ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Παρασκευή 22 Μάη 2020
Σελ. /24
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Ανοίγει την πόρτα επικίνδυνων εξελίξεων η εμπλοκή στα σχέδια ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ

Τηλεδιάσκεψη με τον πρέσβη των ΗΠΑ στη Λιβύη είχε χτες ο Ν. Δένδιας, παρουσία του Τζ. Πάιατ

Από τη χτεσινή τηλεδιάσκεψη με τον πρέσβη των ΗΠΑ στη Λιβύη
Από τη χτεσινή τηλεδιάσκεψη με τον πρέσβη των ΗΠΑ στη Λιβύη
Τηλεδιάσκεψη με τον Αμερικανό πρέσβη στην Τρίπολη, Ρίτσαρντ Νόρλαντ, είχε χτες ο υπουργός Εξωτερικών Ν. Δένδιας, παρουσία του πρέσβη των ΗΠΑ στην Ελλάδα Τζ. Πάιατ. Επισήμως στο επίκεντρο της συζήτησης ήταν «οι πρόσφατες εξελίξεις στη Λιβύη».

Θυμίζουμε, ο Νόρλαντ σε συνέντευξή του πριν λίγες μέρες κατήγγειλε την «παρουσία 2.000 μισθοφόρων από το "Wagner Group"» (ρωσικών συμφερόντων) στη Λιβύη, στο πλευρό του Χάφταρ, ως «απειλή για την κυριαρχία της χώρας και την περιφερειακή σταθερότητα». Τόνιζε επίσης ότι οι ΗΠΑ θέλουν να τερματιστεί η επίθεση των δυνάμεων του Χαλίφα Χάφταρ στην Τρίπολη. «Ο Χάφταρ πρέπει να συνειδητοποιήσει ότι η επιρροή και ο έλεγχός του στη Λιβύη συρρικνώνονται με τις συνεχιζόμενες επιθέσεις. Θα μπορούσε να χάσει την πολιτική του νομιμοποίηση εάν δεν επέτρεπε στην περιοχή της ανατολικής Λιβύης να συμμετάσχει σε πολιτικές διαπραγματεύσεις. Οι χώρες που υποστηρίζουν τον Χάφταρ γνωρίζουν τώρα ότι οι στόχοι τους για καταπολέμηση της τρομοκρατίας υπονομεύονται από την επίθεση του Χάφταρ στην Τρίπολη», τόνισε.

Θυμίζουμε, Δένδιας αλλά και Μητσοτάκης είχαν καλοδεχτεί τον Γενάρη τον Χάφταρ στην Αθήνα, με τον Δένδια να αναλαμβάνει δέσμευση ήδη από τότε ότι «η Ελλάδα είναι έτοιμη να βοηθήσει την επόμενη μέρα στη Λιβύη, είτε με τη συμμετοχή στις δυνάμεις εκείνες οι οποίες χρειάζονται για να υπάρξει η ανακωχή (σ.σ. "διεθνής μηχανισμός επιτήρησης εκεχειρίας") είτε με τη συμμετοχή ελληνικών δυνάμεων στην ευρωπαϊκή επιχείρηση επιβολής του εμπάργκο των όπλων και της μεταφοράς μισθοφόρων στη Λιβύη».

Καθώς ξεκίνησε, άλλωστε, η τέτοια επιχείρηση της ΕΕ, «IRINI», η κυβέρνηση έχει διαθέσει ήδη τη φρεγάτα «ΥΔΡΑ», με το οργανικό της ελικόπτερο, καθώς και ειδικά εκπαιδευμένη ομάδα για εκτέλεση νηοψιών (ρεσάλτο). Θέμα που έθιξε και ο Ν. Δένδιας στη συνομιλία, ως δείγμα της βούλησης της κυβέρνησης να συμβάλει στην εμπέδωση της ευρωατλαντικής «σταθερότητας» στην περιοχή, κόντρα στην παρουσία και δράση άλλων κέντρων.

Κατά πληροφορίες, έβαλε και το θέμα του τουρκο-λιβυκού συμφώνου καθορισμού ΑΟΖ μεταξύ των δύο χωρών, επιχειρηματολογώντας ότι δρα «αποσταθεροποιητικά» στην ευρύτερη περιοχή. Ως απάντηση έλαβε - κατά τις ίδιες πηγές - για άλλη μια φορά ότι οι ΗΠΑ «αποθαρρύνουν όλες τις πλευρές από την πρόκληση εντάσεων» και ότι θέλουν όλα τα ζητήματα να λύνονται με «εποικοδομητικό διάλογο». Ενα επικίνδυνο, στρογγυλεμένο ευχολόγιο, που επιβεβαιώνει ότι είναι η εμπλοκή της χώρας στα ιμπεριαλιστικά σχέδια των ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ και στην προσπάθεια διατήρησης της ΝΑΤΟικής «συνοχής» αυτή που «γκριζάρει» κυριαρχικά δικαιώματα και αφήνει ορθάνοιχτη την πόρτα σε επικίνδυνες «διευθετήσεις».

Σε κάθε περίπτωση, ικανοποιημένος από όσα άκουσε ο Πάιατ, έγραφε κατόπιν σε ανάρτησή του στο διαδίκτυο ότι έγινε μια «σπουδαία συζήτηση για τις προσπάθειές μας να σταματήσουμε τις μάχες στη Λιβύη και για τη σημασία της επιχείρησης "IRINI", όπου η Ελλάδα διαδραματίζει σημαντικό ρόλο». Ευχαρίστησε τον συνάδελφό του, Νόρλαντ, για τον «συντονισμό» και τον υπουργό Δένδια για την «εταιρική σχέση» («partnership»).

Αντίθεση της Συρίας στο τουρκο-λιβυκό μνημόνιο

Την κατηγορηματική της αντίθεση στο τουρκο-λιβυκό μνημόνιο εκφράζει η συριακή κυβέρνηση, μέσω επιστολής που απέστειλε στις 29 Απρίλη ο μόνιμος αντιπρόσωπός της στον ΟΗΕ, Μπασάρ Αλ Τζααφάρι, προς τον γγ του Οργανισμού Αντόνιο Γκουτέρες. Σε αυτήν επισημαίνει ότι «το μνημόνιο Τουρκίας - Λιβύης παραβιάζει τις αρχές και αξίες του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας σχετικά με την οριοθέτηση των θαλάσσιων συνόρων, καθότι δεν υπάρχει επικάλυψη θαλάσσιων περιοχών ή κοινά σύνορα ανάμεσα σε Τουρκία και Λιβύη. Συνεπώς, δεν υπάρχει νομικό υπόβαθρο για την υπογραφή ενός τέτοιου "μνημονίου κατανόησης" ανάμεσα σ' αυτά τα δύο μέρη. Μάλλον, τα πολιτικά γεγονότα και οι νόμιμες Αρχές επιδεικνύουν ότι η υπογραφή αυτού του μνημονίου είναι απλώς μια προκλητική πολιτική πράξη, η οποία θα μετατρέψει την περιοχή της Μεσογείου σε εστία σύγκρουσης και έντασης και μπορεί να προκαλέσει περιορισμένες ή εκτενείς συγκρούσεις.

Το πιο πάνω μνημόνιο αντικατοπτρίζει μια κατάφωρη επίθεση κατά των κυριαρχικών οικονομικών δικαιωμάτων της Ελλάδας, της Κύπρου και της Αιγύπτου και επηρεάζει αρνητικά τις αποκλειστικές οικονομικές ζώνες ανάμεσα σ' αυτά τα κράτη.

Τα σύνορα της υποτιθέμενης "υφαλοκρηπίδας και αποκλειστικής οικονομικής ζώνης", όπως καθορίζονται σ' αυτό το μνημόνιο, είναι φανταστικά, παράνομα, αυθαίρετα και προκλητικά, κι έτσι θέτουν σε σοβαρό κίνδυνο την περιφερειακή ειρήνη και σταθερότητα, με ενδεχόμενο η Μεσόγειος να μετατραπεί σε ζώνη πολέμου».

Επίσης, επισημαίνει ότι το μνημόνιο αυτό «δεν έχει καμία επίπτωση στα κυριαρχικά δικαιώματα της Συρίας» και τονίζεται ότι «ένα τέτοιο μνημόνιο σίγουρα θα δημιουργούσε νομικά, πολιτικά και πρακτικά προβλήματα στο μέλλον και σε μια ενδεχόμενη συμφωνία των θαλάσσιων συνόρων ανάμεσα σε Συρία και Τουρκία. Είναι ξεκάθαρο ότι η τουρκική πλευρά επιδιώκει, μέσω αυτού του μνημονίου, να νομιμοποιήσει και να παγιώσει το στάτους κβο της παράνομης κατοχής εδαφών σε άλλες χώρες, πέραν της προσπάθειας να διαγράψει τα δικαιώματα άλλων στην αποκλειστική οικονομική ζώνη».

Τέλος, καλεί «να αποφευχθεί η όποια εγγραφή των σχετικών εγγράφων που στέλνει η τουρκική πλευρά στον ΟΗΕ για χάρη της διασφάλισης των κυριαρχικών δικαιωμάτων όλων των χωρών της περιοχής» και επισημαίνεται ότι «η τουρκική πλευρά επιδιώκει να πολιτικοποιήσει τις έρευνες για πετρέλαιο και φυσικό αέριο εντός αποκλειστικής οικονομικής ζώνης, η οποία θα προκαλέσει ένταση».

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ
Θέλει «σταθερή συνεργασία» με την Τουρκία

Ενδεικτικές των παζαριών που δυναμώνουν μεταξύ Τουρκίας και ΕΕ είναι οι δηλώσεις που έκανε στο δίκτυο «Euronews» o Ευρωπαίος επίτροπος για την προώθηση του ευρωπαϊκού τρόπου ζωής και αντιπρόεδρος της Κομισιόν, Μαργαρίτης Σχοινάς. Οπως είπε, οι εξελίξεις στο Μεταναστευτικό δείχνουν ότι «δεν θα πρέπει να έχει κανένας αμφιβολία στην Ευρώπη ότι χρειαζόμαστε την Τουρκία για τη διαχείριση των μεταναστευτικών φαινομένων και των ροών (...) τη χρειαζόμαστε στο πλαίσιο μιας γερής, σταθερής βάσης συνεργασίας με αμοιβαίες υποχρεώσεις, τις οποίες και τα δύο μέρη θα τηρήσουν».

Αναφερόμενος στην ένταση που τους τελευταίους μήνες δημιουργείται στα ελληνοτουρκικά σύνορα, ο επίτροπος είπε «εγώ θα συνιστούσα ψυχραιμία» και ότι τα σχετικά γεγονότα κατέστησαν σαφές μεταξύ άλλων πως «η Ευρωπαϊκή Ενωση έχει πια τη δυνατότητα, τα μέσα, την πολιτική βούληση να δράσει πολύ γρήγορα για να προστατεύσει τα εξωτερικά της σύνορα». Μίλησε για τα «διδάγματα του Εβρου», χαρακτηρίζοντάς τα «διδάγματα erga omnes, που ισχύουν για όλους»,και υπενθύμισε ότι οι Βρυξέλλες πολύ στοχευμένα εντείνουν τη διαπραγμάτευση με την Αγκυρα, που φυσικά δεν εξαντλείται στο Μεταναστευτικό αλλά απλώνεται σε πολλές άλλες διευθετήσεις που «ψήνονται» σε όλη την περιοχή, σε τομείς όπως το Κυπριακό, οι υδρογονάνθρακες, η κατάσταση στο Αιγαίο κ.λπ.

«Μετά τα γεγονότα του Εβρου, όπως ξέρετε, ο Πρόεδρος Ερντογάν επισκέφθηκε τις Βρυξέλλες και είχε συνάντηση με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Σαρλ Μισέλ, και την πρόεδρο της Κομισιόν, την κυρία φον ντερ Λάιεν, και ως αποτέλεσμα αυτής της συνάντησης ενεργοποιήθηκε μια διαδικασία, την οποία λέμε "διαδικασία Μπορέλ - Τσαβούσογλου", που είναι οι δύο υπουργοί Εξωτερικών, βασική δουλειά των οποίων είναι στις επόμενες εβδομάδες να καταλήξουν σε μια επικαιροποιημένη εκδοχή της Δήλωσης ΕΕ - Τουρκίας, η οποία ξαναφέρνει το Μεταναστευτικό στη βάση μιας συναινετικής διαδικασίας», περιέγραψε με σαφή ικανοποίηση ο Ευρωενωσιακός αξιωματούχος, εκφράζοντας την ελπίδα το παζάρι για το Μεταναστευτικό «να καταλήξει σύντομα»,με ό,τι αλυσιδωτές επιπτώσεις αυτό θα σημάνει και για τα υπόλοιπα μέτωπα.

Στην Αγκυρα, ο εκπρόσωπος του τουρκικού ΥΠΕΞ, Χαμί Ακσόι, σχολιάζοντας τις δηλώσεις Σχοινά τις επέκρινε ότι μοιάζουν με «πολιτικό λόγο περισσότερο της ελληνικής κυβέρνησης παρά αξιωματούχου της ΕΕ» και, αφού προσπάθησε προκλητικά να εμφανίσει και πάλι την τουρκική πλευρά ως υπέρμαχο των κατατρεγμένων, κατέληξε σε νέες επισημάνσεις για την ανάγκη να δυναμώσει η συνεργασία με την ΕΕ. «Στην πραγματικότητα, το να βλέπει κανείς την Ελλάδα ως εξωτερικό σύνορο της ΕΕ σημαίνει ότι απέχει κατά πολύ από τις ιστορικές και γεωγραφικές πραγματικότητες», σημείωσε...

Τα είπαν για τον Τουρισμό

Και ενώ τελευταία πληθαίνουν οι δηλώσεις για την ανάγκη συνεννόησης με την Τουρκία, με βάση τα κοινά συμφέροντα των δύο αστικών τάξεων σε μια σειρά τομέων, προχτές ο Τούρκος υπουργός Τουρισμού, Μεχμέτ Νούρι Ερσόι, συνομίλησε με τον Ελληνα ομόλογό του, Χάρη Θεοχάρη, για πιθανές κοινές προσπάθειες με στόχο «την προώθηση του Αιγαίου ως τουριστικού προορισμού, σε μια περίοδο που ο κορονοϊός πλήττει την τουριστική βιομηχανία διεθνώς». Σύμφωνα με την ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου, συζητήθηκε πώς το Αιγαίο θα καταξιωθεί ως «ασφαλής τουριστικός προορισμός» και πώς οι δύο πλευρές θα σταθμίσουν κοινές προσπάθειες ώστε «να αξιοποιηθούν ευκαιρίες για το Αιγαίο».

Συντήρηση της έντασης σε Αιγαίο και Εβρο

Σειρά υπερπτήσεων έκαναν χτες τουρκικά μαχητικά πάνω από νησιά του Αιγαίου, συγκεκριμένα πάνω από Αρκιούς, Λειψούς, Πάτμο, Αγαθονήσι, Οινούσσες, Χίο, Παναγιά, Λέσβο και Λήμνο, εκτοξεύοντας τον αριθμό των υπερπτήσεων σε πάνω από 300 από την αρχή της χρονιάς. Ακολούθησαν εμπλοκές με ελληνικά μαχητικά που σηκώθηκαν για αναγνώριση και αναχαίτιση.

Στο μεταξύ, άλλη μια εστία έντασης φαίνεται να συντηρεί τις τελευταίες μέρες η τουρκική αστική τάξη στον Εβρο, αυτή τη φορά παρουσιάζοντας τμήμα ελληνικού εδάφους ως τουρκικό. Συγκεκριμένα, στη θέση Μελισσοκομείο, η οποία βρίσκεται σε σημείο που πλημμυρίζει κάθε χρόνο μετά το φθινόπωρο, και με βάση τους χάρτες του 1923 (σύμφωνα με τους οποίους έγινε η χάραξη των συνόρων) ανήκει στην Ελλάδα, βρίσκονται τις τελευταίες βδομάδες στοιχεία της τουρκικής στρατοχωροφυλακής και των ειδικών δυνάμεων της αστυνομίας της γείτονος, παρεμποδίζοντας άνδρες των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και της ΕΛ.ΑΣ. να προχωρήσουν σε κατασκευή φράχτη κατά της εισόδου μεταναστών και προσφύγων.

Η διαφορά εδράζεται στην αλλαγή της κοίτης του ποταμού Εβρου, που έχει μετακινηθεί, με αποτέλεσμα στη θέση της να βρίσκεται πλέον ένα έλος, το οποίο το καλοκαίρι ξεραίνεται και τον χειμώνα πλημμυρίζει δημιουργώντας εκεί μια νησίδα. Αυτή τη μεταφορά της κοίτης εκμεταλλεύεται η Τουρκία προκειμένου να διεκδικήσει μια περιοχή η οποία, όπως υπολογίζεται, φθάνει τα 16 στρέμματα γης, και όχι «λίγες δεκάδες μέτρα», όπως υποστήριζε προχτές ο υπουργός Εξωτερικών Ν. Δένδιας, μιλώντας στο κρατικό ραδιόφωνο.




Τετρασέλιδα του «Ρ»
Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org