ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σάββατο 21 Μάρτη 2020 - Κυριακή 22 Μάρτη 2020
Σελ. /32
ΕΕ - ΤΟΥΡΚΙΑ
Ενα ακόμα επεισόδιο στο σύνθετο παζάρι

Από την τηλεδιάσκεψη του Ερντογάν με τους ηγέτες Γερμανίας, Γαλλίας και Μ. Βρετανίας

Turkish Presidency

Από την τηλεδιάσκεψη του Ερντογάν με τους ηγέτες Γερμανίας, Γαλλίας και Μ. Βρετανίας
Η νέα συζήτηση (μέσω τηλεδιάσκεψης λόγω πανδημίας) που είχαν μεσοβδόμαδα οι ηγέτες Τουρκίας και Γερμανίας - Γαλλίας - Βρετανίας με αιχμή το Προσφυγικό επιβεβαίωσε ότι τουρκική και ευρωπαϊκή πλευρά διατηρούν ανοιχτούς διαύλους και ενεργό το παζάρι για τα κρισιμότερα ζητήματα στην περιοχή, όπως το Προσφυγικό - Μεταναστευτικό, οι εξελίξεις στη Συρία, τα Ενεργειακά κ.ά.

Με δεδομένο το ευρωατλαντικό πλαίσιο μέσα στο οποίο διεξάγεται αυτό το παζάρι και τις διευθετήσεις που αφορούν στην περιοχή, με όχημα και το Μεταναστευτικό - Προσφυγικό, τα όσα συζητήθηκαν αφορούν άμεσα και την Ελλάδα, στα σύνορα της οποίας με την Τουρκία εξελίσσεται τον τελευταίο καιρό ένα σκηνικό έντασης, με την αξιοποίηση των ξεριζωμένων από την τουρκική κυβέρνηση για τα γεωπολιτικά της σχέδια.

Εκ μέρους της Γερμανίας - που μάλιστα ανακοίνωσε ότι θα δώσει άλλα 100 εκατομμύρια ευρώ στην Τουρκία για τη «στήριξη των προσφύγων» - η καγκελάριος Αγκελα Μέρκελ χαρακτήρισε «πολύ χρήσιμη συνομιλία» την τηλεδιάσκεψη με τον Ερντογάν.

Αποκάλυψε επίσης ότι με αφορμή ειδικά τη συζήτηση για την περιοχή του Ιντλίμπ, οι Ευρωπαίοι εξέφρασαν πάλι τη στήριξή τους στη «συνέχιση της πολιτικής διαδικασίας στη Συρία σε πιο ευρύ φάσμα», επιβεβαιώνοντας επί της ουσίας το ενδιαφέρον τους να εμπλακούν «βαθύτερα» στη διαμόρφωση του συσχετισμού στην περιοχή μετά τον πόλεμο.

Επίσης, αναγνωρίζοντας το ρόλο της Τουρκίας στη συγκράτηση των μεταναστευτικών και προσφυγικών ροών, παίζοντας το ρόλο μιας πρώτης «κάνουλας» στην αυξομείωσή τους προς την Ευρώπη, η Μέρκελ είπε ότι «ταχθήκαμε ξεκάθαρα υπέρ της Συμφωνίας ΕΕ - Τουρκίας και δείξαμε την πρόθεση να δώσουμε ενδεχομένως περισσότερη οικονομική βοήθεια, αλλά και να μην αφήσουμε άλλα σημεία, όπως το θέμα της τελωνειακής ένωσης με την Τουρκία».

Η Μέρκελ σχολίασε επίσης την πρόσφατη τηλεδιάσκεψη των Ευρωπαίων ηγετών, όπου εκτός από την πανδημία συζητήθηκε και το Μεταναστευτικό, χωρίς «συγκεκριμένα αποτελέσματα και αποφάσεις για το θέμα», εκτιμώντας ότι θα πρέπει «να υπάρξει καλύτερη προετοιμασία εάν πρόκειται να ληφθούν αποφάσεις», προδιαγράφοντας νέους γύρους παζαριού με την Αγκυρα, όπως άλλωστε προκύπτει και από την κοινή ομάδα που οι δύο πλευρές συγκρότησαν κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Ερντογάν στις Βρυξέλλες.

Η Γερμανίδα καγκελάριος τόνισε ακόμα ότι στην τηλεδιάσκεψη με τον Ερντογάν συζητήθηκε και η συμμετοχή της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ, τονίζοντας ότι οι Ευρωπαίοι καλωσόρισαν τη βούληση της Τουρκίας να παραμείνει στη λυκοσυμμαχία και επιμένοντας ότι βρέθηκε «μια καλή ευκαιρία» να «συζητάμε τις πολιτικές διαφορές» τους.

Αλλά και η προεδρία της Γαλλίας - που κατά καιρούς χρησιμοποιεί υψηλούς τόνους στην κριτική της προς την Αγκυρα - σε ανακοίνωσή της μίλησε για «σύγκλιση απόψεων για το Ιντλίμπ», συμπληρώνοντας πως παραμένουν διαφωνίες, αλλά και πως «σε ό,τι αφορά το μεταναστευτικό πρόβλημα, το ΝΑΤΟ και τις σχέσεις της Τουρκίας με την ΕΕ, οι Ευρωπαίοι ζήτησαν σειρά διευκρινίσεων από τον κ. Ερντογάν», με σκοπό «να δημιουργηθούν περισσότερο διαφανείς και ειρηνικές σχέσεις».

«Οδικός χάρτης» με ...υπογραφή

Είναι φανερό επομένως ότι η τηλεδιάσκεψη, όπως και συνολικότερα το παζάρι ΕΕ - Τουρκίας, αφορά μια μεγάλη γκάμα θεμάτων που θέτουν οι δυο πλευρές, με την Τουρκία από τη μια να διεκδικεί αναγνώριση του ρόλου και των συμφερόντων της στην περιοχή και τα ισχυρότερα κράτη της ΕΕ, από την άλλη, μαζί με τη Βρετανία, να επιδιώκουν τη διατήρηση στενών σχέσεων με μια χώρα - ρυθμιστή των προσφυγικών ροών, με μια αγορά πολλών εκατομμυρίων ανθρώπων, σύμμαχο στο ΝΑΤΟ, σε στρατηγικό σημείο για τα συμφέροντά τους στη Μέση Ανατολή και «κόμβο» αγωγών της Ενέργειας προς την Κεντρική Ευρώπη.

Το παζάρι αυτό ακουμπάει επομένως και τα ελληνικά συμφέροντα, παίρνοντας υπόψη την επιθετικότητα της Τουρκίας από τη μια και τις διεκδικήσεις της σε Αιγαίο και Ανατ. Μεσόγειο και από την άλλη τη δέσμευση της κυβέρνησης και όλων των ελληνικών αστικών κομμάτων στο στόχο για ανοιχτούς διαύλους με την Τουρκία, για την παραμονή της γείτονος στο ΝΑΤΟ με τα ανάλογα ανταλλάγματα, στο πλαίσιο επικίνδυνων διευθετήσεων που προωθούνται στην περιοχή με τη σφραγίδα ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ.

Καθόλου τυχαία, με αφορμή την κατάσταση στον Εβρο, ο εκπρόσωπος του τουρκικού ΥΠΕΞ, Χαμί Ακσόι, υπέδειξε στην ελληνική κυβέρνηση ότι «λαθεύει και στο ζήτημα της Λιβύης», προσθέτοντας ότι «αν η Ελλάδα ήθελε να έχει ένα αποτέλεσμα, θα το έκανε και γύρω από ένα τραπέζι, μαζί με την Τουρκία και τη νόμιμη κυβέρνηση της Λιβύης, αντί να μιλάει άσχημα». Κατέληξε δε ότι «επιθυμία μας είναι να βρούμε ορθολογικές και κοινές λύσεις για όλες τις προκλήσεις της περιοχής σε ένα πλαίσιο σχέσεων καλής γειτονίας και συνεργασίας, χωρίς να καταφύγουμε σε παιχνίδια επίρριψης ευθυνών».

Από την πλευρά του, με συνέντευξη στο «Guardian», ο Κυρ. Μητσοτάκης, αφού εκτίμησε ότι «ο Ερντογάν θα αναγκαστεί να παραδεχθεί ότι υπάρχει μια αμοιβαία επωφελής λύση, ότι πρέπει να επιστρέψουμε στη Συμφωνία (σ.σ. για το Μεταναστευτικό - Προσφυγικό) και να βελτιώσουμε ορισμένες πτυχές της», επιβεβαίωσε κι αυτός ότι όταν μιλάμε για το Προσφυγικό, «δεν πρόκειται πλέον για πρόβλημα ασύλου... Είναι σαφέστατα γεωπολιτικό το ζήτημα» και πρόσθεσε: «Πρέπει να ζήσουμε με την Τουρκία... Πρέπει να έχουμε ισχυρές οικονομικές σχέσεις. Εχουμε διαφορές και χρειαζόμαστε έναν οδικό χάρτη για να τις λύσουμε»...

Είναι βέβαια γνωστό ότι αυτός ο χάρτης υπάρχει, οδηγεί σε συνδιαχείριση και συνεκμετάλλευση του Αιγαίου και της Ανατ. Μεσογείου και βέβαια έχει τη σφραγίδα των ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ.

«Απαραίτητος ο διάλογος για συμφωνία...»

Στον απόηχο της τηλεδιάσκεψης Μέρκελ - Μακρόν - Τζόνσον με τον Ερντογάν, αξίζει τέλος να καταγραφεί μια ανάλυση της ισπανικής «δεξαμενής σκέψης» «Real Instituto Elcano» για τις σχέσεις ΕΕ - Τουρκίας, που δίνουν μια ευκαιρία στην Ευρωένωση «να ελαχιστοποιήσει το κόστος της μη συμμετοχής της στη σταθεροποίηση της Συρίας».

Η έκθεση αναφέρεται σε «πολυμερή διπλωματικά πλαίσια» που πρέπει οι Βρυξέλλες να ενθαρρύνουν και υπογραμμίζει: «Είναι απαραίτητος ένας επαναλαμβανόμενος διάλογος, μια συνεργασία μεταξύ Τουρκίας και ΕΕ. Αυτή η κρίση (σ.σ. προσφυγική) αποκάλυψε και πάλι τη μεταξύ τους αλληλεξάρτηση. Και οι δύο πλευρές θα πρέπει να εργαστούν για μια πιο διαρθρωμένη συνεργασία, βασισμένη στην κοινή ευθύνη».

«Οι δύο πλευρές λοιπόν θα πρέπει να αφιερώσουν την ενέργειά τους και το χρόνο τους για να μην προωθήσουν μια λανθασμένη συμφωνία, αλλά να τη μεταρρυθμίσουν κατά τρόπο που να αντιμετωπίζει τα αίτια του προβλήματος μακροπρόθεσμα και όχι μόνο να μετριάζει τις αρνητικές συνέπειες βραχυπρόθεσμα...», καταλήγει η ανάλυση.


Α. Μ.


ΕΛΛΗΝΟΤΟΥΡΚΙΚΑ ΣΥΝΟΡΑ
Συντήρηση της έντασης με επικίνδυνες διαστάσεις

Οι εξελίξεις τις τελευταίες μέρες στα ελληνοτουρκικά σύνορα στον Εβρο εντείνουν τις ανησυχίες για την επικίνδυνη κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στην περιοχή, καθώς συντηρούνται τα καθημερινά επεισόδια.

Ενδεικτικό είναι πως αυτά δεν σταμάτησαν όλη τη βδομάδα που πέρασε, παρά το γεγονός ότι από τα μεσάνυχτα της Τετάρτης προς Πέμπτη, τα χερσαία σύνορα της Τουρκίας με την Ελλάδα έχουν κλείσει για τον περιορισμό της εξάπλωσης του κορονοϊού, ενώ σύμφωνα με τις πληροφορίες, στο τουρκικό έδαφος μειώνεται ο αριθμός των εγκλωβισμένων προσφύγων και μεταναστών στην περιοχή.

Με εξαίρεση τις ώρες πριν από την τηλεδιάσκεψη Μέρκελ, Μακρόν, Τζόνσον με τον Ερντογάν, τα επεισόδια συνεχίστηκαν στην περιοχή γύρω από το φυλάκιο των Καστανιών, με καπνογόνα και δακρυγόνα, ρίψη πετρών και μολότοφ προς την ελληνική πλευρά, κατά τη διάρκεια των οποίων ένας Ελληνας αστυνομικός τραυματίστηκε ελαφρά.

Η πιο επικίνδυνη διάσταση της κατάστασης στον Εβρο, που συνδέεται άμεσα με τα ευρωτουρκικά παζάρια, στα οποία συμμετέχει ενεργά και η ελληνική κυβέρνηση, έχει να κάνει με την αυξανόμενη παρουσία και δράση ισχυρών ένοπλων δυνάμεων και υπηρεσιών πληροφοριών, καθώς η κατάσταση αξιοποιείται και ως «πεδίο δοκιμών» για κάθε λογής μέσα.

Ετσι, τις προηγούμενες μέρες κυκλοφόρησε η είδηση πως - με άγνωστο τρόπο - βρέθηκε στα χέρια των ελληνικών αστυνομικών δυνάμεων μια τουρκική κάμερα καταγραφής, ενώ από την πλευρά της Τουρκίας γνωστοποιήθηκε η πρώτη «περιπολία» τουρκικού μη επανδρωμένου αεροσκάφους τύπου «Bayraktar TB2» στον ποταμό Εβρο, για την εναέρια επιτήρηση της περιοχής από τις τουρκικές Ενοπλες Δυνάμεις. Οι περιπολίες έκτοτε συνεχίζονται καθημερινά.

Το βράδυ της Τρίτης, σύμφωνα πάλι με δημοσιεύματα, ένα τουρκικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος έπεσε σε περιοχή κοντά στις Φέρες Εβρου. Πηγές του υπουργείου Αμυνας διέψευδαν ότι καταρρίφθηκε, ενώ δεν ακολούθησε κάποια επίσημη ενημέρωση.

Επιπλέον, σύμφωνα με δημοσίευμα της «Καθημερινής», οι τούρκικες δυνάμεις ασφαλείας «νέκρωσαν» για ένα διάστημα τις επικοινωνίες των Ελλήνων αστυνομικών που περιπολούν κατά μήκος της συνοριακής γραμμής, θέτοντας εκτός λειτουργίας τις κεραίες κινητής τηλεφωνίας.

Την ίδια ώρα, στην περιοχή - για την ενίσχυση των δυνάμεων των ΜΑΤ - στάλθηκαν βαριά τεθωρακισμένα οχήματα τύπου «MRAP Typhoon GSS-300», καναδικής κατασκευής, τα οποία είχαν κατασχεθεί προ πενταετίας από το Λιμενικό. Πρόκειται για οχήματα μεταφοράς προσωπικού βαρέος τύπου, ικανά να επιχειρήσουν σε συνθήκες πολέμου.

Να σημειωθεί πως μέσα στη βδομάδα συνεχίστηκαν και οι παραβιάσεις τουρκικών μαχητικών στο Αιγαίο, ενώ κυβερνητικοί κύκλοι δεν κρύβουν την ανησυχία τους για το ενδεχόμενο να σημειωθούν περιστατικά και σε άλλα μέρη της συνοριακής γραμμής Ελλάδας - Τουρκίας, ενδεχομένως και με αφορμή κάποιο περιστατικό έρευνας και διάσωσης.

Μέσα σ' αυτό το πλαίσιο, το Λιμενικό πραγματοποιεί έρευνες σχετικά με το τουρκικό πλοίο «DORDUNCU», το οποίο προσάραξε τη Δευτέρα στο μόλο του λιμανιού της Κέας και διαπιστώθηκε ότι μετέφερε 193 μετανάστες και πρόσφυγες.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα, το εν λόγω πλοίο, που προοριζόταν για σκραπ, απέπλευσε εσπευσμένα από τουρκικό λιμάνι για «ταξίδι μιας διαδρομής», σηματοδοτώντας πιθανόν και μια αλλαγή στην τακτική κυκλωμάτων και τουρκικής κυβέρνησης.




Διαβάστε στο «Ρ»

Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org