Σάββατο 30 Νοέμβρη 2019 - Κυριακή 1 Δεκέμβρη 2019
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σελίδα 13
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
ΣΥΝΟΔΟΣ ΚΟΡΥΦΗΣ ΤΟΥ ΝΑΤΟ
Αναζητούνται συμβιβασμοί μπροστά και στην «απειλή» της Κίνας

Στο Λονδίνο θα συναντηθούν οι ηγέτες των 29 κρατών - μελών στις 3 - 4 Δεκέμβρη, για να γιορτάσουν και τα 70 χρόνια της ιμπεριαλιστικής συμμαχίας

Ο Μ. Πομπέο και ο Γ. Στόλτενμπεργκ στην τελευταία Σύνοδο των ΥΠΕΞ του ΝΑΤΟ

Copyright 2019 The Associated

Ο Μ. Πομπέο και ο Γ. Στόλτενμπεργκ στην τελευταία Σύνοδο των ΥΠΕΞ του ΝΑΤΟ
Το κλίμα στην επερχόμενη Σύνοδο Κορυφής στο Λονδίνο (3 - 4 Δεκέμβρη), με αφορμή και τα 70 χρόνια από την ίδρυση του ΝΑΤΟ, κάθε άλλο παρά εορταστικό αναμένεται.

Η επιδίωξη συμβιβασμού και εξισορρόπησης των αντιθέσεων σε μια σειρά από μέτωπα, μπροστά στην ανάγκη ενίσχυσης της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, εν μέσω έντασης των αντιθέσεων με άλλα ιμπεριαλιστικά κέντρα, πρωτίστως τη Ρωσία και την Κίνα, αποδεικνύεται όλο και πιο δύσκολη.

Ανάμεσα σε άλλα, οι ηγέτες των κρατών του ΝΑΤΟ αναμένεται να συζητήσουν: Τις σχέσεις ΝΑΤΟ - Ρωσίας και την «ασφάλεια» στη Μαύρη Θάλασσα. Τον έλεγχο των εξοπλισμών και τις συνέπειες της ανόδου της Κίνας. Την αναγνώριση του Διαστήματος ως νέου επιχειρησιακού χώρου, μαζί με τον αέρα, το έδαφος, τη θάλασσα και τον κυβερνοχώρο.

Στην ατζέντα βρίσκεται και η «δικαιότερη κατανομή βαρών» μεταξύ των κρατών - μελών για τα λειτουργικά κόστη της συμμαχίας. Οπως έχει αποφασιστεί, ο μέχρι τώρα μεγαλύτερος «χρηματοδότης», οι ΗΠΑ, θα μειώσει το μερίδιό του από 22% σε 16% και η Γερμανία θα αυξήσει το δικό της στο 16%.

Πάντως, λίγες μέρες πριν από τη συνάντηση των ηγετών στο Λονδίνο, τα «όργανα» έχουν ήδη «αρχίσει». «Ενάντια σε ποιον αμύνεται το ΝΑΤΟ;». «Ποιος είναι ο κοινός εχθρός μας και ποιοι οι κοινοί μας στόχοι;». Αυτά τα ζητήματα «χρειάζονται διασαφηνίσεις» και η Σύνοδος πρέπει να ασχοληθεί μαζί τους, είπε χαρακτηριστικά ο Γάλλος Πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν, στη συνάντηση που είχε την Πέμπτη στο Παρίσι με τον γγ του ΝΑΤΟ, Γ. Στόλτενμπεργκ.

Η Ευρώπη ως «γεωπολιτική δύναμη»

Η μεγάλη ρευστότητα στο διεθνή συσχετισμό δυνάμεων, με την ανάδυση άλλων ιμπεριαλιστικών κέντρων, και η όξυνση των αντιθέσεων «παραδοσιακών συμμάχων» εντός του ΝΑΤΟ, όπως π.χ. μεταξύ ΗΠΑ, ΕΕ, Τουρκίας, αποτυπώνονται και στην αντιπαράθεση για τη «λειτουργία» και τους στόχους του ΝΑΤΟ.

Τη διάσταση συμφερόντων ΗΠΑ και Ευρώπης σε κρίσιμα μέτωπα εξέφρασε ο Γάλλος Πρόεδρος, στην περιβόητη συνέντευξή του στον «Economist», σχεδόν ένα μήνα πριν από τα 70ά «γενέθλια» της λυκοσυμμαχίας, αμφισβητώντας τις επιλογές των ΗΠΑ και χαρακτηρίζοντας τη συμμαχία «εγκεφαλικά νεκρή» λόγω έλλειψης «στρατηγικού συντονισμού» και ηγεσίας.

Ιδιαίτερα κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι «στρέφουν πολύ γρήγορα την πλάτη τους στην Ευρώπη σε στρατηγικά ζητήματα», κάτι που «πριν από λίγα χρόνια κανείς δεν θα θεωρούσε πιθανό να συμβεί».

Την Πέμπτη, μετά τη συνάντησή του με τον γγ του ΝΑΤΟ, ο Μακρόν υπερασπίστηκε τη θέση του λέγοντας ότι «ήταν μια κλήση αφύπνισης για να τραβήξει την προσοχή της συμμαχίας» και χαιρέτισε το γεγονός ότι «όλοι άρχισαν να σκέφτονται τους στρατηγικούς μας στόχους».

Ο Γάλλος Πρόεδρος - εκφράζοντας σ' αυτό το ζήτημα τη δυσαρέσκεια και της Γερμανίας, της Βρετανίας και άλλων «συμμάχων» - εστίασε στον «Economist» τα πυρά του στη δράση των ΗΠΑ και της Τουρκίας στη Συρία, χωρίς συντονισμό με τη «συμμαχία». Αντίστοιχες επικρίσεις έχει διατυπώσει η γερμανική κυβέρνηση και για τη στάση των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν.

Το γεγονός ότι οι ΗΠΑ αποχώρησαν απότομα από τη βόρεια Συρία και επέτρεψαν σε ένα μέλος του ΝΑΤΟ, την Τουρκία, να εισβάλει εκεί με τη βοήθεια της Ρωσίας, είναι για τον Μακρόν η τελευταία απόδειξη ότι οι ΗΠΑ δεν παίρνουν στα σοβαρά την Ευρώπη.

Η Γερμανία και ιδιαίτερα η Γαλλία προωθούν τη μεγαλύτερη στρατιωτική ενίσχυση και αυτοτέλεια της Ευρώπης, η οποία - λένε - πρέπει να αρχίσει να δρα ως «παγκόσμιος παίκτης» για τα «ιδιαίτερα συμφέροντά της». Σε αυτό το πλαίσιο προωθείται και η ιδέα ενός ευρωπαϊκού στρατού, ως «ευρωπαϊκού σκέλους του ΝΑΤΟ».

Πάντως, η Γερμανία και άλλοι φροντίζουν να ξεκαθαρίσουν ότι «όσο στον Ψυχρό Πόλεμο ή και περισσότερο, η διατήρηση του ΝΑΤΟ σήμερα είναι προς το συμφέρον μας», όπως τόνισε η Γερμανίδα καγκελάριος, Αγκελα Μέρκελ, λαμβάνοντας υπόψη και αυτό που είναι γνωστό σε όλους, ότι δηλαδή «η Ευρώπη αυτήν τη στιγμή δεν μπορεί να αμυνθεί μόνη της». Γι' αυτό, συμπλήρωσε, η Γερμανία θα πρέπει «να εργαστεί περισσότερο για τη Συμμαχία», για την «ενότητα του ΝΑΤΟ» και «να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη».

«Παιχνίδια του μυαλού σχετικά με αποσύνδεση της αμερικανικής και της ευρωπαϊκής ασφάλειας με ανησυχούν» και «διαιρούν την Ευρώπη», υπογράμμισε ο Γερμανός ΥΠΕΞ, Χάικο Μάας, την Πέμπτη. Ταυτόχρονα, σημείωσε ότι η Ευρώπη ως σύνολο - και η Μεγάλη Βρετανία μετά το Brexit - πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλειά της και να «εργαστεί πολύ πιο στενά» για ανάπτυξη κοινών στρατιωτικών ικανοτήτων, ώστε η διατλαντική σχέση να είναι «καλύτερα ισορροπημένη».

Επίσης, η Γερμανία και η Γαλλία προτείνουν να συσταθεί μια επιτροπή εμπειρογνωμόνων του ΝΑΤΟ με στόχο την ενίσχυση του «πολιτικού συντονισμού».

Το θέμα Ρωσία και Τουρκία

Ταυτόχρονα, η γαλλική κυβέρνηση «επιδεικτικά» διακηρύσσει την ανάγκη η Ευρώπη να επανεξετάσει τη «στρατηγική της σχέση» με τη Ρωσία και να βρεθούν δίαυλοι επικοινωνίας για μια «νέα ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας».

Ενδεικτικά, ο Εμ. Μακρόν, παρακάμπτοντας τη «γραμμή ΝΑΤΟ», ήταν ο μόνος ηγέτης που ανταποκρίθηκε στην επιστολή του Ρώσου Προέδρου, Βλαντιμίρ Πούτιν, προς τους ηγέτες του ΝΑΤΟ, της Κίνας, την επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ και τον γγ του ΝΑΤΟ, ζητώντας να υπάρξει μορατόριουμ στο να αναπτυχθούν πύραυλοι μικρού και μεσαίου βεληνεκούς (βλέπε ακύρωση Συνθήκης INF).

Ανέφερε συγκεκριμένα ότι η Ρωσία δεν θα εγκαταστήσει τέτοιους πυραύλους στην Ευρώπη και αλλού, όσο οι ΗΠΑ δεν το κάνουν.

Το ΝΑΤΟ χαρακτηρίζει τη ρωσική πρόταση «αναξιόπιστη», καθώς - ισχυρίζεται - η Ρωσία έχει ήδη αναπτύξει τέτοιους πυραύλους. Ο Εμ. Μακρόν, όμως, διευκρίνισε ότι η Γαλλία «σε καμία περίπτωση δεν αποδέχτηκε την πρόταση» αλλά «τη θεωρήσαμε βάση για συζήτηση», καθώς «πρόκειται για την ασφάλεια της Ευρώπης».

Στην κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Γ. Στόλτενμπεργκ, ο Μακρόν δήλωσε πως το ΝΑΤΟ πρέπει να εστιάσει σε μια σειρά ζητημάτων, όπως η διατήρηση της ειρήνης στην Ευρώπη μετά και την ακύρωση της Συνθήκης ΙNF, αλλά και στις σχέσεις με τη Ρωσία, με την οποία πρέπει να υπάρξει ένας «διαυγής, δυναμικός και απαιτητικός διάλογος».

Η Τουρκία, από την πλευρά της, και με την αγορά του ρωσικού αντιπυραυλικού συστήματος «S-400», προωθώντας την ενεργειακή, οικονομική και στρατιωτική «συνεργασία» με τη Ρωσία (και στη Συρία) παζαρεύει έντονα τη σχέση της με ΗΠΑ - ΕΕ και τη θέση της μέσα στο ΝΑΤΟ.

Σε αυτό το παζάρι, αρνείται να στηρίξει αμυντικό σχέδιο του ΝΑΤΟ για τις χώρες της Βαλτικής και την Πολωνία (απέναντι στη Ρωσία), απαιτώντας από τη Βορειοατλαντική Συμμαχία περισσότερη πολιτική στήριξη στην επιχείρησή της ενάντια στους Κούρδους μαχητές της πολιτοφυλακής «Μονάδες Προστασίας του Λαού» (YPG) στη Βόρεια Συρία.

Χωρίς την έγκριση της Τουρκίας, θα είναι πιο δύσκολο για το ΝΑΤΟ να αναπτύσσει ταχέως τις αμυντικές του δυνάμεις σε Βαλτική και Πολωνία. Ο Τούρκος ΥΠΕΞ, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, κατηγόρησε το ΝΑΤΟ ότι υποστηρίζει την ασφάλεια των Βαλτικών Χωρών και απορρίπτει τις απειλές που δέχεται η Τουρκία από τη Συρία.

Παρότι «η Τουρκία είναι ένας δύσκολος εταίρος, πρέπει οπωσδήποτε να διατηρηθεί στο ΝΑΤΟ για γεωστρατηγικούς λόγους», ξεκαθάρισε η Γερμανίδα καγκελάριος, Αγκελα Μέρκελ, την περασμένη βδομάδα μιλώντας στη Βουλή ενόψει της Συνόδου στο Λονδίνο.

Το τεταμένο κλίμα πριν τη Σύνοδο, δυναμίτισε ακόμα περισσότερο η παρέμβαση Ερντογάν την Παρασκευή, ο οποίος σε ομιλία του στην Κωνσταντινούπολη καταφέρθηκε ενάντια στον Μακρόν και σε όσα είπε στον «Economist». Απευθυνόμενος στον Πρόεδρο της Γαλλίας, είπε «πήγαινε πρώτα να κοιτάξεις τον δικό σου εγκεφαλικό θάνατο» και πρόσθεσε ότι «αυτές οι δηλώσεις δεν ταιριάζουν παρά σε αυτούς του είδους σου, που είναι σε κατάσταση εγκεφαλικού θανάτου».

«Οταν είναι να κομπάσεις, ξέρεις πολύ καλά να το κάνεις. Αλλά όταν είναι να δώσεις στο ΝΑΤΟ τα χρήματα που του οφείλεις, αυτό είναι κάτι άλλο», συνέχισε ο Ερντογάν και κατέληξε: «Χειρονομήστε όσο θέλετε, στο τέλος θα αναγνωρίσετε την ορθότητα του αγώνα μας εναντίον της τρομοκρατίας».

«Υπό εξέταση» η Κίνα

Στη σύνοδο των ΥΠΕΞ του ΝΑΤΟ (20/11/2019), που προετοίμασε τη Σύνοδο Κορυφής στο Λονδίνο, η αντιμετώπιση της Κίνας απασχόλησε ιδιαίτερα και ως ένα θέμα «κοινού συμφέροντος» μεταξύ των κρατών - μελών και ως «κίνητρο» να βρεθούν συμβιβασμοί.

Μάλιστα, ο γγ του ΝΑΤΟ, ως απόδειξη ότι το ΝΑΤΟ δεν είναι «εγκεφαλικά νεκρό», αλλά ασχολείται με «πραγματικά προβλήματα και απειλές», ανέφερε - πέρα από τη στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην Ευρώπη - και την Κίνα.

Οι ΥΠΕΞ ενέκριναν έγγραφο που «αξιολογεί τους κινδύνους για την ασφάλεια που προέρχονται από την Κίνα» καθώς η Κίνα διαδραματίζει διαρκώς μεγαλύτερο ρόλο σε συγκρούσεις, όπως στη Συρία και στο Αφγανιστάν, επηρεάζοντας τα συμφέροντα του ΝΑΤΟ. Ωστόσο, η Κίνα δεν αναφέρεται ως «εχθρός», αλλά «υπό εξέταση».

Σύμφωνα με την πρέσβειρα των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, Κέι Μπέιλι Χάτσισον, οι «απειλές ασφαλείας» από την Κίνα θα συζητηθούν για πρώτη φορά στην Σύνοδο Κορυφής στο Λονδίνο, όπου οι ηγέτες του ΝΑΤΟ θα εξετάσουν «τις ευκαιρίες καθώς και τις προκλήσεις ως προς την Κίνα» καθώς «παρατηρείται μια στρατιωτική ανάπτυξη», ενώ η Κίνα εξαπλώνεται σε Αφρική, Αρκτική, επενδύει σε υποδομές στην Ευρώπη κ.ά.

«Η Κίνα είναι πολύ πιο ενεργή σε θέματα παγκόσμιας ασφάλειας. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να εκτιμήσουμε τον κίνδυνο της Κίνας εάν δεν παραμείνει στη βασισμένη σε κανόνες τάξη». «Είμαστε ανοιχτοί σε νέες συμφωνίες ελέγχου των εξοπλισμών (βαλλιστικών πυραύλων)», σημείωσε, προειδοποιώντας ότι η Κίνα «κατέχει νέα πυραυλικά συστήματα που θα μπορούσαν να βλάψουν οποιονδήποτε από εμάς, αν χρησιμοποιηθούν».

Ο Αμερικανός ΥΠΕΞ, Μάικ Πομπέο, δήλωσε μετά τη Σύνοδο πως οι ΗΠΑ δεν θα ανανεώσουν καμία Συνθήκη για έλεγχο εξοπλισμών (ΙΝF και New START) που δεν «έχει νόημα» για την «ασφάλεια» των ΗΠΑ, καθώς ο κόσμος αλλάζει, «έχουμε την απειλή από την Κίνα και δεν μπορούμε να υπογράψουμε καμία Συνθήκη μόνο με τη Ρωσία».

Οι ΗΠΑ, μετά την αποχώρησή τους από τη Συνθήκη INF με τη Ρωσία, ασκούν πιέσεις στην Κίνα να συμπεριληφθεί σε μια νέα μελλοντική Συνθήκη «ελέγχου των εξοπλισμών», κάτι που βρίσκει σύμφωνη - αν και διατηρώντας χαμηλούς τόνους - και τη Ρωσία.


Ε. Μ.

ΠΑΡΟΜΟΙΑ ΘΕΜΑΤΑ
Επικίνδυνες αποφάσεις και εσωτερικές αντιθέσεις(7/12/2019)
Στο προσκήνιο οι αντιθέσεις εντός ΝΑΤΟ που μεγαλώνουν(9/11/2019)
ΝΑΤΟ και ΕΕ να μείνουν «ενωμένοι» απέναντι σε Κίνα και Ρωσία(9/11/2019)
Ανοιχτή σε νέα πολυμερή διαπραγμάτευση της Συνθήκης ΙΝF(8/3/2019)
Η αποχώρηση των ΗΠΑ οξύνει τον ανταγωνισμό(27/10/2018)
Αντιθέσεις και συγκλίσεις(12/4/2012)

Κορυφή σελίδας

Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org