ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Τετάρτη 26 Μάη 2021
Σελ. /28
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
ΛΕΥΚΟΡΩΣΙΑ
Εντείνονται οι παρεμβάσεις ΕΕ - ΗΠΑ - ΝΑΤΟ για «αλλαγή πορείας»

Με «μοχλό» την αναγκαστική προσγείωση του αεροσκάφους της «Ryanair» στο Μινσκ και τη σύλληψη του Προτάσεβιτς

Από τις δηλώσεις μετά τη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ

Copyright 2021 The Associated

Από τις δηλώσεις μετά τη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ
Αξιοποιώντας ως «μοχλό» την απαράδεκτη ενέργεια της αναγκαστικής προσγείωσης του αεροσκάφους της «Ryanair» στο Μινσκ και τη σύλληψη του Ρ. Προτάσεβιτς, ΕΕ - ΗΠΑ - ΝΑΤΟ εντείνουν ενορχηστρωμένα την αντιπαράθεσή τους με τη Μόσχα γύρω από τη Λευκορωσία, με τη στρατηγική σημασία που αυτή έχει ως κρίκος στις προσπάθειες ευρωατλαντικής περικύκλωσης της Ρωσίας.

Η εν λόγω προϋπάρχουσα αντιπαράθεση οξύνθηκε παραπέρα τα τελευταία χρόνια, με αποκορύφωμα τις προεδρικές εκλογές του περασμένου Αυγούστου. Υπενθυμίζεται ότι ΕΕ - ΗΠΑ - ΝΑΤΟ έχουν χαρακτηρίσει νόθες τις εκλογές και ζητούν την παραίτηση του προέδρου, Αλεξάντρ Λουκασένκο, επέβαλαν κυρώσεις σε Λευκορώσους αξιωματούχους και αύξησαν την πάγια στήριξη και χρηματοδότηση οργανώσεων της αντιπολίτευσης.

Χτες το ΝΑΤΟ κατήγγειλε την «κρατική αεροπειρατεία» και ο γγ, Γενς Στόλτενμπεργκ, ζήτησε με τη σειρά του διεθνή έρευνα και την άμεση απελευθέρωση του Προτάσεβιτς και της συντρόφου του, Ρωσίδας Σοφία Σάπεγκα. Αντίστοιχη ανακοίνωση εξέδωσε και ο ΟΗΕ.

«Σκανδαλώδες συμβάν» χαρακτήρισε την αναγκαστική προσγείωση ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν, τη στιγμή που οι ΗΠΑ και οι μυστικές τους υπηρεσίες έχουν εμπλακεί επανειλημμένα σε αντίστοιχα συμβάντα, ενώ «χαιρέτισε» τις στοχευμένες οικονομικές κυρώσεις και άλλα μέτρα που επέβαλε η ΕΕ. «Ζήτησα από την ομάδα μου να εξετάσει τις προσήκουσες επιλογές, ώστε οι υπεύθυνοι να λογοδοτήσουν, σε στενό συντονισμό με την ΕΕ, άλλους συμμάχους και εταίρους και διεθνείς οργανισμούς», πρόσθεσε.

Υπενθυμίζεται ότι η Σύνοδος Κορυφής της ΕΕ αποφάσισε προχτές βράδυ να κλείσει τον εναέριο χώρο και τα αεροδρόμια της ΕΕ για τις αεροπορικές εταιρείες της Λευκορωσίας, ζήτησε έρευνα από τον Διεθνή Οργανισμό Πολιτικής Αεροπορίας, συνέστησε στις ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες να παρακάμπτουν τον εναέριο χώρο της Λευκορωσίας και ήδη μια σειρά εταιρείες προχώρησαν σε σχετική απόφαση. Αποφασίστηκε επίσης να δρομολογηθούν νέες κυρώσεις και πρόσθετα μέτρα σε βάρος αξιωματούχων και οντοτήτων της Λευκορωσίας.

Αύριο συνεδριάζει εκτάκτως ο Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας (ICAO), για να εξετάσει αν υπήρξε παραβίαση των διεθνών κανονισμών κατά την αναγκαστική προσγείωση, με βάση τη Σύμβαση του Σικάγου. Πάντως οι λευκορωσικές αρχές κάλεσαν διεθνείς οργανισμούς αεροπορίας να εξετάσουν το περιστατικό.

Στο μεταξύ, σύμφωνα με την καταγραφή συνομιλιών ανάμεσα στον πιλότο και τον πύργο ελέγχου, που δημοσιεύτηκε χτες από το λευκορωσικό υπουργείο Μεταφορών, ο ελεγκτής είπε στο πλήρωμα της πτήσης της «Ryanair» πως το αεροπλάνο ήταν παγιδευμένο και τους «συνέστησαν» να προσγειωθούν στο Μινσκ. «Εχουμε πληροφορίες από τις ειδικές υπηρεσίες πως μια βόμβα βρίσκεται στο αεροπλάνο και πρόκειται να ενεργοποιηθεί πάνω από το Βίλνιους», αναφέρεται. Διευκρινίζει πως η ειδοποίηση εστάλη «με email», το οποίο έχει κοινοποιηθεί σε «πολλά αεροδρόμια».

Συμμετοχή στη Σύνοδο του G7 ζητά η λευκορωσική αντιπολίτευση

Εκφράζοντας ανοιχτά τη στήριξη στη λευκορωσική αντιπολίτευση, ο σύμβουλος εθνικής ασφαλείας του Λευκού Οίκου, Τζέικ Σάλιβαν, είχε συνομιλία με την εμφανιζόμενη ως επικεφαλής της, Σβετλάνα Τιχανόφσκαγια, η οποία έχασε τις εκλογές από τον Λουκασένκο και έκτοτε ζει στη Λιθουανία.

Ο Σάλιβαν εξέφρασε τη «σθεναρή υποστήριξη των ΗΠΑ» στα αιτήματα του «λευκορωσικού λαού».

Αμέσως μετά, η Τιχανόφσκαγια έκανε έκκληση προς τις ΗΠΑ και το G7 να «απομονώσουν το καθεστώς του Λουκασένκο και να πιέσουν με την επιβολή κυρώσεων». Επίσης ζήτησε τη «συμμετοχή των λευκορωσικών δημοκρατικών δυνάμεων στο G7», η σύνοδος της οποίας έχει προγραμματιστεί για τις 11 - 13 Ιούνη στη Βρετανία.

Σύμφωνα με τη γαλλική προεδρία, ο Εμανουέλ Μακρόν θα ήθελε να προσκληθεί η αντιπολίτευση της Λευκορωσίας στην επόμενη σύνοδο του G7, αν συμφωνήσει η Βρετανία. Πολλοί Ευρωπαίοι ηγέτες, μεταξύ τους και ο Μακρόν και η Γερμανίδα καγκελάριος, Αγκελα Μέρκελ, έχουν συναντηθεί με την Τιχανόφσκαγια, η οποία βρέθηκε και στην Ελλάδα συμμετέχοντας στο «Φόρουμ των Δελφών».

Η Ρωσία σταθερά στο «στόχαστρο»

Στο μεταξύ, ο Βρετανός πρωθυπουργός, Μπόρις Τζόνσον, δήλωσε ότι η Λευκορωσία θα αντιμετωπίσει συνέπειες, ενώ ο Βρετανός ΥΠΕΞ, Ντόμινικ Ράαμπ, ανέφερε ότι είναι δύσκολο να πιστέψει ότι η Ρωσία δεν εμπλέκεται, τουλάχιστον δίνοντας τη συγκατάθεσή της, στο περιστατικό της εξαναγκαστικής προσγείωσης, παρότι δεν έχει σαφείς αποδείξεις.

Ως ...απάντηση στην αναγκαστική προσγείωση το Λονδίνο θα εξετάσει την πρόταση επιβολής περιορισμών στους αγωγούς φυσικού αερίου «Nord Stream 2» και «Yamal-Europe»!

«Ρωσοφοβική εμμονή» χαρακτήρισε της δηλώσεις Ράαμπ ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, απορρίπτοντας τις κατηγορίες. Ο ίδιος εξέφρασε την ελπίδα της ρωσικής κυβέρνησης ότι η Σ. Σάπεγκα, η Ρωσίδα σύντροφος του Προτάσεβιτς, θα «απελευθερωθεί σύντομα, αν φυσικά δεν παραβίασε νόμους». Αργότερα, πάντως, το πρακτορείο TASS μετέδωσε πως η Σ. Σάπεγκα θα παραμείνει κρατούμενη για δύο ακόμη μήνες σε φυλακή της Λευκορωσίας, προσθέτοντας πως «είναι ύποπτη για διάπραξη αξιόποινης πράξης, χωρίς να αποκαλύπτονται λεπτομέρειες».

Την ίδια στιγμή εντείνεται και η αντιπαράθεση ΕΕ - Ρωσίας. Οπως αναφέρεται στο κείμενο συμπερασμάτων της προχτεσινής Συνόδου Κορυφής, οι ηγέτες της ΕΕ, που διεξήγαγαν «στρατηγική συζήτηση για τη Ρωσία», καταδικάζουν τις «παράνομες, προκλητικές και διασπαστικές ενέργειες εναντίον της ΕΕ, των κρατών - μελών της και ευρύτερα» και καλούν τον ύπατο εκπρόσωπο για Εξωτερικές Υποθέσεις, Ζοζέπ Μπορέλ, και την Επιτροπή να παρουσιάσουν έκθεση με «πολιτικές επιλογές» για τις σχέσεις με τη Ρωσία, πριν από τη Σύνοδο του Ιούνη.

Σημειώνεται ακόμα ότι «επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους στις πέντε αρχές της πολιτικής της ΕΕ απέναντι στη Ρωσία»: Εφαρμογή συμφωνιών του Μινσκ για τη σύγκρουση στην ανατολική Ουκρανία, ενίσχυση των σχέσεων με τους ανατολικούς εταίρους της ΕΕ και άλλες γειτονικές χώρες και στην κεντρική Ασία, ενίσχυση της ανθεκτικότητας της ΕΕ (π.χ. ενεργειακή ασφάλεια, υβριδικές απειλές, στρατηγική επικοινωνία), επιλεκτική συνεργασία με τη Ρωσία, στήριξη της «ρωσικής κοινωνίας των πολιτών».

Εξάλλου, η ΕΕ «επαναβεβαιώνει την ενότητα και την αλληλεγγύη της μπροστά σε τέτοιες ενέργειες και τη στήριξή της στους ανατολικούς εταίρους της», στηρίζοντας την αντίδραση της Τσεχίας που είχε οδηγήσει σε μαζικές απελάσεις διπλωματών από Πράγα και Μόσχα.

Επίσης, σύμφωνα με την Αγκελα Μέρκελ, οι ηγέτες της ΕΕ συζήτησαν πιθανή ανάμειξη της Ρωσίας στο περιστατικό αλλά «δεν είχαμε σχετικές πληροφορίες». Η ίδια δήλωσε πως οι σχέσεις με τη Ρωσία συζητήθηκαν ενδελεχώς, καθώς αυτό ήταν το θέμα της Συνόδου, αλλά «χωρίς σύνδεση με το περιστατικό» της πτήσης.

Από την πλευρά του, ο Βλ. Πούτιν σημείωσε πως «η περίπλοκη διεθνής κατάσταση, οι πιθανοί κίνδυνοι και απειλές για τη στρατιωτική ασφάλεια της Ρωσίας και στην άμεση γειτνίαση, στα σύνορά μας» απαιτούν συνεχή υψηλή ετοιμότητα των Ενόπλων Δυνάμεων της χώρας.

Πάντως η... ευαίσθητη ΕΕ δεν είπε κουβέντα για το γεγονός ότι προχτές η εθνική σημαία της Λευκορωσίας μπροστά από ξενοδοχείο στη Ρίγα, όπου μένουν ομάδες που συμμετέχουν στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Χόκεϊ επί Πάγου, αντικαταστάθηκε από το δήμαρχο της λετονικής πρωτεύουσας, με τη σημαία που χρησιμοποιεί η αντιπολίτευση, γεγονός που καταδίκασε η Διεθνής Ομοσπονδία Χόκεϊ επί Πάγου (IIHF). Πολύ περισσότερο, η ΕΕ χαρακτήρισε «αδικαιολόγητη» την απέλαση Λετονών διπλωματών με την οποία απάντησε η Λευκορωσία.

Σε βίντεο από τη φυλακή εμφανίστηκε ο Προτάσεβιτς

Στο μεταξύ, εύλογα ερωτήματα προκαλεί η εμφάνιση του Προτάσεβιτς σε ένα βίντεο που μεταδόθηκε προχτές βράδυ από την κρατική τηλεόραση της Λευκορωσίας, στο οποίο δηλώνει ότι «συνεργάζεται» με τις ανακριτικές αρχές και ότι βρίσκεται πίσω από την οργάνωση κινητοποιήσεων διαμαρτυρίας στο Μινσκ πέρσι. Αναφέρει ότι είναι καλά στην υγεία του και αρνείται ότι έχει καρδιολογικά προβλήματα, όπως είχε ισχυριστεί η οικογένειά του, και πως «το προσωπικό μού συμπεριφέρεται με απολύτως ικανοποιητικό τρόπο και με σεβασμό στον νόμο». Στο ενδεχόμενο η «ομολογία του να αποσπάσθηκε διά της βίας» αναφέρθηκε και εκπρόσωπος του ΟΗΕ.

Ο πατέρας του, Ντμίτρι Προτάσεβιτς, ανέφερε ότι το βίντεο μοιάζει προϊόν εξαναγκασμού και «η μύτη του είναι πιθανόν σπασμένη», ενώ δήλωσε ότι... εξεπλάγη που ο γιος του «θεωρείται σημαντικός από την ΕΕ» - παρότι βέβαια έχει συγκεκριμένη «θητεία» στους σχεδιασμούς ΗΠΑ, ΝΑΤΟ και ΕΕ σε Ουκρανία και Λευκορωσία.

Προχτές βράδυ ο πρόεδρος της Λευκορωσίας, Αλ. Λουκασένκο, υπέγραψε νόμο που απαγορεύει στους δημοσιογράφους να καλύπτουν μαζικές διαδηλώσεις που «παραβιάζουν τη δημόσια τάξη, ιδίως με σκοπό να κάνουν προπαγάνδα», μετέδωσε το επίσημο κρατικό πρακτορείο ειδήσεων «Belta». Επίσης απαγορεύεται στους ειδησεογραφικούς ιστότοπους να αναρτούν στο διαδίκτυο «υπερσυνδέσμους» προς «απαγορευμένο» περιεχόμενο, που κάνει «προπαγάνδα» ή προωθεί τον «εξτρεμισμό».

ΗΠΑ - ΡΩΣΙΑ
Στις 16 Ιούνη στη Γενεύη η συνάντηση Μπάιντεν - Πούτιν

Με φόντο τη συνολικότερη ένταση του ανταγωνισμού Δύσης - Ρωσίας, αλλά και τη νέα όξυνση της αντιπαράθεσης για τη Λευκορωσία, το Κρεμλίνο και ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσαν χτες ότι οι Πρόεδροι των δύο χωρών, Βλαντιμίρ Πούτιν και Τζο Μπάιντεν, θα συναντηθούν στη Γενεύη στις 16 Ιούνη. Αυτή θα είναι η πρώτη διά ζώσης συνάντηση τους μετά την εκλογή του Μπάιντεν ως Προέδρου των ΗΠΑ.

«Η τρέχουσα κατάσταση και οι προοπτικές για περαιτέρω ανάπτυξη των σχέσεων Ρωσίας - ΗΠΑ, η στρατηγική σταθερότητα, διεθνή ζητήματα, η διευθέτηση περιφερειακών συγκρούσεων και η συνεργασία κατά της πανδημίας θα είναι μεταξύ των θεμάτων που σκοπεύουν να συζητήσουν οι Πρόεδροι της Ρωσίας και των ΗΠΑ στη Γενεύη», σύμφωνα με το Κρεμλίνο.

Ο Ρώσος ΥΠΕΞ Σ. Λαβρόφ επεσήμανε ότι οι σχέσεις με τις ΗΠΑ είναι περίπλοκες αυτήν τη στιγμή, αλλά οι δύο πλευρές πρέπει να συνεργαστούν. Αναφέρθηκε στα πολλά προβλήματα «που έχουν συσσωρευτεί κατά τη διάρκεια των θητειών του Μπαράκ Ομπάμα και του Ντόναλντ Τραμπ, σε αντίθεση με όλες τις δηλώσεις του τελευταίου σχετικά με την ανάγκη συνεργασίας με τη Ρωσία», και είπε ότι «δεν θα είναι εύκολο να τα ξεκαθαρίσουμε».

Από την πλευρά της η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τζεν Ψάκι, δήλωσε ότι ο Μπάιντεν σκοπεύει να θέσει στον Πούτιν και το θέμα της Ουκρανίας, καθώς επίσης τις εξελίξεις αναφορικά με τη Λευκορωσία. Η ίδια, απαντώντας σε κριτική σχετικά με το αν πρέπει να γίνει τώρα αυτή η συνάντηση, ανέφερε ότι «ο Πρόεδρος των ΗΠΑ δεν φοβάται να ορθώσει το ανάστημά του στους αντιπάλους μας και να χρησιμοποιήσει μια στιγμή αυτοπρόσωπης διπλωματίας, ώστε να αναφερθεί σε τομείς για τους οποίους ανησυχεί και να αναζητήσει ευκαιρίες συνεργασίας σε τομείς στους οποίους έχουμε αμοιβαία συμφωνία».

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ
Καταδίκη της Βρετανίας για τις συστηματικές μαζικές παρακολουθήσεις

Αποκαλύπτεται ξανά η υποκρισία των ιμπεριαλιστικών... «ευαισθησιών»

Την ώρα που το ευρωατλαντικό μπλοκ, με αφορμή τις εξελίξεις στη Λευκορωσία, «σηκώνει» ξανά τις προσχηματικές επικλήσεις στα «ανθρώπινα δικαιώματα» για να «νομιμοποιήσει» τις νέες ωμές παρεμβάσεις του, η χτεσινή καταδικαστική απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για τις συστηματικές μαζικές παρακολουθήσεις και υποκλοπές από τη Βρετανία επιβεβαιώνει για πολλοστή φορά την υποκρισία...

Σύμφωνα με την απόφαση, οι μέθοδοι συστηματικής μαζικής παρακολούθησης των προσωπικών τηλεπικοινωνιών εκατομμυρίων πολιτών από τις βρετανικές μυστικές υπηρεσίες GCHQ «παραβιάζουν το δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή», ενώ το καθεστώς συλλογής προσωπικών δεδομένων «δεν είναι σύννομο».

Αφορμή για την εκδίκαση ήταν οι καταγγελίες και αποκαλύψεις που έγιναν το 2013 από τον Αμερικανό πρώην υπάλληλο των μυστικών υπηρεσιών (NSA), Εντουαρντ Σνόουντεν, για το μπαράζ παρακολούθησης ηγετών, ανώτερων αξιωματούχων και δισεκατομμυρίων πολιτών σε δεκάδες χώρες του κόσμου από τις αμερικανικές και βρετανικές μυστικές υπηρεσίες.




Τετρασέλιδα του «Ρ»
Διαβάστε στο «Ρ»

Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org