ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Κυριακή 27 Μάη 2007
Σελ. /20
ΕΝΘΕΤΗ ΕΚΔΟΣΗ: "7 ΜΕΡΕΣ ΜΑΖΙ"
ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
Εικαστική «Διαδήλωση»

Εκθεση έργων του Κώστα Ρόθου στα ΤΕΙ Αθήνας

«Αφιερωμένη σε αυτούς που αγωνίζονται για ενιαία δημόσια ανώτατη εκπαίδευση... στους νέους με τα πρησμένα πόδια που τους έλεγαν αλήτες...», είναι η έκθεση του Κώστα Ρόθου, που παρουσιάζεται στον πευκώνα των ΤΕΙ Αθήνας, στο Αιγάλεω. Καθηγητής πλαστικής στο τμήμα διακόσμησης των ΤΕΙ Αθήνας από το 1978, ο γνωστός δημιουργός επέλεξε - όχι τυχαία - ένα μη εμπορικό χώρο για να εκθέσει αντιπροσωπευτικά έργα από τη μακρόχρονη πορεία του στη γλυπτική. Πενήντα περίπου γλυπτά μεγάλων και μικρών διαστάσεων, φιλοτεχνημένα - τα περισσότερα - τα τελευταία χρόνια.

«Είχα καταλήξει ότι έπρεπε να κάνω μία έκθεση, να παρουσιάσω το έργο μου στο κοινό. Οι πολύμηνες καταλήψεις των σπουδαστών, οι καθημερινές πορείες, τα συλλαλητήρια, η νεολαία που διεκδικούσε δημόσια, δωρεάν Παιδεία και βρισκόταν καθημερινά στο πεζοδρόμιο, έγιναν η αφετηρία αυτής της παρουσίασης. Θέλησα, όπως συμμετείχα στις πορείες, να κάνω και την έκθεση για να πω και εγώ την άποψή μου, όχι σαν εκπαιδευτικός, καλλιτέχνης, διανοούμενος, που βρισκόμουν στο πεζοδρόμιο, αλλά με το έργο μου. Να κάνω, δηλαδή, μία ακόμη "διαδήλωση", εγώ και τα γλυπτά μου. Αντί για το πεζοδρόμιο, μέσα στο σχολείο. Θεωρούσα ότι δεν έφτανε μόνο να πηγαίνω στις πορείες μαζί με την αγωνιζόμενη νεολαία. Ετσι, γρήγορα κατέληξα στο να παρουσιάσω τη δουλιά μου εκεί που διδάσκω, εκεί που μαθαίνουν τα παιδιά».


Ο πευκόφυτος χώρος μπροστά από τα κτίρια, γρήγορα απέκτησε μιαν άλλη διάσταση. Ενα πολύβουο μελίσσι - οι μαθητές του Κ. Ρόθου, βοήθησαν το δάσκαλό τους στην υλοποίηση αυτής του της απόφασης. Καθάρισαν, έσκαψαν τους διαδρόμους για να περάσουν τα καλώδια του φωτισμού, βοήθησαν στην τοποθέτηση των έργων και στην περιφρούρησή τους... Ο πευκώνας έγινε ένας τόπος συνάντησης των φοιτητών, του εκπαιδευτικού και διοικητικού προσωπικού... προσφέροντας τη δυνατότητα σύνδεσης της τέχνης με το φυσικό της αποδέκτη, το πλατύ κοινό. Μια «αγκαλιά» γεμάτη ζωή και δημιουργία.

«Δε θέλησα να κάνω την έκθεση για να καλύψω τις οικονομικές ανάγκες μου. Ούτε τα έξοδά μου δε θέλησα να βγάλω. Ακόμη και ο κατάλογος και η αφίσα, διανέμονται δωρεάν. Σήμερα, η τέχνη, όλο και περισσότερο απομακρύνεται από τον κόσμο. Η καλλιτεχνική παιδεία είναι απούσα από το νηπιαγωγείο, το δημοτικό, το γυμνάσιο, το λύκειο, τα πανεπιστήμια... Για τα περισσότερα παιδιά εδώ, ίσως να είναι και η πρώτη φορά που βλέπουν γλυπτική». Συνοδοιπόροι στο όνειρο και στην αγωνία του καλλιτέχνη.

Η έκθεση του Κ. Ρόθου είναι μία «μικρή» αναδρομική παρουσίαση της δουλιάς του. Εκτίθενται δημιουργίες από το 1980 έως σήμερα. Αν και υπάρχουν λίγα κομμάτια που έχουν παρουσιαστεί και στο παρελθόν, το κύριο σώμα απαρτίζουν έργα των τελευταίων χρόνων. Περίπου τριάντα δημιουργίες μεγάλων διαστάσεων (3 - 4 μέτρα) και 20 μικρά. Χωρίς να χάνουν την αυτονομία τους, τα μικρά βοήθησαν στο να γίνει ένα μεγάλο έργο. Οπως λέει ο Κ. Ρόθος, «στη μεγάλη διάσταση αναγκάζεσαι να αποφύγεις τις φλυαρίες, τη διακοσμητικότητα και την απόδοση των λεπτομερειών».

Η δημιουργία του Κ. Ρόθου περιστρέφεται γύρω από τον άνθρωπο. Ο αγώνας, το όνειρο για καλύτερες μέρες, η ειρηνική ζωή, κορίτσια με λουλούδια... σηματοδοτούν τη γλυπτική του. Χωρίς συγκεκριμένο τίτλο στο καθένα, ο θεατής αναγνωρίζει τον «Αντάρτη», τη «Διαδήλωση», την «Ειρήνη», τον «Αγώνα»... Ο ίδιος θεωρεί πως το μήνυμα - τίτλος όλων του των έργων είναι η λέξη «Αντισταθείτε».


«Δεν μπορεί στην τέχνη να μην μπαίνει και η καθημερινότητα, τα προβλήματα, ο αγώνας... Ο άνθρωπος, οι καταστάσεις που όλοι βιώνουμε, τα αδιέξοδα που δεν έχουν τελειωμό, η μάχιμη παρουσία, ο αγώνας ενάντια στον καπιταλισμό, πάντα απασχολούσαν τη γλυπτική μου. Κάποτε είχα πει ότι αν φτάσω να κάνω γλυπτική για τη γλυπτική, θα τα παρατήσω. Σαν άτομο, στο πεζοδρόμιο, σαν καλλιτέχνης στο πεζοδρόμιο με το έργο μου».

«Χώρος και ύλη, φως και χειρονομία, βλέμμα και απτικότητα, θέση και αναίρεση, συνοχή και μεταβλητότητα, ταυτίζονται στα συγκεκριμένα γλυπτά, παρουσιάζοντας μια πολλαπλή συνάφεια...», σημειώνει η Αθηνά Σχινά στον εξαιρετικό κατάλογο (τη φωτογράφιση έκανε ο Δημήτρης Τόλιος και οι συνεργάτες του), που συνοδεύει την έκθεση. «Βασική αρχή στην οποία στηρίζεται και το σύνολο των έργων του Κώστα Ρόθου, είναι η αρχιτεκτονημένη σύλληψη της φόρμας, που "οικοδομείται" τόσο με εκφραστικό σύστημα στήριξης, όσο και περικεντρικά, από τα μέρη που τη στελεχώνουν».

Τα τελευταία χρόνια ο Κ. Ρόθος δουλεύει το μέταλλο: Λαμαρίνα, μπρούντζο και φύλλο χαλκού. «Κάποια έργα που έγιναν το 1980, είναι με γύψο, ακόμα και με πηλό. Από εκεί και πέρα, ξεκίνησα να δουλεύω το μέταλλο. Είναι μια ευχαρίστηση να δουλεύεις κατευθείαν στο υλικό, να το αρχίζεις και να το τελειώνεις μόνος σου».

«Εχοντας ο γλύπτης περάσει απαγωγικά από τα πρώιμα ρεαλιστικά έργα του προς την αφαίρεση», σημειώνει η Α. Σχινά, «γνωρίζει σε βάθος την αναλυτική διαδικασία. Στα μετέπειτα γλυπτά του και χωρίς αυτά να χάσουν το μνημειακό τους, δωρικό χαρακτήρα, αντιστρέφει τις κατακτημένες του αναγωγές, ακολουθώντας μιαν αντίστροφη και επαγωγική πλέον διαδικασία».

«Τα γλυπτά του Κώστα Ρόθου», καταλήγει η Αθηνά Σχινά, «λειτουργούν όπως οι ανοιχτές προτάσεις στο χώρο, παρουσιάζοντας εμφανείς όλες τις δημιουργικές διαδικασίες μορφοποίησής τους. Από τον κάθε θεατή εξαρτάται η νοηματοδότησή τους και η σχέση που εκείνος θα αναπτύξει μαζί τους, κάθε φορά που τα συναναστρέφεται και γνωρίζει μια καινούρια τους πτυχή».


Η. ΜΟΡΤΟΓΛΟΥ




Διαβάστε στο «Ρ»

Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org