού συστήματος, που ακριβώς ως τέτοια έχουν να προσφέρουν πολλά στην κατανόηση της διαδικασίας σχηματισμού των πλανητών.

Η αποστολή «Lucy», της NASA, που επρόκειτο να εκτοξευτεί σήμερα Σάββατο 16 Οκτώβρη, θα είναι η πρώτη που θα μελετήσει αυτούς τους πληθυσμούς μικρών ουράνιων σωμάτων, που ονομάζονται Τρωικοί αστεροειδείς. Τα ονόματα των μεγαλύτερων απ' αυτούς είναι ονόματα ηρώων του Τρωικού πολέμου, τόσο από τη μεριά των Ελλήνων όσο και από τη μεριά των Τρώων. Μετά την εξάντληση των ονομάτων από την Ιλιάδα του Ομήρου, σε μικρότερους αστεροειδείς δόθηκαν ονόματα αθλητών των σύγχρονων Ολυμπιακών και Παραολυμπιακών Αγώνων. Από τα επίγεια τηλεσκόπια, αλλά και από το διαστημικό τηλεσκόπιο «Χαμπλ», τα σώματα αυτά φαίνονται μόνο ως φωτεινές τελείες. Δεν έχουμε καμία συγκεκριμένη πληροφορία γι' αυτά, πέρα μόνο από επιστημονικές εικασίες, βασισμένες στις γνώσεις μας για άλλους αστεροειδείς και σώματα της ζώνης Κάιπερ, που βρίσκεται στις εσχατιές του ηλιακού συστήματος.

Καλλιτεχνική απεικόνιση της διαστημοσυσκευής «Lucy» κοντά σε έναν Τρωικό αστεροειδή
Καλλιτεχνική απεικόνιση της διαστημοσυσκευής «Lucy» κοντά σε έναν Τρωικό αστεροειδή
Η αποστολή «Lucy» πήρε το όνομά της από την ονομασία που δόθηκε στον απολιθωμένο σκελετό ενός πρώιμου ανθρωπίδα, ο οποίος βρέθηκε στην Αιθιοπία το 1974. Οπως αυτό το απολίθωμα βοήθησε σημαντικά στην κατανόηση της εξέλιξης του ανθρώπινου είδους, έτσι και η διαστημική «Lucy» ελπίζεται ότι θα προσφέρει ριζοσπαστικές γνώσεις σε σχέση με την προέλευση των πλανητών και τον σχηματισμό του ηλιακού συστήματος. Κατά τη δωδεκαετή διάρκεια της αποστολής θα μελετηθούν συνολικά επτά Τρωικοί αστεροειδείς: Ο Ευρυβάτης και ο δορυφόρος του, ο Πολυμήλης, ο Λεύκος και ο Ορος στο Λαγκράντζ-4 και το ζεύγος Πάτροκλος - Μενοικέας στο Λαγκράντζ-5. Τέσσερις απ' τους αστεροειδείς είναι διπλά συστήματα (ζευγάρια αστεροειδών), που περιφέρονται ο ένας γύρω από τον άλλον και οι δυο μαζί γύρω από το σημείο Λαγκράντζ (και το σημείο Λαγκράντζ γύρω από τον Ηλιο). Καμιά άλλη διαστημική αποστολή δεν θα έχει επισκεφτεί τόσο πολλά ουράνια σώματα σε ανεξάρτητες μεταξύ τους τροχιές γύρω από τον Ηλιο.

Η μελέτη των αστεροειδών θα είναι γεωλογική, αποτυπώνοντας την ανακλαστικότητα της επιφάνειας (λευκάγεια), το σχήμα του αστεροειδούς, την κατανομή των κρατήρων στην επιφάνεια και την κατανομή μεγεθών των κρατήρων, τη διαστρωμάτωση του αστεροειδούς, τον προσδιορισμό της ηλικίας κάθε χαρακτηριστικού στην επιφάνειά του. Θα μελετηθούν επίσης το χρώμα και η σύσταση του επιφανειακού ρεγόλιθου (το επιφανειακό «χώμα») και θα προσδιοριστεί η κατανομή μετάλλων, πάγου και οργανικών ενώσεων. Θα προσδιοριστούν ακόμη η μάζα και η πυκνότητα του αστεροειδούς και η σύσταση βαθύτερων στρωμάτων που αποκαλύφθηκαν από πρόσκρουση κρατήρων, ρωγμές και άλλες διεργασίες. Φυσικά η διαστημοσυσκευή θα καταγράψει και την πιθανή ύπαρξη δακτυλίων ή δορυφόρων των Τρωικών.

Με πράσινο χρώμα η διαδρομή της «Lucy» για την επίσκεψη και στις δύο ομάδες των Τρωικών αστεροειδών
Με πράσινο χρώμα η διαδρομή της «Lucy» για την επίσκεψη και στις δύο ομάδες των Τρωικών αστεροειδών
Η διαστημοσυσκευή «Lucy» θα δεχτεί τρεις βαρυτικές εκσφενδονίσεις από τη Γη και πριν αρχίσει το κύριο έργο της θα δοκιμάσει την καλή λειτουργία των επιστημονικών οργάνων που φέρει, όταν περάσει κοντά από έναν αστεροειδή της κύριας ζώνης αστεροειδών, που θα συναντήσει στον δρόμο της, τον αστεροειδή Ντόναλντ Γιόχανσον, που πήρε το όνομα του επιστήμονα που ανακάλυψε το απολίθωμα της Lucy.


Επιμέλεια:
Σταύρος ΞΕΝΙΚΟΥΔΑΚΗΣ
Πηγή: www.nasa.gov


Κορυφή σελίδας

Διαβάστε στο «Ρ»

Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org